
| کد طرح | 5737 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن و تکرار پذیری آن در سال تحصیلی 1392-1391 |
| عنوان لاتین طرح | Evaluation of Zahedan dental students ability in Porcelain shade selection and its repeatability in academic year 2012-2013 |
| نوع طرح | |
| محل اجرای طرح | دانشکده دندانپزشکی |
| رسته مطالعاتی | کاربردی |
| دانشکده/مرکز | دانشکده دندانپزشکی زاهدان |
| زمان اجرا -روز |

| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| اعظم سادات مصطفوی | استاد راهنمای اول پایان نامه دانشجویی | استاد راهنما | متخصص | mostafavi_azam@yahoo.com |
| آرزو قهاری | استاد راهنمای دوم پایان نامه دانشجویی | استاد راهنما | متخصص | afkma@yahoo.com |
| مهناز شهرکی پور | مشاور | مشاور آمار | کارشناسی ارشد | mahnaz@gmail.com |
| حمید هاشمی نسب | دانشجو | HAMID_HASHEMINASAB@YAHOO.COM |

| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | بررسی توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن و تکرار پذیری آن در سال تحصیلی 1392-1391 |
| خلاصه طرح به لاتین | Evaluation of Zahedan dental students ability in Porcelain shade selection and its repeatability in academic year 2012-2013 |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | با بالا رفتن سطح فرهنگ و بهداشت جامعه و رشد و توسعه بهداشت دهان و دندان، توجه افراد جامعه به داشتن دندانهایی با ظاهر زیبا روز به روز درحال افزایش است1.
هدف از انجام یک رستوریشن زیبا بازسازی یک دندان طبیعی و دستیابی به ویژگیهای قابل قبول زیست شناختی، نوری و مورفولوژیک است. با این وجود رضایت بیمار از یک رستوریشن، نخست به شکل کلی و سطح ترانسلوسنسی و رنگ دندان ارتباط دارد، اگرچه تراش با وسواس زیاد و تکنیکهای لابراتواری در دستیابی به شکل رستوریشن کمک کننده است، اما انتخاب رنگ مسؤلیت سنگینی است که همچنان به عهده دندانپزشک است2. در یک درمان ترمیمی یا پروتز، چنانچه همه عوامل هنری لازم رعایت شده باشند، ولی در انتخاب رنگ، خطا صورت گیرد، درمان با شکست مواجه خواهد شد. عدم انطباق رنگ دندان بازسازی شده با سایر دندانها می تواند باعث بروز مشکلات اقتصادی از جمله تعویض درمان با هزینه دندانپزشک، همچنین نارضایتی بیمار شده و حتی عواقب نامطلوب حیثیتی را برای دندانپزشک در پی داشته باشد3. دندانپزشکان بایستی ترکیب رنگ صحیح را به لابراتوار گزارش کنند و تکنسین ها نیز باید آن را ایجاد نمایند. وجود مشکل در تشخیص رنگ و تقاضای ساخت ترمیم مجدد توسط دندانپزشک در مطالعات گذشته گزارش شده است4. راهنمای رنگی vita به صورت گسترده ای برای انتخاب رنگ پرسلنی به کار می رود . از آنجا که بیشتر کارخانه های سازنده از سیستم طبقه بندیvita برای گروه بندی رنگهای خود استفاده می کنند، راهنمای رنگی vita به یک استاندارد واقعی در دندانپزشکی تبدیل شده است5. تعیین رنگ دندان به وسیله قوه بینایی به میزان قابل توجهی به خود فرد تعیین کننده رنگ بستگی دارد، متغیر های عمومی نظیر شرایط نوری، تجربه، سن، خستگی چشم و متغیرهای فیزیولوژیکی نظیر کور رنگی منجر به تشخیص اشتباه می شوند. علی رغم این محدودیت ها، چشم آدمی در شناسایی حتی اختلافات اندک در رنگ دو شی بسیار کارا است6. اگر چه در برگیری تمامی رنگهای طیف دندان با تعداد محدودی نمونه رنگی ممکن نیست، اما اعتقاد بر این است که اختلاف بین رنگ طبیعی و نزدیک ترین نمونه رنگی با چشم آدمی قابل تشخیص نیست7. در مطالعه Hammad (2003) ده نفر پروستودنتیست و ده نفر دندانپزشک عمومی با استفاده ازنمونه رنگ vita lumin و 3D master رنگ دندان کانین 20 نفر را انتخاب کردند و یکماه بعد هم این انتخاب رنگ تکرار شد، رابطه معنی داری بین تاثیرگذاری سیستم های انتخاب رنگ و آموزش تخصصی در تکرارپذیری، انتخاب رنگ وجود داشت. تکرارپذیری انتخاب رنگ پروستودنتیست ها زمانی که از vita lumin استفاده میکردند، بسیار بالاتر از دندانپزشکان عمومی بود و در مورد 3D master نیز چنین بود8. مهشید و همکاران (1385) در یک مطالعه توصیفی – تحلیلی سه متخصص پروتز ، سه دستیار و سه تکنسین را نتخاب نمودند و هر یک از آنها رنگ بیست دندان کانین سمت چپ بالا را با دو نمونه رنگ vita pan 3D master و vita classicدر دو نور روز و نور چراغ تعیین کردند و تکرار آزمایش یک ماه بعد با آزماینده ها و بیماران انجام گرفت.نتایج حاکی از آن بود که اثر متقابل معنی داری بین نمونه رنگها و میزان تجربه و آگاهی افراد در تکرار پذیری انتخاب رنگ وجود دارد و در صد تکرار پذیری متخصصین در کاربرد دو نمونه رنگ به طور معنی داری بیش از دستیاران و تکنسینها بود. منبع نوری اثر معنی دار آماری در میزان درصد تکرار پذیری نداشت و افراد متخصص توانایی بیشتری در تکرار پذیری انتخاب رنگ داشتند، بخصوص زمانی که از نمونه رنگvita classic استفاده می شد9. دانش کاظمی و همکاران (1387) یک مطالعه توصیفی بر روی 127 نفر از دانشجویان بالینی دندانپزشکی دانشگاه یزد با متغیرهای سن، جنس و سابقه استفاده از عینک و لنز انجام دادند. در این مطالعه به کمک کامپوزیت هلیوملار راهنمای رنگ با تنوع 16 رنگ ساخته شد. در شرایط نوری یکسان از دانشجویان خواسته شد که مشابه 6 رنگ آزمون را از بین 16 نمونه راهنمای رنگ شناسایی کنند یافته ها شامل میانگین تشخیص صحیح تمام رنگهای آزمون در گروه سنی 20 تا 29 سال و30-39 سال اختلاف معنی داری نداشت. میانگین تشخیص صحیح تمام رنگها در افرادی که سابقه استفاده از عینک یا لنز نداشتند، با دیگران تفاوت معنی دار داشت (023/0 P=) ، میانگین تشخیص صحیح تمام رنگها بین ورودی های مختلف اختلاف معنی داری داشت (016/0 P=)، در نتیجه انتخاب صحیح رنگ به سن و جنس وابسته نبود، ولی در گروهی که از عینک فتوکرومیک یا لنز استفاده می کردند انتخاب رنگ به میزان معنی داری ضعیف تر از سایرین بود1. قهرمانلو و همکاران (1387) در یک مطالعه توصیفی – تحلیلی 10 دانشجوی دختر و 10 دانشجوی پسر سال آخر دانشکده دندانپزشکی که دارای تجربه کلنیکی اندکی در زمینه ی کار با سیستمهای راهنمای رنگ بودند انتخاب کردند. هر دانشجو توسط دو سیستم راهنمای رنگ vita classic و 3D master بر روی 20 بیمار، انتخاب رنگ را انجام داد. انتخاب رنگ دو هفته بعد با همان بیماران و در شرایط استاندارد قبلی بطور تصادفی تکرار شد. در یافته ها تفاوت معنی داری در تکرار پذیری انتخاب رنگ با توجه به نوع نمونه رنگ مشاهده نشد. میانگین تکرار پذیری در انتخاب رنگ در گروه پسرها اندکی بیشتر از گروه دختر ها بود. استفاده از 3D masterتکرار پذیری انتخاب رنگ را در هیچکدام از دو گروه بطور چشمگیر تغییر نداد، میزان آموزش و آگاهی در زمینه انتخاب رنگ، مهمترین دلیل در افزایش توانمندی عمل کننده در انتخاب رنگ محسوب می شود. و استفاده از سیستم راهنمای رنگvita classic و 3D masterو جنس، ظاهرا تاثیر چندانی در افزایش تکرار پذیری انتخاب رنگ ندارد10. در مطالعه Alsaleh (2012) 50 دانشجوی دختر که هیچگونه آموزش رسمی در زمینه انتخاب رنگ نداشتند انتخاب شدند. با استفاده ازنمونه رنگ vita مناسب ترین رنگ که به دندان سانترال مشابه بود انتخاب کردند و با سه کلنسین انتخاب رنگ ها کنترل شد، نتایج نشان داد که تفاوت چشمگیری بین انتخاب رنگ با وسایل دیداری(چشم) و ابزاری vita وجود دارد.تفاوت رنگ انتخاب شده توسط کلنسین ها و رنگ واقعی دندان گروه نمونه بسیار کمتر از تفاوت رنگ انتخاب شده توسط گروه دانشجویان بود و چنین نتیجه گیری شدکه استفاده از ابزارها (vita) درانتخاب رنگ دندان بسیاردقیق تر از انتخاب رنگ بدون آموزش است11. هدف از این مطالعه، بررسی توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن وتکرار پذیری آن می باشد، تا بر اساس نتایج حاصل از آن و با توجه به اهمیت موضوع انتخاب رنگ و مشکلات اجتماعی مربوط به آن ،تدابیر مربوطه اتخاذ گردد. |
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1- توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن و تکرار پذیری آن در سال تحصیلی 1392-1391 چگونه است؟
2- بین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 و جنسیت دانشجو ارتباط وجود دارد؟ 3- بین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 و سال ورود دانشجو ارتباط وجود دارد؟ 4- بین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 و سن دانشجو ارتباط وجود دارد؟ 5- بین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 در مرحله اول و مرحله تکرار ارتباط وجود دارد؟ |
| هدف کلی طرح | بررسی توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب صحیح نمونه رنگ پرسلن و تکرار پذیری آن در سال تحصیلی 1392-1391 |
| اهداف اختصاصی | 1- تعیین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب صحیح نمونه رنگ پرسلن و تکرار پذیری آن در سال تحصیلی 1392-1391
2- تعیین ارتباط بین جنسیت دانشجو و توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 3- تعیین ارتباط بین سال ورودی دانشجو و توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 4- تعیین ارتباط بین سن دانشجو و توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 5- تعیین ارتباط بین توانایی دانشجویان دندانپزشکی زاهدان در انتخاب رنگ پرسلن در سال تحصیلی 1392-1391 در مرحله اول و مرحله تکرار پذیری |
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | دانشکده های دندانپزشکی |
| تعریف واژه های تخصصی | نمونه رنگ پرسلنی(vita) : سیستم طبقه بندی vita برای گروه بندی رنگ های پرسلن است که به یک استاندارد واقعی در دندانپزشکی تبدیل شده است5.
تب (Porcelain shade tab) :نمونه رنگی که ازجنس پرسلن و به شکل دندان سانترال انسان ساخته می شود12. تعیین رنگ (shade-matching) :عملی است که ازطریق مقایسه رنگ دندان بارنگ یک نمونه رنگی ازیک راهنمای رنگی صورت می گیرد12. |
| نوع مطالعه | توصیفی – تحلیلی |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | معیار ورود:دانشجویان دندانپزشکی ورودی های 1386، 1387 دانشکده داندانپزشکی زاهدان |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | در کل 61 نفر شامل دانشجویان ورودی سالهای 86 (شامل 15 پسر و 14 دختر) و 87 (شامل 23 دختر و 9 پسر) دانشکده دندانپزشکی زاهدان انتخاب می شوند. |
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | روش نمونه گیری به صورت سرشماری از دانشجویان ورودی سالهای 1386 و 1387 دانشکده دندانپزشکی زاهدان می باشد. |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | ابزار جمع آوری اطلاعات در این پژوهش، پرسشنامه دو قسمتی است و در ضمیمه شماره یک آورده شده است که شامل یک قسمت مشخصات دموگرافیکی دانشجو و قسمت دیگر اطلاعات مربوط به انتخاب رنگ پرسلنی دو ناحیه از دندان کانین بیمار می باشد که در آن نیز دو قسمت طراحی شده است مرحله اول انتخاب رنگ و مرحله دوم آن که مرحله تکرار پذیری نامیده شده است و مرحله تکرار پذیری یک ماه بعد از مرحله اول انتخاب رنگ صورت خواهد گرفت و در هر مرحله انتخاب رنگ پرسلن توسط دانشجو به وسیله استاد راهنما میزان صحیح بودن انتخاب رنگ این دو ناحیه به صورت ضعیف، متوسط و خوب ارزیابی خواهد شد. جهت جلو گیری ازحافظه انتخاب رنگ دانشجو تب های نمونه رنگ در هر دو مرحله مخفی و به آن شماره های مختلف داده خواهد شد. |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | دراین مطالعه توصیفی ـ تحلیلی تعداد 61 نفر از دانشجویان دختر و پسر ورودی های 1386 و 1387 دانشکده دندانپزشکی زاهدان شرکت خواهند داشت.
سیستم انتخاب رنگ vita pan classic برای آزمایش انتخاب شد. یک هفته قبل از انتخاب رنگ اولیه، طی جزوه آموزشی نحوه انتخاب رنگ صحیح با این سیستم به دانشجویان آموزش داده می شود. بین ساعت 12 ـ10 صبح، انتخاب رنگ توسط دانشجو در بخش پروتز در نور روز (Day light 6500ºk) )محیط بسته وپنجره اتاق رو به شمال( انجام می شود. هردانشجو با استفاده ازسیستم انتخاب رنگ vita رنگ دو ناحیه از کانین ماگزیلای 10 بیمار را که فاقد ترمیم وپوسیدگی هستند انتخاب می کند(ناحیه سرویکالی و ناحیه انسیزالی). دندانهای بیماران قبل ازانتخاب رنگ جهت حذف رنگ احتمالی پالیش می شوند. صحیح بودن انتخاب رنگ پرسلن دانشجویان توسط استاد ارزیابی خواهد شد (نظر استاد راهنما به عنوان استاندارد انتخاب صحیح نمونه رنگ در نظر گرفته می شود). در صورتی که انتخاب رنگ هر دو ناحیه از دندان با نظر استاد هماهنگ باشد، توانایی انتخاب رنگ خوب و چنانچه یک ناحیه از انتخاب رنگ با نظر استاد هماهنگ باشد، توانایی انتخاب رنگ متوسط ارزیابی خواهد شد و چنانچه هر دو ناحیه انتخاب رنگ توسط دانشجو صحیح نباشد این توانایی ضعیف ارزیابی خواهد شد. پس از یک ماه قسمت دوم پرسشنامه که مربوط به تکرار پذیری انتخاب رنگ پرسلنی می باشد، بر روی همان بیماران مجدداً تکمیل می گردد. جهت حذف اشکال احتمالی ناشی از اختلال دید رنگ، تست کوررنگی (تست ایشیهارا) از دانشجویان قبل از شروع مطالعه گرفته می شود. شایان ذکر است قبل از شروع ارائه پرسشنامه رضایت نامه آگاهانه (ضمیمه 2) از دانشجویان اخذ خوهد شد. وظیفه دانشجو در این مطالعه، بررسی متون، جمع آوری اطلاعات مربوط به حجم نمونه، انجام تست ایشیهارا، جمع آوری نتایج و در پایان تحلیل آنها به کمک استاد راهنما می باشد. |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | با استفاده از روشهای آمار توصیفی (تنظیم جداول، توزیع فراوانی- رسم نمودار، متغیر، شاخصهای مرکزی و پراکندگی) و آمار استنباطی (آزمون t مستقل، وابسته و یا معادل ناپارامتریک آنها) در سطح اطمینان 95% داده ها تجزیه و تحلیل خواهند شد.
جدول توزیع فراوانی توانایی دانشجویان دندانپزشکی در انتخاب رنگ پرسلنی فراوانی توانایی انتخاب رنگ تعداد درصد ضعیف متوسط خوب |
| ملاحظات اخلاقی | در این مطالعه کد 1 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی مبنی بر کسب رضایت آگاهانه درکلیه تحقیقاتی که برروی آزمودنی انسانی انجام می گیرد ضروری است در مورد تحقیقات مداخله ای، کسب رضایت آگاهانه باید کتبی باشد رعایت خواهد شد.
در این مطالعه کد 5 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق و پژوهشهای علوم پزشکی مبنی بر انجام تحقیقات علوم پزشکی اعم از درمانی و غیردرمانی ، محقق مکلف است اطلاعات مربوط به روش اجراء و هدف ازانجام تحقیق ، زیانهای احتمالی ،فواید ، ماهیت و مدت تحقیق را به میــزانی که با آزمودنی ارتباط دارد به وی مفهوم نموده و به سئوالات او پاسخ های قانع کننده دهد و مراتب مذکور را دررضایت نامه قید نماید رعایت خواهد شد. در این مطالعه کد 7 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق و پژوهشهای علوم پزشکی مبنی بر نحوه ارائه گزارش یا اعلام نتیجه تحقیقات می باید متضمن رعایت حقوق مادی و معنوی عناصر ذیربط (آزمودنی، پژوهشگر، پژوهش و سازمان مربوطه) باشد رعایت خواهد شد. در این مطالعه کد 17 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق و پژوهشهای علوم پزشکی مبنی بر اینکه محقق موظف است که اطلاعات مربوط به آزمودنی را بعنوان راز تلقی و آن را افشاء ننموده و ضمناً شرایط عدم افشاء آن را نیز فراهم کند، مگر آنکه در این مسیر محدودیتی داشته باشد که در اینصورت باید قبلاً آزمودنی را مطلع نماید رعایت خواهد شد. |
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | عدم همکاری بیماران برای شرکت درپژوهش
عدم همکاری دانشجویان برای شرکت در پژوهش 1- تشویق و ترغیب دانشجویان به شرکت در اجرای طرح. 2- به بیماران شرکت کننده در طرح امتیاز درمانهای دندانپزشکی با تخفیف داده می شود. |
| کلمات کلیدی | انتخاب رنگ- پرسلن- دانشجویان دندانپزشکی
Dental Students – Porcelain – Shade Selection |
| فهرست منابع و مراجع | 1- دانش کاظمی ع، بشا رتی م، داوری ع، خانی باصیری ر. بررسی توانایی انتخاب رنگ در دانشجویان یزد در سال 1383. مجله دانشکده دندانپزشکی شهید بهشتی 1387؛ 1: 46-40.
2- Cal E, Guneri P, Koset. Comparison of digital and spectro photometric measurements of color shade guides. J Rehabil 2006; 33: 221-8. 3- Sadr J. light and color in dentistry. 1st edition. Tehran Jahad Daneshgahi Shahid beheshti University, 1985: 91-94. 4-Jarad FD، Moss BW،Youngson CC،Russel MD. The effect of enamel porcelain thickness color and the ability of a shade guide to prescribe chroma. J Dent master 2006; 19: 7-10. 5- Yap AU. Color attributes and accuracy of vita-based manufactures’ shade guid. Oper Dent 1998; 23: 266-71. 6- Paul S, Pietrobon N, Hammerle CH. Visual and spectro photometric shade analysis of Human teeth. J Dent Res 2002; 81: 578-82. 7-Analoni M, Papkosta E, cochran M, Matis B. Designing Visually optimal shade guides. J prosthe Dent 2004; 92: 371-6. 8-Hammad IA. “Intrarater repeatability of shade selections with two shade guides. J prostherdent 2003; 89: 50-8. 9- مهشید م، صبوری ا، اشترالنخعی ا، سحابی م، منزوی ر، خدامی ح. بررسی تکرار پذیری گروه های آزماینده درانتخاب رنگ در دو منبع نوری بادو نمونه رنگ. مجله دانشکده دانپزشکی شهید بهشتی 1385؛ 2: 261-268. 10- قهرمان لو ا، گوهریان ر، اسماعیلی ح، شاه عالمی ر. بررسی تکرار پذیری انتخاب رنگ با دو سیستم راهنمای رنگ vita classic و3D master توسط دانشجویان دخترو پسر دانشکده دندانپزشکی مشهد. مجله دانشکده دندانپزشکی مشهد 1387؛ 3: 213-219. 11- Alsaleh S, Labban M, Alharir M, Tashkandi E . Evaluation of self shade matching ability of dental students using visual and instrumental means. J of Dentistry 2012; 40: 82- 87. 12-Wee Ag, Kang EY, Jere D, Beck Fm. Clinical color match of porcelain visual shade matching systems. J Esthet Restor Dent 2005; 17: 351-7. |

| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|---|---|---|
| هاشمی نصب مورد تائید است.doc | 1391/12/07 | 635392 | دانلود |
| فرمت امضاء کد 5737.jpg | 1391/12/07 | 199327 | دانلود |
| صورتجلسه شورای پژوهش دانشکده مورخ 27و9و91.docx | 1391/12/07 | 53502 | دانلود |
| 5737.rar | 1391/12/07 | 22773 | دانلود |
| 5737.jpg | 1392/04/05 | 1405052 | دانلود |