چاپ صفحه |  صفحه نخست سامانه |  مجری و همکاران |  اطلاعات تفضیلی |  دانلود | علوم پزشکی زاهدان |
| کد طرح | 6479 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی اثربخشی گروه درمانی شناختی رفتاری همراه با متادون و درمان نگهدارنده با متادون به تنهایی بر کارکردهای اجرایی افراد وابسته به مواد |
| عنوان لاتین طرح | The effectiveness of group cognitive behavior therapy with methadone and maintenance treatment with methadone alone on executive functions in substance dependent individuals |
| نوع طرح | |
| محل اجرای طرح | دانشگاه علوم پزشکی زاهدان |
| رسته مطالعاتی | مطالعه های اکولوژیک(Ecologic Studies)(مطالعه کمی) |
| دانشکده/مرکز | دانشکده پزشکی زاهدان |
| زمان اجرا -روز |
| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| فریبا احمدیان کچکلو | کارشناس ارشد | fahamadian89@yahoo.com | ||
| نورمحمد بخشانی | استاد راهنمای اول پایان نامه دانشجویی | استاد راهنما | دکترای تخصصی | nmbs14@yahoo.com |
| مریم لشکری پور | مشاور | مشاور علمی | دکترای تخصصی | dr_lashkaripour@yahoo.com |
| مهناز شهرکی پور | مشاور | کارشناسی ارشد | mahnaz@gmail.com |
| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | بررسی اثربخشی گروه درمانی شناختی رفتاری همراه با متادون و درمان نگهدارنده با متادون به تنهایی بر کارکردهای اجرایی افراد وابسته به مواد |
| خلاصه طرح به لاتین | The effectiveness of group cognitive behavior therapy with methadone and maintenance treatment with methadone alone on executive functions in substance dependent individuals |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | وابستگی به مواد، یک بیماری پیچیده، مزمن و چند بعدی است و درمان آن بسیار مشکل و زمان بر است(1). و لذا به عنوان یک عامل اصلی مشکلات اجتماعی، اقتصادی، بهداشتی و جرم شناخته می شود(2و3). روند وابستگی به مواد مخدر در کشورهایی مانند چین، اندونزی، روسیه، مالزی، پاکستان، ایران (4) و خیلی از کشورهای دیگر در سراسر دنیا در حال افزایش است به طوری که در سالهای اخیر بار جهانی آن بر روی سلامت حدود 7/0 درصد تخمین زده شده است(5). عوامل متعددی چون دوره نوجوانی، استعداد ارثی، صفات شخصیتی مانند صفات ضداجتماعی پرخاشگری، اعتماد به نفس پایین، باورهای غلط، اختلالات روانی مثل افسردگی اساسی، فوبی، موقعیتهای مخاطره انگیز مانند ترک تحصیل و بی سرپرستی فرد را به طرف مواد مخدر سوق می دهد. این عوامل با یکدیگر منجر به شروع مصرف و سپس تداوم اعتیاد می شوند(6). درمان با متادون یکی از روش های درمان پزشکی می باشد که به افراد معتاد در کنترل وابستگی شان به مواد مخدر کمک می نماید(7). متادون مادۀ افیونی مصنوعی و آگونیست گیرندۀ مو (µ) است که پس از مصرف باعث ایجاد سرخوشی، بی دردی و سایر آثار مصرف مواد شبه مورفینی می شود. مصرف مقدار ثابت متادون، سرخوشی شدید ناشی از مصرف هرویین را به وجود نمی آورد(8). درمان نگهدارنده با متادون یکی از اقدامات پراهمیت و کلیدی است که در راستای اهداف کاهش آسیب انجام می شود و امکان استفاده از مواد تزریقی غیرقانونی را به شدت کاهش می دهد. مصرف منظم و درازمدت متادون از عود مجدد و مصرف مواد با شدت آسیب بیشتر پیشگیری می کند. به دنبال درمان دارویی اغلب وضعیت روانی و جسمانی، و همچنین عملکرد اجتماعی بیمار تا حدودی بهبود می یابد و احتمال بازگشت وی به کار بیشتر می شود(8و9). رویکردی که در چند سال اخیر در مورد مسأله اعتیاد در جهان گسترش یافته است و یکی از موفق ترین رویکردهای نظری در این زمینه می باشد، رویکرد اعتیاد به عنوان یک بیماری مغزی است. اعتیاد به طور فزاینده ای به عنوان یک اختلال مغزی مزمن و عودکننده مورد توجه قرار گرفته است(9). تداوم مصرف مواد در طی زمان و تأثیرات سمی طولانی مدت مصرف آن بر عملکرد مغز، منجر به دامنه وسیعی از بدکارکردی های رفتاری، روان شناختی، اجتماعی و فیزیولوژیکی شده که مانع از انجام رفتار و عملکرد طبیعی معتادان در خانواده، محیط کاری و در سطحی وسیعتر در جامعه می شود(10). مصرف مواد می تواند باعث آسیب های نوروسایکولوژی از جمله آسیب به کارکردهای اجرایی شود (9) لذا درمان آن از اهمیت بالایی برخوردار بوده است. کارکردهای اجرایی عصبی- شناختی ساختارهای مهمی هستند که در هدایت و کنترل رفتار نقش اساسی ایفا می-کنند(11). و مجموعه ای از توانایی های عالی شامل خودگردانی، بازداری، خودآغازگری، برنامه ریزی راهبردی، انعطاف شناختی و کنترل تکانه را به انجام می رسانند.کارکردهای اجرایی دارای مؤلفه های گوناگونی همچون خودگردانی، حافظه کاری، ادراک زمان و زبان درونی هستند(12). در واقع کارکرد اجرایی، توانایی فرایند اطلاعات است. رفتار هر چه پیچیده تر باشد بخصوص رفتارهای اجتماعی به کارکرد اجرایی نیاز دارند(13). افرادی که اختلالاتی در کارکردهای اجرایی دارند در انعطاف پذیری، حفظ و نگهداری توجه، سازماندهی، برنامه ریزی و حافظه کوتاه مدت معمولاً دچار اختلال می شوند(14). مفهوم کارکردهای اجرایی به عنوان یک سازه نظری توانسته است، بین ساختارهای مغزی به ویژه نواحی پیشانی و پیش پیشانی مغز و کارکردهای روانشناختی همچون توانایی حل مسأله و تفکر انتزاعی حلقه ارتباطی نیرومندی به وجود آورد و از این طریق به درک بهتر آسیب شناسی روانی یاری رساند(15). به طور کلی، کارکردهای اجرایی شامل مجموعه ای از مهارتهای شناختی اند که مسئول طراحی، شروع و توالی رفتار پیچیده معطوف به هدف و نظارت بر آن هستند. این اصطلاح بعنوان یک فرایند پیچیده که در آن فرد از ابتدا تا به انتها قرار می گیرد، تعریف می شود (16). کارکردهای اجرایی درواقع به مثابه واسطه ای بین مدارهای پیچیده عصبی هستند که ارتباط بین مناطق مجزا در قطعه پیشانی را با سایر مناطق قشری و ساختارهای زیر قشری برقرار می کنند (11). در درمان وابستگی به مواد، درمان-های غیردارویی نیز واجد اهمیت بسیار بالایی در حفظ دستاوردهای درمان دارویی می باشند(1). بیشتر مطالعات انجام شده پیرامون اثربخشی رویکردهای مختلف روان درمانی در درمان اعتیاد بر رویکرد شناختی رفتاری به عنوان رویکردی مؤثر در درمان این بیماری اشاره نموده اند. رویکرد شناختی- رفتاری، رویکردی کوتاه مدت و متمرکز برای کمک به افراد مبتلا به سوءمصرف مواد است(17). فرض بنیادی درمان شناختی- رفتاری این است که فرایندهای یادگیری نقش مهمی در ایجاد و تداوم اعتیاد و وابستگی به مواد ایفا می کنند، می باشد . این آزمون دارای روایی سازه خوب در سنجش برنامه ریزی و سازمان دهی افراد است. اعتبار این آزمون مورد قبول و 79/0گزارش شده خواجوی، مرتضی؛ رفیعی، حسن. دلایل قطع درمان نگهدارنده با متادون در مراجعان به مرکز ملی مطالعات اعتیاد (یک پژوهش کیفی). مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران؛ سال هجدهم؛ شماره 4؛ زمستان (1391).
22 -Hughes C, Graham A. Measuring executive functions in childhood: Problems and solutions? Child and Adolescent Mental Health. 2002;7(3):131–42. 23 -Welsh MC, Pennington BF. Assessing frontal lobe functioning in children: Views from developmental psychology. Developmental Neuropsychology. 1988;4(3):199–230. 24- اصلی نژاد، محمدعلی؛ مشکی، مهدی؛ علیمردانی، محمدصادق؛ توکلی زاده، جهانشیر. اثربخشی رفتار درمانی گروهی و گروه درمانی شناختی- رفتاری بر میزان لغزش و ماندگاری در درمان بیماران وابسته به مواد افیونی تحت درمان MMT. ماهنامه علمی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، سال هفدهم، شماره دوم، اردیبهشت(1392). 25- نجاتی، وحید؛ ذبیح زاده، عباس؛ ملکی، قیصر؛ صفرزاده، مریم. مقایسه کارکردهای اجرایی بیماران مبتلا به اختلال وسواسی- جبری و افراد بهنجار. مجله روان شناسی بالینی، سال پنجم؛شماره 1؛ بهار (1392). 26- کریمی علی آباد، تمجید؛ کافی، سید موسی؛ فرهی، حسن. بررسی کارکردهای اجرایی بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی. تازه های علوم-شناختی؛ سال 12، شماره 2، (1389). 27- مرادی، علی رضا؛ جباری، حسین؛ میرآقایی، علی محمد؛ پرهون، هادی. عملکرد بیماران مبتلاء به ایدز در کاکردهای اجرایی. فصلنامه پژوهش های نوین روان شناختی؛ سال ششم؛ شماره 24 ؛ زمستان (1390). لذا از همین اصول می توان برای کمک به افراد در کاهش مصرف مواد استفاده کرد(18). در روش شناختی- رفتاری تکنیک های مختلفی به کار گرفته می شود. در این روش فنون رفتاری به طور عمده دربرگیرنده شیوه های اجتناب از موقعیت های محرک و یا تغییر پاسخ نسبت به چنین محرک ها و دادن پاسخ های تازه به آن می باشد. استفاده از تکنیک های آرامش عضلانی در هنگام اضطراب شدید به جای استفاده از مواد و ارائه تقویت های تازه و مناسب نیز از فنون دیگر درمانی می باشد. با استفاده از تکنیک های شناختی نیز مراجع قادر می شود که افکار منجر به مصرف مواد را شناسایی، افکار معیوب را تشخیص داده و بکوشد تا به جای آن افکار مناسبی را جایگزین کند. با این فنون به مراجعه کنندگان آموزش داده می شود که روابط و موقعیت ها را با دید تازه ای بنگرند (19). درمان شناختی- رفتاری اعتیاد بر اساس الگوی فرانظری، تغییر به عنوان پیشرفت در خلال یک توالی پنج مرحله ای در نظر گرفته می شود. این پنج مرحله از یک توالی پیش تأمل اولیه که مراجع درباره تغییر فکر نمی-کند شروع شده و با مراحل تأمل، آمادگی، عمل و در نهایت نگهداری که مراجع در این مرحله تغییر درازمدت خود را حفظ می کند، ادامه می یابد. در این شیوه درمان، درمانگران آموزش می بینند که آمادگی مراجعان را نسبت به تغییر ارزیابی کنند و انگیزش آنها را از طریق تکنیک ها، بسته به این که مراجع در چه وضعی و در کدام مرحله قرار دارد، افزایش دهند(20). مقتدائی و همکاران در پژوهشی با عنوان «مقایسه کاکردهای اجرایی بین سوءمصرف کنندگان مواد هروئین، تحت درمان با متادون و هنجار» نشان دادند که مصرف متادون و هروئین موجب تغییر ساختار و عملکرد نواحی مغزی به خصوص قشر فرونتال و پره فرونتال می شود و در نتیجه باعث نقص در کارکردهای نوروسایکولوژی (عملکردهای اجرایی) این نواحی می گردد(9). عبیدی زادگان و همکاران در پژوهشی با عنوان «بررسی کارکردهای اجرایی در بیماران تحت درمان با متادون» نشان دادند که افراد مصرف کننده متادون از مشکلات شناختی آشکاری رنج می-برند(8). مؤمنی و همکاران در پژوهشی با عنوان «اثربخشی گروه درمانی شناختی- رفتاری بر کاهش اشتیاق و بهبود نشانه های افسردگی و اضطراب در معتادان به مواد افیونی تحت درمان نگهدارنده با متادون» نشان دادند که درمان شناختی- رفتاری گروهی در کاهش اشتیاق هم در مرحله پس آزمون و هم در مرحله پیگیری تأثیر داشته و می تواند به عنوان یک روش مورد استفاده قرار گیرد(19). اصلی نژاد و همکاران در پژوهشی با عنوان «اثربخشی رفتار درمانی گروهی و گروه درمانی شناختی- رفتاری بر میزان لغزش و ماندگاری در درمان بیماران وابسته به مواد افیونی تحت درمان MMT » به منظور اثربخشی بیشتر درمان MMT، همراه بودن آن با گروه درمانی شناختی- رفتاری توصیه می-شود(24). با توجه به نیاز جدی مراکز درمانی ترک اعتیاد به برنامه های روان درمانی و به ویژه گروه درمانی و اندک بودن پژوهش-هایی که به بررسی اثربخشی روش های درمان گروهی، مبتنی بر الگوی شناختی- رفتاری در درمان سوءمصرف مواد پرداخته اند و همچنین با توجه به گسترش روزافزون مواد افیونی در میان جوامع و نیز موضع پیشگیری و درمان، پژوهش در زمینه داروهای نگهدارنده و سم زدایی ضروری به نظر می رسد. از آنجا که متادون داروی جایگزین مواد افیونی خصوصاً هرویین محسوب می شود و در اکثر مراکز درمانی ترک اعتیاد، از آن به عنوان داروی سم زدایی و نگهدارنده استفاده می شود، انجام پژوهش هایی که ابعاد مختلف تأثیرات متادون را مشخص کند، ضروری است. بنابراین هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی گروه درمانی شناختی رفتاری همراه با متادون و درمان نگهدارنده با متادون به تنهایی بر کارکردهای اجرایی افراد وابسته به مواد می باشد. است(27). |
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | - بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (انعطاف پذیری، حل مسأله، توانایی غلبه بر گرایش به تکرار و درجازدن) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در برنامه MMT تفاوت معناداری وجود دارد.
- بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (حافظه کوتاه مدت، توجه) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در برنامه MMT تفاوت معناداری وجود دارد. - بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (برنامه ریزی و سازمان دهی) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در برنامه MMT تفاوت معناداری وجود دارد. - بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (انعطاف پذیری، حل مسأله، توانایی غلبه بر گرایش به تکرار و درجازدن) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در جلسات گروه درمانی شناختی- رفتاری تفاوت معناداری وجود دارد. - بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (حافظه کوتاه مدت، توجه) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در جلسات گروه درمانی شناختی- رفتاری تفاوت معناداری وجود دارد. - بین میانگین نمره عملکرد اجرایی (برنامه ریزی و سازمان دهی) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در جلسات گروه درمانی شناختی- رفتاری تفاوت معناداری وجود دارد. بین میانگین نمره گروه درمانی شناختی- رفتاری همراه با متادون و درمان نگهدارنده با متادون (MMT) به تنهایی در بهبود عملکردهای اجرایی (انعطاف پذیری، حل مسأله، توانایی غلبه بر گرایش به تکرار و درجازدن، حافظه کوتاه مدت، توجه، برنامه ریزی و سازمان دهی) افراد وابسته به مواد تفاوت معناداری وجود دارد. |
| هدف کلی طرح | تعیین اثربخشی گروه درمانی شناختی- رفتاری همراه با متادون و درمان نگهدارنده با متادون به تنهایی بر کارکردهای اجرایی افراد وابسته به مواد. |
| اهداف اختصاصی | -تعیین میانگین نمره عملکردهای اجرایی (انعطاف پذیری، حل مسأله، توانایی غلبه بر گرایش به تکرار و درجازدن) افراد وابسته به مواد قبل و بعد از شرکت در برنامه MMT. |
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | مراکز آموزشی و درمانی روان پزشکی، کلینیک های ترک اعتیاد. |
| تعریف واژه های تخصصی | - گروه درمانی شناختی- رفتاری:
درمان شناختی- رفتاری شیوه ای کوتاه مدت و متمرکز بوده که به مصرف کنندگان مواد کمک می کند تا موقعیت-هایی را که در آن احتمال سوءمصرف مواد بالا می رود را شناسایی و در زمان های لازم از این موقعیت ها دوری کرده و در نهایت به شیوه مؤثری با طیف مشکلات و رفتارهای مسأله دار مرتبط با مواد مقابله کنند(19). - درمان نگهدارنده با متادون: این درمان عبارت است از جایگزین کردن مواد افیونی با اوپیوئید مصنوعی متادون، که یک داروی خوراکی طولانی اثر است(21). - کارکردهای اجرایی: کارکردهای اجرایی اصطلاحی است کلی که تمام فرایندهای شناختی پیچیده را که در انجام تکالیف هدف- مدار دشوار یا جدید ضروری هستند در خود جای می دهد و شامل توانایی ایجاد درنگ (تأخیر) یا بازداری پاسخی خاص و به دنبال آن برنامه ریزی توالی های عمل و حفظ بازنمایی ذهنی تکالیف به وسیله حافظه کاری است(22و23). که در این پژوهش عملکردهای اجرایی افراد وابسته به مواد با استفاده از آزمون های زیر سنجیده می شود: آزمون دسته بندی کارتهای ویسکانسین، خرده مقیاس فراخنای ارقام وکسلر، آزمون برج لندن |
| نوع مطالعه | مطالعه از نوع پژوهش های مداخله ای می باشد، که به صورت پیش آزمون- پس آزمون با گروه گواه اجرا می شود. |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | جامعه آماری پژوهش را کلیه مردان وابسته به موادی که به جهت دریافت متادون به بیمارستان بهاران مراجعه می کنند، تشکیل می دهند. |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | با توجه به اینکه در تحقیقات آزمایشی نمونه ها با حجم 15 نفر در هر گروه (گروه آزمایش و گروه گواه) انتخاب می-شوند. در پژوهش حاضر برای هر گروه حجم 20 نفر در نظر گرفته می شود و در مجموع حجم نمونه برای دو گروه (گروه آزمایشی 20 نفر، گروه گواه 20 نفر) 40 نفر می شود. |
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | از بین افراد معتاد به مواد افیونی که به منظور درمان نگهدارنده با متادون به مرکز کلینیک ترک اعتیاد مراجعه نموده اند به روش نمونه گیری در دسترس 40 نفر انتخاب می شوند و به صورت تصادفی به دو گروه گواه و آزمایشی تقسیم می-شوند. |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | در هر یک از دو گروه، پیش آزمون و پس آزمون اجرا می شود و به منظور بررسی عملکردهای اجرایی دو گروه از ابزارهای نوروسایکولوژی زیر استفاده می شود:
- آزمون دسته بندی کارتهای ویسکانسین(WCST): این آزمون یکی از شاخص های اصلی تعیین عملکرد قطعه پیشانی مغز بوده و متداول ترین آزمون برای ارزیابی کارکردهای اجرایی به شمار می رود. از این آزمون به طور سنتی برای بررسی کارکردهای اجرایی مغز شامل تغییر مجموعه، انعطاف پذیری، حل مسأله، شکل گیری مفهوم و توانایی غلبه بر گرایش به تکرار و درجازدن استفاده می شود. علاوه بر این، آزمون مزبور به عنوان ارزیابی کننده میزان انتقال پاسخ نیز مورد استفاده قرار می گیرد، در این آزمون، شرکت کننده باید مفهوم یا قانونی را که در مرحله ای از آزمایش دریافته است، در دوره های متوالی حفظ کند و وقتی قوانین دسته بندی تغییر کند، او نیز مفاهیم قبلی را تغییر دهد. آزمون مذکور دارای 64 کارت غیر متشابه است. بر روی کارت ها چهار نوع شکل (مثلث، ستاره، صلیب و دایره) چاپ شده است و تعداد هر یک از شکل ها بر روی کارت از یک تا چهار در نوسان است. در ضمن هر یک از کارت ها به یکی از رنگ های چهارگانه (آبی، قرمز، زرد و سبز) می باشد. بنابراین آزمون دارای سه اصل شکل (چهار نوع)، تعداد (چهار حالت) و رنگ (چهار رنگ) است. ترکیب این سه اصل، 64 حالت را تشکیل می دهد. در واقع هر یک از کارت ها نمایانگر یک حالت بوده که تکرار نمی شود. نمرات زیر از این آزمون به دست: 1- تعداد پاسخ های صحیح و 2- نمره خطای درجاماندگی: این خطا وقتی مشاهده می شود که پاسخ دهنده علیرغم تغییر اصل از سوی آزمایشگر براساس اصل پیشین به طبقه بندی خود ادامه دهد و یا اینکه بر پایه یک گمان نادرست به دسته بندی کارت ها اقدام کند و علیرغم دریافت بازخورد «غلط» به پاسخ نادرست خود اصرار ورزد. 3- تعداد طبقات: به تعداد دسته بندی های صحیح براساس سه اصل رنگ، شکل و تعداد اطاق می شود و از صفر تا سه در نوسان است. اعتبار این آزمون برای سنجش نارسایی های شناختی پس از آسیب های مغزی، در پژوهش لزاک، بیش از 86/0و پایایی آن براساس ضریب توافق ارزیاب ها، 83/0 گزارش شده است. پایای نسخه فارسی این آزمون با استفاده از روش بازآزمایی، 85/0 گزارش شده است(25). - خرده مقیاس فراخنای ارقام: این خرده مقیاس یک آزمون حافظه کوتاه مدت و توجه است. که Wolfe به ویژه قسمت اعداد معکوس آن را از ابزارهای اندازه گیری حافظه کاری به شمار می آورد. خرده مقیاس فراخنای ارقام، یکی از خرده مقیاس های آزمون تجدیدنظر شده هوش وکسلر برای بزرگسالان (WAIS-R) است که وکسلر اعتبار دو نیمه آزمون را برای هوش بهر مقیاس کلی 97/0 و برای هوش بهر مقیاس کلامی 97/0 و برای هوش بهر مقیاس عملی 93/0 گزارش کرد. پراکندگی ضرایب اعتبار بازآزمایی در فواصل زمانی از یک تا هفت هفته نیز نسبتاً بالا گزارش شده است. همبستگی هوش بهرهای به دست آمده از مقیاس کلی آزمون تجدیدنظر شده هوش وکسلر برای بزرگسالان، با بسیاری از ملاکهای خارجی مانند آزمون استنفورد بینه(85/0)، WRAT (62/0 با خواندن، 60/0 با هجی کردن، 76/0 با محاسبات عددی)، آزمون هوش اسلوسن (78/0) و با تعداد سال های تحصیلی (54/0) نشان دهنده روایی ملاکی این مقیاس است(26). - آزمون برج لندن : آزمون استاندارد برای ارزیابی کارکردهای اجرایی برنامه ریزی و سازمان دهی می باشد که اولین بار توسط shalis در سال 1982 طراحی شد. به شرکت کننده گفته می شود که این یک آزمون حل مسأله می باشد و در این آزمون شما می بایست با حرکت دادن مهره های رنگی (سبز، آبی، قرمز) و قرار دادن آن ها در جای مناسب، با حداقل حرکات لازم شکل نمونه را درست کنید. سپس قسمت مثال آزمایش به فرد نشان داده می شود. در این مرحله، سه بار به فرد اجازه حل مسأله داده می شود و فرد می بایست مطابق دستورالعمل با حداقل حرکات لازم مثال را حل نماید. سپس به آزمودنی گفته می شود که به شما 12 مسأله همانند مثال داده می شود و می بایست با حداقل حرکات لازم شکل نمونه را درست کنید. همچنین، به فرد گفته می شود که برای حل هر مسأله سه بار به او اجازه داده می شود. در هر مرحله پس از موفقیت، مسأله بعدی در اختیار فرد قرار داده می شود. تکالیف آزمون با 2،3،4،5 حرکت حل می شود. شیوه نمره گذاری در این آزمون بدین صورت است که بر مبنای این که فرد در چه کوششی مسأله را حل نماید، نمره به او تعلق می گیرد. بدین ترتیب، زمانی که یک مسأله در کوشش اول حل شود، 3 نمره، زمانی که مسأله در کوشش دوم حل شود، 2 نمره و زمانی که در کوشش سوم حل شود، 1 نمره و زمانی که سه کوشش به شکست منجر شود، نمره صفر به فرد تعلق می گیرد و فرد در این مرحله متوقف می شود و از ادامه آزمون باز می ماند. حداکثر نمره در این آزمون 36 |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | بر اساس رویکرد درمانی kouimtsidis 9 جلسه 2 ساعته برای گروه درمانی شناختی- رفتاری که به صورت2-1 جلسه در هفته برگزار می شود.
جلسه اول: ایجاد و حفظ انگیزه برای تغییر جلسه دوم: تشخیص و مقابله با محرک و ایجاد یک طرح مقابله چند منظوره جلسه سوم: مقابله با وسوسه جلسه چهارم: مهارتهای امتناع، مقابله و مدیریت روبرو شدن و ایجاد و تقویت ابراز وجود جلسه پنجم: تصمیم گیری در لحظات حساس و مهم جلسه ششم: حل مسأله جلسه هفتم: سازگار کردن سبک زندگی جلسه هشتم: مدیریت و کنترل کسالت و ملالت جلسه نهم: پیشگیری از عود |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | به منظور تحلیل و توصیف داده ها بر حسب نیاز از آمار توصیفی یا استنباطی استفاده می شود. برای تحلیل داده ها از آزمون tمستقل استفاده می شود. که بدین منظور از نرم افزار spss استفاده خواهد شد. |
| ملاحظات اخلاقی | نمونه گیری و آزمون با رضایت کامل افراد به صورت کتبی انجام خواهدشد.(کد شماره 1)
کسب رضایت آگاهانه فارغ ازهرگونه اجبار ، تهدید ، تطمیع و اغوا انجام می گیرد(کد شماره 3) اطلاعات مربوط به روش اجراء و هدف از انجام تحقیق، فواید، ماهیت و مدت تحقیق را به میــزانی که با آزمودنی ارتباط دارد به وی مفهوم می نماییم و به سؤالات او پاسخ های قانع کننده می دهیم و مراتب مذکور را در رضایت نامه قید می کنیم(کد شماره 5) نحوه ارائه گزارش یا اعلام نتیجه تحقیقات متضمن رعایت حقوق مادی و معنوی ( آزمودنی، پژوهشگر، پژوهش و سازمان مربوطه) باشد(کد شماره7). اعلام محقق به آزمودنی که می تواند در هر زمان که مایل باشد از شرکت در تحقیق منصرف شود(کد شماره 8) مسؤلیت تفهیم اطلاعات به آزمودنی به عهده محقق است در مواردی که فرد دیگری این اطلاعات را به آزمودنی بدهد از محقق سلب مسئولیت نمی گردد(کد شماره 10) محقق بایستی اطلاعات مربوط به آزمودنی را بعنوان راز تلقی و آن را افشاء ننموده و ضمناً شرایط عدم افشاء آن را نیز فراهم کند(کد شماره 17) |
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | -همکاری نکردن بیماران (سعی شود در موقعیت مناسب جلسات گروه درمانی اجرا شود)
- ترک جلسات درمان توسط بیماران (سعی شود تعداد بیشتری از افراد انتخاب شود) - مصرف داروهای دیگر |
| کلمات کلیدی | درمان نگهدارنده با متادون، گروه درمانی شناختی رفتاری، کارکردهای اجرایی |
| فهرست منابع و مراجع | 1-Naderi Sh, Bynazadeh M, Safatian S, Peyvandi AA. [Comprehensive package of addiction treatment. Tehran: Center of combing substance abuse. 2009; 24-58.
2 - Roohani S, Salarieh I, Abedi S, Kheyrkhah F. An Investigation on the Impact of Methadone Maintenance Treatment on the Quality of Life of Opioid Dependence in Babol City. Life Science Journal 2012;9(3). 3 - Xiao L, Wu Z, Luo W, Wei X. Quality of Life of Outpatients in Methadone Maintenance Treatment Clinics. J Acquir Immune Defic Syndr 2010; 53: 116-120. 4 - Degenhardt L, Hall WD, Warner-Smith M, Lynskey MT. Illicit drug use. In: Ezzati M, Lopez A, Rodgers A, Murray C, eds. Comparative quantification of health risks: global and regional burden of disease attributable to selected major risk factors. Geneva: World Health Organization, 2004:1109-1176. 5- Ezzati M, Lopez AD, Rodgers A, Vander Hoorn S, Murray CJL, and the Comparative Risk Assessment Collaborating Group. Selected major risk factors and global and regional burden of disease. Lancet 2002; 360: 1347–60. 6 - ShojaeiTehrani H, Sobhani AR, Addiction (risk factors, health effects, prevention and treatment), Poursina Co, tehran, First edition 2000. 7 - Erdelyan M, Young C. Methadone maintenance treatment: A community planning guide. CMAH. Toronto, Canada. 2009. 8- عبیدی زادگان، افسانه؛ مرادی، علیرضا؛ رابرت، فرنام. بررسی کارکردهای اجرایی در بیماران تحت درمان با متادون. تازه های علوم شناختی، سال 10؛شماره 3؛ (1387 ). 9- مقتدائی، کمال؛ صالحی، مهرداد؛ افشار، حمید؛ تسلیمی، مهشید؛ ابراهیمی، آسیه. مقایسه کارکردهای اجرایی بین سوءمصرف کنندگان هروئین، تحت درمان با متادون و هنجار. تحقیقات علوم رفتاری، دوره 11؛ شماره 3 (1392). 10-حدادی، روح ا...؛ رستمی، رضا؛ رحیمی نژاد، عباس؛ اکبری زردخانه، سعید. اثربخشی گروه درمانی شناختی- رفتاری کنترل تکانه بر کاهش تکانشگری، ولع مصرف و شدت اعتیاد در معتادان مصرف کننده کراک، اعتیاد پژوهی؛ 10. 11 - Willcutt E G, Doyle A E, Nigg J T, Faraone S V, Pennington B F. Validity of the Executive Function Theory of Attention- Deficit/Hyperactivity Disorder: A Meta-Analytic Review. BIOL PSYCHIATRY 2005;57: 1336 12- علیزاده، حمید. رابطه کارکردهای اجرایی عصبی- شناختی با اختلال های رشدی. تازه های علوم شناختی؛ شماره 32 ( زمستان85). 13- کاراحمدی، مژگان؛ شهریور، زهرا. بررسی کارکردهای اجرایی در مبتلایان به سندرم توره با و بدون اختلال کمبود توجه و بیش فعالی. مجله پزشکی اصفهان؛ سال بیست و چهارم؛ شماره 82 ( پاییز 85.). 14 - Ozonoff S, Jensen J. Brief Report: Specific Executive Function Profiles in Three Neurodevelopmental Disorders. Journal of Autism and Developmental Disorders 1999;29,( 2):171 15 - Nejati V, Safarzadeh M, Maleki G, Zabihzadeh A, Aghaei Sabet S.S. Executive functions deficit in obsessive-compulsive disorders patients. European Psychiatry, Volum 2012; 27(1): 120 16- مولائی، محمد؛ مرادی، علی رضا؛ غرایی، بنفشه. مقایسه کارکرد اجرایی و شواهد عصب روان شناختی در احتلال وسواسی- اجباری و اضطراب فراگیر. مجله علوم رفتاری؛ دوره 1؛ شماره 9 ( 1390). 17- کیخای فرزانه، احمدرضا؛ خاکپور، حسین؛ کیخای فرزانه، محمد مجتبی؛ خلعتبری، جواد. اثر گروه درمانی رفتاری- شناختی بر عزت نفس و شیوۀ نگرش به مواد مخدر در معتادان. فصل نامه افق دانش؛ دوره 18؛ شماره4 ؛ زمستان (1391). 18- طباطبایی چهر، محبوبه؛ ابراهیمی ثانی، ابراهیم؛ مرتضوی، حامد. اثربخشی روان درمانی گروهی شناختی- رفتاری در تغییر باورهای غیر منطقی افراد معتاد. مجله دانشگاه علوم پزشکی دانشگاه خراسان شمالی؛ پاییز (1391). 19- مؤمنی، فرشته؛ مشتاق بیدختی، نهاله؛ پورشهباز، عباس. اثربخشی گروه درمانی شناختی- رفتاری بر کاهش اشتیاق و بهبود نشانه های افسردگی و اضطراب در معتادان به مواد افیونی تحت درمان نگهدارنده با متادون. اعتیاد پژوهی؛ 11. 20- اردانی، امیررضا؛ عرفانیان تقوایی یزدی نژاد، زهرا؛ شایسه زرین، مسعود. تأثیر گروه درمانی شناختی رفتاری به روش فرانظری بر میزان نشانه های افسردگی و دوز متادون مصرفی بیماران تحت درمان نگهدارنده متادون. مجله اصول بهداشت روانی؛ سال 15 (2)، تابستان (1392). 21- کریمی طلابری، زهره؛ نوری |
| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|---|---|---|
| 20131224_212029.jpg | 1392/10/04 | 1373860 | دانلود |
| 1.jpg | 1392/10/04 | 1380563 | دانلود |
| t.jpg | 1392/10/04 | 1364679 | دانلود |
| la.jpg | 1392/10/04 | 1398444 | دانلود |
| group trapy .pdf | 1392/10/11 | 211929 | دانلود |
| executive 2.pdf | 1392/10/11 | 212181 | دانلود |
| execative 1.pdf | 1392/10/11 | 251356 | دانلود |
| 133_301_rezayatname-komite-akhlagh.doc | 1392/11/08 | 87040 | دانلود |
| propozal.doc | 1392/11/08 | 2260992 | دانلود |
| 133_301_rezayatname-komite-akhlagh.doc | 1392/11/22 | 88064 | دانلود |
| DSC_1022.jpg | 1392/11/22 | 2081196 | دانلود |
| eslah shodeye metodology.doc | 1392/11/22 | 2312704 | دانلود |
| nahaee.doc | 1392/12/24 | 2172928 | دانلود |
