
| کد طرح | 6237 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی شیوع ناامنی غذایی و تأثیرآموزش بر ناامنی تغذیه ای و برخی فاکتورهای بیوشیمیایی و هماتولوژیک مادران ناامن غذایی شهر زاهدان |
| عنوان لاتین طرح | The prevalence of food insecurity and effects of education on nutrition insecurity and food insecure maternal hematologic and biochemical factors in Zahedan |
| نوع طرح | |
| محل اجرای طرح | زاهدان |
| رسته مطالعاتی | مطالعه های اکولوژیک(Ecologic Studies)(مطالعه کمی) |
| دانشکده/مرکز | دانشکده بهداشت زاهدان |
| زمان اجرا -روز |

| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| زینت مرتضوی | دکترای تخصصی | zimoiran@yahoo.com |

| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | بررسی شیوع ناامنی غذایی و تأثیرآموزش بر ناامنی تغذیه ای و برخی فاکتورهای بیوشیمیایی و هماتولوژیک مادران ناامن غذایی شهر زاهدان |
| خلاصه طرح به لاتین | The prevalence of food insecurity and effects of education on nutrition insecurity and food insecure maternal hematologic and biochemical factors in Zahedan |
| هدف کلی طرح | هدف کلی طرح: تتعیین شیوع ناامنی غذایی و تأثیرآموزش بر ناامنی تغذیه ای و برخی فاکتورهای بیوشیمیایی و هماتولوژیک مادران ناامن غذایی شهر زاهدان2 به ترتیب به عنوان کم وزنی، اضافه وزن و چاقی در کودکان درنظر گرفته می شود (41).
اندازه گیری وزن با حداقل لباس و بدون کفش با وزن سنج Seca و با دقت 1/0 کیلوگرم، و اندازه گیری قد توسط قدسنج Seca با دقت 1/0 سانتی متر، درحالتی که فرد بدون کفش بوده و به گونه ای در کنار قدسنج قرار گیرد که پشت ساق پا ، باسن، شانه ها و پشت سر وی کاملاً با قدسنج مماس باشد، صورت می گیرد. وزن کودکان زیر2 سال خانوار نیز با حداقل لباس و توسط وزن سنج اطفال با دقت 100 گرم و قد آنها به صورت خوابیده با قدسنج ویژه اطفال با دقت 1/0 سانتی متر اندازه گیری می شود. - دورکمر: اندازه گیری دورکمر توسط متر نواری در نقطه میانی بین لبه پایینی آخرین دنده قابل لمس و نوک ایلیاک صورت می گیرد. دورکمر بالای 80 سانتی متر در زنان به عنوان چاقی شکمی در نظر گرفته می شود(42). - بسامد خوراک(FFQ ) نیمه کمی: برای ارزیابی دریافتهای غذایی از پرسشنامه معتبر شده 147 گویه ای بسامد خوراک نیمه کمی استفاده می گردد(43). در این پرسشنامه دریافت مواد غذایی مختلف به صورت مقدار دریافت در روز، هفته، ماه مورد پرسش قرار می گیرد. - پرسشنامة نظریه رفتار برنامه ریزی شده: پس از نیازسنجی اولیه بر اساس سازه های نظریه طراحی می گردد. - اندازه گیری های بیوشیمیایی: آماده سازی نمونه ها: در شروع تحقیق و پس از 6 ماه از مداخله، از مادر خانوار 10 سی سی خون پس از 14-12 ساعت ناشتایی و در شرایطی که هیچگونه مکمل تغذیه ای ( حاوی ترکیبات آهن و اسید فولیک ) مصرف نکرده باشد از ورید بازو با سرنگ 10 سی سی توسط کارشناس علوم آزمایشگاهی و تحت نظارت پزشک مرکز بهداشتی درمانی گرفته می شود. کل نمونه خون به 2 قسمت 7 سی سی( در لوله بدون ضد انعقاد) و 3 سی سی( در لوله حاوی ضد انعقاد EDTA ) تقسیم می شود. نمونه های خون با حفظ شرایط لازمه به آزمایشگاه سازمان انتقال خون زاهدان جهت انجام آزمایشات بیوشیمیایی مربوط به بررسی کمبود آهن و اسیدفولیک منتقل می گردد. لوله حاوی 7 سی سی خون به مدت 10 دقیقه با 1500 دور در دقیقه سانتریفوژ شده و سرم جدا می گردد، سپس آزمایشات: آهن سرم، فریتین، و اسید فولیک بر روی سرم انجام گرفته و لوله حاوی 3 سی سی خون برای CBC (Hg, Hct, MCV,MCH MCHC ) مورد آزمون قرار می گیرد. مداخله آموزشی: - به دلیل اینکه مداخلة آموزشی مطابق با بستة آموزشی تهیه شده بر اساس نیازسنجی اولیه در چارچوب نظریه رفتار برنامه ریزی شده صورت خواهد گرفت لذا بستۀ آموزشی در آن هنگام تکمیل خواهد گردید. - در اولین گام، جلسه بحث گروهی متمرکز (FGD ) با حضور مادران برگزار خواهد شد. در هر جلسه 12-10 مادر شرکت خواهند داشت، که این جلسه به نوعی نیازسنجی بخشی از برنامه آموزشی خواهد بود. تعداد جلسات بعدی بستگی به سازه های نظریه دارد. - در جلسات آموزشی محتوای آموزش در قالب مواد چاپی از جمله جزوه یا پمفلت برحسب میزان مواد آموزشی، تصاویرآموزشی، کلاس آموزشی، پرسش و پاسخ و بحث و گفتگو، CD آموزشی ارائه خواهد شد. - طول مدت زمان هر یک از جلسات آموزشی حداکثر 30 دقیقه خواهد بود چرا که طولانی تر شدن جلسات منجر به خستگی شرکت کنندگان و عدم کارایی لازم آموزش خواهد گردید. |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | اطلاعات جمعیتی، اقتصادی- اجتماعی خانوارها بوسیله پرسشنامه و از طریق مصاحبه با مادر خانوار گردآوری می گردد. کلیۀ مصاحبه ها و اندازه گیری ها توسط پرسشگران و کارشناسان آموزش دیده صورت خواهد گرفت.
ویژگی های جمعیتی شامل سن سرپرست خانوار و همسر وی، جنسیت سرپرست خانوار، وضعیت تأهل سرپرست خانوار، قومیت سرپرست خانوار، بعد خانوار، تعداد فرزندان، جنسیت فرزندان، وجود فرزندان زیر18 سال، و همچنین مشخصات اجتماعی- اقتصادی شامل سطح تحصیلات سرپرست خانوار و همسر وی، وضعیت شغلی سرپرست خانوار و همسر وی، زیربنا و نحوه تملک منزل مسکونی و تعداد اتاق، امکانات و تسهیلات زندگی از طریق پرسشنامه اطلاعات عمومی و با مصاحبه حضوری گردآوری می گردد. از نظر امکانات و تسهیلات زندگی دارا بودن اقلامی شامل مبل، فرش دستباف، خودروی شخصی، یخچال فریزر، ماشین لباسشویی، ماشین ظرف شویی، ماکروویو، کامپیوتر/ لپ تاپ، منزل شخصی(22) مورد سوال قرار می گیرد، و سپس با توجه به پاسخ های بدست آمده از این بخش و سایر ویژگیهای اقتصادی- اجتماعی وضعیت خانوار تعیین و به صورت وضعیت اقتصادی- اجتماعی ضعیف، متوسط و خوب طبقه بندی می گردد. - پرسشنامه امنیت غذایی خانوار: وضعیت ناامنی غذایی خانوار با پرسشنامه 18 گویهای امنیت غذایی خانوار USDA (38) سنجیده می شود. پرسشنامه امنیت غذایی خانوار USDA که در این پژوهش از آن استفاده خواهد گردید در مطالعه ای روی خانوارهای شهر اصفهان مورد سنجش قرار گرفته و اعتبار آن تأیید شده است(39) و در مطالعه دیگری که روی خانوارهای شهر شیراز انجام گرفته این پرسشنامه تعدیل شده است(8). این پرسشنامه که وضعیت امنیت غذایی خانوار را در 12 ماه گذشته بررسی می کند، از طریق مصاحبه با مادر خانوار یا فرد مسئول تهیه غذای خانوار تکمیل خواهد شد. پرسشنامه دارای دو بخش است، بخش اول مربوط به همه خانوارها و بخش دوم مربوط به خانوارهای دارای فرزند زیر18 سال است، چنانچه خانوار دارای فرزند زیر18 سال باشد بخش دوم نیز تکمیل می گردد. امتیازدهی پرسش نامه 18 گویه ای وضعیت امنیت غذایی خانوارUSDA بر اساس روش Bickel و همکاران (38) به این شکل است که به پاسخ های "اغلب اوقات درست" ، "بعضی اوقات درست" ، "تقریباً هر ماه" ، "برخی ماه ها" و "بله" امتیاز مثبت (نمره1) و به پاسخ های "درست نیست"، "تنها 1 یا 2 ماه"، و "خیر" امتیاز منفی(نمره صفر) تعلق می گیرد. حداکثر امتیاز این پرسشنامه هنگامی که هر دو بخش آن تکمیل گردد، 18 است. برای تعیین وضعیت امنیت غذایی، خانوارها بر اساس امتیاز کسب شده به طبقات امن غذایی، نا امن غذایی بدون گرسنگی، نا امن غذایی با گرسنگی متوسط و شدید دسته بندی می شوند (جدول ) (8 ، 22). وضعیت امنیت غذایی تعداد پاسخ مثبت درجات ناامنی غذایی کد خانوار دارای فرزند زیر18سال خانوار فاقد فرزندزیر18سال (امتیازکل:18) (امتیاز کل:10) امن غذایی 0 2- 0 2- 0 ناامن غذایی بدون گرسنگی 1 7-3 5-3 ناامن غذایی با گرسنگی متوسط 2 12-8 8-6 ناامن غذایی با گرسنگی شدید 3 18-13 10-9 برگرفته از Guide to Measuring Houshold Food Security(Bickel et al. 2000)(38) - ارزیابی تن سنجی: وزن و قد مادر و فرزندان زیر18 سال خانوار، و همچنین دورکمر مادر توسط پرسشگران اندازه گیری شده و نمایۀ تودۀ بدن (BMI) افراد بزرگسال از تقسیم وزن (kg) بر مجذور قد (m2) محاسبه می گردد. طبقه بندی BMI طبق گروه بندی WHOبه صورت: 5/18 >BMI کم وزن، 9/24- 5/18 وزن طبیعی، 9/29- 25 = BMI اضافه وزن، و30≤ BMI کیلوگرم بر مترمربع چاق تعیین می گردد(40). برای کودکان این طبقه بندی بر اساس گروه بندی پیشنهادیWHO و با نرم افزار WHO Anthro انجام می گیرد: مقادیر Z Score کمتر از 2- و بالاتر از 1 و |

| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|---|---|---|
| پروپوزال، صورتجلسه، فرم رضایت آگاهانه و پرسشنامه طرح خانم زینت مرتضوی.rar | 1392/08/15 | 3040312 | دانلود |
| 6237.JPG | 1392/11/08 | 521092 | دانلود |