ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان آورشیمیایی ، دریک صنعت تولید سموم و آفت کش

Health risk assessment occupational exposure with harmful chemical factors in a toxins and pesticide factory


چاپ صفحه 		پژوهان
صفحه نخست سامانه		 مجری و همکاران
مجری و همکاران		 اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی		 دانلود
دانلود 		علوم پزشکی زاهدان
علوم پزشکی زاهدان

مجریان:

کلمات کلیدی:

اطلاعات کلی طرح
hide/show

کد طرح 6683
عنوان فارسی طرح ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان آورشیمیایی ، دریک صنعت تولید سموم و آفت کش
عنوان لاتین طرح Health risk assessment occupational exposure with harmful chemical factors in a toxins and pesticide factory
نوع طرح
محل اجرای طرح
رسته مطالعاتی توصیفی(مطالعه کمی)
دانشکده/مرکز دانشکده بهداشت زاهدان
زمان اجرا -روز

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح نوع همکاری درجه‌تحصیلی پست الکترونیک
سارا حاج علیزادهمجری دوم کارشناسیsarahajalizadeh@yahoo.com
سیده زهرا مرتضویمجری اول کارشناسیpegah_sfp@yahoo.com
سیده فاطمه مرتضویهمکار کارشناسیtwinsisters71@yahoo.com
مریم هرمزیاستاد راهنمای اول طرح دانشجویی دکترای تخصصی hormozym@yahoo.com
مهناز شهرکی پورمشاور کارشناسی ارشدmahnaz@gmail.com
جاوید دهقان حقیقیاستاد راهنمای دوم طرح دانشجوییاستاد راهنمادکترای تخصصی javid_dehghan@yahoo.com

اطلاعات تفضیلی
hide/show

عنوان متن
خلاصه طرح به فارسی ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان آورشیمیایی ، دریک صنعت تولید سموم و آفت کش
خلاصه طرح به لاتینHealth risk assessment occupational exposure with harmful chemical factors in a toxins and pesticide factory
بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهشتمامی فعا لیتهای انسان همراه باریسک است. این ریسکها منجربه مشکلات مختلف از جمله مشکلات روز افزون زیست محیطی میشود. که این مساله خود باعث توجه هرچه بیشتر به مبحث های ارزیابی ریسک زیست محیطی شده است(1) ارزیابی ریسک یکی از ارکان اصلی سیستم مدیریت بهداشت، ایمنی و محیط زیست می باشد که در آن هدف شناسایی ،ارزیابی وکنترل عوامل مخاطره آمیزی است که سلامت و ایمنی کارکنان در صنعت راتحت تاثیر قرار می دهد(2)در روش های کمی برای ارزیابی ریسک های بهداشتی از اطلاعات اپید میولوژیکی به این منظور استفاده می شود (3)در روش های کیفی ریسک، مواجهه کار کنان با عوامل زیان آور با تعیین درجه خطر و درجه مواجهه و با استفاده از ماتریس ارزیابی ریسک برآورد می گردد(4)لذا تابعی به نام ریسک ،وابسته به دو متغیر شدت و احتمال را می توان تعریف نمود که شناسائی مخاطرات تنها در کنار این تابع ریسک معتبر و صحیح خواهد بود(5) آفت کش ها مواد شیمایی مختلفی هستند که برای مبارزه با آفات به کار گرفته میشوند.این ترکیبات را میتوان با توجه به نوع آفات به حشره کش ها،لارو کش ها،علف کش ها،قارچ کش هاو جونده کش ها تقسیم بندی نمود.( 17) سازندگان و کارگرانی که به نحوی در تولید ، بسته بندی و حمل و نقل این مواد نقش دارند در خطر مسمومیت شغلی با افت کش ها هستند .(17)درکشورهای در حال توسعه هنوزبه طورگسترده ای از سموم در کنترل آفات استفاده می شود اثرات زیان بار نا بجا از سموم، انسان و محیط زیست را تحت تاثیر خود قرار می دهد (6)افرادی که در حمل و نقل ، ترکیب یا استفاده از سموم آفت کش دخالت دارند نیزمواجهه زیادی دارند د(7) براساس گزارشات آماری از سراسر جهان تعداد مسمومیت ها با عوامل آفت کش به بیش از پانصد هزار مورد در سال با بیست هزار مورد مرگ و میر میرسد قابل توجه است طبق آمارهای مستند میزان وقوع مسمومیت در کشورهای در حال توسعه 13برابر بیشتراز موارد کشورهای کاملا صنعتی می باشد که خود 85%از تولید جهانی آفت کش هارا مصرف می کنند.(7) با استفاده از روش ارزیابی ریسک بهداشتی ارائه شده در این مطالعه می توان نتایج اندازه گیری ها و ارزیابی های عوامل زیان آور شیمیای محیط کار را در قالب رتبه ریسک بهداشتی مواجهه با مواد شیمیایی ارائه کرد که نتایج ان می تواند در اختصاص منابع جهت اقدامات کنترلی و اولویت بندی جهت کاهش سطح ریسک مواجهه به سطح قابل قبول در صنایعی همچون صنایع تولید سموم و آفت کش که کارکنان با آلاینده های شیمیایی متنوعی مواجهه دارند،مورد استفاده قرار گیرد.
بررسی متون
1-در مطالعه جهانگیری و همکارش با عنوان ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان آور شیمیایی در یک صنعت پتروشیمی نشان داد کارکنان واحد مورد بررسی در طول فرایند کاری خود با 10ماده شیمیایی مواجهه دارند رتبه ریسک مواجهه در دو شغل بهربردارمخازن ویوتیلیتی وتعمیرات وهمینطور بازرسی فنی بیشترین رتبه ریسک مواجهه را به خود اختصاص می دهند.(8)
2- درمقاله ای که توسط گلبابایی و همکاران با عنوان ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه با فیوم در کل فرایند های مختلف جوشکاری در یک صنعت خودرو سازی ارائه شده است، نتایج بدست آمده در این مقاله حاکی از آن است که رتبه ریسک جوشکاران بالا بوده درحالی که جوشکاران مقاومتی GMAW دارای رتبه ریسک پایین بودند.(12)
3- درمطالعه ای دیگرکه در سال2005 توسطhjollund وهمکارانش در ارتباط با تاثیر تماس جوشکاران مردبا فیوم های جوشکاری انجام شده است میزان ریسک نسبی0.6و0.86به ترتیب برای جوشکاران استیل زنگ نزن واستیل نرم گزارش شده است.(11و12)
4-براساس نتایج بدست آمده درمقاله گلبابایی وهمکاران که باعنوان ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه باآلاینده های شیمیایی باتاکیدبرریسک ابتلابه سرطان خون دریک صنعت پتروشیمی انجام شدنشان داد باتوجه به نتایج مرحله ی برآوردریسک نسبی ابتلابه لوسمی درمواجهه با بنزن بیشترین میزان ریسک نسبی درکارگران واحدآروماتیک بدست آمد.(14)

5-دربررسی که توسط جوشقانی و همکاران روی کاهش سطح کولین استراز گلبول های قرمزدرکارکنان کارخانه تولید سموم گیاهی صورت گرفت درغلظت آلبومین سرم خون آنها کاهش معناداری مشاهده شده است. (9و10)
6- درمقاله ارزیابی ومدیریت ریسک زیست محیطی واحدپلی اتیلن شرکت پلیمراریاساسول به روش FMEAکه توسط جوزی وهمکاران انجام شد مشخص شدکه برخی فعالیت ها دارای سطح ریسک بالایی میباشند. ( 15)
7- همچنین در مطالعه که توسط Abelmann با عنوان ارزیابی ریسک تماس شغلی با فلزات فیوم های جوشکاریSMAWانجام شد یافته های تحقیق سطوح ریسک غیر قابل قبول را برای تمام سناریوهای تعریف شده نشان داد.(12،16)
سوالات و / یا فرضیات پژوهش
.1ضریب مخاطره مواد شیمیایی د ر مشاغل مورد بررسی چقدر است؟
.2ضریب مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی چقدر است؟
.3 ضریب ریسک کمی مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی چقدر است؟
4. سطح ریسک کمی مواجهه با مواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی چقدر است؟
5. ضریب ریسک کیفی مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی چه قدر است؟
6. میانگین سابقه کار درمیان کارگران چقدراست؟
7. توزیع فراوانی کارگران بر حسب ساعت کار کارگران چگونه است؟
8. توزیع فراوانی کارگران بر حسب سن کارگران چگونه است؟
هدف کلی طرحتعیین ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان اورشیمیایی ، دریک صنعت تولید سموم و آفت کش
اهداف اختصاصی1. تعیین ضریب مخاطره مواد شیمیایی د ر مشاغل مورد بررسی
2. تعیین ضریب مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی
3. تعیین ضریب ریسک کمی مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی
4. تعیین سطح ریسک کمی مواجهه با مواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی
5. تعیین ضریب ریسک کیفی مواجهه بامواد شیمیایی در مشاغل مورد بررسی
6. تعیین میانگین سابقه کاردر کارگران
7. تعیین توزیع فراوانی کارگران بر حسب ساعت کار کارگران
8. تعیین توزیع فراوانی کارگران بر حسب سن کارگران
سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرحدانشکده بهداشت- وزارت صنایع
تعریف واژه های تخصصی عوامل شیمیایی: عوامل شیمیایی در محیط کار در برگیرنده تمام مواد اولیه، مواد خام، مواد واسطه فراورده های اصلی که در صنایع بکار میروند یا تولید می شوند هستند این مواد یه شکل جامد مایع و گاز بوده ممکن است طبیعی یا مصنوعی یاشد و یا دارای منشأ گیاهی ، حیوانی و یاسنتتیک ( معدنی یا آلی ) باشند.
ریسک:واژه ای است،که برای پیش بینی احتمال وقوع اثرات نامطلوب یک ترکیب شیمیایی و یا سایر مخاطرات بکار برده میشود.
ارزیابی ریسک:به شناسایی و تعیین کمیت ریسک حاصل از کاربرد یک ترکیب شیمیایی،بادر نظر گرفتن اثرات مضر آن بر روی پرسنل و با احتساب میزان،راه ورود به بدن و مدت زمان مواجهه اطلاق میشود.
ضریب مخاطره:پس از شناسایی مواد شیمیایی مصرفی و تولیدی در هر وظیفه ضریب مخاطره این مواد مشخص میگردد.که مخاطرات ناشی از ماده شیمیایی به میزان سمیت و نحوه مواجهه بستگی دارد،که از دو راه تعیین میشود:الف)دوز کشنده ب)غلظت کشنده

ضریب مواجهه:ضریب مواجهه از طریق تعیین سطح مواجهه واقعی و هم از طریق تعیین شاخص مواجهه بدست می آید.
سطح ریسک:جذر حاصلضرب ضریب مخاطره و ضریب مواجهه میباشد..
نوع مطالعهتوصیفی
جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)کارگرانی که تمام وقت درقسمت تولید وآزمایشگاه با سموم و آفت کش تماس دارند.

حجم نمونه و روش محاسبه آنبه روش سرشماری کلیه مشاغل که با موادشیمیایی کارمیکنند موردمطالعه قرارمی گیرد.

روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود)سرشماری
روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود)روش مشاهده ومعاینه بااستفاده ازفرم جمع آوری اطلاعات
فرم طرح تحقیقاتی ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی باعوامل زیان آورشیمیایی دریک کارخانه سموم وآفت کش
نام ونام خانوادگی:
سن:
جنس:
سابقه پزشکی:
معاینات دوره ای:
واحدکاری:
نوع فعالیت:
نوع ماده موردمواجهه:
خصوصیات ماده مورد مواجهه:
کاربردماده:
مدت زمان تماس باماده:
ضریب مخاطره:
ضریب مواجهه:
ضریب ریسک کمی:
سطح ریسک:
ضریب ریسک کیفی:

روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود)روش مورداستفاده برای ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه با عوامل زیان آورشیمیایی ، برگرفته ازروش ارائه شده توسط دپارتمان بهداشت حرفه ای سنگاپورمیباشدکه مراحل آن ذیلاشرح داده میشود(18و19).برای انجام این مطالعه ابتدا کلیه مشاغل کارکنان درواحدهای موردبررسی فهرست میگرددو وظایف شغلی هرشغل تعیین میگردد. درمرحله بعدهمه موادشیمیایی که درطی فرآیندهای کاری مصرف ویا تولیدمیشوند،صرف نظرازاینکه درمورد آنها اقدام کنترلی انجام میشود، ازطریق بررسی فرآیندمشخص میگردد.پس از شناسایی مواد شیمیایی موجود یا مورد استفاده در سایت،درجه خطر(HR)هر کدام از آنها به روش زیرمشخص میگردد:
از طریق اثرات سمی یا عوارض زیان اور ماده شیمیایی(جدول1).
جدول(1)تعیین درجه خطر با استفاده از اثرات سمی یا عوارض زیان آور مواد شیمیایی

پس از تعیین درجه خطر،درجه مواجهه با هر کدام از موادشیمیایی به صورتی که در زیر گفته می شود بدست می آید:
تعیین درجه مواجهه با استفاده از سطح مواجهه واقعی:
میانگین مواجهه هفتگی با مواد شیمیایی را از رابطه زیر بدست می آوریم:


در رابطه بالا فرض میکنیم در مواقع استراحت(وقتی وظیفه شغلی انجام نمیشود فرد با مواد شیمیایی مواجهه ندارد)پس از محاسبه میانگین مواجهه هفتگی(E)درجه مواجهه را با استفاده از جدول3مشخص میکنیم.

در مواجهه های کوتاه مدت (تا15دقیقه)میزان مواجهه را با حدود تماس شغلی کوتاه مدت مقایسه میکنیم.

سپس سطح ریسک با توجه به درجه خطر ماده شیمیایی(HR)ودرجه مواجهه(ER)با استفاده از رابطه3 بدست می آوریم و باداشن سطوح ریسک مواجهه با مواد شیمیایی در هر وظیفه شغلی با استفاده از جدول شماره5 یا ماتریس ریسک رتبه بندی می شود .



روش تجزیه، تحليل و توصیف داده‌ها (نمونه‌اي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی)بااستنادبه روش های آمارتوصیفی،یعنی تنظیم جداول توزیع فراوانی، تعیین شاخصهای مرکزی وپراکندگی ورسم نمودار وضریب همبستگی پیرسون،داده ها تجزیه وتحلیل خواهندشدوضمنا ازنرم افزارspss نیز استفاده خواهیم نمود.




ملاحظات اخلاقی کد 17 :محقق موظف است که اطلاعات مربوط به آزمودنی را بعنوان راز تلقی و آن را افشاء ننموده و ضمناً شرایط عدم افشاء آن را نیز فراهم کند، مگر آنکه در این مسیر محدودیتی داشته باشد که در اینصورت باید قبلاً آزمودنی را مطلع نماید.
محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنهااطلاعات لازم مربوط به ماده شیمیایی مورد نظر در دسترس نباشد و کارکنان اطلاعات لازم را از آن ماده نداشته باشند و کارکنان بنا به دلایلی همکاری لازم را انجام ندهند.



کلمات کلیدیارزیابی ریسک بهداشتی،مواجهه شغلی،آفت کش
فهرست منابع و مراجع.بندرجا،م. 1389 . ارزیابی ریسک محیطی به روش تجزیه وتحلیل حالات شکست و اثرات آن بر محیط زیست (EFMEA) در واحد هیدر وکراکر شرکت پالایش نفت بندرعباس، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت محیطزیست دانشگاه آزاداسلامی واحد بندر عباس. 170 ص
2 OGP & IPIECA , A roadmap to Health Risk Assessment in the oil and gas industry, 2006, www.ipieca.org/activities/health/downloads/.../hra _ro admap.pdf
3 )Jafari Mohammad Javad, Karimi Ali, Rezazadeh Azari Mansor. The Challenges of Controlling Organic Solvents in a Paint Factory due to Solvent Impurity, Industrial Health; 2009, 47, 326–332.

4)جهانگیری م ،پارسا راد-ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه شغلی با عوامل زیان آور شیمیایی: مطالعه موردی در یک صنعت پتروشیمی،
فصلنامه سلامت کار ایران،دوره 7،شماره4زمستان1389،ص19
5) 2. D.H. Stamatis , " FMEA From Theory to Execution" , Ascc,2005.
6) Ghasemi S, Karami E. Attitudes and behaviors about pesticides use amonggreenhouse workers in Fars province.



7) Aghilinejad MA, Farshad AA, Naghavi M, Haghani HR. Assessment of the relationship between pesticide and theireffects on farmer health in various state.iran occupational health journal.2006;3(1-2): 81-85. [Persian]

8) Mekonnen Y, Agonafir T. Pesticide sprayers' knowledge, attitude and practice of pesticide use on agricultural farms of Ethioppia occup med( lond).2002;52(6):311-15

9)
Eyer P. The role of oximes in the management of
organophosphorus pesticide poisoning. Toxicol Rev.2003;22(3):165-190.

10.جوشقانی ح،احمدی ع،بهنام پور ن. کاهش سطح کولین استراز گلبول های قرمز در کارکنان کارخانه تولید سموم گیاهی.مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان.زمستان1385;دوره8،شماره4:صفحات23-27



11) Hjollund N. H., Bonde J. P., Ernst E., Linden-
berg S., Anderen A. N., Olsen J., (2005). Spon-
taneus absortion in IVF cou;les-arole of male
welding exposure. Hum Repord., 1-5.

12)گلبابایی ف،قهری الف،مهدی زاده م،غیاث الدین م،مهاجرک،اسکندری د.ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه بافیوم کل درفرآیندهای مختلف جوشکاری یک صنعت خودروسازی.فصلنامه بهداشت وایمنی کار.پاییز;1390پیاپی 1،شماره اول

13.جوشقانی ح،احمدی ع،بهنام پور ن. کاهش سطح کولین استراز گلبول های قرمز در کارکنان کارخانه تولید سموم گیاهی.مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان.زمستان1385;دوره8،شماره4:صفحات23-27


14.گلبابایی ف،اسکندری د،رضازاده آذری م،جهانگیری م،رحیمی ع،شاه طاهری ج. ارزیابی ریسک بهداشتی مواجهه با آلایندههای شیمیایی با تأکید بر ریسک ابتلاء به سرطان خون در یک صنعت پتروشیمی.فصانامه سلامت کار ایران.پاییز1391;دوره9،شماره3


15.جوزی ع،گلیجی ن،محمد فام ا.ارزیابی و مدیریت ریسک زیست محیطی واحد پلی اتیلن شرکت پلی مر آریا ساسول به روش
EFMEA.فصلنامه علوم و فنون منابع طبیعی.زمستان1390;سال 6،شماره4
16. Abelmann PA., (2005). Breathing-Zone and As-
pirated Welding Fume Exposure Assessment:
Fractional Factorial Design.[tesis].
17)کوهپایه،ع.(سم شناسی)در:تیرگر الف ودیگران.بهداشت حرفه ای.تهران:اندیشه رفیع،1384 .
(18 مدیریت hse شرکت ملی صنایع پتروشیمی،مجموعه الزامات بهداشت کاردر صنایع پتروشیمی،جلدسوم:دستورالعمل های بهداشت صنعتی،چاپ اول،تهران:انتشارات طرفه،1387.
19)مدیریت hse شرکت ملی صنایع پتروشیمی،مجموعه الزامات بهداشت کاردر صنایع پتروشیمی،جلد چهارم:حدود تماس شغلی عوامل بیماری زادر صنایع پتروشیمی،چاپ اول،تهران:انتشارات طرفه1387 .

پیوست ها
hide/show

نام فایل تاریخ درج فایل اندازه فایل دانلود
propozal asli.doc1392/12/09448512دانلود
rezayatname.doc1392/12/0987040دانلود
eslahie.doc1393/01/25452608دانلود