| عنوان |
متن |
| خلاصه طرح به فارسی | بررسی تاثیر ترتیب تزریق واکسن ثلاث وهپاتیت Bبرشدت دردشیرخواران2ماهه مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر زاهدان در سال 1391 |
| خلاصه طرح به لاتین | The Effect of Order DPT and Hepatit B Vaccine Injection on Infant Pain Response In Referred to Health Care Centers In Zahedan City, 2012 |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | یکی از مهمترین اهداف بهداشت عمومی در قرن بیستم استفاده از واکسیناسیون وتوسعه آن می باشد که اثرات مثبتی بر پیشگیری وکاهش بیماریهای قابل پیشگیری در انسانها داشته است بطوریکه باعث پیشگیری ازصدها میلیون مورد بیماری ومیلیونها مورد مرگ ومیر گردیده است وبرای حفظ این وضعیت مرکز مبارزه با بیماریها در حال حاضر ایمن سازی بر علیه 14 بیماری را توصیه کرده است که بر طبق واکسن های ترکیبی در دسترس شامل 14 تا 20 تزریق جداگانه قبل از سن 2 سالگی می باشد (1).
در دنیای پیشرفته امروزی ، شایعترین پروسیجر تهاجمی دردناک واکسیناسیون تزریقی کودکان است که در طول دو سال اول زندگی تکرار نیز می گردد ( 2 ). بطوریکه در ایران براساس برنامه واکسیناسیون کشوری یک کودک تا سن 18 ماهگی 10 واکسن تزریقی دریافت می کند( 3 ) . علیرغم فوائد بی شمار واکسیناسیون درد همراه با واکسیناسیون یکی از منابع اضطراب ودیسترس برای بسیاری از افراد می باشد( 1). متاسفانه ، علیرغم توجه به ارزیابی وکنترل درد ، درد مربوط به تزریقات کودکان به صورت غیر قابل درمان باقیمانده است .درد درمان نشده باعث ایجاد یک سری عوارض فوری و اثرات منفی می گردد که مهمترین آنها دیسترس کودکان ووالدین می باشد . مطالعات اولیه نشان دادند که درد درمان نشده در سالهای اولیه عمر ممکن است سبب اثرات زیان آوری بر تکامل سیستم عصبی مرکزی شود که از جمله این اثرات می توان آسیب های دائمی در تکامل یادگیری ، حافظه و بهره هوشی را نام برد(4و5) .تجارب نامطلوب درد می تواند در خاطر شیرخواران بماند به همین علت آنها می توانند پروسیجرهای دردناک را پیش بینی کنند وواکنش خیلی شدیدی نشان بدهند مخصوصا اگر قبلا تحت یک پروسیجر دردناک بدون استفاده از مسکن کافی قرار گرفته باشند(2). بسیاری از مطالعات نشان می دهد که تجربیات دردناک دوره نوزادی وشیر خوارگی علاوه بر عوارض زودرس از قبیل تاکیکاردی ، تاکی پنه ، افزایش فشار خون ، افزایش فشار داخل مغز ،افزایش نیازهای متابولیک ،بالارفتن سطح کورتیزول احتباس مایعات ،کاهش حرکات روده ای ، ضعف ایمنی و... می تواند پاسخ های رفتاری وفیزیولوژیک فرد نسبت به درد را در دوره های بعدی زندگی تشدید کند( 5و6و7).بطوریکه مطالعه تادیو وکاتز (1997) نشان داد که پاسخ به درد واکسیناسیون در نوزادان ختنه شده بدون بیهوشی در هنگام تزریق واکسنهای سن 4 ماهگی وبالاتر در مقایسه با نوزادانی که ختنه نشده بودند بطور معنی داری بیشتر بوده است( 8). عدم توجه به تسکین درد ناشی از تزریق واکسن ممکن است موجب عدم مراحعه به موقع جهت واکسیناسیون وکاهش درصد پوشش واکسن گردد که به دنبال آن مراجعه جهت نوبت های یاد آور نیز به تعویق می افتد وعلاوه بر این عدم تسکین درد موجب ترس کودکان از تزریقات وکلیه ویزیت های بهداشتی – درمانی شده ودرگیری وچالش بین کودک ووالدین وی وکارکنان را به دنبال خواهد داشت(6) . پیشگیری از درد در نوزادان وشیر خواران یکی از آرزوهای والدین است وگرچه بطور کامل نمی توان درد را کنترل کرد ولی میزان وشدت آنرا می توان به حداقل رساند(9).به همین علت لازم است تعداد پروسیجرهای دردناک به حداقل برسد وهر گونه تلاش باید در جهت به حداقل رساندن محرکهای دردناک انجام شود(4).شناخت ومبارزه با درد ، تسکین وآرام سازی اطفال دردمند یکی از مسئولیت های کادر درمانی است به خصوص آن که پیشگیری از درد بر اساس اعتقادات بشر دوستانه واصول پزشکی وفیزیولوژی به مراتب بهتر از درمان آن است . برای این کار باید از روش های راحت ، سریع الاثر ، ارزان وموثر در کاهش وتسکین درد استفاده واز عوارض سوء آن جلوگیری کرد(10) .به همین دلیل محققین تلاش می کنند که استرس ودرد مربوط به فرایندهای دردناک بویژه در شیر خواران وکودکان را با استفاده از روشهای داروئی و غیر داروئی تا حدودی کاهش دهند.روش های داروئی شامل استفاده ازداروهای ضد درد(استامینوفن،ایبوبروفن،اپیوئیدها)وپماد EMLA (10و11)وروش های غیر داروئی شامل استفاده از محلول های شیرین از قبیل ساکاروز وگلوکز خوراکی (12،13،14)، شیر مادر(4،و15،13)،تماس پوستی (16،13)واستفاده از کمپرس سرد (17)می باشد .
درد ناشی از واکسن های تزریقی نه تنها مربوط به سوراخ شدن پوست بلکه به کیفیت ونوع واکسن نیز ارتباط دارد (18). بطوریکه بعضی از واکسنها نسبت به واکسن های دیگر درد بیشتری دارد وترتیب تزریق آنها ممکن است در احساس درد تاثیر داشته باشد . در همین زمینه مطالعه آیپ وهمکاران (2009) تحت عنوان تاثیر ترتیب تزریق واکسن ثلاث -آنفلوآنزا و پنوموکوک برشدت درد شیرخواران ،نشان داد که در شیر خوارانی که ابتدا واکسن ثلاث -آنفلوآنزا تجویز شده بود نسبت به آنهایی که ابتدا واکسن پنوموکوک تجویز شده بود درد کمتری را تجربه کرده بودند(19). در مطالعه دیگری نیزکه توسط آیپ وهمکاران(2004) تحت عنوان تاثیر نوع واکسن سرخک ،سرخجه واوریون برشدت درد شیرخواران انجام شد نتایج نشان داد که واکسن پری اوریکس بطور معنی داری سبب درد کمتری نسبت به واکسن سرخک ،سرخجه واوریون2 شده بود( 20). با توجه به اینکه مطالعات کمی درزمینه تاثیر ترتیب تزریق واکسن های مختلف بر شدت درد شیر خواران انجام شده است واز آنجائیکه در کشور خودمان برنامه مشخصی برای ترتیب تزریق واکسن های ثلاث وهپاتیت وجود ندارد این مطالعه با هدف تعیین تاثیر ترتیب تزریق واکسن ثلاث وهپاتیت Bبرشدت درد در شیر خواران 2 ماهه مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر زاهدان در سال 1391 انجام می شود . از نتایج این تحقیق می توان در برنامه واکسیناسیون کودکان استفاده کرد بدین تریتب که در کودکانیکه همزمان دو واکسن ثلاث وهپاتیت B دارند از روشی که درد کمتری داشته باشد استفاده گردد . کاهش درد می تواند عامل بالقوه ای برای بهبود پذیرش برنامه واکسیناسیون باشد وازاین استراتژی به عنوان یک روش ساده وارزان می توان در مراکز بهداشتی – درمانی استفاده کرد .
|
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1. شدت درد در شیر خواران دریافت کننده واکسن ثلاث وهپاتیت B چقدر است ؟
2. شدت درد در شیر خواران دریافت کننده واکسن هپاتیت B و ثلاث چقدر است ؟
فرضیات پژوهش
1.شدت درد در در شیر خواران دریافت کننده واکسن ثلاث -هپاتیت Bو واکسن هپاتیت B - ثلاث (دو گروه A و B) متفاوت است
|
| هدف کلی طرح | تعیین تاثیر ترتیب تزریق واکسن ثلاث وهپاتیت B برشدت درد در شیر خواران 2 ماهه مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر زاهدان در سال 1391 |
| اهداف اختصاصی |
1. تعیین شدت درد در شیر خواران دریافت کننده واکسن ثلاث وهپاتیت B(گروه A )
2. تعیین شدت درد در شیر خواران دریافت کننده واکسن هپاتیت B و ثلاث(گروه B)
3.مقایسه شدت درد در شیر خواران دریافت کننده واکسن ثلاث -هپاتیت Bو واکسن هپاتیت B - ثلاث (دو گروه A و B)
|
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | 1.دانشگاههای علوم پزشکی کشور 2. مراکز بهداشتی – درمانی کشور |
| تعریف واژه های تخصصی | شدت درد: تعریف تئورییکی از خصوصیات مهم درد ومشکل ترین جنبه بررسی درد می باشد زیرا بطور دقیق قابل اندازه گیری نیست وتست های زیادی جهت بررسی آن عرضه شده است (21)
شدت درد : تعریف عملی در این پژوهش منظور از شدت درد شیر خواران، میانگین امتیاز کسب شده از چک لیست تعدیل شده واکنش رفتاری درد که مقیاس ویژه ارزیابی درد شیر خواران است می باشد.
|
| نوع مطالعه | پژوهش حاضر یک کارآزمایی بالینی یک سو کور می باشد به این صورت که فردی که درد را ارزیابی می کند از اینکه که شیر خوار در کدام گروه مورد بررسی قرار خواهد گرفت اطلاعی نخواهد داشت . |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | جامعه مورد مطالعه شامل کلیه شیرخواران 2ماهه ایرانی تحت پوشش مراکز بهداشتی درمانی شهر زاهدان می باشد .
معیارهای ورود به مطالعه
1. شیرخواران 2ماهه از هردو جنس با هوشیاری کامل
2.سابقه جراحی یا بستری شدن در بیمارستان نداشته باشند
3.فاقد علائمی دال بر بیماری (سرماخوردگی ،تب ، اسهال و...)باشند
4. 30 دققیه قبل از تزریق واکسن هیچ گونه تغذیه ای نداشته باشند
5. شیرخواران بدون گریه ودر شرایط آرامی باشند وپوشک آنها تمیز باشد
6.در طول 24 ساعت قبل از واکسیناسیون شیر خوار ومادر وی داروی مسکن ویا آرام بخش مصرف نکرده باشند .
7.پس از تزریق واکسن ،مادران مجاز به نوازش شیر خوارخود می باشند .
8.نباید جهت آرام سازی وکاهش درد شیر خوار به وی شیر بدهند .
معیارهای خروج از مطالعه
1.سابقه جراحی یا بستری شدن در بیمارستان
2.وجود علائمی دال بر بیماری (سرماخوردگی ، اسهال و...)
3.مصرف داروی مسکن ویا آرام بخش در طول 24 ساعت قبل از واکسیناسیون توسط کودک یا مادر وی
|
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | با توجه به مطالعه آیپ وهمکاران(2009) وفرمول زیر حجم نمونه برای هر گروه 64 نفر محاسبه گردید که برای دقت بیشتر 70نفر ودر مجموع 140 نفر مورد مطالعه قرار خواهند گرفت:
X1=4.2 میانگین شدت درد در گروه A
X2=5.6 میانگین شدت درد در گروه B
S1=2.3انحراف معیار شدت درد در گروه A
S2=2.6 انحراف معیار شدت درد در گروه B
|
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | با توجه به فرمول ، تعداد 140 شیر خوار2ماهه واجدشرایط به روش تصادفی در دو گروهA وBانتخاب و مورد مطالعه قرار خواهند گرفت .
روش نمونه گیری به صورت مستمر خواهد بود وتخصیص نمونه ها در دو گروه AوB به صورت تصادفی در بلوک های دوتایی انجام خواهد شد به این صورت که در هر بلوک دونفره ، نفر اول از بین دو پاکت در گروه A(ابتدا واکسن ثلاث وبعدا هپاتیت B تزریق خواهد گردید)و نفر دوم در گروهB (ابتدا واکسن هپاتیت B وبعدا ثلاث تزریق خواهد گردید) قرار خواهد گرفت واین اقدام تا پایان گرفتن تعداد نمونه های پژوهش ادامه خواهد یافت .
|
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) |
پر سشنامه و چک لیست بررسی تاثیر ترتیب تزریق واکسن ثلاث وهپاتیت Bبرشدت درد در شیر خواران 2 ماه مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر زاهدان در سال 1391
بخش اول : مشخصات دموگرافیک
1.سن شیر خوار ماه روز 2. جنس مذکر مونث
3. وزن فعلی گرم
4. طول مدت زمان گریه: در گروه A واکس اول ثانیه واکسن دوم ثانیه طول مدت زمان گریه: در گروه B واکس اول ثانیه واکسن دوم ثانیه
بخش دوم : چک لیست مقیاس تعدیل شده واکنش های رفتاری (MBPS )
پارامتر نتیجه نمره
تغییرات چهره لبخند زدن 0
خنثی بودن حالت چهره 1
اخم کردن ، شکلک ، نگاه هراسان 2
در هم کشیدن ابرو ومحکم بستن چشمها وباز کردن لب با یا بدون قرمزی صورت 3
نحوه گریه شیر خوار خندیدن 0
گریه نکردن 1
ناله کردن با صدای آهسته وآرام 2
گریه ناگهانی حمله ای یا هق هق 3
گریه ناگهانی یا حمله ای بیش از گریه اولیه 4
حرکات بدن فعالیت وحرکات طبیعی 0
در حالت راحت وآرام بودن 0
حرکات نسبی مثل پیچ وتاب خوردن ، تلاش برای اجتناب از درد بوسیله عقب کشیدن عضوی که تزریق در آن انجام می شود 2
بی قراری همراه با حرکات عمومی وچند عضوی بدن در سر وسایر اندام ها
3
سفتی بدن 3
جمع 10
|
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | این مطالعه پس از تصویب پروپوزال و کسب های مجوزهای لازم درخصوص انجام تحقیق بر روی 140 شیر خوار2 ماهه مراجعه کننده به مراکز منتخب بهداشتی درمانی زاهدان جهت انجام واکسیناسیون روتین به صورت کار آزمایی بالینی یک سوکور انجام خواهد شد. در ابتدا هدف از انجام پژوهش به مادران واحدهای مورد پژوهش توضیح داده خواهد شد ودر صورتیکه مادر کودک تمایل به شرکت در کارآزمایی داشته باشد وکودک وی شرایط ورود به مطالعه را داشته باشد فرم مشخصات فردی (جنس ، وزن و...) به صورت مصاحبه مستقیم با مادر شیرخوار تکمیل خواهد گردید وواکنش های رفتاری کلیه نمونه ها بر اساس چک لیست تعدیل شده واکنش رفتاری در د ،قبل از تزریق واکسن مورد مشاهده قرار خواهد گرفت وبعدا در یکی از دوگروه(AوB) قرار خواهد گرفت.
تزریق عضلانی در هردو گروه تحت شرایط یکسان ، با وسایل مشابه وفرد ثابتی انجام خواهد شد .
در حین واکسیناسیون کلیه نمونه ها ، محل تزریق توسط پنبه آغشته به الکل فبل از تلقیح ضد عفونی خواهد شد ودر ناحیه قدامی خارجی ران وبه صورت داخل عضلانی باسرنگ خود ایستا (طول سرسوزن 5/2 سانتیمترو 23 گاج) و به میزان 5/0 سی سی تزریق صورت خواهد گرفت . واکسن اول ودوم در پای چپ وراست به فاصله 1 تا 2 دقیقه از یکدیگر تزریق خواهد گردید . تزریق واکسن بدون آسپیراسیون ودر عرض 1 تا 2 ثانیه تزریق خواهد شد وسریعا سرسوزن خارج خواهد گردید .
واکنش های رفتاری کلیه نمونه ها بر اساس چک لیست تعدیل شده واکنش رفتاری در د بعد از تزریق هر دو واکسن (واکسن اول ودوم )توسط فرد ثابتی که ازتخصیص گروهها بی اطلاع خواهد بود مورد مشاهده قرار خواهد گرفت . علاوه براین طول مدت گریه شیرخوار نیز در تزریق واکسن اول ودوم توسط کرونومتر بر حسب ثانیه اندازه گیری خواهد شد .
|
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | داده ها توسط نرم افزار SPSS مورد آنالیز قرار خواهد گرفت . برای توصیف داده ها از آمار توصیفی (میانگین وانحراف معیاروتنظیم جداول توزیع فراوانی مطلق ونسبی) وآمار تحلیلی (کای دو ، تی تست ،آنالیز واریانس )استفاده خواهد گردید .
جدول شماره 1 : میانگین نمره درد بعد از تزریق واکسن های تلاث وهپاتیت B در شیر خواران برحسب نحوه تزریق واکسن
واکسن ثلاث واکسن هپاتیت B
نتیجه آزمون
انحراف معیار میانگین انحراف معیار میانگین
شدت درد در گروه A(واکسن تلاث
هپاتیت B)
شدت درد در گروه B(واکسن هپاتیت B وتلاث )
جمع
|
| ملاحظات اخلاقی | ـ شیر خواران شرکت کننده در مطالعه در صورت تمایل والدین آنها وارد مطالعه خواهند گردید(کد 1 ).
2ـ نتایج طرح در اختیار مسئولین قرار خواهد گرفت(کد 7) .
3ـ به والدین واحد های مورد پژوهش اطمینان داده خواهد شد که اطلاعات کسب شده از آنها محرمانه باقی خواهد ماند(کد 17) .
|
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | 1. نبودن واکسن در روز مورد نظر
2. متفاوت بودن نحوه آرام سازی کودکان توسط مادران
|
| کلمات کلیدی | DPT and Hep B Vaccine- Infant - Pain Response |
| فهرست منابع و مراجع |
1. Schechter Neil L.Zempsky William T. Cohen Lindsey L. Pain Reduction during Pediatric Immunizatins: Evidence – Based Review and Recommendations. Pediatrics 2007; 119(5):1184-1198
2. Dilek D.Izzet G.Yildiz D. Interventions to Reduce Pain during Vaccination in Infancy. J Pediatr2009; 154(3):385-90
3. National Immunization Committee. Schedule and Guideline of Immunization.Seventh Edition. Iran.2009
4. Efe E, Ozer ZC. The use of breast-feeding for pain relief during neonatal immunization injections. Applied Nursing Research 2007;20:10-16
5. Sahebihag MH, Hosseinzadeh M, Mohammadpourasl A, Kosha A. The effect of breastfeeding, oral sucrose and combination of oral sucrose and breastfeeding in infant's pain relief during the vaccination. Iran J Nurs Midwifery Res 2011; 16(1):9-15.
6. Hadadi Moghadam H, Kheirkhah M, Jamshidi Manesh M, Haghani H. The impact of Distraction Technique on Reducing the Infant's Pain due to Immunization . Ofogh-e- Danesh 2011;16( 4):20-27
7. Stevens B. Johnston C. Grunau, R. Issues of assessment of pain and discomfort in neonates. Journal of Obstetric, Gynecologic, and Neonatal Nursing 1995;( 24): 849-855.
8. Taddio A, Katz J, Ilersich AL, Koren G. Effect of neonatal circumcision on pain response during subsequent routine vaccination. Lancet 1997;(349):599-603
9. American Academy of Pediatrics . Prevention and management of Pain in the Neonate. Pediatrics 2006;118(5):2231-2241
10. Nory Shadkam M.Nasiriani KH. Ayattollahe J.Shakiba M. The Effect of EMLA Cream on Reducing Pain Due to vaccination in children. Iran Journal of Nursing 2008;21(53): 85-91
11. Alison Twycross.Managing Pain During the First year of Life .Pain Management2006;2(1):10-14
12.Irani H, Esna Ashar M, Maarizi P, Naseri F. Oral glucose effect on newborn pain. “Acquired” Ofogh e Danesh (Journal of Medical Sciences - Gonabad) 2005; 11(1):5–9.
13. Leslie A, Marlow N. Non-pharmacological pain relief. Semin Fetal Neonatal Med 2006;11(4):246–50.
14. Cignacco E, Hamers JP, Stoffel L, van Lingen RA, Gessler P, McDougall J, et al. The efficacy of non-pharmacological interventions in the management of procedural pain in preterm and term neonates. A systematic literature review. Eur J Pain 2007;11(2):139–52
15. Carbajal R, Veerapen S, Couderc S, Jugie M, Ville Y. Analgesic effect of breast feeding in term neonates: randomised controlled trial. BMJ 2003;326(7379):13.
16. Khodam H, Zeaee T, Hosseini SA. Effect of skin contact between mother and newborn infant pain relief. Journal of Gorgan University of Medical Sciences 2002;4(9):11–8.
17. Sohail Ghamari Fereshteh .Effect of distraction and cold pack on relieving pain of DPT Vaccine in children 6 to 7 years referred to the selected health centers in Tehran, 1387. Thesis for, M.Sc.degree of nursing. Faculty of Nursing and Midwifery Shaheed Beheshti Tehran.Iran
18. Jean M B. Ludivine P L. Wafae I. Renaud F.Claudine S. Patrick R. A multifactorial strategy of pain management is associated with less pain in scheduled vaccination of children. A study realized by family practitioners in 239 children aged 4–12 years old. Family Practice 2008; 25 (6): 423-429
19. Ipp M, Parkin P C , Lear N , Goldbach M, Taddio A, Order of Vaccine Injection and Infant Pain Response. Arch Pediatr Adolesc Med 2009; 163(5):469-472.
20. Ipp M, Cohen E, Goldbach M, Macarthur C. Effect of choice of measles-mumps-rubella vaccine on immediate vaccination pain in infants. Arch Pediatr Adolesc Med. 2004; 158(4):323-326.
21. Taddio A, Nulman I, Koren BS, Stevens B, Koren G. A revised measure of acute pain in infants. J Pain Symptom Manage1995;10(6):456-463.
22. Taavoni S, Shah-Ali Sh , Neisani L.Samani . Haghani H. Comparative Study of the Effect of Being in Mother's Hug and Routine Clinical Procedure on Neonates’ Pain during Immunization Injection in Health Centers of West Tehran. Iran Journal of Nursing, 2010(Issue 62)
|