بررسی تغییرات الگوی رادیولوژیک بیماران مبتلا به سل ریوی اسمیر مثبت شهرستان زاهدان در سال 90 در قبل و بعد از درمان

Changes in radiological pattern in patients with smear-positive pulmonary tuberculosis in Zahedan city in 90 years, before and after treatment


چاپ صفحه 		پژوهان
صفحه نخست سامانه		 مجری و همکاران
مجری و همکاران		 اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی		 دانلود
دانلود 		علوم پزشکی زاهدان
علوم پزشکی زاهدان

مجریان: هادی اکاتی

کلمات کلیدی:

اطلاعات کلی طرح
hide/show

کد طرح 5828
عنوان فارسی طرح بررسی تغییرات الگوی رادیولوژیک بیماران مبتلا به سل ریوی اسمیر مثبت شهرستان زاهدان در سال 90 در قبل و بعد از درمان
عنوان لاتین طرح Changes in radiological pattern in patients with smear-positive pulmonary tuberculosis in Zahedan city in 90 years, before and after treatment
نوع طرح
محل اجرای طرح مرکز تحقیقات بیماریهای عفونی و گرمسیری
رسته مطالعاتی توصیفی- تحلیلی
دانشکده/مرکز دانشکده پزشکی زاهدان
زمان اجرا -روز

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح نوع همکاری درجه‌تحصیلی پست الکترونیک
هادی اکاتیمجری دکترای حرفه ای hadiokati@gmail.com
محمد ابراهیم محمد قاسمیهمکار mem.ghasemi@gmail.com
علیرضا خسرویهمکار دکترای تخصصی alirezakh25@gmail.com
جاوید دهقان حقیقیمشاور دکترای تخصصی javid_dehghan@yahoo.com

اطلاعات تفضیلی
hide/show

عنوان متن
خلاصه طرح به فارسی بررسی تغییرات الگوی رادیولوژیک بیماران مبتلا به سل ریوی اسمیر مثبت شهرستان زاهدان در سال 90 در قبل و بعد از درمان
خلاصه طرح به لاتینChanges in radiological pattern in patients with smear-positive pulmonary tuberculosis in Zahedan city in 90 years, before and after treatment
بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش1/3جمعیت جهان مبتلا به عفونت TBهستند.این بیماری در سال حدود 2 میلیون نفر را به کام مرگ می کشاند. در این میان حدود 8 میلیون نفر نیز در جهان به TB فعال پیشرفته مبتلا می گردند.(1)
.TBانسانی بر اثر یک عامل باکتریایی به نام مایکوباکتریوم توبرکلوزیس ایجاد می گردد،گرچه می تواند بیماری های مشابهی با مایکوباکتریوم های دیگری از جمله M.bovisو... ایجاد نماید.(2-3)
مایکوباکتریوم توبرکلوزیس در بدن ایجاد اسیب بافتی می نماید و مشخصا در ریه ایجاد پنومونی سلی می نماید این بیماری ممکن است به سرعت پیشرفت کند و ضایعه ای با حدود نامشخص با اندازه و دانسیته متغییر ایجاد نماید معمولا این ضایعه اگر کوچک باشد هموژن است و اگر تحت تاثیر دارو های ضد TB قرار گیرد به شرط انکه بیماری تا حد نکروز کازئوز پیش نرفته باشد می تواند بهبود کامل حاصل شود(4)
از نظر کلاسیک این بیماری به دو دسته تقسیم می شود:
1-primary : این گونه از بیماری به علت عدم مواجهه قبلی با توبرکلوپروتئین ها و در نتیجه حساسیت به آنها بوجود می آید و اکثرا در بچه ها دیده می شود . تشخیص در این مرحله از بیماری بسیار سخت است.(5)
تعداد زیادی از بیماران این دسته به صورت ساب کلینیکال می باشند و علائم خاصی را بروز نمی دهنداگرچه در برخی موارد می تواند علائمی چون: تب, علائم تنفسی و...را بروز دهد و بر اساس این که چه نوعی از tb را دارا است ارگانیسم می تواند در هر قسمتی از ریه جایگزین شود ولی به طور شایع ناحیه ساب پلورال در لوب تحتانی را در بر می گیرد . عفونت ساب پلورال می تواند افیوژن شدید ایجاد کندو معمولا با فعال شدن سیستم ایمنی بهبودی حاصل شده که در عکس های رادیولوژی به صورت فیبروز و کلسیفیکاسیون نمایان می گردد. در واقع بروز و گسترش فیبروز در CXR نشان از حرکت بیماری در جهت بهبودی است .
در سیر بیماری پارگی پلور می تواند سبب پنوموتوراکس پلورال افیوژن و empyema(حضور چرک در حفرات)شود.از جمله سایر ویژگی های رادیولوژی در CXRوجود لنفادنوپاتی است که در نوع post primary نادر است مگر در جمعیت های HIV مثبت.(6)

:معمولا در بالغین دیده می شود(5). post primary2-
Consolidation (تغییر پاتولوژیک بافت ریه از شرایط مناسب تبادل گازی به قوام سخت و کاهش بازده) در این عفونت معمولا ناحیه ی اپکس لوب بالایی و پایینی را درگیر می کند و تقریبا هیچ وقت در سگمنت قدامی لوب های بالایی ظاهر نمی گردد.consolidation معمولا به صورت patchy و ندولار ظاهر می شود و ممکن است دو طرفه باشد.
در نمای رادیولوژیک ان ظایعات اپیکال معمولا با سایه دنده ها و کلاویکل همپوشانی دارد در این صورت مقایسه با سمت مقابل یا مشاهده تراکم غیر متقارن می تواند راه گشا باشد. معمولا در نوع post primary حفرات شامل سطحی از مایع اند.در روند درمانی معمولا حفرات کوچک بر اثر فیبروز حذف می شوند ولی حفرات بزرگتر ممکن است مقاومت کرده و بخش هایی از آمفیزم و برونشکتازی شکل گیرد(6)
اکثر موارد مشاهده شده در کودکان از نوع عفونت های اولیه است که به علت استنشاق ترشحات تنفسی فرد بیمار و رسیدن آن به آلوئول ها ایجاد شده و سبب التهاب پارانشیم می گردد(7-8)
اما سل ریوی در بزرگسالان الگوی متفاوتی دارد و کاملا مشخص و ثابت است (9و10)
در این حالت شایع ترین بروز رادیولوژیک در بزرگسالان الگوی تیپیک در منطقه بالایی ریه راست است.(11) و در مراحل آغازین, کانون اولیه بیماری با افزایش استحکام ناحیه آلوئولار آغاز می شود (7) این کانون در مراحل اولیه در عکس های رادیولوژیک قابل تشخیص نیست ولی ممکن است کم کم به سمت درگیری یک سگمان یا لوب پیشروی کند(8و12)
این عفونت کانون اولیه با گذشت زمان از طریق تخلیه عروق لنفاوی به عقده های لنفاوی مرکزی انتقال می یابد در این شرایط به صورت الگوی Linear interstitial درCXR ظاهر می گردد و موجب لنفادنوپاتی ناحیه ای می شود(13و14)
مهمترین علائم بروز TB :
1- درگیری پارانشیم
2- گرفتاری لنف نود: بزرگی لنف نود های هیلار و پارا تراکئال در رادیوگرافی TB این بیماری را از لحاظ اولیه و ثانویه تفکیک می نماید
3- درگیری مسیر هوایی : برخلاف اختلاف آناتومیک که در TB ثانویه شیوع آن را در سگمان پوستریور لوب فوقانی و آپیکال لوب تحتانی گزارش کرده است آتلکتازی در TB اولیه در سگمان قدامی لوب فوقانی و سگمان مدیال لوب میانی شایع تر است و این مساله ممکن است به علت ارتباط اناتومیک لنف نود ها با درخت تراکئوبرونکیال در سمت راست باشد
4- گرفتاری پلور :گرفتاری پلور در بررسی های متفاوت درصدهای متفاوتی را از خود بروز داده و حتی گاهی به عنوان اولین علامت بیماری گزارش شده است
5- کلسیفیکاسیون
6- آتلکتازی : بزرگترین عاملی که در ریه بچه های مبتلا به سل اولیه کدورت ایجاد می کند همین عامل است و معمولا بر اثر فشار روی برونکوس فوقانی به علت ادنوپاتی ایجاد می گردد (4)
در این میان بیشتر از 90% از موارد ابتلا و مرگ و میر در کشورهای درحال توسعه است که 75%از این مقدار افرادی هستند که در سنین فعالیت اقتصادی قرار دارند یعنی سنی بین (15-54سال)در این کشورها یک فرد مبتلا به سل در حدود 3 الی 4 ماه قادر به کار کردن نیست و لذا 20 تا 30%درآمد سالانه خانواده اش از دست خواهد رفت.این در حالی است که با مرگ چنین فردی به طور متوسط 15 سال از درآمد خانواده وی به طور یکجا از بین خواهد رفت(15)
سوالات و / یا فرضیات پژوهشدرصد فراوانی انواع تغییرات قبل و بعئ از درمان در CXR بیماران چقدر است؟
درصد فراوانی انواع تغییرات قبل و بعئ از درمان در CXR بیماران متفاوت استو
درصد فراوانی تغییرات رادیولوژیک در ذو جنس متفاوت است.
بین درصد فراوانی انواع تغییرات رادیولوژیک با سن بیمار رابطه وجود دارد
بین درصد فراوانی انواع تغییرات رادیولوژیک با نوع بیماری زمینه ای رابطه وجود دارد.
بین درصد فراوانی انواع تغییرات رادیولوژیک با شدت مثبت شدن اسمیر بیماران رابطه وجود دارد
هدف کلی طرحتعیین الگوی رادیولوژیک سل ریوی قبل و بعد از درمان در بیماران اسمیر مثبت شهرستان زاهدان سال 90
اهداف اختصاصی-تعیین فراوانی انواع تغییرات قبل و بعد از درمان در CXR بیماران
-مقایسه فراوانی انواع تغییرات رادیولوژیک قبل و بعد از درمان در CXR بیماران
- مقایسه درصد فراوانی تغییرات رادیولوژیک براساس جنس قبل و بعد از درمان
-تعیین رابطه تغییرات با سن بیمار
-مقایسه فراوانی تغییرات رادیولوژیک بیماران براساس بیماری زمینه ای (دیابت و آسم و ...) قبل و بعد از درمان
- مقایسه فراوانی تغییرات رادیولوژیک با شدت مثبت شدن اسمیر بیماران
سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح
تعریف واژه های تخصصی
نوع مطالعهمقطعی
جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)پرونده بیماران سل ریوی اسمیر مثبت شهرستان زاهدان سال 90
حجم نمونه و روش محاسبه آن براساس پرونده بیماران کلیه موارد ابتلا و بروز در سال 90 که شامل تعدادی بیمار مبتلا به سل ریوی اسمیر مثبت که دارای پرونده فعال و کامل می باشند به روش سرشماری وارد مطالعه نمودیم
روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود)سرشماری
روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود)فرم جمع آوری اطلاعات که براساس پرونده بیماران و گزارشات رادیولوژیک خواهد بود
روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود)در این روش همه بیماران مسلول که تست اسمیر آن ها مثبت می باشد در ابتدا و انتهای درمان مورد ارزیابی رادیولوژیک قرار خواهند گرفت . در این روش پرونده این بیماران مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت و از باب متغیر هایی مانند سن , جنس , بیماری های زمینه ای , تاریخچه مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت تا بتوان رابطه ای میان آنها در روند بیماری و تظاهرات احتمالی رادیولوژیک کشف نمود . در این میان CXR بیماران در قبل و بعد از درمان توسط یک رادیولوژیست براساس تظاهراتی مانند cavity و درگیری پارانشیمی و یا کلسیفیکاسیون و سایر تظاهرات رادیولوژیک مورد ارزیابی قرار خواهند گرفت تا میزان شدت علائم در هر دوره از درمان بیماری مشخص می گردد
روش تجزیه، تحليل و توصیف داده‌ها (نمونه‌اي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی)طلاعات ز جمع اوری وارد نرم افزار SPSS خواهد شد.
برای بررسی اختلاف نشبت ها در متغییرهای کیفی از آزمون کای اسکوئر استفاده خواهد شد.بررسی اختلاف میانگین متغییرهای کمی در دو گروه توسط آزمون t_student و در بین چند گروه توسط ANOVA انجام خواهد شد سطح معنی دار بئون آزمون های آماری کمتر از 05/0 در نظر گرفته شده است



ملاحظات اخلاقی این مطالعه یک مطالعه مشاهده ای و بدون هیچ گونه مداخله است و مشکل اخلاقی خاصی وجود ندارد و کلیه اطلاعات شخصی بیماران محرمانه و محفوض خواهد ماند و در مورد بیمارانی که غیبت از درمان داشتند به منظور رعایت نکات اخلاقی هدف و ماهیت پژوهش کاملا شرح داده شده است
محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها- عدم ثبت کامل اطلاعات مورد نیاز در پرونده های پزشکی بیماران موجود در واحد های مربوطه مرکز بهداشت استان سیستان و بلوچستان
- عدم امکان جستجو و پیگیری بیمارانی که غیبت از درمان دارند و به ناچار حذف آنها از جامعه آماری
- وجود نقص در پرونده بیمار
کلمات کلیدی
فهرست منابع و مراجع
1- Dye C, Scheele S, Dolin P, Pathania V, Raviglione MC. Consensus statement. Global burden of tubercu-losis: estimated incidence, prevalence, and mortality by country. WHO Global Surveillance and Monitoring Project. JAMA 1999; 282: 677-86.

2. Maliwan N, Zvetina JR. Clinical features and follow up of 302
patients with Mycobacterium kansasii pulmonary infection: a 50
year experience. Postgrad Med J 2005; 81: 530–3.

3. Tuberculosis Division of the International Union Against Tuberculosis
and Lung Disease. Tuberculosis bacteriology – Priorities
and indications in high prevalence countries; Position of the
technical staff of the Tuberculosis Division Of The International
Union Against Tuberculosis And Lung Disease. Int J Tuberc Lung
Dis 2005; 9: 355–61.
4- مطالعه 100 مورد سل ریوی از نظر علائم رادیولوژیک در مرکز مبارزه با سل زاهدان بیمارستان بوعلی سال 72-73 نویسنده : دکتر نسرین امینی
شماره پایان نامه :16.

5-Andreu J, Caceres J, Pallisa E, Martinez-Rodriquez M. Radiologic
manifestation of pulmonary tuberculosis. Eur J Radiol 2004
Aug:51(2):139-49.
6-text book of radiology and imagining,david Sutton,7th edition,volume1,pages140-144
7. Kim WS, Choi JI, Cheon JE, Kim IO, Yeon KM, Lee HJ. Pulmonary
tuberculosis in infants: radiographic and CT findings. AJR Am J
Roentgenol 2006;187:1024-33.

8- Kuhn JP, Slovis TL, Haller JO. Caffey’s pediatric diagnostic imaging,
10th ed. Philadelphia, PA:Mosby 2004:982-1039.

9. Burroughs M, Beitel A, Kawamura A, Revai K, Ricafort R, Chiu K et
al. Clinical presentation of tuberculosis in culture-positive children.
Pediatric Tuberculosis Consortium. Pediatr Infect Dis J 1999;18:440-
6.

10. Starke JR, Jacobes RF, Jereb J. Resurgence of tuberculosis in children.
J Pediatr 1992;120:839-55.

11.Amodio j, Abramson S, Berdon W. Primary pulmonary tuberculosis
in infancy: a resurgent disease in the urban United States. Pediatr Radiol
1986;16:185-9.

12. McAdams HP, Erasmus J, Winter JA. Radiologic manifestation of
pulmonary tuberculosis. Radiol Clin North Am 1995;33:655-78.

13. Cermin BJ. Tuberculosis: the resurgence of our most lethal infectious
disease- a review. Pediatr Radiol 1995;25:620-6.

14.Leung AN, Muller NL, Pineda PR, FitzGerald JM. Primary tuberculosis
in childhood: radiographic manifestations. Radiology 1992;182:87-
91.

15. WHO global tuberculosis control, surveillance, plan-ning and financing. WHO / CDS / TB 2002: 14.


16.frequency of atypical radiological pattern of pulmonary tuberculosis in adult and elderly(dissertation based article)-annals vol 17.no.2 apr.-jun.2011

17.radiological finding of pulmonary tuberculosis in infant and young children-iran j radiol 2008, 5(4)
18.بررسی فراوانی یافته‌های غیرطبیعی عکس ریه در بیماران مبتلا به سل ریوی در بیماران بستری شده در بیمارستان رسول اکرم(ص) و فیروزگر در طی سال‌های 81-1380-مجله علوم پزشکی رازی-جلد 12 شماره 46 صفحات 261-266
19.Clinico-radiological profile of new smear positive pulmonary tuberculosis cases among young adult and elderly people in a tertiary care hospital at Deheradun (Uttarakhand)-indian J tuberc.2008 apr; 55(2):84-90

20.Pulmonary tuberculosis: relationship between sputum bacilloscopy and radiological lesions-Rev Inst Med Trop Sao Paulo. 2003 Sep-Oct;45(5):275-81

پیوست ها
hide/show

نام فایل تاریخ درج فایل اندازه فایل دانلود
Untitled-4.jpg1391/09/222283494دانلود
Untitled-2.jpg1391/09/222104776دانلود
Untitled-3.jpg1391/09/222148316دانلود
TB_(2).doc1391/09/26278016دانلود
صورتجلسه شورای مرکز پژوهش های علمی دانشجویان مورخ 4.docx1391/10/2513460دانلود
اکاتی.zip1392/01/281227814دانلود