| عنوان |
متن |
| خلاصه طرح به فارسی | بررسی فراوانی دیابت شیرین در مبتلایان به لیکن پلان دهانی و افراد سالم |
| خلاصه طرح به لاتین | Evaluation of the frequency of diabetes mellitus in patients with oral lichen planus and healthy persons |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | لیکن پلان یک بیماری التهابی مزمن با درگیری پوست و مخاط دهان می باشد.اگر چه اتیولوژی دقیق آن مشخص نیست ولی ایمنی سلولی وابسته به T-cell در پاتوژنز آن نقش دارد1و2و3.
این بیماری همراه با سلول های T اتو سایتوتوکسیک CD8+ است که آپوپتوز سلول های دهان را شروع می کند.لیکن پلان دهانی تقریباَ 2-1% جمعیت بزرگسالان را تحت تاءثیر قرار می دهد اگر چه شیوع این بیماری در نقاط زیادی ناشناخته مانده است ،نسبت زن به مرد در لیکن پلان دهانی 4/1به 1 است2.بیشتر از 44% بیماران لیکن پلان دهانی ،ضایعات پوستی همزمان نیز دارند.درگیری ژنیتال در بیشتر از 25% زنان همراه با لیکن پلان دهانی گزارش شده است2.
این بیماری اشکال مختلفی دارد،ابتلای مخاط بسیار شایع است حدود70-30% بیماران ضایعه مخاطی دارند حتی درگیری مخاط به تنهایی بدون علائم پوستی دیده می شود و حتی در بعضی از بیماران این دو با هم دیده می شوند4و5.
علل مختلفی برای لیکن پلان دهانی مطرح شده است این علل شامل ابتلا به بیماری خودایمنی، دیابت شیرین، پرفشاری خون، ویروس هپاتیت c، سنگ کلیه، عفونت های باکتریال، واکنش دارویی و عوامل روانی هستند6.
در مطالعه Petrou amerikanou در کشور یونان تحت عنوان" شیوع لیکن پلان دهانی در دیابت شیرین بر حسب نوع دیابت"139 بیمار با دیابت نوع 1و 353 بیمار با دیابت نوع 2 و 274 فرد در گروه کنترل قرار گرفتند،شیوع لیکن پلان دهانی در دیابت نوع1 76/5%،در دیابت نوع 2 83/2%،و در گروه کنترل 82/1% گزارش شد، در واقع شیوع لیکن پلان دهانی به طور قابل توجهی در دیابت نوع 1 بیشتر بود و از لحاظ آماری با گروه کنترل تفاوت داشت7.
بررسی شیوع لیکن پلان دهانی در مبتلایان به دیابت ملیتوس در کرمان نشان داد که شیوع لیکن پلان در مبتلایان به دیابت (95/4 %) بیش از افراد سالم یا گروه شاهد (94/1%) بود،با وجود این، تفاوت معنی داری میان دو گروه از نظر شیوع لیکن پلان دهانی مشاهده نشد8.
مطالعه ی Romero MA و همکارانش تحت عنوان" شیوع دیابت ملیتوس در بین بیماران لیکن پلان دهانی" در سال 2002 در اسپانیا نشان داد که بیشتر از4/27 % لیکن پلان دهانی با دیابت نوع 2 همراه است و بین لیکن پلان دهانی و دیابت ملیتوس تفاوت معنی داری وجود دارد9.
در سال 2003 Denil و همکارانش فراوانی دیابت و هپاتیت B و C در 140 بیمار لیکن پلان را گزارش کردندHBV(+) : در 24 بیمار (1/17%) ،Anti HCV در 7 بیمار( 5%) ، دیابت ملیتوس در 22 بیمار (7/15% موارد) ، همراهی لیکن پلان با HCV به طور قابل توجهی معنی دار بود و همراهی بین HCVودیابت ملیتوسبا لیکن پلان نیز مشاهده گردید10.
در مطالعه Seyhan در سال 2007 که برای بررسی شیوع دیابت شیرین در بیماران دچار لیکن پلان انجام گردید دیده شد که تقریباَ نیمی از بیماران لیکن پلانی ،اختلال در متابولیسم گلوکز و نهایتاَ دیابت شیرین داشتند11. در مطالعه Arshiya.S و همکارانش نیز بروز دیابت شیرین در بیماران لیکن پلان بیشتر از گروه کنترل گزارش شد وتغییرات معنی دار بود12.
با توجه به شیوع بالای دیابت در جامعه بررسی ارتباط بین این بیماری با ضایعات دهانی از جمله لیکن پلان دارای اهمیت قابل توجهی است لذا بر آن شدیم که به بررسی فراوانی دیابت شیرین در بیماران مبتلا به لیکن پلان دهانی در مقایسه با افراد فاقد این بیماری بپردازیم.
|
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1-فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم با مبتلایان به لیکن پلان متفاوت است.
2- فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم با مبتلایان به لیکن پلان بر اساس جنس متفاوت است.
3- فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم با مبتلایان به لیکن پلان بر اساس سن متفاوت است.
|
| هدف کلی طرح | تعیین فراوانی دیابت ملیتوس در مبتلایان به لیکن پلان دهانی و افراد سالم |
| اهداف اختصاصی | 1-مقایسه فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم با افراد مبتلا به لیکن پلان
2- مقایسه فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم و لیکن پلان به تفکیک جنسیت
3- مقایسه فراوانی دیابت ملیتوس در افراد سالم و لیکن پلان به تفکیک سن
|
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | دانشگاه علوم پزشکی زاهدان |
| تعریف واژه های تخصصی | |
| نوع مطالعه | Case-control |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | بیماران مراجعه کننده به بخش بیماری های دهان که معیارهای ورود وخروج را دارند:
گروه کنترل متشکل از 30 نفر و شامل:
1-در گروه سنی 35-18سال
2-هر دو جنس
3-عدم بیماری سیستمیک و عدم مصرف دارو
4-با مخاط دهانی نرمال
5-افرادهیچ گونه سابقه ای خانوادگی از دیابت ملیتوس نداشته باشند.
6-بدون هر گونه عادات دهانی
گروه مورد متشکل از 30 نفر مبتلا به لیکن پلان دهانی:
1-دارای شواهدی از لیکن پلان دهانی
ارزیابی بالینی لیکن پلان دهانی بر اساس تقسیم بندیAndrson شامل 6 فرم لیکن پلان دهانی است:
a) شبکه ای یا رتیکولر:متشکل از ضایعات کراتوتیک نواری شکل
b) پاپولر:ضایعات سفید با اندازه ی 1-5/0mm
c) پلاک:ضایعات منفرد و سفید و مختصری بر آمده
d) آتروفیک:قرمزی مخاط
e) بولوز
f) اروزیو که شامل وزیکول یا زخم می باشد
2-بیمارانی که دیابت ملیتوس و سابقه خانوادگی آنرا نداشته باشند
3-عدم بیماری سیستمیک و عدم مصرف دارو12
4-بدون هر گونه عادات دهانی
|
| حجم نمونه و روش محاسبه آن |
قابلیت اطمینان1-α=%99
5%=α خطای نوع اول
Z1-α=2/56
خطای نوع دومβ=%5
توان آزمون1-β=%95
Z1-β=1/65
|
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | روش نمونه گیری آسان برحسب مراجعه بیمار و نمونه های در دسترس |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | فرم اطلاعاتی( ضمیمه شماره1) – معاینه – نتایج تست آزمایشگاهی |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | گروه بیماران شامل 30 نفر مبتلا به لیکن پلان دهانی که توسط متخصص بیماری های دهان تشخیص داده می شود و گروه شاهد نیز شامل افراد سالم از جمعیت عمومی بوده که از نظر متغیرهای سن وجنس با بیماران مبتلا به لیکن پلان دهانی هم سازی خواهند شد.
پس از آگاه سازی و اطمینان از جهت محرمانه بودن اطلاعات و کسب رضایت نامه کتبی (ضمیمه شماره2) از شرکت کنندگان در دو گروه; اطلاعات اولیه افراد دو گروه استخراج و وارد فرم اطلاعاتی مخصوص هر فرد خواهد شد، سپس نمونه سرمی جهت بررسی قند خون ناشتا به میزان 5 سی سی از کلیه افراد گرفته خواهد شد.برای تشخیص کمّی گلوکز در پلاسما از روش فتومتری استفاده خواهد شد. میزان قند خون ناشتا بیش از 126mg/dl به عنوان ابتلای به دیابت تعریف می شود.
|
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | اطلاعات ثبت شده به همراه نتایج حاصل از آزمایش قند وارد نرم افزار آماری SPSS می شود.متغیر های کیفی با استفاده از آزمون های آماری مربع کای و دقیق فیشر و متغیر های کمی با آزمون t مستقل مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار می گیرد.متغیر های رتبه ای با آزمون mannwitnny مورد تجزیه وتحلیل قرار می گیرند.
مقایسه شیوع دیابت ملیتوس در افراد سالم ومبتلا به لیکن پلان دهانی
گروه
دیابت سالم مبتلا به لیکن پلان دهان
دیابت
P(value)
|
| ملاحظات اخلاقی | در این تحقیق کد 1 از کدهای مصوب کمیته کشوری در پژوهشهای علوم پزشکی مبنی بر کسب رضایت آگاهانه از افراد شرکت کننده رعایت خواهد شد.
در این تحقیق کد 2 مبنی بر عدم ضرر و زیان به افراد شرکت کننده رعایت خواهد شد.
در این تحقیق کد 3 مبنی بر کسب رضایت آگاهانه بدون اجبار،تهدید،تطمیع و اغوا رعایت خواهد شد
بر اساس کد 5 پاسخ های قانع کننده به سوالات آزمودنی در مورد پژوهش داد ه خواهد شد.
بر اساس کد 8آزمودنی در هر زمانی از پژوهش که مایل باشد می تواند از پژوهش انصراف دهد.
بر اساس کد 10 اطلاعات به آزمودنی داده خواهد شد. در این تحقیق کد 17 مبنی بر عدم افشا اطلاعات مربوط به آزمودنی رعایت خواهد شد.
|
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | ازآنجائی که مراجعین مبتلا به لیکن پلان دهانی به کلینیک دانشکده دندانپزشکی محدود می باشند زمان اجرای طرح 12 ماه در نظر گرفته شده است. |
| کلمات کلیدی | Oral lichen planus, serum glucose, diabet melitus
لیکن پلان دهانی، گلوکز سرم، دیابت شیرین
|
| فهرست منابع و مراجع | 1-Greenberg MS, Glick M. Burket,s oral medicine and treatment. 10th Ed. Hamilton Bc.Decker; 2008;89-95.
2-Chandra S ,Ganesan S. Oral lichen planus. J D Sci. 2011; 2(1( 62-87.
3-Lavanya N, Jayanthi P, Umadevi K Rao, Ranganathan K. Oral lichen planus: An up date on pathogenesis and treatment. J Oral Maxillofac Pathol. 2012;15(2)127-132.
4-Breathnach SM. Burns T, Breathnach S, Cox N, Grifiths C. Rook's textbook of dermatology. 8th Ed. Singapore. wiley-Blackwell 2010:41-51.
5-James W, Berger T, Elston D. Andrew`s diseases of the skin clinical dermatology. 10th Ed. Canada, WB Saunders Elsevier, 2006: p:218-29.
6-Chung CH, Yang YH, Chang TT. Relationship of oral lichen planus to hepatitis C virus in southern Taiwan. J Med Sci 2004; 20: 151-9.
7-Petrou-Amerikanou C, Markopoulos AK, Belazi M, et al. Prevalence of oral lichen planus in diabetes mellitus according to the type of diabetes. Oral Dis 1998; 4: 37-40.
8-زارعی م ، شیری ر. بررسی شیوع لیکن پلان دهانی در مبتلایان به دیابت ملیتوس. مجله دانشکده دندان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، سال 1379، جلد18(1):9-25
9-Romero MA, Seoane J, Varela-Centelles P. Prevalence of diabetes mellitus amongst oral lichen planus patients. Clinical and pathological characteristics. Med Oral 2002; 7: 121-9.
10-Denli YG, Durdu M, Karakas M. Diabetes and hepatitis frequency in 140 lichen planus cases in Cukurova region. J Dermatol 2004; 31: 293-8.
11-Seyhan M, Ozcan H, Sahin I. High prevalence of glucose metabolism disturbance in
patients with lichen planus. Diabetes Res Clin Pract 2007; 77: 198-202.
12-Arshiya A S, Mamatha GP, Roa B. Incidenceof diabet mellitus in patients with lichen planus. International Journal of Dental Clinic 2011:3(1) 29-33.
|