| عنوان |
متن |
| خلاصه طرح به فارسی | مقایسه دیدگاه اساتید و دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان در خصوص ویژگی های استاد نمونه در سال تحصیلی 91 - 1390 |
| خلاصه طرح به لاتین | Comparison the view of professors and students in the Zahedan University of Medical Sciences about the characteristics of perfect professor in 2011-12 |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | تکنولوژی آموزشی عبارت است از راه منظم طراحی ، اجرای ارزشیابی کل فرآیند تدریس و یادگیری با استفاده از هدف های خاص و بهره گیری از یافته های پژوهشی در روان شناسی و ارتباط انسانی و بکارگیری ترکیبی از منابع انسانی و غیر انسانی به منظور ایجاد یادگیری عمیق تر، موثر تر و پایدارتر(2 ،1) . آموزش ،کلید شکوفا کردن همه توانایی های سرشتی ای است که در درون هستی هر فرد نهفته است (4 ،3). آموزش نمایش دانش نیست ، بلکه فرآیندی است که شامل شناسایی سطح یادگیری و تصمیم گیری جهت مداخلات تسریع کننده یادگیری می باشد (5 ،3). در نظام آموزشی، عناصر متعددی موجود است که هر کدام از جایگاه ویژه ای برخوردارند. لیکن هیچکدام با عنصر استاد و معلم برابری نمی کند (6،7،8). از آنجایی که اساتید ، مرکز فعالیت های حرفه ای شناخته می شوند(9،3) و با روح و روان و احساسات فراگیران سر و کار دارند(3) ، نمی توان نقش مهم و غیر قابل انکار آنها را در فرآیند آموزش علوم پزشکی نفی کرد (3،9). استاد از طریق ترکیب مناسب و بدیع عناصر موجود در نظام آموزشی می تواند دانشجویان را بسوی اهداف عالی سوق دهد و یا از دستیابی به آنها محروم کند (6،7،8). اساتید با استفاده از دانسته های خود و بکارگیری متون و مهارت های تدریس و ایجاد محیط مناسب ،موجب یادگیری دانشجو می شوند . خصوصیات یک استاد است که می تواند موجب تسهیل فرآیند آموزش شده و حتی نقص کتب درسی و کمبود امکانات آموزشی را جبران کند و یا برعکس ، بهترین موقعیت و موضوع تدریس را با عدم توانایی در ایجاد ارتباطی مطلوب به محیطی غیرفعال و غیر جذاب تبدیل نماید (10،11). ارتباط در فرآیند آموزشی بصورت تبادل افکار و اطلاعات در یک تعامل دو طرفه بین استاد و دانشجو انجام می گیرد (10،12). برقراری ارتباط دانشجو با استاد ، باعث افزایش اعتماد به نفس و انگیزه یادگیری در دانشجو می گردد (10،13). Sutkin و همکاران (2008) معتقدند آموزش بالینی با کیفیت ، فراتر از آموزش معمولی است و با الهام بخشیدن ، حمایت ، درگیر کردن فعال دانشجویان و ارتباط با آنها حاصل می شود (10،14). لذا در تحلیل نهایی ، اساسی ترین عامل تجدید بنای تعلیم و تربیت، استاد است و بنابراین بررسی کیفیت کار مدرسین دانشگاه ها از جمله مهم ترین مسائلی است که ضمن فراهم آوردن بازخورد مناسب برای تجریه و تحلیل مسائل آموزشی ، در برنامه ریزی جامع استراتژیک ، موجب می گردد که مسئولین آموزش به مسائل مهمی چون تسلط بر محتوا ، مدیریت کلاس ، برقراری ارتباط با دانشجویان ، بهره گیری از مهارت های آموزشی و برخورداری از رفتارهای مناسب در کلاس عنایت نمایند . چرا که هر کدام از عوامل مزبور بر سود مندی تدریس تأثیرگذار هستند (6،7،8).
برخی تحقیقات نشان داده اند استاد با بکارگیری متغیر هایی از جمله بیان روشن ، استفاده متنوع از مطالب و روش ها ، احاطه بر موضوع ، خلاقیت و نوآوری ، شناسایی تفاوت های فردی ، لذت بردن از کار با دانشجو و ... وضعیتی بوجود می آورد که باعث تسهیل در یادگیری می شود (1،15،16). در ایجاد محیط یادگیری ، عواملی همچون منش استاد و نحوه تدریس او و انگیزه دانشجو ، ساخت نظام آموزشی و محتوای آموزشی می تواند موثر باشد (1،16،17).
در تحقیقی که ظهور و همکاران در سال 1383 در دانشگاه علوم پزشکی کرمان انجام دادند ، دانشجویان از میان چهار حیطه از ویژگی های یک استاد خوب ، توانایی در ایجاد ارتباط توسط استاد را با اهمیت عنوان نمودند (10،18).
معلم همه متغیر های دخیل را نمی تواند تحت کنترل قرار دهد ، اما شناختن چنین عواملی ، او را قادر می سازد که در تنظیم فعالیت های تدریس ، تصمیمی آگاهانه بگیرد . از آنجا که نقش استاد در فرآیند آموزش و تدریس مهم و غیر قابل انکار می باشد ، دانستن ویژگی های یک استاد خوب می تواند در جهت ارتقاء عملکرد اساتید موثر واقع گردد (1).
در این پژوهش ، ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی در قالب چهار حیطه شخصیت فردی ، دانش پژوهی ، روش تدریس و حیطه توانایی در ارتباط که از اهمیت بیشتری برخوردارند و لزوماً در کیفیت یاددهی- یادگیری موثرند (5)، از نظر اساتید و دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان در نیمسال اول تحصیلی 90-1389 مورد بررسی قرار خواهد گرفت تا بتوان مهم ترین و بی اهمیت ترین ویژگی های مشترک یک استاد خوب دانشگاهی که از دیدگاه دانشجویان در افزایش کیفیت یاددهی – یادگیری موثر واقع می گردد، مشخص شود .
نتایج این مطالعه می تواند در اختیار مسئولین و اعضای هیأت علمی دانشگاه قرار گیرد تا ضمن آگاهی از دیدگاه دانشجویان، در صورت امکان ، برنامه ریزی های لازم در جهت بهبود و ارتقاء عملکرد انجام پذیرد .
بررسی متون :
معلمی جنبه های مختلفی دارد و هرکس بنا به برداشت خود از شغل معلمی ، ملاک شایستگی خاصی را برای آن در نظر می گیرد . در چند دهه اخیر پژوهش های زیادی در جهان از جمله در ایران نیز انجام شده است . و هر موسسه ای یک ویژگی خاصی را برای تعیین استاد خوب مشخص می کند . (6)
در تحقیقی که توسط مبارکی و همکاران در سال 1386 در دانشگاه علوم پزشکی یاسوج بر روی 100 نفر از دانشجویان ترم آخر دانشکده های پرستاری و مامایی، پیراپزشکی و بهداشت جهت تعیین ویژگی های استاد خوب و بصورت توصیفی- مقطعی انجام گرفت ، دریافتند از دیدگاه دانشجویان ، بیشترین فراوانی مربوط به ویژگی های استاد خوب شامل : داشتن علم و تجربه در درس و تسلط بر موضوع درسی(98%) ، مودب بودن ، صمیمیت و احترام به دانشجو و برقراری ارتباط با دانشجو(96%) ، داشتن تجربه در امر تدریس (92%) بود . کمترین فراوانی مربوط به ویژگی استفاده از وسایل کمک آموزشی و ظاهر آراسته (8%) بود . از دیدگاه دانشجویان ، عدم عنوان بحث خارج از کلاس ، بی حوصلگی ، خشونت و بی مسئولیتی از ویژگی هایی بود که یک استاد نباید داشته باشد (1).
در تحقیقی که توسط قربانی و همکاران در سال تحصیلی 87-1386 بر روی 133 نفر از دانشجویان دانشکده پرستاری و پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی سمنان بصورت توصیفی – مقطعی جهت بررسی دیدگاه دانشجویان این دانشکده ها در خصوص ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی انجام شد ، مشخص گردید مهم ترین خصوصیات یک استاد خوب دانشگاهی از دیدگاه دانشجویان به ترتیب تسلط استاد بر در درس مورد تدریس ، شیوایی بیان ، نحوه سامان دهی و تنظیم درس و علاقه مندی به تدریس بوده است و از طرفی دیگر ، قاطعیت و سخت گیری ، علاقه مندی به پژوهش و سابقه تدریس از ویژگی هایی بودند که دانشجویان کم ترین اهمیت را برای آن قائل بودند (3) .
در تحقیقی که توسط قدمی و همکاران در سال تحصیلی 84-1383 بر روی 162 نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اراک جهت بررسی عوامل موثر بر برقراری ارتباط بین دانشجو و استاد انجام گرفت ، مشخص گردید به نظر دانشجویان ، مهم ترین عوامل موثر در ارتباط دانشجو و استاد ، فن بیان و رعایت مهارت های تدریس توسط استاد (84%) ، سطح علمی استاد ( 5/81%) ، تجربه استاد ( 76%) ، اخلاق استاد (5/68%) بود . در حالی که بیش از 50 % دانشجویان ، سن و جنس استاد را در این ارتباط بی تأثیر دانسته اند (10).
در تحقیقی که توسط رنجبر و همکاران در سال 1384 در دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مازندران بر روی 345 نفر ( 95 استاد و 250 دانشجو ) ، بصورت توصیفی – مقطعی جهت بررسی دیدگاه اعضای هیأت علمی و دانشجویان دانشکده پزشکی انجام گرفت ، مشخص گردید در حالی که دانشجویان بر جنبه معلم بودن ، ارتباط استاد با دانشجو و انتقال مفاهیم تأکید داشتند ، این موارد از نظر استادان اهمیت کمتری داشت (19).
در تحقیقی که توسط فتاحی و همکاران در سال 1381 بر روی 113 نفر از اعضای هیئت علمی جهت بررسی نظرات اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی کرمان در مورد ارزشیای استاد انجام شد ، نتایج بررسی نشان داد که در حیطه نحوه اجرای ارزشیابی اکثریت اساتید ( 6/95 % ) آگاهی از نتایج ارزشیابی در اصلاح شیوه تدریس آنان تأثیر زیادی داشته و در حیطه مناسبت سوالات تلاش در تفهیم و انتقال مطالب درسی ( 6/95 % ) مناسب ترین سوال برای ارزشیابی استاد توسط دانشجو انتخاب کردند . انجام آزمون های مختلف در طول ترم کمترین نمره را به خود اختصاص داد و در حیطه شیوه ارزشیابی چندگانه بالاترین رتبه ( 7/86 % ) را بدست آورد (20 ).
در تحقیقی که توسط مرندی در سال 1380 در دانشگاه علوم پزشکی زاهدان بر روی 340 نفر ( 88 نفر استاد و 252 نفر دانشجو ) جهت بررسی ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی از دیدگاه دانشجویان و اساتید دانشکده پزشکی این دانشگاه در چهار جنبه شخصیت فردی ، دانش پژوهی ، روش تدریس و توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره بصورت توصیفی – تحلیلی انجام گرفت ، یافته های تحقیق نشان داد که اساتید و دانشجویان از میان چهار جنبه از ویژگی های استاد خوب ، اولویت اول را به جنبه روش تدریس داده اند . اساتید اولویت های بعدی را به ترتیب توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره ، شخصیت فردی و دانش پژوهی را اولویت دانسته اند . ویژگی شیوائی بیان از نظر دانشجویان و علاقمندی به تدریس از نظر اساتید از جنبه شخصیت فردی مهم تلقی شده است . همچنین اکثریت اساتید و دانشجویان در گزینه مهم ، تسلط استاد در درس مورد تدریس ، نحوه سازماندهی و تنظیم دروس و آمادگی برای کمک به رفع مشکل دانشجو را به ترتیب مهمترین ویژگی جنبه شخصیت فردی ، دانش پژوهی ، روش تدریس و توانایی در ایجاد ارتباط مشاوره دانسته اند و هر دو گروه مورد پژوهش ویژگی تسلط استاد در درس مورد تدریس را مهمترین معیار یک استاد خوب می دانند( 6 ).
در تحقیقی که توسط شکورنیا و همکاران در سال شاپور اهواز نسبت به عوامل موثر در ارزشیابی استاد . مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی ، دوره 5 ، شماره 2 ، پاییز و زمستان 1384 ، ص 117-109
22. منصوری مهشید . مقایسه نظرات دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد کتابداری در مورد یک استاد خوب دانشگاهی . پایان نامه فوق لیسانس . دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی ، دانشگاه علوم پزشکی ایران ، 1372 ، ص 12-8
23. Martens MJ, Duvivier RJ, Van Dalen J, et al. Students views on the effective teaching of physical examination skills: a qualitative study. Med Educ,2009 Feb;43(2):91-184
1380 بر روی 423 نفر از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز جهت بررسی دیدگاه دانشجویان این دانشگاه نسبت به عوامل موثر در ارزشیابی اساتید بصورت توصیفی انجام گرفت مشخص گردید ، قدرت بیان و روش تدریس استاد با میانگین 05/4 امتیاز به عنوان مهم ترین عامل در تدریس موثر و موفق استاد معرفی شده است . با اندکی تفاوت ، توان علمی و اخلاق و رفتار استاد با دانشجویان در اولویت های بعدی قرار دارند . بین نظرات دختران و پسران دانشجو با معدل تحصیلی بالا و پایین در ارتباط با عوامل موثر در ارزشیابی استاد ، تفاوت معنی داری مشاهده نشد(21) .
در پژوهشی که توسط مظلومی و همکاران در سال 1379 در دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد جهت بررسی ویژگی های یک استاد خوب از دیدگاه دانشجویان آن دانشگاه انجام شد، مهم ترین خصوصیات یک استاد خوب عبارتند بودند : احترام به دانشجو، داشتن علم به موضوع تدریس ، داشتن طرح درس ، داشتن اعتقادات مذهبی و رعایت اعتدال . در بررسی بین ضرورت حضور و غیاب در کلاس و مقطع تحصیلی امکان کوئیز در مقطع تحصیلی نیز ارتباط آماری معناداری وجود داشته است(2و6) .
در پژوهشی که توسط حاجی آقاجانی و همکاران در سال 1376 انجام شد ، معیارهایی که یک استاد خوب دانشگاهی در چهار حیطه شخصیت فردی ، دانش پژوهی ، روش تدریس و توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره از دید 249 نفر ( 64 استاد و 185 دانشجو ) انجام گرفت . یافته ها نشان داده است که اساتید و دانشجویان از میان چهار حیطه ، اولویت را به حیطه شخصیت فردی و سپس دانش پژوهی ، توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره داده اند . هم چنین اکثریت اساتید و دانشجویان در گزینه مهم ، شیوه بیان ، تسلط استاد در درس مورد تدریس و نحوه سازمان دهی و تنظیم دروس و آمادگی برای کمک به رفع مشکل دانشجو را به ترتیب مهم ترین ویژگی حیطه شخصیت فردی ، دانش پژوهی ، روش تدریس و توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره دانسته اند و ویژگی تسلط استاد در درس مورد تدریس را مهم ترین معیار یک استاد خوب می دانند . و در مقایسه میانگین نظرات ، نتایج آزمون اختلاف معنی داری را برای ویژگی آراستگی ظاهر و شوخ طبعی استاد نشان داد و علیرغم تفاوت های ظاهری که بین دیگر نظرات دو گروه وجود داشت ، اما این اختلاف از نظر آماری معنادار نبود(10و6).
در پژوهشی که توسط منصوری و همکاران در سال 1372 انجام شد ، ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی را از چهار جنبه دانش پژوهی ، روش تدریس ، توانایی ایجاد ارتباط و شخصیت فردی از دید 345 نفر از دانشجویان کارشناسی و کارشناسی ارشد رشته کتابداری دانشگاه های دولتی شهر تهران ، مورد بررسی قرار گرفت و نتایج نشان داد که دانشجویان مقطع کارشناسی ، اولویت را به روش تدریس و دانشجویان مقطع کارشناسی ارشد ، اولویت را به دانش پژوهی اساتید داده اند.
دانشجویان کارشناسی خصوصیات یک استاد خوب را به ترتیب روش تدریس ، دانش پژوهی ، توانایی در ایجاد ارتباط و شخصیت فردی و دانشجویان کارشناسی ارشد ، خصوصیات یک استاد خوب را با به ترتیب به دانش پژوهی ، توانایی در ایجاد ارتباط و روش تدریس و شخصیت فردی بیان کرده اند و بیش از 90 % دانشجویان کتابداری تسلط استاد در درس را بسیار مهم دانسته اند ، در حالی که شوخ طبعی و آراستگی ظاهر از اهمیت کمتری برخوردار بوده است ( 22و6 ) .
در تحقیقی که توسط Martens و همکاران در سال 2009 در Maastricht هلند بر روی 30 دانشجوی سال 1 تا 3 پزشکی جهت بررسی دیدگاه دانشجویان در مورد آموزش موثر مهارت های معاینات فیزیکی صورت گرفت ، مشخص گردید دانشجویان تجارب و مهارت های آموزش دهنده را که سبب تحریک عمیق و فعال یادگیری می شود را تحسین می کردند . هم چنین دانشجویان خواستار آن بودند که استادان نسبت به دانشجویان با ملاحظه تر بوده و آنها را جدی بگیرند ، که این موضوع در توصیف دانشجویان از رفتار های مثبت استادان مانند : پاسخ به سوالات دانشجویان ، افشا نکردن دانشجویان ضعیف در برابر گروه ، قرار ندادن دانشجویان ضعیف در موقعیت های خجالت آور جهت نشان دادن تجربه و مهارت ، مدیریت زمان ، پایداری و استواری در آموزش دادن و وضع ظاهری استادان منعکس بود . هم چنین دانشجویان وجود اشتیاق در استادان را مورد تحسین قرار داده بودند(23 ).
در تحقیقی که توسط Kelly طی سال های 2003 – 1989 در دانشگاه Thompson Rivers کانادا روی دانشجویان سال های دوم و سوم رشته پرستاری جهت بررسی دیدگاه دانشجویان در مورد آموزش بالینی موثر انجام شد ، مشخص گردید دانشجویان ، علم استاد را مهم ترین عامل در مهارت های ارتباطی و آموزش بالینی دانسته اند (24).
در پژوهشی دیگر که توسط Oshea و همکاران در سال 1989 در مدرسه دو ساله پرستاری دانشگاه Emory ایالت آتلانتا انجام شد که در آن پژوهش ، نظرات دانشجویان و مربیان پرستاری درباره رفتارهای مفید و غیرمفید مربی بالینی مورد بررسی قرار گرفت . نتیجه پژوهش نشان داد که دانشجویان برای مهربانی و قدرت درک ، تفاهم و حمایت مربی از دانشجو اهمیت زیادی قائل بوده و آنها را جزء رفتار های یاری دهنده مربی در جهت افزایش یادگیری دانشجو در محیط های بالینی می دانند . در حالی که مربیان برای الگو و سرمشق بودن مربی بیشترین اهمیت را قائل بوده و از خصوصیات مهم دیگر در دسترس بودن وی برای دانشجو دانسته اند و و جزء رفتار های غیر مفید مربی ، انتظارات بیش از حد دانشجو ، دادن تکالیف زیاد به او و تقدم دادن خواسته های خود نسبت به احتیاجات دانشجو را ذکر کرده اند . ( 25و6 )
Dixon و همکاران در سال 1986 پژوهشی را در موسسه پرستاری دانشگاه کانکتیکت انجام دادند و نظرات اساتید و دانشجویان پرستاری را در مورد آموزش مفید در کلاس درس مورد بررسی قرار داد ، نتیجه پژوهش نشان داد که شش مشخصه از نظر اساتید و دانشجویان پرستاری ، بیشترین اهمیت را در آموزش نظری پرستاری دارا می باشند که این مشخصات عبارتند از : 1. سازمان دهی و برنامه ریزی 2. جلب رضایت دانشجویان 3. سطح اطلاعات اساتید در موضوع درسی 4. برقراری نظم و ترتیب در هنگام ارائه موضوع درسی 5. دارا بودن قدرت پذیرش مسئولیت 6. رعایت عدل و انصاف در ارزیابی دانشجویان (26و6 ).
Brown و همکاران در سال 1981 ، در یک بررسی که در مدرسه پرستاری دانشگاه کارولینای شمالی امریکا انجام دادند ، از مدرسان و دانشجویان پرستاری خواست تا نظرات خود را درباره مهم ترین خصوصیات یک استاد خوب ذکر کنند . نتیجه پژوهش نشان داد که دانشجویان ارتباط مناسب مدرس با دانشجو را مهم ترین ویژگی و مهم تر از صلاحیت های تخصصی او می دانند . در حالیکه مدرسان برای تجارب علمی و نقش تخصصی مدرس ، اهمیت بیشتری قائل شده اند . (27و6 )
|
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1.ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه شخصیتی چیست ؟
2. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه دانش پژوهی چیست ؟
3. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه روش تدریس چیست ؟
4. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره چیست ؟
5. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب جنس چیست ؟
6. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب سن چیست ؟
7. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب دانشکده چیست ؟
8. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب رشته تحصیلی چیست ؟
9. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب مقطع تحصیلی چیست ؟
10. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب سال چندم تحصیلی چیست ؟
11. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب معدل کل چیست ؟
12. ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب بومی یا غیر بومی بودن چیست ؟
13. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه شخصیتی چیست ؟
14. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه دانش پژوهی چیست ؟
15. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه روش تدریس چیست ؟
16. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت در جنبه توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره چیست ؟
17. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب جنس چیست ؟
18. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب سن چیست ؟
19. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب دانشکده چیست ؟
20. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب مدرک تحصیلی چیست ؟
21. ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه به ترتیب اولویت بر حسب سابقه تدریس چیست ؟
22. نظرات اساتید و دانشجویان دانشگاه در مورد ویژگی های استاد خوب متفاوت است .
|
| هدف کلی طرح | مقایسه دیدگاه اساتید و دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان در خصوص ویژگی های استاد نمونه در سال تحصیلی 91 - 1390 |
| اهداف اختصاصی | 1.تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه از جنبه شخصیتی
2. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه از جنبه دانش پژوهی
3. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه از جنبه روش تدریس
4. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه از جنبه توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره
5. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه از جنبه شخصیتی
6. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه از جنبه دانش پژوهی
7. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه از جنبه روش تدریس
8. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه از جنبه توانایی در ایجاد ارتباط و مشاوره
9. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب سن
10. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب جنس
11. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب دانشکده
12. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب رشته تحصیلی
13. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب مقطع تحصیلی
14. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب سال چندم تحصیلی
15. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب معدل کل
16. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر دانشجویان دانشگاه بر حسب بومی یا غیربومی بودن
17. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه بر حسب جنس
18. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه بر حسب سن
19. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه بر حسب دانشکده
20. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه بر حسب مدرک تحصیلی
21. تعیین اولویت ویژگی های یک استاد خوب از نظر اساتید دانشگاه بر حسب سابقه تدریس
22.مقایسه نظرات اساتید و دانشجویان دانشکده های مختلف در مورد ویژگی های استاد خوب
|
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | دانشگاه علوم پزشکی زاهدان – معاونت آموزشی - EDC |
| تعریف واژه های تخصصی | نداریم |
| نوع مطالعه | توصیفی – تحلیلی که بصورت مقطعی Cross sectional انجام میشود . |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | اعضای هیأت علمی و دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی زاهدان |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | بر اساس مطالعه ای که توسط رنجبر و همکاران در سال 1384 در دانشگاه علوم پزشکی مازندران بر روی 345 نفر ( 95 استاد و 250 دانشجو ) انجام دادند(19) ، حجم نمونه 345 نفر در نظر گرفته شد |
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | نمونه گیری بصورت تصادفی چند مرحله ای صورت خواهد گرفت . |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | با استفاده از پرسشنامه |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | نمونه مورد مطالعه در این مطالعه دانشجویان و اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان می باشند. ابزار گرد آوری داده ها در این پژوهش پرسشنامه دو قسمتی، که قسمت اول شامل مشخصات عمومی ( شامل 5 سوال مربوط به اساتید و 8 سوال مربوط به دانشجویان ) و قسمت دوم مشتمل بر 25 سوال مربوط به معیارهای یک استاد خوب دانشگاهی خواهد بود که در چهار حیطه، شخصیت فردی(Personal characteristic) با 8 سوال، دانش پژوهی با 6 سوال(Knowledge-Seeking)، روش تدریس(Teaching method) با 6 سوال و توانائی در ایجاد ارتباط (Communication) یا مشاوره (Consultation) با 4 سوال،گروه بندی شده بود . جهت روایی پرسشنامه، از پرسشنامه های مورد استفاده در چندین تحقیق مرتبط که در دانشگاه های مختلف کشور به اجرا در آمده بودنداستفاده شد. جهت تعیین پایائی پرسش نامه از روش test-retestاستفاده شد. بدین صورت که ابتدا پرسشنامه در اختیار 30 نفر از دانشجویان و اساتید قرار گرفت و اصلاحات لازم جهت تدوین نهائی پرسش نامه انجام گرفت. در تعیین نظرات دانشجویان در خصوص ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی معیار سنجش و نمره بندی داده ها به صورت "بی اهمیت، کم اهمیت،نسبتاً مهم، مهم، بسیارمهم" بود که به ترتیب امتیاز 1 تا 5 در مقیاس نگرش سنج لیکرت در نظر گرفته شد. پس از تصویب طرح تحقیقاتی در شورای پژوهشی دانشکده و اخذ مجوز از معاونت پژوهشی دانشگاه، با مراجعه به معاونت آموزشی، اطلاعات مربوط به تعداد دانشجویان و اساتید هر دانشکده استخراج خواهد شد . سپس بر حسب تعداد نمونه محاسبه شده در هر کلاس، دانشجویان بصورت تصادفی سیستماتیک از هر کلاس انتخاب شده و در محلی دیگر ، دانشجویان را با فاصله از هم نشانده تا از سوگرایی احتمالی جلوگیری شود . از شرکت کنندگان درخواست خواهد شد تا نظر خود را برای هر یک از ویژگی های استاد خوب دانشگاهی در پرسش نامه منعکس نمایند و پاسخ ها را به محقق تحویل نمایند . در جمع بندی، میانگین نظرات هر یک از دانشجویان در هر حیطه به طور مجزا و در کل محاسبه و پس از گروه بندی به گزینه های بسیار مهم یا مهم (میانگین نمرات 4 یا بیش تر )، نسبتاً مهم (میانگین نمرات 3.9-2.5)، کم اهمیت یا بی اهمیت (میانگین نمرات کم تر از 2.5) طبقه بندی خواهد شد . |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | از آمار توصیفی جهت توصیف داده ها شامل فراوانی ، درصد ، میانگین و انحراف معیار استفاده خواهد شد . از آمار تحلیلی شامل آزمون- T و یا آنالیز واریانس برای مقایسه میانگین متغیر های کمی در گروه های مختلف و از آزمون کای- دو جهت مقایسه فراوانی متغیر های کیفی در گروه های مختلف استفاده خواهد شد . |
| ملاحظات اخلاقی | - به دانشجویان و اساتید اطمینان حاصل خواهد شد که اطلاعات آنها بصورت محرمانه باقی خواهد ماند .
- نتایج حاصل از پژوهش در اختیار معاونت های ذیربط دانشگاه قرار داده خواهد شد.
|
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | ممکن است بعضی از دانشجویان و اعضا هیأت علمی حاضر به همکاری نشوند . |
| کلمات کلیدی | ویژگی - استاد نمونه – دانشجو |
| فهرست منابع و مراجع | 1. مبارکی آسیه ، کلدوی علی . ویژگی های استاد خوب از دیدگاه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی یاسوج سال 1386 . فصلنامه دنا ، دوره 2 ، شماره 2 ، تابستان 1386 (شماره پی در پی 5 ) ، ص 34-40
2. مظلومی سعید ، احرامپوش محمد حسن ، کریمی حسین ، حرازی محمد علی . ویژگی های یک استاد خوب از دیدگاه دانشجویان . مجله دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد ، 1379 ، سال هشتم ، شماره 2 ، ص 104
3. قربانی راهب ، حاجی آقاجانی سعید ، حیدری فر معصومه و همکاران. بررسی دیدگاه دانشجویان دانشکده پرستاری و پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی سمنان در خصوص ویژگی های یک استاد خوب دانشگاهی .مجله دانشگاه علوم پزشکی سمنان ، جلد 10 ، شماره 2 ( پیاپی 30 ) ، زمستان 1387 ، ص 16-23
4. Ai I. Survey of the parent's view of the students and teachers in the 3rd grade at Guidance school around the features of a good teacher in the government and non-governmental and non-governmental school in Shiraz(Thesis). Master of art in the Educational management level,Allame Tabatabaei:University,1994: pp.4-30
5. Boyd D, Goldhaber D, Lankford H, et all. The effect of certification and preparation on the teacher quality. Future Child 2007; 17 : 45-68
6 . مرندی اعظم . بررسی معیارهای استاد خوب از دیدگاه اساتید و دانشجویان دانشکده پزشکی زاهدان در نیمه اول سال تحصیلی 81 – 1380. به راهنمایی شهرکی محمدرضا . برای اخذ درجه دکترای پزشکی عمومی ، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان ، زمستان 1380 ، ص 53 - 1
7 . سیف علی اکبر .روان شناسی پرورشی ( روان شناسی یادگیری آموزش ) . چاپ چهارم ، آگاهی ، چاپ چهارم ، تهران ، 1368 ، ص 49 – 47
8 . سیف علی اکبر . اندازه گیری و سنجش در علوم تربیتی . چاپ اول ، دانشگاه پیام نور ،اردیبهشت 1372 ، ص 37
9.Ekrahi M, Anvar M , Sahmodini MA, Moshko Baf MH , Khademi S . Survey of the features of a good teacher on the basis of the teachers' view in Fasa collage of medical science . Steps of developments in medical education journal.2006(Kerman university of science);2(supple. The 8th of national meeting in medicaleducation:97 – 96
10. قدمی احمد ، صالحی بهمن ، سجادی شکوه و همکاران . عوامل موثر بر برقراری ارتباط بین دانشجو و استاد از دیدگاه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی اراک . مجله ایرانی آموزش در علوم پزشکی ، دوره 7 ، شماره 1 ، بهار و تابستان 1386 ، ص 154 – 149
11. شعبانی حمید . مهارت های آموزشی و پژوهشی . چاپ اول ، تهران : سمت ، 1371 : ص150
12. کوهستانی حسین . بررسی عوامل موثر در برقراری ارتباط بین آموزشگران و فراگیران در دوره های آموزشی ترویج در استان آذربایجان شرقی . پایان نامه کارشناسی ارشد . تهران : دانشگاه تربیت مدرس . 1375 ، ص 14-35
13. Paterson B, Crawford M. Caring in nursing education: an analysis. J Adv Nurs,1994;19(1):73-164
14. Tang FI, Chou HH. Students' perceptions of effective and ineffective clinical instructors. J Nurs Educ,2005 Apr;44(4):92-187
15. وهابی الف ، صیادی م ، شهسواری س . بررسی ویژگی های یک استاد خوب از دیدگاه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی سال 1375. هشتمین همایش کشوری آموزش پزشکی، 16-14 اسفند 1385 ، کرمان ، ایران
16. بهار م ، روحی عزیزی م . تأثیر نقش استاد و جذابیت درس مربوط به میزان یادگیری دانشجویان طب . گام های توسعه در آموزش پزشکی ، هشتمین همایش کشوری آموزش پزشکی ، 16-14 اسفند 1385 ، کرمان ، ایران
17. اکرامی م ، انوار م ، سهم الدینی م . بررسی ویژگی های یک استاد بر اساس نظرسنجی از اساتید دانشکده پزشکی فسا .گام های توسعه در آموزش پزشکی ، هشتمین همایش کشوری آموزش پزشکی ، 16-14 اسفند 1385 ، کرمان ، ایران
18. Zohoor A, Eslaminejad T. Teachers effective teaching criteria as viewed by the students of kerman university of medical education. J Med Edu,2004;4(2):65-70
19. رنجبر منصور ، وحید شاهی کوروش ، محمودی میترا. بررسی دیدگاه اعضای هیأت علمی و دانشجویان دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مازندران در مورد ارزشیابی استادان توسط دانشجویان ،1384 . مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران ، دوره 6 ، شماره 56 ، بهمن و اسفند 1385 ، ص 135-126
20. فتوحی ز ، ادهمی الف ، نوحی ع و همکاران . نظرات اعضای هیأت علمی دانشگاه علوم پزشکی کرمان در مورد ارزشیابی استاد در سال تحصیلی 82-1381 . مجله پزشکی هرمزگان ، دوره نهم ، شماره اول ، بهار 1384 : ص 66-59
21. شکورنیا عبدالحسین ، مطلق محمد اسماعیل ، ملایری علیرضا و همکاران . دیدگاه دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی جندی |