
| کد طرح | 5818 |
| عنوان فارسی طرح | مقایسه اندیس های کمی هماتولوژی در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم دراستان سیستان و بلوچستان در سال 1391 |
| عنوان لاتین طرح | Quantitative comparison of hematological indices in patients with hemoglobinopathies and healthy person in sistan & baloochestan in 2012 |
| نوع طرح | |
| محل اجرای طرح | |
| رسته مطالعاتی | توصیفی- تحلیلی |
| دانشکده/مرکز | دانشکده پیراپزشکی زاهدان |
| زمان اجرا -روز |

| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| سولماز چراغی | مجری | کارشناسی | www.cheraghisolmaz69@yahoo.com | |
| نفیسه انصاری | مجری | ansarinafise@yahoo.com | ||
| ابراهیم میری مقدم(پژوهشگر/استاد راهنما) | استاد راهنمای اول طرح دانشجویی | دکترای تخصصی | moghaddam4@yahoo.com | |
| جاوید دهقان حقیقی | مشاور | مشاور آمار | دکترای تخصصی | javid_dehghan@yahoo.com |

| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | مقایسه اندیس های کمی هماتولوژی در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم دراستان سیستان و بلوچستان در سال 1391 |
| خلاصه طرح به لاتین | Quantitative comparison of hematological indices in patients with hemoglobinopathies and healthy person in sistan & baloochestan in 2012 |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | هموگلوبین یک پروتئین تترامر است که از دو جفت زنجیره گلوبین و چهار گروه هم تشکیل شده است (1). هموگلوبینوپاتی ها تغییرات کمی و ساختاری در زنجیره گلوبین دارند (2) که ساختار ، عملکرد ویا تولید هموگلوبین را تحت تاثیر فرار می دهند(3).تالاسمی ها یک گروه از هموگلوبینوپاتی ها هستند که در این بیماران جهش های ژنتیکی در زنجیره گلوبین باعث کاهش یا عدم تولید زنجیره ها می شود (4) در بتا تالاسمی این جهش ها در زنجیره بتا رخ می دهند (4) .طبق گزارشات سازمات جهانی سلامت (WHO ) 5% از جمعیت جهان ناقل هموگلوبینوپاتی می باشند (1) . شیوع هموگلوبینوپاتی در مناطق جغرافیایی مختلف ، متفاوت است (5) .شیوع هموگلوبینوپاتی در مناطق مالاریا خیز بیشتر است (6) . HbS در مرکز و جنوب آسیا ، شمال آفریقا ، پاکستان و منطقه ای از مدیترانه شیوع بالایی دارد (6). طبق گزارشات WHO هر ساله 370000 کودکان مبتلا به تالاسمی هموزیگوت و هتروزیگوت در جهان متولد می شوند(1) . مبتلایان به هموگلوبینوپاتی گاهی علایم بالنی ندارند و فقط با علایم آزمایشگاهی شناخته می شوند (3). در شدیدترین حالت این بیماری باعث مرگ جنین در رحم مادر می شود (3) .مشخصات بیماری سیکل سل کم خونی مزمن و حملات دردناک در اندام های مختلف به دلیل صدمات بافتی است.(7)بیماری سیکل سل خوش خیم نمی باشد و نوزاد مبتلا به سیکل سل به دلیل بالا بودن HbF در ابتدای تولد علایم بالینی واضحی ندارد(7)بعد از گذشت 6-4 ماه از تولد کودک علالیم بالینی او آشکار میشود.(7)علایم بالینی در افراد مبتلا به بتا تالاسمی به مقدار زنجیره بتا تولید شده و پایداری زنجیره باقیمانده بستگی دارد(4). ایران کشوری است در مرکز خاورمیانه که در مسیر راه تاریخی ابریشم قرار داشته است و محل ملاقات تمدنهای شرق و غرب بوده و در طول تاریخ چندین بار مورد حمله مهاجمین واقع شده است (3) به علاوه پناهندگان زیادی را از عراق و افغانستان در خود جای داده است که همه این عوامل منجر به حضور موتاسیونهای متفاوت در این ناحیه شده است.(3)داوطلبین ازدواج باید تحت آزمایش های قبل از ازدواج قرار بگیرند .(8)این آزمایشات مطابق دستورالعمل های استاندارد گزارش میشود و میان افرادی که مشکلی ندارند ازدواج صورت میگیرد و پس از مدتی صاحب فرزندی میشوند که مبتلا به نوعی از هموگلوبینوپاتی است که آزمایش های صورت گرفته قادر به ارزیابی آنها نبوده است.(8)بچه های حاصل از ازدواج های فامیلی شانس بالاتری برای هموزیگوت شدن دارند.(9)حاملین هموگلوبینوپاتی تنها با تست CBC شناسایی نمی شوند و نیاز به HPLC و الکتروفورز در PH=8/4 دارند.(10)تستCBC شامل تست های MCV – MCH-RDW-MCHC-RBC COUNT میباشد.(2) در پیشگیری از موارد جدید سیکل سل و سایر هموگلوبینوپاتی ها آزمایش الکتروفورز بسیار مهم است زیرا بدون انجام الکتروفورز سیکل سل و سایر هموگلوبینوپاتی ها در اکثر موارد شناسایی نمی شوند. (8)در استان سیستان و بلوچستان بع علت پایین بودن میزان آااگاهی در رابطه با اهمیت آزمایش های قبل از ازدواج و گرایش اکثریت مردم به ازدواج فامیلی و با توجه به شیوع بالای بتا تالاسمی در این استان ، باید پیشگیری انجام شود که با انجام این طرح بین اندکس های هماتولوژی دو گروه هموگلوبینوپاتی و تالاسمی مینور می توان افتراق ایجاد کرد تا از تولد موردهای جدید سیکل سل و تالاسمی مینور پیشگیری کنیم .
در مطالعه Mitchell و همکاران در سال 1996 در مونترال که بر روی دانش آموزان انجام گردید تعداد زیادی حامل ژن بتا تالاسمی بودند.(3) در مطالعه Lung Lau و همکارانش در هونگ کونگ در سال 1997 که بر روی 1800 نفر انجام شد ، 150 نفر (3 / 8 % ) میکروسیت بودند. 61 نفر ناقل بتا تالاسمی بودند و یا موتاسیون برای HbE داشتند (3) در بررسی E – Hazmi و همکارانش در سال 2001 در عربستان صعودی که روی پارامترهای هماتولوژیکی واندکسهای گلبول قرمز – Hb A2 –Hb F بین دو گروه دختران و پسران انجام دادند هیچ تفاوتی بین این دو گروه مشاهده نشد(11) در بررسی Sanchaisuriya وهمکارانش در سال 2005 در کانادا که برروی 423 مورد به روش الکتروفورز کار کردند 264 نفر (4 /64 % ) حامل ژن تالاسمی بودند(5) در بررسی Tatu و همکارانش در سال 2007 در تایلند که برروی 58 تالاسمی هتروزیگوت انجام شد. تعداد RBC و RDW در بتا تالاسمی هتروزیگوت نسبت به HbE بالاتر است. در حالیکه مقدار Hct ، MCV، MCHC ، MCH در HbE بالاتر است.(12) در بررسی Shivashankara و همکارانش در سال 2008 در Dharwad که بر روی 50 کودک به روش الکتروفورز و بررسی اندکسهای گلبول قرمز آنها انجام شد 7 کودک نرمال ، 20 کودک حامل ژن بتا تالاسمی مینور و 15 کودک مبتلا به تالاسمی ماژور بودند .2 مورد مبتلا به سیکل سل و 1 مورد حامل بتاتالاسمی و سیکل سل بود.(10) حق شناس و همکارش طبق مطالعه ای در سال 1376 در دانشگاه شیراز ، فراوانی بتا تالاسمی را در اصفهان 8 % و در فارس 10 – 8 % گزارش نموده اند(3) در مطالعه افضلی در کاشان در سال 77 - 1376که برروی 3066 مورد انجام شد میزان بتا تالاسمی مینور 32 / 3 % گزارش شد.(3) در مطالعه جلالی در استان خوزستان در سال1378 که بر روی 3656 نفر به روش الکتروفورز انجام شد میزان شیوع هموگلوبینوپاتی 2 / 14 % گزارش شد.(3) در مطالعه کریمی که بر روی 3430 داوطلب ازدواج در سال 80 – 1379 در شیراز انجام شد ، 1670 نفر مشکلات خونی داشتند که 495 نفر MCH پایین و 814 نفر MCV و MCH پایین و 12 نفر MCV پایین داشتند و شیوع هموگلوبینوپاتی 5 / 14 % بوده است.(3) در بررسی زندیان و همکارش در سال 1379 در خوزستان که برروی 50 سیکل تریت انجام گردید ، MCH در 94% موارد طبیعی گزارش شد.(9) در بررسی موحد و همکارانش در سال 1386 در بوشهر که برروی 498 نفر ( 323 دختر و 175 پسر ) انجام شد ، 76 نفر MCV پایین تر از 80 داشتند و 9 /14 % از دخترها و 12 % از پسرها MCH کمتر از 27 داشتند . 97 نفر (7 / 19 % ) افزایش HbA2 داشتند که مبتلا به تالاسمی مینور بودند . 36 نفر (2 / 7 % ) افزایش HbF ، 16 نفر ( 2/ 3 % ) دارای باند S بودند که دلالت بر وجود HbC، HbS , و یا HbD می کند . 73 نفر ( 7 / 14 % ) دارای HbA2 < 95بودند که خود دلالت بر افزایش هموگلوبین های دیگر دارد . شیوع هموگلوبینوپاتی در این مطالعه در بوشهر 2 / 28 % به دست آمد (138 نفر ).از بقیه افرادی که هموگلوبینوپاتی نداشتند 7 / 14 % MCH پایین و 9 / 12 % MCV پایین داشتند.(3) در بررسی معافی وهمکارانش در سال1389 در اصفهان که برروی 575 زوج با RBC پایین و HbA2 نرمال انجام شد 8/67% ، MCV <78 و MCH<26 داشتند .1/4 % از موارد برای تالاسمی مثبت تست شدند. MCV<78 و MCH <26 ریسک ابتلا به تالاسمی را 35 برابر می کند. از 1150 نفر از نظر تالاسمی 383 ترک قشقایی ، 204 لر ، 24 ترک ،13 عرب و 3نفر دیگر مثبت شدند(620 نفر ) که از این بین 8 نفر با 80MCV< > 78 ،612 نفر MCV<78 ، 1 نفر MCH>27، 5 نفر با MCH < 27 و 614 نفر با MCH < 26 مثبت گزارش شدند.(13) |
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1- درصد فراوانی افراد مبتلا به هموگلوبینوپاتی که اندیس های کمی هماتولوژی نرمال دارند ، چقدر است؟
2- میانگین تعداد RBC در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است . 3- میانگین مقدار Hb در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است.. 4- میانگین مقدار HCT در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. 5- میانگین مقدار HCT در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. 6- میانگین مقدار MCV در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. 7- میانگین مقدار MCH در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. 8- میانگین مقدار RDW در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. 9- میانگین مقدار HbA2 در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم متفاوت است. |
| هدف کلی طرح | تعیین اندیس های کمی هماتولوژی در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم در استان سیستان و بلوچستان در سال 1391 |
| اهداف اختصاصی | 1-تعیین درصد فراوانی افراد مبتلا به هموگلوبینوپاتی که اندیس های کمی هماتولوژی نرمال دارند .
2- مقایسه میانگین تعدادRBC در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. 3- مقایسه میانگین مقدار Hb در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. 4- مقایسه میانگین مقدار HCT در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم 5- مقایسه میانگین مقدار HCT در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم . 6- مقایسه میانگین مقدار MCV در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. 7- مقایسه میانگین مقدار MCH در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. 8- مقایسه میانگین مقدار RDW در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. 9- مقایسه میانگین مقدار HbA2 در مبتلایان به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم. |
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی زاهدان |
| نوع مطالعه | مقطعی ( توصیفی – تحلیلی ) |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | بیماران مبتلا به هموگلوبینوپاتی و افراد سالم شهرستان زاهدان در سال 1391 |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | با توجه به اینکه حدود200 پرونده مربوط به مبتلایان هموگلوبینوپاتی موجود می باشد به روش سرشماری کلیه پرونده ها وارد مطالعه خواهند شد . |
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | سرشماری |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | طبق نظر استاد راهنما با توجه به اهداف اختصاصی طرح و اطلاعات دموگرافیک افراد مورد مطالعه فرم جمع آوری اطلاعات طراحی گردید.
پیوست 1: فرم جمع آوری اطلاعات شماره پرونده: سن : جنس: مذکر مونث سکونت : شهری روستایی قومیت : سیستانی بلوچستانی سایر گروه مورد مطالعه: نرمال هموگلوبینوپاتی: تعداد RBC : مقدار Hb : مقدار HCT : مقدار MCV : مقدار MCH : مقدار MCHC : مقدار RDW : مقدار HbA2: نوع هموگلوبینوپاتی: S D C E |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | پس از تصویب طرح در کمیته تحقیقات دانشجویی،با همکاری استاد راهنما لیستی از بیمارانی که با استفاده از الکتروفورز و روشهای مولکولی مبتلا به هموگلوبینوپاتی تشخیص داده شده اند تهیه می گردد و پارامتر های هماتولوژی آنها از پرونده اتخاذ شده و در جدول تهیه شده وارد می شود ، و به همین تعداد فرد سالم که دارای پارامترهای هماتولوژی طبیعی و از نظر سن و جنس با آنهامطابقت داشته باشند انتخاب می شوند سپس اطلاعات در نرم افزار spss وارد و با استفاده از آزمون های آماری توصیفی و آزمون کای اسکوئر و T مستقل با اندیس های هماتولوژی افراد سالم مقایسه می شوند.
قومیت سیتانی به قومیتی گفته می شود که سه نسل پی در پی قبل آن گویش سیستانی داشته باشند. قومیت بلوچستانی به قومیتی گفته می شود که سه نسل پی در پی قبل آن گویش بلوچی داشته باشند |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | میانگین اندیس ها در گروه مورد و شاهد
گروه /اندیس ها میانگین P RBC میانگینP HbA2 میانگینP MCV میانگینP MCH میانگینP MCHC میانگین P HCT مورد میانگینP RDW شاهد درصد فراوانی اندیس های نرمال و غیر نرمال در گروه مورد وضعیت/ اندیس ها درصد فراوانی RBC درصدفراوانی HbA2 درصدفراوانی MCV درصدفراوانی MCH درصدفراوانی MCHC درصدفراوانی HCT درصدفراوانی RDW نرمال غیرطبیعی |
| ملاحظات اخلاقی | ندارد |
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | ندارد |
| کلمات کلیدی | هموگلوبینوپاتی _ اندیسهای هماتولوژی _ سیکل سل |
| فهرست منابع و مراجع |
1)Batt K and Reske T. Hematology Board Review Manual.Hematology 2010;5(3)1-11. 2) Zhaohai Yang, Carolyn H. Chaffin, Pattye L. Easley, Beatrice Thigpen, and Vishnu V.B. Reddy. Prevalence of Elevated Hemoglobin A2 Measured by the CAPILLARYS System. . American Journal of Clinical Pathology 2009;13 :42 – 48. 3. )موحد علی ، عبیدی نرگس و خمیسی پور غلامرضا ، شیوع هموگلوبینوپاتی با توجه به میزان انواع هموگلوبین و ارتباط آنها با حجم متوسط گلبول قرمز در بین دانش آموزان پیش دانشگاهی شهر بوشهر;1386.دوفصلنامه طب جنوب پژوهشکده زیست – پزشکی خلیج فارس ،سال دوازدهم ،شماره 1،شهریور1388: 59-54. 4)Gwendolyn M. Clarke and Trefor N.Higgins .Laboratory Investigation of Hemoglobinopathies and Thalassemias : Review and Update . Clinical Chemistry 2000; 46:8(B) 1284 – 1290. 5)Sanchaisuriya K and et al . A Reliable Screening Protocol for Thalassemia and Hemoglobinopathies in Pregnancy. . American Journal of Clinical Pathology .2005; 123:113 -118. 5) Sanchaisuriya K and et al . A Reliable Screening Protocol for Thalassemia and Hemoglobinopathies in Pregnancy. American Journal of Clinical Pathology .2005; 123:113 -118. 6) Bencaiova G, Krafft A, Burkhardt T, Breymann Ch.Variable efficacy of recombinant human erythropoietin in anemic pregnant women with different forms of heterozygous hemoglobinopathy. Acta Haematol .2006;116:259-265. 7) زندیان خدامراد ، پدرام محمد ،جهانمهر عبدالحمید ، حمادی حامد ،ولوی احسان . تجزیه و تحلیل علایم بالینی و آزمایشگاهی بیماری سیکل سل و سیکل تالاسمی در استان خوزستان .مجله علمی پزشکی اهواز، شماره 43 اسفند 1383: 14-7 . 8)زندیان خدامراد ٬ پدرام محمد . سیکل سل و دستورالعمل اجرایی برنامه پیشگیری از موارد جدید بتا تالاسمی ماژور . مجله علمی پزشکی ٬ شماره 33 شهریور 1381 :44 – 40. 9) Tatu T, Prakunwisit D , Sayajak S, Chiampanichayakul S , Kasinrerk W. RBC Count and Its Differentiation Potential among α-Thalassemia (SEA type), β-Thalassemia and HbE Heterozygotes .Chiang Mai University journal of Natural Sciences .(2007) ;6(1): 57 -64. 10) SHIVASHANKARA A.R, JAILKHANI R, KINI A . Hemoglobinopathies in Dharwad, North Karnataka: A Hospital- Based Study. Journal of Clinical and Diagnostic Research. 2008; (2) :593-599. 11) El-hazmi M and Arjumand S,Warsy. Normal reference values for hematological parameters ,red cell index ,HBA2 and HB F from early childhood through adolescence in Saudis.Annals of Saudi medicine.2001;21(3-4):165-169. 12) Langlois S , Ford J , Chitayat D .Screening for thalassemia and hemoglobinopathies in Canada.. Journal of Computational Geometry 2008;218:950-959. 13) Moafi AR, Valian S, Nikyar Z, Zeinalian M, Momenzadeh M, Rahgozar S. Prevalence of Minor ß-thalassemia Based on RBC Indices among Final Suspected Individuals in Premarital Screening Program Referred to Genetic Laboratories. International Journal of Hematology Oncology and Stem Cell Research (IJHOSCR). 2010; 23 – 27. |

| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|---|---|---|
| Cheraghi-1.jpg | 1391/10/03 | 178157 | دانلود |
| Cheraghi-2.jpg | 1391/10/03 | 276524 | دانلود |
| propozal5818.doc | 1391/12/15 | 292864 | دانلود |
| گزارش_نهایی_jhgfg[1].docx | 1391/12/15 | 330203 | دانلود |
| Final_ansari-Cheraghi_report_version.pdf | 1391/12/15 | 3856328 | دانلود |
| قرارداد.jpg | 1392/01/28 | 1223837 | دانلود |
| صورتجلسه دانشگاه1.jpg | 1392/01/28 | 1208858 | دانلود |
| صورتجلسه دانشگاه2.jpg | 1392/01/28 | 676948 | دانلود |
| صورتجلسه کمیته 1.jpg | 1392/01/28 | 75388 | دانلود |
| صورتجلسه کمیته 2.jpg | 1392/01/28 | 689236 | دانلود |
| 5818.pdf | 1392/01/28 | 114688 | دانلود |