بررسی وضعیت دندانی و رابطه آن با کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان در سال تحصیلی 93-1392

Evaluation of dentalStatus and its association with quality of life in preschool children in Zahedan in 2013academic year


چاپ صفحه
پژوهان
صفحه نخست سامانه
مجری و همکاران
مجری و همکاران
اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی
دانلود
دانلود
علوم پزشکی زاهدان
علوم پزشکی زاهدان

مجریان: فروغ امیرآبادی

کلمات کلیدی:

اطلاعات کلی طرح
hide/show

کد طرح 6010
عنوان فارسی طرح بررسی وضعیت دندانی و رابطه آن با کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان در سال تحصیلی 93-1392
عنوان لاتین طرح Evaluation of dentalStatus and its association with quality of life in preschool children in Zahedan in 2013academic year
نوع طرح
محل اجرای طرح دانشکده دندانپزشکی
رسته مطالعاتی کاربردی
دانشکده/مرکز دانشکده دندانپزشکی زاهدان
زمان اجرا -روز

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح نوع همکاری درجه‌تحصیلی پست الکترونیک
سلطان روشن Soltanroshan598@gmail.com
فروغ امیرآبادیاستاد راهنمای اول پایان نامه دانشجویی دکترای تخصصی dr_amirabadif@yahoo.com
حسن جهانتیغیمشاور دندان پزشکی عمومیhasan.j@yahoo.com

اطلاعات تفضیلی
hide/show

عنوان متن
خلاصه طرح به فارسی بررسی وضعیت دندانی و رابطه آن با کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان در سال تحصیلی 93-1392
خلاصه طرح به لاتینEvaluation of dentalStatus and its association with quality of life in preschool children in Zahedan in 2013academic year
بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهشکیفیت زندگی مرتبط با سلامت به معنای برداشت و رضایتمندی فرد از خصوصیات جسمی و روحی اوست که براساس آن فرد قادر به انجام فعالیت های روزانه خود می باشد. این تعریف شامل سلامت جسمی، روحی و روانی و اجتماعی و توانایی انجام اعمال روزانه و رضایتمندی از نحوه انجام آنها است1.
کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان و دندان، اثر بیماریهای دهان و دندان بر کیفیت زندگی روزانه فرد را بررسی می کند2.
سلامت دهان و دندان از عواملی هستند که معمولاً کیفیت زندگی افراد را تحت تأثیر قرار می دهند. اختلال در صحبت کردن، خندیدن، غذا خوردن، درک مزه مواد غذایی و سایر اختلالات فیزیکی و روانی از پیامدهای بهداشت دهان و دندان ضعیف می باشند3.
ارزیابی تأثیر سلامت دهان و دندان بر کیفیت زندگی به ویژه در کودکان خردسال از اهمیت بالایی برخوردار است؛ چرا که شرایط دهانی می تواند بر رشد، وزن، اعتماد به نفس، اجتماعی شدن و توانایی های یادگیری کودکان تأثیر گذار باشد و مشکلات دهان و دندان می توانند فعالیت های روزانه کودکان و والدین آن ها را نیز تحت تأثیر قرار دهند4و3.
در سال های اخیر، بسیاری از محققین به بررسی تأثیر سلامت دهانی و درمان های دندان پزشکی بر کیفیت زندگی بیماران در سنین متفاوت پرداخته اند5. بعضی از مطالعات نشان می دهد که ارتباطی بین کیفیت زندگی و وضعیت بالینی و بیماری های دهان و دندان وجود دارد6.
Chenو همکاران (1996) در نیوزیلند، به بررسی ارتباط بین شاخص DMFTو کیفیت زندگی در افراد پرداختند. طبق مطالعه آن ها بین تعداد دندان های از دست رفته، پوسیده و ترمیم شده با عملکرد دستگاه جونده، سلامت فرد و کیفیت زندگی وی ارتباط معنا داری وجود دارد7.
در مطالعه Borderو همکاران (2000) بر روی اقلیتی از نوجوانان آفریقائی - آمریکایی ارتباط معنا داری بین بی دندانی، ناراحتی های پریودنتال و افزایش پوسیدگی های دندانی با کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان دیده نشد8.
Sandbergو Wikblad(2003) در مطالعه ای به بررسی سلامت دهان و کیفیت زندگی وابسته به آن در افراد دیابتی نوع 2 و غیر دیابتی پرداختند. براساس نتایج مطالعه آنها از دست دادن دندان ها، وضعیت بد دهانی و خشکی دهان منجر به کاهش کیفیت زندگی در افراد دیابتیک گردیده بود9.
در مطالعه ای De Oliveriaو همکاران (2004) به بررسی نقش درمان های ارتودنسی در کیفیت زندگی جوانان پرداختند. براساس نتایج مطالعه آنها جوانانی که درمان ارتودنسی انجام داده بودند نسبت به جوانانی که هرگز درمان ارتودنسی انجام نداده یا در حال انجام درمان بودند از کیفیت زندگی بهتری برخوردار بودند10.
در مطالعه Biazevicو همکاران (2008) ارتباطی بین وضعیت پریودنتال، پوسیدگی، فلوروزیس و شاخص (Oral Health Impact Profile) OHIPدیده نشد11.
روش های زیادی به منظور سنجش تأثیر وضعیت سلامت دهان و دندان بر کیفیت زندگی ابداع شده است که برخی از آن ها جهت استفاده کودکان سنین مدرسه تهیه شده اند13و12. این روش ها معمولاً یا به صورت مصاحبه هایی است که با کودک انجام می شود یا به صورت پرسش نامه هایی است که کودک یا والدین او تکمیل می نمایند15و14. اما ارزیابی وضعیت سلامت دهانی کودکان پیش دبستانی و تأثیر آن بر کیفیت زندگی نیازمند روش های خاصی است؛ چرا که این کودکان به طور کامل قادر به خواندن، نوشتن، بیان نگرش و احساسات و عواطف خود، به تنهایی، نمی باشند16.
تعداد محدودی پرسش نامه جهت ارزیابی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهانی (Oral Health – related quality of life) در کودکان پیش دبستانی طراحی شده است16 که یکی از آن ها شاخص تأثیر سلامت دهان و دندان برکیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی( ECOHISیاEarly Childhood Oral Health Impact Scale) می باشد که پرسشنامه موفقی در این زمینه محسوب می شود17.
Liو همکاران در کانادا به بررسی روایی نسخه فرانسوی ECOHISپرداختند و به این نتیجه رسیدند که این شاخص دارای روایی مناسب می باشد18.
جباری فر و همکاران به برررسی روایی F- ECOHISپرداختند و به این نتیجه رسیدند که این شاخص دارای روائی و پایایی مناسب برای ارزیابی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان و دندان والدین فارسی زبان کودکان پیش دبستانی 5 – 2 ساله می باشد19.
مطالعه حاضر با هدف تعیین میانگین شاخص پوسیدگی (dmft) و تعیین رابطه آن با کیفیت زندگی مرتبط با وضعیت دندان در کودکان پیش دبستانی شهرستان زاهدان انجام می گیرد.
سوالات و / یا فرضیات پژوهش1- وضعیت دندانی در کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان چقدر است؟
2- میانگین نمره کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان چقدر است؟
3- وضعیت دندانی در کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان بر حسب جنس چقدر است؟
4- میانگین نمره کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان بر حسب جنس چقدر است؟
5- بین وضعیت دندانی و کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی ارتباط وجود دارد.
هدف کلی طرحتعیین وضعیت دندانی و رابطه آن با کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دندان در کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان
اهداف اختصاصی1- تعیین وضعیت دندانی در کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان
2- تعیین میانگین نمره کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان
3- تعیین وضعیت دندانی در کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان بر حسب جنس
4- تعیین میانگین نمره کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان بر حسب جنس
5- تعیین ارتباط بین وضعیت دندانی و کیفیت زندگی کودکان پیش دبستانی
سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح
تعریف واژه های تخصصیکیفیت زندگی یا (QOL):
کیفیت زندگی مرتبط با سلامت به معنای برداشت و رضایتمندی فرد از خصوصیات جسمی و روحی اوست که براساس آن فرد قادر به انجام فعالیت های روزانه خود می باشد. این تعریف شامل سلامت جسمی، روحی و روانی و اجتماعی و توانایی انجام اعمال روزانه و رضایتمندی از نحوه انجام آنها است1.
dmftبراساس معیارهای تعریف شده توسط WHOبراساس زیر می باشد.
dmft= decay + missing + filling + teeth
1- decay: به مناطقی اطلاق می شود که نوک سوند در آنجا گیر کند.
2- Missed: به دندانی اطلاق می شود که به علت پوسیدگی کشیده شده است.
3- Filled: به دندانی اطلاق می شود که به علت پوسیدگی پر شده است.
4- Teeth: دندان12
نوع مطالعهمقطعی از نوع توصیفی - تحلیلی
جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)کودکان پیش دبستانی شهر زاهدان
معیار خروج:
1- کودکانی که دارای مشکلات جسمی و روحی شناخته شده باشند.
2- کودکانی که والدین آنها راضی به همکاری نباشند.
3- کودکانی که در انجام معاینات همکاری نمی کنند.
حجم نمونه و روش محاسبه آنبا توجه به اینکه در دو مطالعه (3و6) انجام شده حجم نمونه بین 200-100 نفر متغیر بود حجم نمونه، 200 کودک انتخاب گردید.
روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود)به روش تصادفی خوشه ای می باشد و کلیه کسانی که معیارهای ورود به مطالعه را دارا باشند می توانند وارد مطالعه شوند.
روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود)اطلاعات به دست آمده ازمعاینات بالینی(ضمیمه شماره 1) وپرسشنامه(ضمیمه شماره 2) در فرم اطلاعاتی ثبت می شود.
روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود)این مطالعه بر روی 200 کودک پیش دبستانی(100پسر و 100 دختر) از مناطق مختلف زاهدان که به صورت نمونه گیری تصادفی خوشه ایانتخاب شده اند، صورت خواهد گرفت. ابتدا برای جمع آوری اطلاعات معرفی نامه ای از پژوهش دانشگاه علوم پزشکی به اداره کل بهزیستی شهر زاهدان تهیه و پس از مراجعه به اداره مذکور هماهنگی های لازم جهت انجام طرح در مهد کودکهای سطح شهر صورت می گیرد. پس از توزیع فرم رضایت نامه آگاهانه (ضمیمه شماره3) و فرم پرسشنامه (ضمیمه شماره 2) به والدین کودکان انتخابی و تکمیل و عودت آن، معاینه بالینی انجام خواهد شد. جهت تعیین وضعیت کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهان و دندان از پرسشنامه ضمیمه شماره 2 که شامل 15 سوال می باشد، استفاده می گردد. پرسشنامه مذکور، پرسشنامه استانداردی است که توسط جباری فرد و همکاران19روایی و پایایی آن برای کودکان پیش دبستانی 5-2 ساله فارسی زبان مناسب تشخیص داده شده است. 13 سوال اول هر کدام دارای 6 گزینه است و به هر گزینه نمره داده می شود. در این 13 سوال کیفیت زندگی بیماران در 6 حیطه مختلف ارزیابی می شود که عبارت است از:محدودیت عملکرد، دردهای فیزیکی، ناخشنودی روحی و روانی، کم توانی فیزیکی، کم توانی اجتماعی، کم توانی روحی- اجتماعی پاسخ به هر سوال براساس معیار لیکرت ساخته و کدگذاری شده است که به صورت 0= هرگز، 1= خیلی بندرت، 2=فقط چندبار، 3=چندین بار، 4=به دفعات، 5= نمی دانم می باشد و همچنین 2 سوال در مورد ارزیابی ظاهر و وضعیت دهان و دندان در انتهای پرسشنامه داده شده است که امتیاز دهی آن به صورت 0= خیلی کم، 1= کم، 2= زیاد، 3= خیلی زیاد، 4= نمی دانم می باشد. نمره کیفیت زندگی مرتبط با سلامت دهانی بین 73-0 خواهد بود که عدد بالاتر نشان دهنده درجه بالاتر تأثیر شرایط دهانی بر کیفیت زندگی است21.معاینه توسط یک نفر دانشجوی دندانپزشکی سال 6 انجام می گیرد. معاینه هر کودک بر روی صندلی و با نور چراغ سری و با استفاده از آینه و سوند یکبار مصرف دندانپزشکی صورت خواهد گرفت. در این مطالعه در صورت حضور دندان های دائمی در دهان از معاینه آنها صرف نظر می گردد. برای تشخیص پوسیدگی از تعریف سازمان بهداشت جهانی استفاده می شود20.
روش تجزیه، تحليل و توصیف داده‌ها (نمونه‌اي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی)اطلاعات و داده های جمع آوری شده وارد نرم افزار Spssنسخه 16 شده و توسط آزمون همبستگی پیرسون و T-test مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرد . در نهایت 05/0 Pvalue<به عنوان سطح معناداری در نظر گرفته شده است.
میانگین نمره کیفیت زندگیبرحسب جنس

P VALUE
نمره کیفیت زندگی
جنس

انحراف معیار میانگین
دختر
پسر


ملاحظات اخلاقی بر اساس کد 1 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی، رضایت والدین شرکت کنندگان مبنی بر شرکت در مطالعه کسب خواهد شد.
بر اساس کد 5 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی، هدف از انجام تحقیق، فواید و ماهیت پژوهش به والدین شرکت کنندگان توضیح داده خواهد شد.
بر اساس کد 17 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی، اطلاعات مربوط به هر یک از شرکت کنندگان به صورت محرمانه نگهداری خواهد شد.
بر اساس کد 24 از کدهای مصوب کمیته کشوری اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی، شرکت گروههای صغار، عقب ماندگان ذهنی، مبتلایان به زوال عقل و بیماران روان پریش در کلیه تحقیقات به شرط کسب رضایت کتبی از ولی قانونی آنها و اثبات ضرورت انجام چنین تحقیقاتی بلامانع است.
محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنهاعدم همکاری کودکان - جلب همکاری
کلمات کلیدیdmft، کیفیت زندگی، وضعیت دندان
dmft,Quality of Life,dental Status
فهرست منابع و مراجع1- O'Conner R. Measuring quality of life in health. 1st ed. Churchill living stone London. 2004: 128 – 131.
2- جباری فر ا، بیرجندی ن، خادم پ، فرسام ط، فالی نژاد ف، مشرف جوادی ف. بررسی ارتباط کیفیت زندگی با سلامت دهان و دندان در افراد 45 – 18 ساله مراجعه کننده به دانشکده دندانپزشکی خوراسگان در سال 90 – 1389. مجله دانشکده دندانپزشکی اصفهان، 1391، 8 (1) 74 – 68.
3- Peterson PE. The world Oral Health Report 2003: continuous improvement of oral health in the 21st century – the approach of the WHO Global Oral Health programme. Community Dent Oral Epidemiol 2003; 1: 3 -23.
4- Gift HC, Reisine ST, Larach DC. The social impact of dental problems and visits. Am J Public Health 1992; 82 (12): 1663 – 8.
5- McGrath C, Broder H, Wilson – Genderson M. Assessing the impact of oral health on the life quality of children: implications for research and practice. Community Dent Oral Epidemiol 2004; 32(2): 81 -5.
6- خادم پ، جباری فر ا، معروفی و، قاسمی تودشکچی د، محمد طاهر و، بررسی ارتباط سلامت دهان و دندان با کیفیت زندگی بر اساس شاخص DIDL، مجله تحقیق در علوم دندانپزشکی 1389، 7(4). 42 – 36.
7- Chen MS, Hunter P. Oral health & quality of life in Newzealand. Social Science & Medicine 1996; 43(8): 1213-20.
8- Border HL, Slade G, Caine R, Reisine S. Perceived impact of oral health conditions among minority adolescents. J Public Health Dent 2000; 60: 189 – 192.
9- Sandberg GE, Wikblad KF. Oral Health and health – related quality of life in type 2 diabetic patients and non – diabetic controls. ActaOdontalscand 2003; 61: 141- 148.
10- Oliveira C.M.de , SheihamA. Orthodontic treatment and its impact on oral health – related quality of life in Brazilian adolescent. Journal of Ortodontics2004; 31(1): 20 – 27.
11- Biazevic MG, Rissotorr RR, Michel – Crosatoe E, Mendes LA, Mendes MOA.Relationship between oral health and its impact on quality of life among dolescents. Braz Oral Res 2008; 22(1): 36- 42.
12- Easton JA, Landgraf JM, Casamassimo PS, Wilson S, Ganzberg S. Evaluation of a generic quality of life instrument for early childhood caries – related pain. Community Dent Oral Epidemiol 2008; 36(5):434 -40.
13- Yusuf H, Gherunpong S, Sheiham A, Tsakos G. Validation of an English version of the Child – OIDP index, an oral health – related quality of life measure for children. Health Qual Life Outcomes 2006;4: 38.
14- Locker D, Jokovic A, Stephens M, Kenny D, Tompson B, Guyatt G. Family impact of child oral and oro – facial conditions. Community Dent Oral Epidemiol 2002; 30(6): 438-48.
15- Foster Page LA, Thomson WM, Jokovic A, Locker D. Epidemiological evaluation of short – form versions of the Child Perception Questionnaire. Eur J Oral Sci 2008; 116(6): 538-44.
16- Filstrup SL, Briskie D, Da FM, Lawrence L, Wandera A, Inglehart MR. Early childhood caries and quality of life: child and parent perspectives. Pediatr Dent 2003; 25(5): 431-40.
17- Pahel BT, Rozier RG, Slade GD. Parental perceptions of children's oral health: the Early Childhood Oral Health Impact Scale (ECOHIS). Health Quality of Life Outcomes 2007; 5(6): 1-10.
18- Li S, Veronneau J, Allison PJ.Validation of a French language version of the Early Childhood Oral Health Impact Scale (ECOHIS). Health Qual Life Outcomes 2008; 6(9): 1-7.
19-Jabarifar E,Golkari A, IJadi MH,Jafarzadeh M, Khadem P. Validation of a Farsi version the Early Childhood Oral Health Impact Scale (F- ECOHIS). MC Oral Health 2010; 10(4): 1-7.
20- حصاری ح، خبازان. روشهای پایه در تحقیقات بهداشت دهان و دندان. چاپ چهارم، انتشارات سازمان بهداشت جهانی 1377: 45-44.
21- Jokovic A, Locker D, S'tephens M, Kenny D, Tompson B, Gugatt G. Validity and reliability of a questionnaire for measuring child oral-health-related quality of life. J Dent Res 2002; 81(7): 459-63.

پیوست ها
hide/show

نام فایل تاریخ درج فایل اندازه فایل دانلود
روشن.docx1392/03/29126686دانلود
صورتجلسه شورای پژوهش دانشکده مورخ 30و2و92.docx1392/03/2953923دانلود
فرمت امضاء کد 6010.jpg1392/03/29211483دانلود
6010.jpg1392/04/23981417دانلود