ارزیابی سیستم اطلاعات داروخانه از دیدگاه کاربران در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان:1392

Evaluation of Pharmacy Information System from the Users’ Viewpoints in Teaching Hospitals of Zahedan University of Medical Sciences: 2014


چاپ صفحه
پژوهان
صفحه نخست سامانه
مجری و همکاران
مجری و همکاران
اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی
دانلود
دانلود
علوم پزشکی زاهدان
علوم پزشکی زاهدان

مجریان: محسن نژادرمضان لنگرودی , طیبه نوری

کلمات کلیدی:

اطلاعات کلی طرح
hide/show

کد طرح 6356
عنوان فارسی طرح ارزیابی سیستم اطلاعات داروخانه از دیدگاه کاربران در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان:1392
عنوان لاتین طرح Evaluation of Pharmacy Information System from the Users’ Viewpoints in Teaching Hospitals of Zahedan University of Medical Sciences: 2014
نوع طرح
محل اجرای طرح دانشگاه علوم پزشکی زاهدان
رسته مطالعاتی مقطعی- توصیفی
دانشکده/مرکز دانشکده پیراپزشکی زاهدان
زمان اجرا -روز 150

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح نوع همکاری درجه‌تحصیلی پست الکترونیک
محسن نژادرمضان لنگرودیمجری m.nejad3@gmail.com
طیبه نوریاستاد راهنمای اول پایان نامه دانشجویی کارشناسی ارشدt.noori25@gmail.com
علی علی آبادیمشاور دکترای تخصصی aliabadi.a@gmail.com

اطلاعات تفضیلی
hide/show

عنوان متن
خلاصه طرح به فارسی ارزیابی سیستم اطلاعات داروخانه از دیدگاه کاربران در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان:1392
خلاصه طرح به لاتینEvaluation of Pharmacy Information System from the Users’ Viewpoints in Teaching Hospitals of Zahedan University of Medical Sciences: 2014
محل اول بکارگیری نتایج تحقیق
بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهشپیشرفت های روز افزون در عرصه علوم پزشکی و همچنین افزایش آگاهی و انتظارات مشتریان، سازمان های ارائه کننده خدمات سلامت را به محیط های مشتری گرا و رقابتی تبدیل کرده است. این سازمان ها برای توسعه و تداوم فعالیت های خود، به ارتقای کیفیت خدمات می اندیشند و این امر تنها از طریق دسترسی به موقع به اطلاعات با کیفیت ممکن خواهد بود(1). بهره گیری از فن آوری اطلاعات در مراقبت سلامت باعث مدیریت بهینه اطلاعاتی می شود، که ارائه کنندگان مراقبت بهداشتی برای کارآمدی و اثربخشی فعالیت های خود به آن ها نیاز دارند(2) . به همین جهت حرکت به سوی سیستم های اطلاعات بیمارستانی از حدود 30 سال پیش آغاز شده است(1). سیستم اطلاعات بیمارستانی ابزاری الکترونیک است که تمام وظایف و عملیات مربوط به فرآیند درمان بیمار را در بخش های مختلف بیمارستان تحت پوشش قرار می دهد(3). هدف اصلی این سیستم ها، ارتقای کیفیت خدمات از طریق کاهش خطاهای پزشکی، ارائه شیوه های مؤثر در برقراری ارتباط و تسهیم اطلاعات، بین ارائه کنندگان خدمات سلامت و مدیریت بهتر اطلاعات، جهت اهداف آموزشی و پژوهشی می باشد(4).
یکی از بخش های مهم در هر بیمارستان داروخانه است که از طریق ارائه محصولات و خدمات دارویی، بستری مناسب برای مراقبت و درمان بیماران فراهم می نماید(5). امروزه مدیرانِ نظام سلامت، عملکرد حوزه داروخانه را نبض حیاتی موفقیت سازمان های مراقبتی و بهداشتی در مراقبت از بیماران می دانند(6). داروخانه بیمارستان کنترل و نظارت بر فرآیند مصرف دارو را بر عهده داشته و دسترسی به موقع و استفاده موثر و مقرون به صرفه از دارو را برای بیماران و کارکنان بیمارستان تضمین می نماید(7). فعالیت های داروخانه مستلزم بازیابی، پردازش، مقایسه و به روز رسانی اطلاعات است(8).
هر یک از ذینفعان در زنجیره تأمین دارو، نیازمند یک سیستم قابل اعتماد و استاندارد است، تا تعیین کند چه کسی به چه اطلاعاتی دسترسی داشته باشد و این اطلاعات چگونه استفاده، تأیید و مدیریت شوند. به عنوان مثال داروسازان نقش کلیدی در تهیه اطلاعات دقیق به منظور مدیریت مراقبت بیمار دارند. در این زمینه وجود سیستم های اطلاعاتی به منظور کمک به داروسازان در انجام این وظایف به صورت دقیق و کارآمد ضروری است(9).
سیستم های اطلاعات داروخانه پایگاه های داده پیچیده ای هستند که توسط ارائه دهندگان مراقبت سلامت برای ذخیره سازی اطلاعات بیماران، تجویز نسخ، کنترل پرونده های پزشکی بیمار، ایجاد برنامه های مدیریت دارو، تعیین تداخلات دارویی، مدیریت فهرست موجودی، کنترل دوز دریافتی و اطلاعات مالی مورد استفاده قرار می گیرند(10).
در تعریفی کلی، سیستم اطلاعات داروخانه سیستمی است که اطلاعات دارویی دقیق، جامع و کاملی را برای بیماران، داروسازان، پزشکان، پرستاران و سایر ارائه دهندگان مراقبت سلامت، در پاسخ به درخواست های مراقبت دارویی فراهم می کند. همچنین، این سیستم ها قادر به تولید گزارشاتی مربوط به تعیین الگو های مصرف دارو، هزینه خرید و یا توزیع دارو می باشند(6,5).
در طی سال های اخیر گزارش های متعددی از تداخلات دارویی، بدخوانی دستورات پزشک و در پی آن خطراتی که جان بیمار و اعتبار بیمارستان ها را تهدید می کند، به کارگیری یک سیستم اطلاعات داروخانه کارآمد را جهت ارائه خدمات دارویی یکپارچه به بیماران سرپایی و بستری ضروری ساخته است(6) .این سیستم ها با پشتیبانی از یک رویکرد درمانی و مدیریت مراقبت دارویی یکی از ارکان ضروری نظام سلامت هستند، تا اطمینان حاصل شود که دارو درمانی با همان سطح ایمنی و کیفیت مانند دیگر درمان ها و خدمات، پشتیبانی و ارزیابی می شود(11). سیستم های اطلاعات داروخانه متخصصان را نسبت به ضریب غیر ایمن داروها، دوز اضافی تجویز شده، تاثیر بالقوه تجویز دوز داروی همزمان برای بیمار، آگاه ساخته و اشکالات ناشی از نسخ دستی و ناخوانا را کاهش می دهند(12). این در حالی است که انجمن بیمارستان های آمریکا اعلام کردکه ۵/٣۰ درصد خطاهای پزشکیِ منجربه مرگ مربوط به خطاهای دارویی است(6). در همین زمینه نتایج مطالعه نازارو بر روی داروخانه های مجهز به سیستم رایانه ای در بیمارستان های ناول و چارلیستون نشان داد که تجهیز داروخانه ها به سیستم رایانه ای توانسته با محاسبه دوز داروهای مصرفی برای بیماران سرپایی، توان کاری داروخانه را در طی دو سال 18درصد افزایش و زمان آماده سازی نسخ را 20درصد کاهش دهد(13).
در کشورهای پیشرو در امر پیاده سازی سیستم های اطلاعات بیمارستانی، بخش دارویی مانند یک بخش جدانشدنی از بیمارستان ها محسوب می شود که هماهنگی و تعامل مکرر با بخش های دیگر از الزامات این بخش است(5). این سیستم جهت برقراری ارتباط با تجویزکنندگان، داروخانه، آزمایشگاه و پرستار باید مستقیما با سایر اجزای سیستم اطلاعات بالینی در ارتباط باشد که با همکاری تمامی ذینفعان این حوزه انجام پذیر است(7).
مدیران سازمان های بهداشتی با هدف مدیریت بهتر اطلاعات، خرید سیستم های اطلاعاتی را که نیاز به سرمایه گذاری دارند، خواستار می شوند. استراتژی که به مدیران کمک می کند تا مطمئن شوند این سرمایه نیاز بخش های مختلف را پاسخ گو است، توجه به نیازهای کاربرانی است که با آن کار می کنند. کاربران همواره در سیر حیات سیستم ها از آن تاثیر پذیرفته و بر آن تاثیر می گذارند.(14) بوسکرات زفیر و همکاران در مطالعه ای نشان دادند که نقش عوامل انسانی در اجرا و به کارگیری سیستم اطلاعات بیمارستانی می تواند قابلیت این سیستم ها را افزایش دهد(15). همچنین خرمی و همکاران نیز مشارکت کاربران را در انتخاب سیستم اطلاعات بیمارستانی حیاتی می دانند(16). با توجه به این که داروخانه ها مکان هایی به نسبت پر مشغله هستند باید کار با سیستم های اطلاعاتی برای کاربران آنها آسان و بی دغدغه باشد. ارزیابی و نیاز سنجی سیستم های اطلاعات داروخانه باید از طریق کاربرانی که با این سیستم ها کار می کنند، انجام شود(9,6).
بنابراین، مهم است که کاربران سیستم اطلاعات داروخانه را در برنامه ریزی این سیستم ها درگیر کرد و طراحان و تحلیل گران سیستم ها باید با مشاوره متخصصین مربوطه از جمله داروسازان و متخصصین انفورماتیک پزشکی به دقت به طراحی این پایگا ه های اطلاعات بپردازند(7). نتایج مطالعه میرزائیان و همکاران نشان داد که به دلیل عدم توجه به نیازهای کاربران و انتظارات آن ها از سیستم و عدم مشارکت آنها در پیاده سازی سیستم اطلاعات داروخانه و نادیده گرفتن نقش مشاوره بالینی داروساز در درمان بیمار نه تنها سیستم های اطلاعات داروخانه نتوانسته است، نقش محوری خود را در ارتقای فرآیند درمان و کاهش خطا ی دارویی ایفا کند، بلکه بر خلاف تصور برخی از سیستم های اطلاعات داروخانه در بیمارستان های مورد مطالعه نتایج متفاوتی را ارائه دادند(6).
در نهایت با توجه به اهمیت سیستم اطلاعات داروخانه در ارائه خدمات دارویی مؤثر و کارآمد و نقش اطلاعات موجود در آن در کاهش خطاهای دارویی و بهبود مراقبت های دارویی، هدف از انجام این پژوهش بررسی تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر عملکرد کاربران در بیمارستان های شهر زاهدان می باشد. امید است به وسیله ی این پژوهش اطلاعاتی هر چند اندک در جهت تحقق سیستم اطلاعاتی پویا و مطابق با نیاز ذینفعان این حوزه به دست آید.


مروری بر تحقیقات گذشته داخلی وخارجی
پژوهش های داخلی:

امینی و همکاران در سال 1392 پژوهشی با عنوان " ارزیابی میزان موفقیت پروژه سیستم اطلاعات بیمارستانی در بیمارستان آموزشی درمانی شهید محمدی بندر عباس با استفاده از مدل تحلیل شکاف" انجام دادند. هدف از این پژوهش تعیین میزان تحقق منافع سیستم اطلاعات بیمارستانی در وضعیت موجود و مطلوب و ارزیابی میزان موفقیت پروژه سیستم اطلاعات بیمارستانی در بیمارستان مورد مطالعه بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه مدیران و کارشناسان مسئول، درگیر در به کارگیری سیستم اطلاعات بیمارستانی، بیمارستان آموزشی درمانی شهید محمدی بندرعباس بودند که نظراتشان با استفاده از پرسشنامه جمع آوری گردید.
تحلیل یافته ها نشان داد که در وضعیت موجود به کارگیری پروژه سیستم اطلاعات بیمارستانی موجب تحقق مزایای بالینی 52/55 درصد، مزایای مدیریتی 72/56 درصد و مزایای مالی 67/60 درصد شده بود. همچنین کمترین شکاف از وضعیت مورد انتظار به ترتیب مربوط به مزایای مالی (79/23- درصد)، بالینی (17/26- درصد) و مدیریتی (91/26- درصد) بود. نویسنده پیشنهاد می کند که با توجه به یافته ها می توان در بعد مدیریتی با تولید داشبوردهای مدیریتی در سیستم اطلاعات بیمارستانی شکاف موجود را کاهش داد و در بعد بالینی نیز برای دسترسی سریع به داده های بالینی، در محل ارائه مراقبت، داده های بالینی نیز علاوه بر داده های پاراکلینیکی ثبت گردند(17).
نعمت الهی و همکاران در سال 1391 مطالعه ای با عنوان" ارزیابی سیستم اطلاعات بیمارستانی بیمارستان نمازی شیراز از دیدگاه کاربران " انجام دادند. هدف از این پژوهش بررسی دیدگاه کاربران، تحلیل آن و گزارش نتایج به مسئولین جهت بهبود کیفیت و کارایی سیستم های اطلاعات بیمارستانی بود. گردآوری داده ها با استفاده از پرسشنامه و در 8 محور میزان اعتماد، در دسترس بودن اطلاعات، امنیت، افزایش سرعت، بهبود کیفیت مراقبت، کاهش خطا، کاهش مصرف منابع و کاربر پسند بودن سیستم انجام گرفت. جامعه پژوهش شامل کلیه کاربران سیستم اطلاعات بیمارستانی در بخش های رادیولوژی، آزمایشگاه، داروخانه و مدارک پزشکی بود که با استفاده از روش نمونه گیری Northern Province in South Africa. Health Systems Trust. 2002.

تصادفی 80 نفر از کاربران انتخاب شدند. نتایج حاصل از بررسی نشان داد که 8/93 درصد افراد مورد مطالعه به اطلاعات موجود در سیستم های اطلاعات بیمارستانی اطمینان داشتند ولی در مورد در دسترس بودن اطلاعات موجود در سیستم ها بین کاربران اتفاق نظر وجود نداشت. بررسی دیدگاه کاربران مشخص نمود که سیستم اطلاعات بیمارستانی باعث افزایش سرعت در فعالیت های روزانه شده است به گونه ای که میانگین رشد عددی در سرعت استخراج اطلاعات 3.48 بود.
در مورد بهبود کیفیت مراقبت 90 درصد کاربران معتقد بودند که کیفیت امور روزمره آنان افزایش یافته است همچنین نتایج حاصل از تحلیل داده ها توسط آمار استنباطی نشان داد که پاسخ گویان با مدرک تحصیلی دیپلم، با میانگین 3/31 منفی ترین نگرش و افراد با مدرک تحصیلی لیسانس با میانگین 6/63 مثبت ترین نگرش را نسبت به سیستم اطلاعاتی بیمارستان داشتند. در پایان نویسنده با اشاره به این نکته که نمره نگرش پاسخ گویان نسبت به وضعیت سیستم اطلاعات بیمارستانی کمتر از حد متوسط بود. نیاز به برگزاری کلاس های آموزشی برای کاربران و همچنین سرمایه گذاری های انسانی، مالی و فنی برای نزدیک تر شدن به سطح انتظارات و نیازهای کاربران و سازمان را کاملا ضروری می داند(18).
روزبهانی و همکاران در سال 1391 مطالعه ای تحت عنوان " تاثیر استفاده از سیستم جامع اطلاعات بیمارستان در ارتقای کیفیت خدمات درمانی در بیمارستان مسیح دانشوری تهران" و با هدف بررسی تاثیر نرم افزار اطلاعات بیمارستانی بر عوامل موثر بر کیفیت خدمات بالینی نظیر صحت و کیفیت داده ها، روان سازی فرآیند های بالینی، مالی، پشتیبانی و دسترسی مناسب به اطلاعات انجام دادند. در این پژوهش دیدگاه 120 نفر از کاربران شاغل که قبل و بعد از استقرار سیستم اطلاعات بیمارستانی در بیمارستان حضور داشتند با استفاده از پرسشنامه مورد بررسی قرار گرفت. نتایج این مطالعه نشان داد که از دیدگاه کاربران، کاربرد نرم افزار موجود در ایجاد برقراری ارتباط بین واحد ها و بخش های بیمارستانی و تبادل داده ها (81 درصد)، دسترسی به اطلاعات پزشکی بیماران(44 درصد)، تسهیل فرآیند های درمانی (61 درصد)، در زمینه آنالیز داده های مالی و بودجه ای(11 درصد)، تحقیقات بالینی(19 درصد) بود. به طور کلی نتایج نشان داد که بهره گیری از سیستم اطلاعات بیمارستانی در افزایش دقت، سرعت و سهولت فرآیندهای درمانی و افزایش کیفیت خدمات بیمارستانی موثر است(19).
اسدی و همکاران در سال 1389 در پژوهشی به بررسی وضعیت سیستم اطلاعات داروخانه بیمارستان های آموزشی، درمانی تابعه دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، پرداختند. داده های مربوط به ارزیابی 13 سیستم اطلاعات داروخانه با استفاده از روش مشاهده و پرسش و به وسیلة ابزار فهرست وارسی گرد آوری شد. نتایج نشان داد که سیستم اطلاعات داروخانه تمام بیمارستان های تحت مطالعه نیمه مکانیزه بود. با توجه به ضرورت ورود اطلاعات به پایگاه اطلاعات دارویی، پایگاه اطلاعات بیمار و پایگاه اطلاعات تجویز کننده، ناقص بود. همچنین شاخص های دیگر مانند مصرف داروی هر بیمار بر اساس گروه دارویی و تشخیص، محاسبه مواد مغذی دریافتی به صورت تزریق و شاخص های مصرف دارو از نظر سازمان بهداشت جهانی مشتمل بر میانگین اقلام تجویزی، درصد نسخ حداقل دارای یک آنتی بیوتیک، درصد داروهای تجویزی دارای حداقل یک قلم داروی تزریقی و محاسبه درصد داروهای تجویز شده بر اساس فهرست مجاز دارویی، در سیستم های اطلاعات داروخانه هیچ یک از بیمارستان های تحت مطالعه استفاده نمی شد.
گزارش تداخلات نیز که نقش مهمی در پیشگیری از تداخلات دارویی دارد، تهیه نمی گردید. همچنین با بررسی استانداردهای تبادل اطلاعات و محرمانگی جامعه داروسازان آمریکا و مقایسه آن با سیستم اطلاعات داروخانه مراکز مورد مطالعه، مشخص شد که هیچ یک از بیمارستان های تحت مطالعه این استاندارد ها را به طور مطلوب رعایت نمی کردند. در پایان نویسنده با اشاره به ضرورت وجود یک سیستم اطلاعات داروخانه کارآمد و یکپارچه درتمامی مراکز درمانی است پیشنهاد می کند که طراحان و تحلیل گران سیستم اطلاعات داروخانه با مشاوره متخصصین مربوطه به دقت به طراحی این پایگا ه های اطلاعات بپردازند(7).
پژوهش های خارجی:
در پژوهشی که توسط تامسن و همکاران در سال2011 تحت عنوان "ارزیابی سیستم اطلاعات داروخانه در کشورهای منتخب"انجام شد، عملکرد سیستم اطلاعات داروخانه در 18کشور اروپایی و انگلیسی زبان خارج از اروپا مورد بررسی قرار گرفت. هدف از این پژوهش مقایسه سیستم های اطلاعات داروخانه مورد استفاده در کشورهای منتخب از لحاظ ارتباط سیستمی، تاثیر سیستم بر عملکرد کارکنان، تجارب شخصی کاربران و مقایسه سیستم ها با استانداردهای سازمان جهانی بهداشت بود. بررسی یافته ها نشان داد که بیشترین کاربرد سیستم اطلاعات داروخانه، مربوط به فعالیت های توزیع دارو و در رده های بعدی فعالیت هایی از جمله ارائه مشاوره در استفاده از داروها و تعیین دوز دارویی بود.
همچنین بررسی ها نشان داد سیستم اطلاعات داروخانه در کشورهایی مانند آلمان، مجارستان، ایسلند، ایرلند شمالی و هلند از قابلیت هایی مانند بالا بودن سطح دسترسی به اطلاعات دارویی، به کارگیری افراد متخصص در حوزه کار با سیستم ها، همکاری بین کارکنان داروخانه و پزشکان، توزیع ایمن و با حداقل تداخل دارویی و به رسمیت شناختن جامعه داروسازان بود. از موانع ذکر شده می توان به رقابت داروخانه ها، کاهش دسترسی در نقاط روستایی، گرایش داروخانه ها به فروش بیشتر، کاهش کیفیت ارائه خدمات و ناپایداری وضع اقتصادی در جوامع اروپایی اشاره نمود.
در پایان نتایج به دست آمده نشان داد که در مجموع در کشورهای مورد مطالعه، سیستم های اطلاعات داروخانه نقاط قوت و ارزش اجتماعی بالایی داشتند و از کارکنان متخصص و مجرب جهت بهبود کیفیت فرآیندهای کاری استفاده شده بود(20).
منسینک و همکاران در سال 2008 در مقاله ای تحت عنوان "ارزیابی سیستم اطلاعات داروخانه در کانادا"کار خود را از ایالت پرنس ادوارد و بررسی سیستم های اطلاعات داروخانه مبتنی بر وب این جزیره آغاز کردند. مطالعه بر پایه بررسی تاثیر نیروی انسانی و گردش کار در تعامل با سیستم اطلاعات داروخانه بود. سیستم های مراکز درمانی در این منطقه که کوچک ترین ایالت کانادا محسوب می گردد، پس از 10 سال برنامه ریزی و آماده سازی با توجه به مصوبه های قانونی به شبکه های بیمارستانی مجهز گردید. مطالعه به عنوان یک تحلیل هزینه منفعت صورت پذیرفته که جنبه های ذکر شده در این مقاله بر محور بررسی عوامل و نتایج تاثیر گذار بر کارایی و اثربخشی فرآیند های امور داروخانه و کابران این بخش ها انجام گرفته است.
در این مطالعه پس از جمع آوری داده ها از 30 نمونه، مراحل تجزیه و تحلیل به صورت ارزیابی کلی، ارزیابی هزینه ها و برنامه نویسی صورت پذیرفت. تحلیل یافته ها نشان داد که مواردی از جمله اصلاح مدیریت، انجام امور به صورت تک مرحله ای، آموزش کارکنان با توجه به توسعه مستمر سیستم ها و وجود نیروی پشتیبانی آماده به کار به صورت تمام وقت از نیازهای کار با سیستم های اطلاعات داروخانه در این ایالت است. در پایان نویسنده پیشنهاد می کند که با اصلاح مدیریت به صورت اثربخش و با کمک کاربران می توان مشکلات سیستم ها را تعریف و نسبت به رفع آن ها اقدام نمود(21).
در پژوهشی که توسط امبانانگا و همکاران در سال 2002 با عنوان"ارزیابی سیستم اطلاعات بیمارستانی در استان های شمالی آفریقای جنوبی" انجام پذیرفت، پس از تعیین ماهیت ذینفعان سیستم های بیمارستانی، چارچوبی شامل متغیرهای کمی و کیفی که جنبه های مختلف ارزیابی سیستم را در بر می گرفت، تهیه گردید. مطالعه از نوع کارآزمایی کنترل شده تصادفی بود، به این صورت که 24 بیمارستان انتخاب و در دو گروه شاهد و کنترل دسته بندی شدند. متغیرهای انتخاب شده برای ارزیابی شامل مدت زمان انتظار بیماران سرپایی، افزایش میزان درآمد و تعداد نسخ دارویی هر بیمار بود که از این میان مدت زمان انتظار بیماران سرپایی به عنوان شاخص کلی از بهره وری بخش های سرپایی مراکز معرفی گردید.
نتایج حاصل از تحلیل اطلاعات جمع آوری شده نشان داد که در طول یک دوره شش ماهه، متوسط زمان انتظار بیماران از 1.5 به 1.3 ساعت کاهش یافته بود. متغیر های کیفی به کار گرفته شده نیز صحت این مطلب را بیان می کند. البته در این مطالعه سعی گردیده به وسیله نمودارها و متغیر های کمی اطلاعات جمع آوری شده، تحلیل گردند تا نتایج به دست آمده ملموس تر بیان شوند. در پایان نویسنده بیان می کند که هر چند اجرای یک سیستم اطلاعات بیمارستانی برای مراکز درمانی دشوار باشد، امری ضروری است و به وسیله مواردی همچون استفاده از افراد متخصص در این حوزه و بهبود کیفیت خدمات بیمارستانی تحقق می یابد(22).
مشکل جاری که سیاست گزار با آن مواجه است کدام است؟
روش های موجود کدامها هستند؟
پیشنهاد اول نحوه کاربرد
محل دوم بکارگیری نتایج تحقیق
سوالات و / یا فرضیات پژوهش
هدف کلی طرحتعیین دیدگاه کاربران در خصوص تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان:1392
منافع و مضرات روشهای موجود کدامند؟
چرا پیام تحقیق شما حلال مشکل جاری است؟
اهداف اختصاصی تعیین دیدگاه کاربران در خصوص تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر بعد مراقبتی در بیمارستان های مورد مطالعه
 تعیین دیدگاه کاربران در خصوص تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر بعد مدیریتی در بیمارستان های مورد مطالعه
 تعیین دیدگاه کاربران در خصوص تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر بعد آموزشی در بیمارستان های مورد مطالعه
 تعیین دیدگاه کاربران در خصوص تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر بعد مالی در بیمارستان های مورد مطالعه
پیشنهاد دوم نحوه کاربرد
محل سوم بکارگیری نتایج تحقیق
سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرحمعاونت غذا و دارو ، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان، بیمارستان ها
پیام تحقیق شما چه منافعی از نظر هزینه، کارایی و بهره وری برای مدیر دارد؟
برای اجرای راه حل پیشنهادی شما چه موانع و حمایتهایی وجود دارند؟
تعریف واژه های تخصصی
پیشنهاد سوم نحوه کاربرد
محل چهارم بکارگیری نتایج تحقیق
نوع مطالعه پژوهش حاضر از نظر هدف کاربردی است که به روش توصیفی- مقطعی و در نیمه دوم سال 1392 انجام خواهد شد.
جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)در این مطالعه جامعه پژوهش به سه گروه تقسیم و دیدگاه سه گروه از افراد مورد بررسی قرار خواهد گرفت.گروه اول شامل داروسازان شاغل در داروخانه های بیمارستان های شهر زاهدان (12 نفر).گروه دوم کارکنان داروخانه های بیمارستان های مورد مطالعه (7 نفر) و همچنین دیدگاه پرستاران شاغل در این بیمارستان ها که به روش نمونه گیری تعیین می گردند، مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
پیشنهاد چهارم نحوه کاربرد
حجم نمونه و روش محاسبه آنبرای انتخاب نمونه در گروه داروسازان و کارکنان داروخانه ها به دلیل محدود بودن جامعه، نمونه گیری انجام نشد و نمونه منطبق بر جامعه خواهد بود. در گروه پرستاران نمونه گیری به صورت چند مرحله طبقه ای انتخاب گردید، به صورتی که ابتدا نسبت پرستاران هر بیمارستان را محاسبه نموده و بر اساس نسبت محاسبه شده در نمونه مورد نظر، از هر بیمارستان نمونه پرستاران را به صورت تصادفی ساده انتخاب خواهد شد. لازم به ذکر است که در انتها 175 پرستار، 12 داروساز و 7 نفر از کارکنان داروخانه بیمارستان ها انتخاب و در مجموع دیدگاه 194 نفر مورد بررسی قرار خواهد گرفت.
روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود)در این پژوهش به منظور انتخاب نمونه پرستاران از روش نمونه گیری چند مرحله طبقه ای استفاده گردید.
روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود)در این پژوهش، ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه خواهد بود. پرسشنامه شامل دو قسمت می باشد که قسمت اول سوالات مربوط به اطلاعات دموگرافیک و قسمت دوم از سوالاتی در زمینه سنجش تاثیر سیستم اطلاعات داروخانه بر عملکرد کاربران تشکیل شده است (پیوست شماره 1).
با توجه به این که پرسشنامه مورد استفاده در این مطالعه، توسط پژوهشگر پس از مطالعات اولیه و بر اساس منابع مورد مطالعه تهیه خواهد گردید، روایی محتوا و ساختار ابزار توسط اساتید و صاحب نظران مورد بررسی قرار خواهد گرفت. همچنین پایایی آن با روش آزمون باز آزمون تعیین خواهد گردید.
در نهایت پژوهشگر با مراجعه حضوری به محل کار افراد جامعه پژوهش پرسشنامه را در اختیار آنها قرار داده و پس از تکمیل جمع آوری می نماید.
روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود)در این پژوهش پس از انجام مطالعات کتابخانه ای،پرسشنامه ای در جهت اهداف پژوهش تهیه خواهد شد و پس از تایید روایی و پایایی با مراجعه حضوری پژوهشگر به بیمارستان های مورد مطالعه، در اختیار گروه های شرکت کننده در مطالعه قرار می گیرد و نظرات گروه ها گردآوری خواهد گردید. در انتها با توجه به تحلیل اطلاعات مندرج در پرسشنامه ها در محیط نرم افزار SPSS نتایج مطالعه ارائه خواهد گردید.
روش تجزیه، تحليل و توصیف داده‌ها (نمونه‌اي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی)به منظور تحلیل داده های گرد آوری شده، از روش های آمار توصیفی و محیط نرم افزار SPSS. 17 در راستای اهداف پژوهش استفاده خواهد.
ملاحظات اخلاقی کد 5
- درانجام تحقیقات علوم پزشکی اعم از درمانی و غیردرمانی ، محقق مکلف است اطلاعات مربوط به روش اجراء و هدف ازانجام تحقیق ، زیانهای احتمالی ،فواید ، ماهیت و مدت تحقیق را به میــزانی که با آزمودنی ارتباط دارد به وی مفهوم نموده و به سئوالات او پاسخ های قانع کننده دهد و مراتب مذکور را دررضایت نامه قید نماید.

کد7
- نحوه ارائه گزارش یا اعلام نتیجه تحقیقات می باید متضمن رعایت حقوق مادی و معنوی عناصر ذیربط ( آزمودنی ، پژوهشگر، پژوهش و سازمان مربوطه) باشد.

کد 10
- مسئولیت تفهیم اطلاعات به آزمودنی به عهده محقق است در مواردی که فرد دیگری این اطلاعات را به آزمودنی بدهد از محقق سلب مسئولیت نمی گردد.

کد17
- محقق موظف است که اطلاعات مربوط به آزمودنی را بعنوان راز تلقی و آن را افشاء ننموده و ضمناً شرایط عدم افشاء آن را نیز فراهم کند، مگر آنکه در این مسیر محدودیتی داشته باشد که در اینصورت باید قبلاً آزمودنی را مطلع نماید.
محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها در صورت عدم دسترسی به متن کامل برخی مقالات خارجی مرتبط با حیطه مورد بررسی که در این موارد از خلاصه مقالات مذکور استفاده خواهد شد.
 در صورت عدم همکاری برخی از پرستاران، نمونه جایگزین خواهد شد.
کلمات کلیدیسیستم اطلاعات بیمارستانی، سیستم اطلاعات داروخانه، دیدگاه ارزیابی،
فهرست منابع و مراجع
1. Mirani N, Ayatollahi H, Haghani H. A survey on barriers to the development and adoption of electronic health records in Iran. Health information. 2010; 15(50(:65-75. [in persian]
2. Jabraeily M, Ahmadi M, Pirnejad H, Niazkhani Z, Salarei SH. Factors affecting hospital information system implementation. JQUMS. 2013;17(3(. 28-33. [in persian]
3. Gorbani M. Comparative study of the strategic plan developed health information systems in selected countries and World Health Organization. Tehran: Iran University of Medical Science; 2013. [in persian]
4. Mehraeen E, Ahmadi M, Shajarat M, Khoshgam M. Assessment Of Hospital Information System In Selected Hospitals In Tehran. payavard. 2013;6(6):458-66. [in persian]
5. Sadoughi F, Ghazi saeidi M, Meraji M, Kimiafar K,Ramezan Ghorbani N. Health information management technology. 1 Edit. Tehran: Jafari 2011. [in persian]
6. Mirzaeian R, Saghaeiannejad Isfahani S, Raeisi A, Jannesari H, Ehteshami A. Evaluation of pharmacy information systems of hospitals, private and social Isfahan. Health Information Management.2013;10(5):18-25. [In persian]
7. Asadi F, Moghaddasi H, Hosseini A, Maserrat E. A survey on Pharmacy Information System at Hospitals Affiliated to Shahid Beheshti University of Medical Sciences 2009. JHA. 2010; 13 (41):31-40. [In persian]
8. Schlaifer M. Scope of contemporary pharmacy practice: Roles, responsibilities, and functions of pharmacists and pharmacy technicians. J Am Pharm Assoc.2010;50(11): 35-69.
9. Isfahani SS, Raeisi AR, Ehteshami A, Janesari H, Feizi A, Mirzaeian R.
The role of evaluation pharmacy information system in management of medication related complications.Acta Inform Med. 2013 Mar; 21(1):26-9
10. Gouveia WA, Managing pharmacy information systems.American Journal of Health-System Pharmacy.January 1993; 50(1):113-116.
11. Chaffee BW, Bonasso J.Strategies for Pharmacy Integration and Pharmacy Information System Interfaces, Part I: History and Pharmacy Integration Options.Am J Health Syst Pharm. 2004;61(5):89-100.
12. Rachelle F, Alison R. Role of health information technology in optimizing pharmacists' patient care services.J Am Pharm Assoc. 2010; 50(6):4-8.
13. Ahmadi M, Khoshgam M, Farhadi A. Compliance Rate Of Surgical Information SystemsWith The Information Needs Of Surgeons 2012.Payavard.2013;7(1).71-79. [In persian]
14. Beuscart-Zephir MC, Anceaux F. Integrating user's activity modeling in the design and assessment of hospital electronic patient records: the example of anesthesia. Int J Med Inform. 2001;64(2-3):157-71.
15. Khorami F. Evaluation the health information needs of managers the ministry of health deputy for curial affairs in Iran health science universities [Thesis in Persian]. Tehran: Iran University of Medical Sciences, Faculty of Management and Medical Informatics; 2009. [In persian]
16. Amini M, Rabiee A, Azarmehr N, Khorami F. Evaluation of success rate hospital information system project, using gap analysis model in Shahid Mohammadi hospital, Bandar Abbas, Iran. Hmj. Aug 2013; 17(5):431-440. [In persian]
17. Nematollahi Mohtaram, Sharifian Roksana, Sakineh Sakineh. Evaluating the Hospital Information System at Nemazee Hospital, Shiraz. Users’ Viewpoints Magazine of Elearning Distribution In Academy. 2012;3(2):2-9 [in persian].
18. Rouzbahani R, Mozaffarian M, Kazempour Dizadji M. The effect of hospital information system application on healthcare services promotion at Masih-Daneshvari hospital. payavard. 2012; 6 (2):128-137. [in persian]
19. Thomsen L, Frøkjær B, Rossing C, Herborg. H. Assessment of pharmacy systems in selected countries. pharmakon. 2011;6(3)1-42.
20. Mensink N, Paterson G. The Evolution and Uptake of a Drug Information System: the Case of a Small Canadian Province. Faculty of Medicine. 2010;45(3):350-356
21. Mbananga N, Madale R. Evaluation of Hospital Information Systems in the
معرفی پژوهش/ اهداف پژوهش
(عین عبارت هدف پروپوزال را کپی نکنید. بلکه با جملاتی که برای مردم قابل فهم باشد (برای سواد حدود پنجم ابتدایی )هدف را برای شرکت کنندگان توضیح دهید.) در تمام این متن در صورتیکه شرکت کننده کودک یا فرد فاقد ظرفیت تصمیم گیری است باید مواردیکه منظور از "من"، فرد شرکت کننده بوده است به "کودک" یا "فرد تحت سرپرستی من" اصلاح شود و مواردیکه منظور از "من"، رضایت دهنده است به من به عنوان "ولی" یا "قیم قانونی" اصلاح شود.
خون گیری
(آیا طرح شما نیاز به خونگیری دارد یا خیر)
نحوه همکاری/ مزایا ی طرح
(در این بخش برای شرکت کنندگان به زبان ساده توضیح دهید که: چه مداخله ای بر روی آنها صورت میگیرد. چه اقدامات پاراکلینیکی بر روی آنها انجام میشود. چه نمونه ای و با چه حجمی از آنها میگیرید در این مدت چند نوبت مراجعه باید داشته باشند و به چه فواصلی چه اقداماتی را در پیگیری آنها انجام میدهید. (حتی میتوانید سود بالقوه ای که شرکت کنندگان میتوانند از شرکت در این پژوهش ببرند بنویسید. این سود میتواند شرح احتمال درمان یا تشخیص بهتر بیماریشان، دریافت خدمات سلامت رایگان و یا پرداخت مشوق مالی در ازای جبران همکاریشان باشد)
عوارض جانبی
(منظور عوارض و میزان احتمال بروز آنها در این مطالعه است)
جبران عوارض احتمالی
(برای آنکه شرکت کننده بتواند ارزیابی مناسبی از سود و زیان شرکت در پژوهش شما داشته باشد لازم است بتواند سود و زیان مداخلات معمول و مداخلات این پژوهش را مقایسه کند. به عنوان مثال میزان موفقیت و میزان عوارض هریک را مقایسه کند.) - او باید بداند كه اگر در حين و بعد از انجام پژوهش هم هر مشكلي اعم از جسمي و روحي به علت شرکت در اين پژوهش برایش پيش آمد درمان عوارض، و هزينه‌هاي آن و غرامت مربوطه بر عهده مجري خواهد بود.
هزینه های مربوط به انجام طرح تحقیقاتی
(تمام مداخلات پژوهشی باید برای بیمار رایگان باشد و بیمار بداند شامل چه مواردی هستند. )
روش های جایگزین
در صورت عدم تمایل به شرکت در مطالعه چه روش های درمانی برای بیمار ارائه خواهد شد
محرمانه بودن
بیمار باید بداندکه دست اندر كاران اين پژوهش، كليه اطلاعات مربوط به او را نزد خود به صورت محرمانه نگه‌داشته و فقط اجازه دارند نتايج كلي و گروهي اين پژوهش را بدون ذکر نام و مشخصات بیمار منتشر كنند. و كميته اخلاق در پژوهش با هدف نظارت بر رعایت حقوق وی مي‌تواند به اطلاعات ایشان دسترسي داشته باشد.
پاسخگویی به پرسش ها
در این بخش نام و اطلاعات دسترسی فردی از عوامل پژوهش را که بتواند اطلاعات صحیح و کافی در اختیار شرکت کنندگان قرار دهند و در مورد عوارض و نگرانیها راهنمایی لازم را ارائه دهند ذکر شود
حق نپذیرفتن یا انصراف
بیمار باید بداند که شرکت اودر اين پژوهش کاملاً داوطلبانه است و مجبور به شرکت در اين پژوهش نيست و در صورت عدم شرکت از مراقبت‌هاي معمول تشخيصي و درماني محروم نخواهد شد او باید بداند كه حتي پس از موافقت با شركت در پژوهش مي‌تواند هر وقت كه بخواهد، پس از اطلاع به مجري، از پژوهش خارج شود و خروج اواز پژوهش باعث محرومیت از دریافت خدمات درمانی معمول برای اونخواهد شد.
رضایت
او باید بداند که اگر اشکال يا اعتراضي نسبت به دست اندركاران يا روند پژوهش دارد مي تواند با كميته اخلاق در پژوهش دانشگاه تماس گرفته و مشکل خود را به صورت شفاهي يا كتبي مطرح نمايد. در انتهای فرم قید گردد : اينجانب موارد فوق‌الذکر را خواندم و فهميدم و بر اساس آن رضايت آگاهانه خود را براي شركت در اين پژوهش اعلام مي‌کنم. اينجانب ……………… خود را ملزم به اجراي تعهدات مربوط به مجري در مفاد فوق دانسته و متعهد مي‌گردم در تأمين حقوق و ايمني شركت كننده در اين پژوهش تلاش نمايم
پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی

پیوست ها
hide/show

نام فایل تاریخ درج فایل اندازه فایل دانلود
langrudi- final proposal.docx1392/09/10110044دانلود
porseshname.docx1392/09/1058646دانلود
rezayatnameh.doc1392/09/1099328دانلود
1.jpg1392/09/11648459دانلود
langrody-final questionnaire-30 9 92.doc1392/10/18181248دانلود
langrudi- final proposal-1 10 92.docx1392/10/18144574دانلود
6356.JPG1392/11/30616645دانلود