
| کد طرح | 7227 |
| عنوان فارسی طرح | مطالعه تاثیر مداخلات چند بعدی بر ارتقای سلامت دانش آموزان دبیرستانی شهر زاهدان سال 1394 تا 1396 |
| عنوان لاتین طرح | The study of multidimensional interventions on health promotion of female students in high school , Zahedan 2015- 2017 |
| نوع طرح | کاربردی |
| محل اجرای طرح | زاهدان |
| رسته مطالعاتی | کاربردی |
| دانشکده/مرکز | دانشکده بهداشت زاهدان |
| زمان اجرا -روز | 540 |

| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| فاطمه رخشانی | استاد راهنمای اول پایان نامه دانشجویی | دکترای تخصصی | rakhshanif@gmail.com | |
| علیرضا انصاری مقدم | استاد راهنمای دوم پایان نامه دانشجویی | دکترای تخصصی | ansariaLireza@yahoo.com | |
| فریبا شهرکی ثانوی | مجری | دکترای تخصصی | faribasanavi@gmail.com | |
| مهدی محمدی | مشاور | مشاور آمار | دکترای تخصصی | memohammadi@yahoo.com |

| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | مطالعه تاثیر مداخلات چند بعدی بر ارتقای سلامت دانش آموزان دبیرستانی شهر زاهدان سال 1394 تا 1396 |
| خلاصه طرح به لاتین | The study of multidimensional interventions on health promotion of female students in high school , Zahedan 2015- 2017 |
| محل اول بکارگیری نتایج تحقیق | |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | مقدمه: ترویج سبک زندگی سالم به عنوان هدف اصلی در بسیج های اطلاع رسانی از جمله هفته سلامت از سال 1389 در کشور اجرا شد(ابلاغیه تشکیل کمیته ترویج شیوه زندگی سالم20/8/1388). در همین راستا بند پیشنهادی برنامه پنجم در مورد سبک زندگی سالم ذکر می کند که دولت موظف است به منظور تحول مراقبتهای اولیه سلامت، با تامین منابع، وضع قوانین و اخذ اختیارات لازم، نقشه راه سبک زندگی سالم را، مبتنی بر تبیین اسلامی، برای ارتقاء همه جانبه سبک زندگی، و با تبیین ابعاد همه جانبه دامنه سبک زندگی سالم در هر یک از ابعاد، با تعیین نقش هر یک از دستگاهها در اصلاح تدریجی آنها و الزام آنها در این نقشها، و بهره جوئی از تعامل و مشارکت اجتماعی، با ایفای نقش هماهنگ کننده و نظارت وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی، و نقش سیاستگذاری و وضع مقررات بین بخشی شورای عالی سلامت و امنیت غذایی، تنظیم و اجرا نماید(برنامه پنجم دولت). لذا در این خصوص، یکی از اهداف عملیاتی و کاربردی آموزش و پرورش مطابق سند تحول بنیادین آموزش و پرورش ( آذر ماه 1390) این است که: دانش آموزان با درک مفاهیم بهداشت فردی و اجتماعی و مسائل زیست بوم طبیعی و شهری به منزله امانات الهی، شایستگی حفظ و ارتقای سلامت فردی و بهداشت محیطی را کسب کنند و با ورزش و تفریحات سالم فردی و گروهی، به نیازهای جسمی و روانی خود و جامعه براساس اصول برگرفته از نظام معیار اسلامی، پاسخ دهند(سند تحول بنیادین آموزش و پرورش، 1390). در ایران تا قبل از سال 1275 شمسی تعلیم و تربیت در مکتب خانه ها صورت می گرفت و از سال 1288 شمسی، مدارس جدید جایگزین آنها شد. و از سال 1302 شمسی مساله سلامت و بهداشت در درس ها مطرح گردید. سپس از سال 1313 شمسی دستور ورزش دبستان ها تصویب گردید و از سال 1314 شمسی، سازمان صحیه مدارس تاسیس و در سال 1315 شمسی به بهداری آموزشگاه ها تغییر نام داد. سپس از سال 1316 شمسی به بعد موضوعات سلامت به برنامه های درسی اضافه گردید. همچنین در سال 1350 شمسی مدارس عالی بهداشت در تعدادی از استان ها تاسیس شد. در سال 1377 شمسی یک هدف زیستی به اهداف کلی آموزش و پرورش اضافه و از سال 1379 شمسی به بعد اهداف زیستی برای هر سه مقطع تحصیلی تصویب گردید. سپس در راستای اهداف سازمان جهانی بهداشت، در ایران از سال 1389 شمسی طرح مدارس مروج سلامت به صورت پایلوت و از سال 1390 شمسی در تعدادی از مدارس برخی از شهرها و پایه تحصیلی ابتدایی در حال اجرا می باشد(کوریکولوم جامع آموزش سلامت در مدارس از مقطع پیش دبستانی تا پایان پیش دانشگاهی). بیان مساله: نوجوانی، دوره پیچیده ، دشوار و چند بعدی در فرآیند رشد و تحول است که با تغییرات سریع و خیره کننده جسمانی، روانی، شناختی و اجتماعی همراه است. این تغییرات تاثیر قابل توجهی بر رفتارهای مرتبط با سلامتی دارند(1). در طی دوران نوجوانی، علی رغم اینکه کنترل تکانه ها ( انگیزه آنی برای عملی خاص) با رشد طبیعی افزایش می یابد اما فرایندهای عاطفی، شناختی و رفتاری همچنان رشد نیافته باقی می مانند و عدم بلوغ این فرایندها ممکن است منجر به گرایش نوجوانان به عمل تکانشورانه ( انجام فوری عملی بدون فکر کردن)، واکنش های هیجانی و نادیده گرفتن پیامدهای منفی رفتارشان شود(2). در حقیقت نوجوانی و جوانی یک دوره بحرانی از دوران رشد است که دامنه ای از رفتارهای پرخطر ممکن است بطور منفی سلامتی، عملکرد اجتماعی و تحصیلی فرد را تحت تاثیر قرار دهد(3). در این دوره افراد نوجوان در معرض خطر انجام بسیاری از رفتارهای تهدید کننده سلامت از جمله افزایش دریافت موادغذایی، کاهش فعالیت فیزیکی و نیز افزایش آسیب پذیری رشدی هستند(4). این در حالی است که اغلب تصور می شود نوجوانان گروه سالمی هستند. با این وجود تعدادی از آنها بدلیل حوادث، خشونت، خودکشی، عوارض بارداریهای خطرناک و برخی از بیماریهای قابل پیشگیری یا درمان دچار مرگ زودرس می شوند(5). لذا توجه به رفتارهای بهداشتی در دوره نوجوانی به دو دلیل از اهمیت بالایی برخوردار است. اولا چندین عامل مرگ و بیماری در دوره نوجوانی با رفتارهای نوجوانان ارتباط دارد. ثانیا دوره نوجوانی مرحله مهم گذر از دوره تحت کنترل والدین به رفتار مستقل و خود تعیین کنندگی است(6). آنچه مسلم است، این است که بسیاری از عادات سالم و ناسالم در دوران نوجوانی شکل گرفته و به دوره های بعدی زندگی نیز تسری می یابد. نوجوانی دوره مهم و حیاتی است که با تغییرات جسمی، عاطفی و تکاملی همراه بوده و فرد را برای ورود به مرحله بزرگسالی آماده می کند(7). بنابراین با بهبود وضعیت رفتارهای ارتقادهنده سلامت در نوجوانان می توان از بسیاری از مشکلات سلامتی در آنها پیشگیری نمود(8). آمارها نشان می دهد که در حال حاضر نیمی از جمعیت دنیا، زیر 25 سال هستند(9). کشور ایران بیش از پانزده میلیون نوجوان دارد که متاسفانه مطابق با بررسی های صورت گرفته توسط سازمان ملی جوانان پنجاه و یک درصد نوجوانان مورد مطالعه دارای رفتارهای بهداشتی نامناسب هستند(7). لذا تامین و فراهم کردن ارتقای سلامت نوجوانان از جمله الویت های بهداشتی کشور می باشد. در حقیقت، ارتقاء سلامت و تامین سلامت افراد جامعه یکی از ارکان پیشرفت جوامع می باشد(10). سبک زندگی ارتقا دهنده سلامت، شامل انجام رفتارهایی است که منجر به توانمند ساختن افراد برای افزایش کنترل آن ها بر سلامت خود ودر نهایت بهبود سلامت خود و جامعه خواهد شد(11). رفتارهای ارتقاء دهنده سلامت عبارتند از هرگونه اقدامی که برای افزایش و حفظ سطح سلامت و خودشکوفایی فرد و یا یک گروه صورت می گیرد(12). ارتقاء رفتارهای مرتبط با سلامت، منجر به حفظ عملکرد و استقلال افراد و افزایش کیفیت زندگی آنها و کاهش هزینه های مراقبت های بهداشتی خواهد شد(13). نتایج حاکی از این است که پنجاه و سه درصد علل مرگ و میر افراد با سبک زندگی و رفتارهای غیر بهداشتی آنها ارتباط دارد(10). وضعیت رفتارهای ارتقا دهنده سلامت می تواند در نتیجه تاثیرات مؤلفه های سلامتی یا دامنه ای از عوامل شخصی، اجتماعی، اقتصادی و محیطی باشد که وضعیت سلامتی افراد یا مردم را تعیین می کنند. عوامل تاثیرگذار بر روی سلامتی متعدد هستند و ارتباط متقابلی بین آن ها وجود دارد(14). رفتارهای سلامتی تحت تاثیر هنجارهای اجتماعی، فرهنگ، رسانه های جمعی، سیاست های ملی سلامتی، عملکردهای تبلیغاتی، محیط های فیزیکی و اجتماعی است(15). جهت دستیابی به این مهم، برنامه ریزی و آموزش سبک زندگی ارتقا دهنده سلامت بسیار حائز اهمیت است. چرا که آموزش بر تغییر رفتار مردم برای شناخت و پذیرش روشهای بهداشتی زندگی استوار است. برای ایجاد تغییر رفتار و اطمینان از ادامه رفتار، ایجاد آگاهی و گرایش و اصلاح باورها مفید است. با کمک آموزش می توان آگاهی، نگرش و رفتار فرد را به یکدیگر نزدیک نماییم. همچنین باورها یی را هم که بر روی رفتار و گرایش ها تاثیر دارند را اصلاح نمود ( 16). از سوی دیگر، در طول سالهای اولیه نوجوانی افراد دچار تغییرات بیولوژیکی، شناختی، اجتماعی و عاطفی می شوند که انتخاب های رفتاری آنها را تحت تاثیر قرار می دهد (17). همچنین استدلال منطقی، که یک جزء آشکار تصمیم گیری است در طول دوران نوجوانی توسعه پیدا می کند و در مدیریت استدلال و موفقیت فرد در قضاوت و استدلال درست نقش دارد. علاوه بر این قضاوت اجتماعی و حل مسئله نیز از نوجوانی تا اوایل دوران جوانی بهبود می یابد (18). با این حال، تحقیقات نشان می دهند که مشاوره و تغییر رفتار نوجوانان می تواند سبب بهبود زمینه های مختلف سلامتی از جمله سلامت ذهنی و جسمی آنان شود(19). در همین راستا سازمان جهانی بهداشت هدف سلامت مردم در سال 2020 میلادی را مطرح نمودند. که چهارچوب آن تامین مراقبتهای بهداشتی برای جوامع را فراهم می کند تا نتایج سلامت بهبود یابد و و عدالت در سلامت برقرار گردد. یکی از اهداف عینی در این خصوص، افزایش سهم مدارس ابتدایی، راهنمایی و دبیرستانی به گونه ای است که آموزشهای سلامت پیشرفته را فراهم نموده و از مشکلات سلامت پیشگیری نماید. جهت دستیابی به این هدف، تعدادی از شاخص های هدایت کننده سلامت در خصوص دستیابی به مردم سالم در سال 2020 شامل رفتارهای جنسی مسئولانه، سلامت روان، فعالیت فیزیکی، افزایش وزن و چاقی، استعمال دخانیات، سوء مصرف مواد، کیفیت محیط، واکسیناسیون، دستیابی به مراقبتهای بهداشتی، خشونت و آسیب مطرح می باشد(20). در جهت نیل به این هدف، مدل مدارس ارتقا دهنده سلامت مطرح شد. مطابق مدل مدارس ارتقا دهنده سلامت، به طور عمده استراتژیهای آموزش و سلامت بر اساس چهارچوب فعالیتهای پایه در مدارس به طور وسیع ارائه گردید. در این مدل، دانش آموزان در قلب مدل قرار دارند که توسط محیط مدرسه و مهارتهای ساختاری و سازمانی احاطه می شوند(21). با استفاده از این مدل، ارزیابی و خلق برنامه های پیشگیری از طریق ارتباط متقابل و پیچیده بین دانش آموزان از یک طرف و خانواده، مدرسه، اجتماع، جامعه و فرهنگ از طرف دیگر امکانپذیر می باشد (22). بنا به تعریف سازمان جهانی بهداشت، خلق یک مدرسه ارتقای سلامت به معنای به کار بردن یک روش جدید تفکر درباره سلامت و نقش مدارس در این خصوص می باشد(21). چهارچوب تعریف شده توسط سازمان جهانی بهداشت، مدارس ارتقای سلامت را به عنوان سیاست های سازماندهی شده، روشها، زیرساختها و فعالیتهایی بیان می کند که سلامت و تندرستی را در دانش آموزان، معلمان، مدیران، اولیای مدارس و جامعه محافظت نموده و ارتقا می دهد (22). لذا سرمایه گذاری بر روی سلامت نوجوانان و جوانان در محیط های آموزشی به عنوان یکی از مهمترین مداخلات نظام سلامت مطرح است. در این میان محیط های آموزشی مدارس که بیشترین گروه هدف نوجوانان و جوانان را در خود جای داده است مهمترین محل اجرای مداخلات ارتقای سلامت می باشند. از طرفی مدارس محل مناسبی برای سنجیدن اثر بخشی برنامه های آموزش سلامت محسوب می شوند. در همین رابطه در مطالعه پرویزی و همکاران که به بررسی دیدگاه نوجوانان در خصوص عوامل موثر بر سلامت پرداختند، نوجوانان مورد بررسی جامعه سالم را به عنوان مهم ترین عامل سلامت ذکر نمودند و بر اهمیت تاثیر امکانات آموزشی فرهنگی بر سلامت شان تاکید نمودند. همچنین آنها به ترتیب آموزش های جنسی، داشتن خانواده سالم و افزایش دانش و مهارت والدین در رابطه با نیازهای دوران نوجوانی، مشکلات سلامت روان و تغذیه سالم را به عنوان نیازهای ضروری برشمردند. از طرف دیگر ارتباطات ناسالم به عنوان یکی از تهدید کننده های مهم سلامت قید شد که نوجوانان بر آثار مثبت و منفی دوستان غیر همجنس تاکید نمودند(23). مطالعه طوافیان و همکاران نیز نشان داد که در مجموع رفتارهای ارتقادهنده سلامت دانش آموزان مورد مطالعه از وضعیت مطلوبی برخوردار نبود و سبک زندگی غیرفعال در آنها متداول بود(24). در مدارس کشورهای مختلف تأثیر طرح مدارس مروج سلامت در مورد برنامه های کاهش و پیشگیری از مصرف سیگار، الکل، مواد مخدر، کنترل وزن، بیماریهای منتقله از راه تماس جنسی، ارتقاء بهداشت روان و... مورد تأیید قرار گرفته است( 29- 25). از طرف دیگر با توجه به نتایج مطالعات متعدد در سطح کشور(32- 30) و لزوم انجام اقدامات ارتقای سلامت ودر راستای توصیه سازمان جهانی بهداشت، این مهم در قالب یک برنامه فراگیر به نام مدارس مروج سلامت درحوزه ارتقای سلامت نوجوانان و جوانان در کشور از سال 1384 مطرح و در سال 1389 به صورت پایلوت در کشور اجرا گردید. مدارس ارتقای سلامت شامل هشت جزء مشترک هستند: آموزش سلامت، آموزش فعالیت فیزیکی، سرویسهای بهداشتی سلامت، سرویسهای اجتماعی و سلامت روان، سرویسهای تغذیه ای و محیط تغذیه ای مدارس، سلامت و ایمنی محیط مدرسه، ارتقای سلامت کارکنان، مشارکت والدین وجامعه در برنامه های ارتقا ی سلامت مدرسه ، که هر یک از این اجزا بوسیله سیاست گذاریها و مطالعه مهارتها در مدارس قابل ارزیابی هستند(33). این اجزا به طور مختصر در ذیل شرح داده شده است. آموزش سلامت شامل استراتژیهای یاددهی و تجارب یادگیری فراهم شده برای دانش آموزان است تا به آگاهی، نگرش و عملکرد مورد نیاز در جهت تصمیم گیریهای ارتقای سلامت، دستیابی به سواد سلامت، سازگاری با رفتارهای تسهیل کننده سلامت و ارتقای سلامت دست یابند. بهترین راهکار در این خصوص افزایش مهارتهای یاددهی در معلمان است. مهمترین موضوعات اختصاصی در این حیطه شامل پیشگیری مصرف الکل و داروها، رفتارهای تغذیه ای، سلامت روحی و روانی، تناسب اندام و فعالیت فیزیکی، پیشگیری از صدمات و ایمنی، پیشگیری از مصرف دخانیات، مشکلات جنسی و پیشگیری از خشونت است. هدف این است تا دانش آموزان، مفاهیم وابسته به ارتقای سلامت و پیشگیری از بیماریها و دستیابی به سلامت را درک کنند. تاثیرات خانواده، همسالان، فرهنگ، رسانه های گروهی، تکنولوژی و سایر فاکتورهای رفتارهای سلامت را تجزیه و تحلیل کنند. توانایی دسترسی به اطلاعات، تولیدات و رسانه های سلامت را نشان دهند. توانایی به کارگیری مهارتهای ارتباطی بین فردی و اجتناب و یا کاهش رفتارهای مخاطره آمیز سلامت را بدست آورند. توانایی استفاده از مهارتهای تصمیم گیری درست را کسب کنند. مهارت های هدف گذاری در جهت اقدامات سلامت را نشان دهند. توانایی اجتناب و کاهش رفتارهای پرخطر را کسب کنند و توانایی جلب حمایت اشخاص، خانواده و جامعه را در جهت سلامت شان نشان دهند(34). فعالیت فیزیکی در مدارس جهت مشارکت جوانان حداقل شصت دقیقه روزانه توصیه شده است. که باید به طور متوسط و با فشار شدید شامل درگیرشدن عضلات و فعالیتهای تقویت کننده اسکلتی و حداقل سه روز در هفته انجام شود(35). فعالیت فیزیکی معمول، یک جزء اساسی برای سبک زندگی سالم است که می تواند یک نقش قوی در پیشگیری از بیماریهای مزمن شامل بیماریهای قلبی، سرطان و سکته داشته باشد. همچنین باعث تقویت اسکلت و عضلات شده و باعث کاهش اضطراب و افسردگی می شود. علاوه بر این فعالیت فیزیکی فواید موثری در کارایی و موفقیت های دانشگاهی دارد(36). مدارس می توانند نقش معناداری در حمایت از نوجوانان در خصوص فراهم کردن ساختار و سازماندهی فعالیت فیزیکی بازی کنند. نتایج تحقیقات بیانگر این است که برنامه های طراحی شده مدارس باعث ارتقا و افزایش فعالیت فیزیکی نوجوانان می شوند(37). خدمات سلامت مدارس دو عملکرد مهم را برعهده دارند. حمایت از سلامت دانش آموزان و موفقیتهای تحصیلی آنها بوسیله فراهم کردن روزانه مراقبتهای بهداشتی برای همه دانش آموزان وفراهم کردن سرویسهای بهداشتی پیشرفته برای دانش آموزانی که نیاز به مراقبتهای ویژه دارند(38). خدمات سلامت مدارس شامل ارزیابی شکایات سلامت و اقدامات پزشکی، سیستم مدیریت شرایط اورژانس، پیگیری برنامه های غربالگری، شناسایی و مدیریت دانش آموزان با بیماریهای مزمن و نیازهای مراقبتی ویژه می باشد(39). متخصصان معتقدند که مدارس می توانند نقش با ارزشی را در ارزیابی ارائه مراقبتهای بهداشتی که دانش آموزان از جاهای دیگر دریافت نمی کنند (40)، مانند سلامت جنسی تناسلی، سلامت دهان و دندان و درمان آزار و اذیت بازی کنند(41). فراهم کردن و گسترش برنامه ها و خدمات سلامت روانی مدارس نقش حیاتی را در شناسایی نیازهای منحصر به فرد دانش آموزانی که هر روز با مسائل سلامت روانی بی شمار به مدرسه می آیند، ایفا می کنند(42). جایگاه این برنامه ها در مدارس نه تنها شناسایی شکایات سلامت روانی است، بلکه ارائه تشخیص و درمان نیز می باشد. بر این اساس مدارس باید دارای مشاور روانشناسی و پزشک جهت فراهم کردن مداخلات برای دانش آموزان با مشکلات سلامت روان باشند(43). همچنین به طور اختصاصی دانش آموزان دارای مشکل را به سرویسهای حمایت روانی اجتماعی ارجاع داده تا پیگیری و مراقبتها برای آنها فراهم گردد(44). این مسئله بسیار حائز اهمیت است که مدارس نقش بسیار مهمی در این خصوص دارند و باید تاکید شود که این مسئله را نادیده نگیرند. مدارس می توانند فراهم کننده امنیت و رازداری باشند. همچنین مشارکت والدین و معلمان را جهت حمایت های شناختی، رفتاری و عملکرد احساسی برای همه دانش آموزان فراهم نمایند(45). تعداد زیادی از مطالعات نشان می دهند که محیط تغذیه ای مدارس با رفتارهای تغذیه ای نوجوانان و چاقی ارتباط دارد(48- 46 ). مدارس در جایگاهی هستند که برای دانش آموزان رژیم غذایی سالم را فراهم می کنند و به آنها انتخاب غذاهای سالم را آموزش می دهند. همچنین غذاها و نوشیدنی های متنوع و سالم در طی روز در بوفه مدسه باید در دسترس دانش آموزان قرار گیرد(49). مدارس تندرستی را در میان دانش آموزان و کارکنان بوسیله فراهم کردن محیط ایمن و سالم درمدرسه ارتقا می دهند. یک محیط ایمن مدرسه، عاری از عوامل مخاطره آمیز مانند نور کم که می تواند در خشونت و صدمات غیرعمدی تاثیر بگذارد، است. محیط مدرسه باید رفتارهای ارتقا دهنده سلامت مانند سازگاری در تصمیم گیری، مهارتهای مثبت اجتماعی، تجهیزات حفاظتی ورزشی، حفاظت از اشعه آفتاب، اجتناب از تنباکو، الکل و سایر داروها را حمایت نماید. همچنین قوانین در خصوص اتوبوس و سرویسهای مدرسه و نظارت بر فعالیتهای دانش آموزان را برقرار نمایند و بر ایجاد محیط اجتماعی ایمن و پیشگیری کننده از صدمات، خشونت و خودکشی تاکید نمایند(51- 50 ). امکانات آموزشی یکی از بزرگترین سرمایه هایی است که بر روی منطقه، استان و جامعه تاثیر گذار است و نه تنها بر دانش آموزان و کارکنان مدرسه، بلکه برای جامعه اطراف آن هم موثر است(52). جایگاه مدرسه، طراحی، تاسیسات و مدیریت آن بر روی حمایت از سلامت و عملکرد مدرسه موثر است(53). همچنین کیفیت تهویه هوای مدرسه جهت کاهش ناخوشی و غیبت و فضاهای فیزیکی حمایت کننده از فعالیت فیزیکی دانش آموزان را ارتقا میدهد(54). فضاهای محیط بیرونی مدرسه(حیاط مدرسه) از نظر ازدحام جمعیت، محل آماده کردن و فروش موادغذایی و فعالیت فیزیکی با اهمیت است(55). ایده آل ترین جایگاه برای ارتقای سلامت بزرگسالان می تواند از طریق برنامه های ارتقای سلامت کارکنان و اولیای مدرسه باشد. بنابراین تعداد زیادی از مدارس آمادگی و امکانات جهت حمایت و دسترسی به این برنامه ها را فراهم می آورند(56). از طرف دیگر برنامه ارتقای سلامت کارکنان با کاهش غیبت از کار مشارکت دارد. همچنین خلق و خوی دبیران را بهبود و فعالیت فیزیکی را افزایش می دهد و در کاهش وزن، کاهش فشارخون و در کل افزایش تندرستی کلی آنها تاثیرگذار است(57). مطالعات متفاوت بر روی تجربیات کشورهای مختلف در خصوص مدارس ارتقای سلامت انجام شده که هر یک منجر به نتایج و چالش های متفاوت شده است. از مهم ترین چالش های شناخته شده در مراحل اجرای این طرح در آمریکا، مربوط به بسیج منابع و امکانات انسانی و به کارگیری همه عوامل شامل سیاست گذاران، بخش های عمومی و خصوصی، دانش آموزان، دبیران و والدین به عنوان یک کل در کنار یکدیگر بود( 58). در همین راستا از چالش های عمده فهرست شده توسط کشورهای اروپایی، نیاز به تقویت همکاری بین بخش های آموزش، بهداشت، فنی و پشتیبانی و همچنین بکارگیری بودجه کافی ذکر شده است( 59). بدین منظور مطالعه فتحی و همکاران بر روی مدارس مروج سلامت در آذربایجان شرقی نشان داد که عمده موانع و چالش ها مربوط به، همکاری بین بخشی، سیاست و قوانین، زیرساخت ها و ظرفیت ها، منابع انسانی ومشارکت اجتماعی بود( 60 ). با توجه به گستردگی و تاثیرگذاری محیط و عوامل آموزشی، عمق پدیده های سلامت، جمعیت زیاد دانش آموزان کشور، مشکلات روزافزون سلامت در این گروه و اینکه رفتارهای سلامتی تحت تأثیر هنجارهای اجتماعی، فرهنگ، رسانه های جمعی، سیاست های ملی سلامتی، عملکردهای تبلیغاتی، محیط های فیزیکی و اجتماعی است (61). از این رو، زیست بوم های گوناگون و تنوع وضعیت فرهنگی اجتماعی در کشور از یک سو و وضعیت متفاوت شاخص های سلامت نواحی مختلف از سوی دیگر، ایجاب می نماید که نیازهای حوزه سلامت، به صورت محلی و منطقه ای و درگروه های مختلف مورد ارزیابی قرار گیرند و بر آن اساس، برنامه ریزی های بهداشتی، تخصیص منابع، بودجه واولویت های پژوهشی منطقه ای تعیین گردند. از این رو با توجه به مطالب ذکر شده و اینکه رفتارها اغلب در طی دوران کودکی و نوجوانی پایه گذاری شده و در بزرگسالی توسعه پیدا می کنند. پیشگیری از رفتارهای غیرسالم در دوران نوجوانی نسبت به دوران بزرگسالی آسانتر و موثرتر است. از طرف دیگر مدارس بیشترین تماس را با افراد نوجوان در هر جامعه دارند و این گروه بیش از شش ساعت از شبانه روز را در مدرسه به سر می برند. لذا مدارس نقش خلاقانه ای را در ارتقای سلامت افراد می توانند برعهده بگیرند و پایه گذار الگوهای رفتار سالم در طول زندگی آنان باشند(62). از طرف دیگر با بهبود رفتارهای پیشگیری کننده می توان از بروز هفتاد و پنج درصد از بیماریهای غیر واگیر جلوگیری نمود(63) و با افزایش سلامت دانش آموزان، بار بیماریها در آینده کاهش یافته و هزینه های دولت و هزینه های جیب مردم در خصوص سلامت، کاهش خواهد یافت. علاوه بر این با توجه به بیانات مقام معظم رهبری سرمایه گذاری روی سلامت نوجوانان وجوانان در محیط های آموزشی یکی از الویت های کشور و از مهمترین مداخلات نظام سلامت می باشد(بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با جوانان( 23/7/91). از این رو با توجه به مطالب ذکر شده و اهمیت دوره نوجوانی در زندگی انسان به عنوان زیر ساختی برای سلامت حال و آینده آنان و نیز اهمیت سبک زندگی ارتقا دهنده سلامت و تاثیر آن در بهبود زمینه های مختلف سلامتی آنها در سنین مختلف، لذا مطالعه حاضر با هدف بررسی تاثیر مداخلات چند بعدی بر ارتقای سلامت دانش آموزان دبیرستانی شهر زاهدان انجام خواهد شد. نوآوری طرح: 1. اجرای برنامه جامع ارتقای سلامت در مدارس با در نظر گرفتن همه ابعاد سلامت شامل سلامت جسمی، روانی و اجتماعی که در مداخلات انجام شده قبلی همه ابعاد در کنار هم در نظر گرفته نشده. طرح های اجرا شده در وزارت آموزش و پرورش تاکنون به صورت پراکنده و هر بار با تاکید بر یک بعد و بیشتر بعد جسمی صورت گرفته است. 2. تمامی دانش آموزان، والدین، معلمان و همه مسئولان سلامت اجرایی در این طرح در نظر گرفته شده اند و مورد توجه هستند. که در مطالعات قبلی هر بار برنامه ریزیهای مداخلاتی فقط معطوف بر یک گروه بوده است. 3. در نظر گرفتن پیشگیری مقدماتی که به تازگی به سطوح پیشگیری اضافه شده است و تمرکز بر روی افراد سالم تا از شکل گیری رفتارهای نامناسب بهداشتی در آنها پیشگیری نماییم. 4. طراحی پروژه بر اساس مدل برنامه ریزی (فرآیند شش مرحله ای نقشه برداری از مداخله) که تاکنون در مطالعات انجام شده در کشور کمتر استفاده شده و نهایتا تا مرحله چهارم این فرایند در برنامه ریزی پروژه های آموزش بهداشت استفاده شده است. 5. فرآیند برنامه ریزی منظم و مستمر در طی هیجده ماه پروژه که در صدد اصلاح مستمر رفتارهای نامناسب دانش آموزان است. 6. اجرای ترکیبی از برنامه های مداخلاتی و ظرفیت سازی ارتقای سلامت با بکارگیری روش های مختلف آموزش، تکنیک های یادگیری، تکنولوژی آموزشی و طراحی آنها بر اساس تئوریهای مختلف آموزش بهداشت برای حصول به اهداف برنامه و ارائه بسته آموزشی جامع که با تغییرات جزیی قابلیت استفاده و بکارگیری در سایر محیط های آموزشی(مدارس) را دارد. |
| مشکل جاری که سیاست گزار با آن مواجه است کدام است؟ | |
| روش های موجود کدامها هستند؟ | |
| پیشنهاد اول نحوه کاربرد | |
| محل دوم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش | 1. میانگین نمرات اقدامات و سیاست های ارتقای سلامت در مدارس کنترل و مداخله چقدر است؟ 2. فراوانی نسبی خدمات سلامت جسمی دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله با یکدیگر تفاوت دارد. 3. میانگین نمرات سلامت روان دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله با یکدیگر تفاوت دارد. 4. میانگین نمرات رفتارهای تغذیه ای دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله با یکدیگر تفاوت دارد. 5. میانگین نمرات فعالیت فیزیکی دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله با یکدیگر تفاوت دارد. 6. میانگین نمرات رفتارهای پرخطر دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله با یکدیگر تفاوت دارد. 7. فراوانی نسبی اقدامات ارتقای سلامت معلمان در مدارس کنترل و مداخله چقدر است؟ 8. میانگین نمرات سلامت محیط مدرسه در مدارس کنترل و مداخله چقدر است؟ |
| هدف کلی طرح | مطالعه تاثیر مداخلات چند بعدی بر ارتقای سلامت دانش آموزان دختر دبیرستانی شهر زاهدان سال 1394 تا 1396 |
| منافع و مضرات روشهای موجود کدامند؟ | |
| چرا پیام تحقیق شما حلال مشکل جاری است؟ | |
| اهداف اختصاصی | 1. تعیین نمرات اقدامات و سیاستهای اعمال شده ارتقای سلامت مدارس در مدارس کنترل و مداخله 2. تعیین و مقایسه درصد تغییر خدمات سلامت جسمی دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله 3. تعیین و مقایسه میانگین تغییر نمرات سلامت روان دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله 4. تعیین و مقایسه میانگین تغییر نمرات رفتارهای تغذیه ای دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله 5. تعیین و مقایسه میانگین تغییر نمرات فعالیت فیزیکی دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله 6. تعیین و مقایسه میانگین تغییر نمرات رفتارهای پرخطر دانش آموزان در مدارس کنترل و مداخله قبل و بعد از مداخله 7. تعیین درصد اقدامات ارتقای سلامت معلمان در مدارس کنترل و مداخله 8. تعیین نمرات سلامت و ایمنی محیط مدرسه در مدارس کنترل و مداخله |
| پیشنهاد دوم نحوه کاربرد | |
| محل سوم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | سازمان آموزش و پرورش، وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی |
| پیام تحقیق شما چه منافعی از نظر هزینه، کارایی و بهره وری برای مدیر دارد؟ | |
| برای اجرای راه حل پیشنهادی شما چه موانع و حمایتهایی وجود دارند؟ | |
| تعریف واژه های تخصصی | ارتقای سلامت: تعریف مفهومی: توانمندسازی افراد در شناخت عوامل موثر بر سلامت فردی و اجتماعی و تصمیم گیری صحیح در انتخاب رفتارهای بهداشتی و در نتیجه رعایت شیوه زندگی سالم می باشد(64). تعریف عملیاتی: در مطالعه حاضر در ابتدا وضعیت سلامت جسمی، روانی، فعالیت فیزیکی و ... توسط ابزارها( مشاهده، پرسشنامه و..) مورد بررسی قرار خواهد گرفت. پس از انجام مداخلات در جهت توانمند سازی نوجوانان، مجددا بررسی و در صورت بهبود برخی رفتارها( تغذیه و ...) و کاهش برخی از رفتارها( مصرف مواد، ...) به منزله ارتقای سلامت نوجوانان در نظر گرفته خواهد شد. نوجوان: تعریف مفهومی: دوره ای از زندگی فرد که شامل سنین 19- 10 سال می باشد(65). تعریف عملیاتی: در این مطالعه دانش آموزان پایه هشتم به عنوان نوجوان در نظر گرفته خواهند شد. سلامت جسمی: تعریف مفهومی: سلامت جسمی عبارت است از عملکرد کامل بدن و اینکه همه اعضای بدن به اندازه عادی و با عملکرد مناسب باشند( 66). تعریف عملیاتی: در این مطالعه وضعیت سلامت جسمی دانش آموزان بر اساس معاینات پزشک تعیین خواهد شد همچنین بر اساس سوالات پرسشنامه دانش آموزان( سوالات 101- 96) سنجش خواهد گردید. سلامت روان: تعریف مفهومی: طبق تعریف سازمان جهانی بهداشت، سلامت روانی، قابلیت ارتباط موزون و هماهنگ با دیگران، تغییر و اصلاح محیط فردی و اجتماعی و حل تضادها و تمایلات شخصی به طور منطقی، عادلانه و مناسب می باشد(67 ). تعریف عملیاتی: در این مطالعه وضعیت سلامت روانی دانش آموزان بر اساس معاینات روان توسط روانشناس تعیین خواهد شد همچنین احساسات غم و افدام به خودکشی آنها بر اساس سوالات پرسشنامه دانش آموزان( سوالات 36- 31) سنجش خواهد گردید. رفتارهای تغذیه ای: تعریف مفهومی: رفتار و شیوه تغذیه و دانش انتخاب و آماده سازی موادغذایی به گونه ای که وضعیت تغذیه ای مناسب حفظ گردد.(68) تعریف عملیاتی: در مطالعه حاضر رفتار تغذیه ای دانش آموزان بر اساس سوالات 85- 66 پرسشنامه دانش آموزان مورد سنجش قرار خواهد گرفت. فعالیت فیزیکی: تعریف مفهومی: طبق تعریف سازمان جهانی بهداشت، فعالیت فیزیکی به هر گونه حرکت اتلاق می شود که با حرکت ماهیچه اسکلتی ایجاد شود و انرژی مصرف کند این سازمان توصیه می کند افراد 5 تا 17 سال ، حداقل 60 دقیقه در هفته فعالیت فیزیکی متوسط تا شدید داشته باشند( 69 ) تعریف عملیاتی: در مطالعه حاضر وضعیت فعالیت فیزیکی دانش آموزان بر اساس سوالات 95- 86 پرسشنامه دانش آموزان مورد سنجش قرار خواهد گرفت. رفتارهای پرخطر: تعریف مفهومی: رفتارهای پر خطر ، رفتارهای مخاطره آمیزی هستند که می توانند در حال یا آینده سبب بروز مشکلات و بیماریهای جسمی و روانی و آسیبهای اجتماعی در افراد گردند شامل: استعمال دخانیات، مصرف الکل، سوء مصرف مواد، رفتارهای خشونت آمیز، رفتارهای جنسی پرخطر، فرار از خانه و مدرسه و ... رفتارهای پرخطر برای کسانی تعریف می شود که رفتار یا موقعیت پرخطر دارند(70). تعریف عملیاتی: در مطالعه حاضر رفتارهای پرخطر دانش آموزان بر اساس سوالات پرسشنامه دانش آموزان ( ایمنی: 21- 19، رفتار خشونت آمیز: 28- 22، زورگیری: 30- 29، استعمال تنباکو: 44- 37، مصرف الکل: 48- 45، مصرف مواد مخدر: 61- 49، ارتباط با جنس مخالف: 65- 62) مورد سنجش قرار خواهد گرفت. |
| پیشنهاد سوم نحوه کاربرد | |
| محل چهارم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| نوع مطالعه | نیمه تجربی |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | دانش آموزان دختر پایه هشتم در حال تحصیل در دبیرستانهای دخترانه دولتی شهر زاهدان، مدیران، معلمان ثابت و اعضای انجمن اولیای و مربیان وارد مطالعه خواهند شد. |
| پیشنهاد چهارم نحوه کاربرد | |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | کلیه دانش آموزان پایه هشتم، مدیران، معلمان ثابت و اعضای انجمن اولیای و مربیان در دبیرستانهای مداخله و شاهد وارد مطالعه خواهند شد. قابل به ذکر است که پس از شروع، مطالعه به صورت پایلوت در نظر گرفته شده و حجم نمونه واقعی برآورد می گردد. در صورت کم بودن تعداد افراد مورد مطالعه، حجم نمونه بیشتری در نظر گرفته خواهد شد. با توجه به مشخص شدن اولیه مدارس مورد مطالعه ، تعداد دانش آموزان در هر گروه حدود 200نفر( در مجموع 400نفر) وارد مطالعه خواهند شد. |
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | در ابتدا دو دبیرستان دخترانه به عنوان دبیرستانهای مورد مداخله و دو دبیرستان دیگر به عنوان دبیرستانهای شاهد در مرکز شهر زاهدان قرار دارند و از نظر عوامل اجتماعی، اقتصادی و محیطی مشابه هستند، وارد مطالعه خواهند شد. سپس در این مدارس با روش سرشماری تمام دانش آموزان پایه هشتم در حال تحصیل وارد مطالعه خواهند شد. قابل به ذکر است که در این مطالعه قصد داریم مدارس در شرایط متوسط را انتخاب کنیم و تعمیم نتایج به مدارس متوسط امکانپذیر است اما محتواهای آموزشی تهیه شده با اندکی تغییرات بر اساس نیازسنجی در مطالعات دیگر قابلیت کاربردی خواهد داشت. همچنین مدارس مرکز شهر، در دسترس تر هستند و همکاری مدیران نیز در این خصوص حائز اهمیت می باشد. |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | مصاحبه نیمه ساختاریافته: یکی از رایج ترین روشهای جمع آوری اطلاعات است. مصاحبه با سوالات باز شرایطی برای مشارکت کنندگان ایجاد می کند که تجربیات خودرا در مورد پدیده مورد نظر کاملا توضیح دهند. در مصاحبه نیمه ساختار یافته یکسری سوال از پیش تعیین می شود و سپس پاسخگو با آزادی عمل بیشتر در اطراف موضوع صحبت می کند( 71). بحث گروهی متمرکز: دراین روش از گروهی از افراد با خصوصیات و تجربیات مشترک برای استخراج عقاید، نظرات، تجربیات، افکار و ادراکات در باره یک موضوع خاص و به شکل تعاملی استفاده می شود. هدایت بحث گروهی توسط یک تسهیل کننده و براساس یک سری سوالات از پیش تعیین شده است(71 ). پرسشنامه ها شامل: پرسشنامه ها بر اساس G- SHPPS2015(Global School Health Policies and Practices Study) که توسط CDC طراحی شده است می باشد( بر اساس شرایط و قوانین حاکم در نظام آموزشی کشور برخی از سوالات اصلاح گردید)(72). اعتبار ( روایی) صوری : تعداد 10 نسخه از پرسشنامه در اختیار 10 نفر متخصص که دارای تجاربی در این زمینه باشند، گذاشته خواهد شد و از آنها درخواست میگردد که با توجه به هدف پژوهش، در مورد ظاهر پرسشنامه به صورت 'کاملا مناسب' ،'مناسب'،'نامناسب 'اظهارنظر نمایند. در صورتیکه متخصصین گزینه های کاملا مناسب و مناسب از طرف متخصصین انتخاب شوند اعتبار ظاهری پرسشنامه تهیه شده جهت انجام پروژه مورد تایید قرار خواهد گرفت. نسبت روایی محتوا : (Content Validity Ratio)بر اساس نظر متخصصان تعیین خواهد شد. پانل خبرگان در خصوص اطمینان از اینکه آیا آیتم جهت اندازه گیری سازه ها به بهترین نحو طراحی شده اند یک معیار لیکرتی 3 قسمتی برای هر آیتم' ضروری است'، 'مفید ولی ضروری نیست' و ' ضروری نیست' ، اظهار نظر کرده و محاسبه می گردد: CVR = [(E - (N / 2)) / (N / 2)] E: تعداد افرادی از خبرگان که آیتم ضروری را انتخاب نموده اند. N تعداد کل خبرگان (10 نفر): در صورتی که عدد حاصله از عدد جدول لاوشه بزرگتر باشد بیانگر آن است که وجود آیتم مربوطه در این ابزار ضروری و مهم است(برای 10 نفر از متخصصان، بر اساس جدول لاوشه این مقدار 62/0 است). شاخص روایی محتوا (Content Validity Index): پانل خبرگان در خصوص اطمینان از اینکه آیا آیتم جهت اندازه گیری سازه ها به بهترین نحو طراحی شده اند سه معیار لیکرتی 4 قسمتی برای هر آیتم ، اظهار نظر کرده و محاسبه می گردد: 1. سادگی و روان بودن: 'عبارت ،پیچیده است '، 'عبارت ،نیاز به بعضی اصلاحات دارد .'، 'عبارت ،ساده است ولی نیازمند بازبینی است.' و ' عبارت ،بسیار ساده و روان است.' 2. مربوط یا اختصاصی بودن: 'عبارت ، نامربوط است'، 'عبارت ، نیاز به بعضی اصلاحات دارد'، 'عبارت، مربوط است ولی نیازمند به اصلاحات است' و 'عبارت ،کاملا مربوط و مناسب است' 3. شفافیت و واضح بودن: 'عبارت، نامفهوم است.' ، 'عبارت، نیاز به بعضی اصلاحات دارد'، 'عبارت واضح است ولی نیاز به بازبینی دارد' ، 'عبارت، کاملا شفاف و قابل درک است'. CVI= تعداد کل متخصصان/تعداد متخصصان موافق برای عبارت با رتبه 3و 4 - نمره CVI بالاتر از 79%،مناسب تشخیص داده می شود. - نمره CVI بین 79% تا 70% سئوال برانگیز بوده و به اصلاح و بازنگری نیاز دارد. - نمره CVIکمتر از 70%غیرقابل قبول بوده و باید حذف شود. بر اساس نظرات و پیشنهادات چنانچه نمره CVI مناسب تشخیص داده شود اعتبار محتوی پرسشنامه فراهم شده مورد تایید قرار خواهد گرفت. پایایی: پرسشنامه به 20 نفر از افراد مورد مطالعه داده خواهد شد و پس از تکمیل پایایی آن با آلفای کرونباخ محاسبه و اگر بالای 7/0 باشد مناسب خواهد بود(71). بررسی سیاست گذاریها و وضعیت کلی مدرسه: این پرسشنامه شامل 93 سوال که توسط مدیر، معاون و یا کارکنان دفتری تکمیل خواهد گردید. سوالات در خصوص سیاست های اعمال شده در مدارس، امکانات موجود( نیروی انسانی، تجهیزات)، انجام مداخلات ارتقای سلامت( معاینات، مشاوره، برگزاری کارگاه و کلاس ها) می باشد. پاسخ سوالات به صورت دو گزینه ای، بلی و خیر است و فراوانی پاسخ ها در پایان محاسبه خواهد گردید. • پرسشنامه فعالیت فیزیکی، رفتارهای پرخطر، روابط خانوادگی و رفتارهای تغذیه ای: این پرسشنامه 95 سوالی است، شامل اطلاعات دموگرافیک(سوالات 8-1)(سن، شغل والدین، تحصیلات والدین، تعداد خواهر و برادر، ...) ، روابط خانوادگی( سوالات18- 9)، رفتارهای ایمنی(سوالات21- 19)،رفتارهای خشونت آمیز(سوالات28- 22)، زورگیری و قلدری(سوالات30-29)، استعمال سیگار و تنباکو( سوالات38- 31)، مصرف الکل( سوالات 41- 39)، مصرف مواد مخدر ( سوالات 55- 42)، روابط با جنس مخالف( سوالات 59- 56)، کاهش وزن( سوالات 63- 60)، مصرف نوشیدنی ها( سوالات 70- 64)، مصرف مواد غذایی( سوالات 79- 71)، فعالیت فیزیکی( سوالات 89- 80) و موضوعات سلامت(95- 90) است، که توسط دانش آموزان تکمیل خواهد گردید. پاسخ سوالات چندگزینه ای است و فراوانی پاسخ ها در پایان محاسبه خواهد گردید. • خدمات سلامت جسمی: سلامت جسمی دانش آموزان توسط معاینات پزشک و تکمیل چک لیست(36 مورد) شامل معاینات اندامهای مختلف ( معاینه چشم، گوش،... ) تکمیل خواهد گردید و مشکلات جسمی و بیماریهای احتمالی دانش آموزان شناسایی خواهند شد. سپس پیگیری برنامه های غربالگری، شناسایی و مدیریت دانش آموزان با بیماریهای مزمن و نیازهای مراقبتی ویژه نیز انجام خواهد شد. ابزارهای مورد استفاده در معاینه: ترازوی ایستاده سکا 769 جهت اندازه گیری قد و وزن: برای اندازه گیری قد، دانش آ موز باید بدون کفش باشد و طوری بایستد که پاشنه ها، ساق پا، کتف و سر او به قد سنج بچسبد و سر کاملا مستقیم نگهداشته شود. جهت اندازه گیری وزن، با حداقل لباس و بدون کفش توزین انجام شود(73). سپس بر اساس نمودار توده بدنی، زیر صدک 5= لاغر، صدک 85-5=طبیعی، صدک 95- 85= اضافه وزن و صدک 95 و بیشتر= چاقی در نظر گرفته خواهد شد(74). فشارسنج جیوه ای ارکا 3000 Erkameter وگوشی پزشکی دو طرفه ارکا Sensitive جهت اندازه گیری فشار خون: حداقل نیم ساعت قبل از اندازه گیری فشار خون، فعالیت شدید نداشته باشد. در حالت نشسته و آرام، لبه تحتانی بازوبند باید 3- 2 سانتیمتر بالاتر از چین آرنج (گودی بین ساعد و بازو) باشد و دو لولة لاستیکی آن بطور قرینه در دو طرف سرخرگ بازویی و بر روی چین آرنج قرار گیرد. لوله ها نبایستی گره یا پیچ بخورند و همچنین نباید تا بخورند یا در زیر بازوبند گیر کنند. بصورت متوالی و سریع روی پمپ فشار آورده و آنقدر کیسة هوای بازوبند را باد کرده تا دیگر نبض مچ دست حس نشود سپس تا 30 میلی متر جیوه بالاتر نیز پمپ نموده آنگاه پیچ پمپ را به آهستگی باز و با سرعت آهسته 3- 2 میلی متر جیوه در ثانیه باد بازوبند تخلیه می شود. اولین صدای شنیده شده نشان دهندة فشار سیستولی یا ماکزیمم و زمانی میرسد که دیگر صدای واضحی شنیده نمی شود یا صدا خفیف و کم کم قطع میشود. نقطه قطع صدا نشان دهندة فشار دیاستولی یا مینیمم است(73). طبقه بندی فشارخون بر اساس جدول طبقه بندی فشارخون در دختران بر اساس سن و قد تعیین خواهد شد(75). ست اتوسکوپ و افتالموسکوپ فایبراپتیک Beta 200 هاین و اسنلن چارت: جهت معاینه گوش از اتوسکوپ استفاده می شود.ابتدا فرد در حالت نشسته و آرام قرار گرفته، از یک اسپکولوم متناسب با قطر مجرای گوش استفاده کرده، آن را به اتوسکوپ متصل نموده سپس اسپکولوم را وارد مجرای گوش کرده و با دست آزاد، نرمه گوش را به سمت پایین کشیده تا مجرای گوش مستقیم شود. سپس پزشک گوش خارجی و میانی را مورد بررسی و معاینه قرار خواهد داد. افتالموسکوپ، برای معاینه چشم استفاده میشود و جهت تعیین سلامت رتین و محفظه ویتروس است. نور مستقیمی از افتالموسکوپ به درون چشم از طریق قرنیه برای دیدن پشت کره چشم، تابانده میشود. سپس پزشک چشم را معاینه خواهد کرد. اسنلن چارت جهت تعیین دید در فاصله 6 متری، فرد روی صندلی نشسته و جهت حرف E را از وی سوال خواهد کرد. عدد کنار هر ردیف چارت نشاندهنده فاصلهای است که چشم طبیعی میتواند آن ردیف را از آن فاصله بخواند. براساس این اعداد حدت بینائی بهصورت کسری گزارش خواهد شد(73). • پرسشنامه بررسی سلامت روان: بر اساس پرسشنامه سلامت عمومی 28 سوالی(GHQ- 28) مورد بررسی قرار خواهد گرفت. این پرسشنامه خودگزارشی است و توسط دانش آموزان تکمیل خواهد گردید. پرسشنامه مورد نظر توسط گلدبرگ(1972) تنظیم گردید که فرم اصلی آن داری 60 سوال و فرم کوتاه آن 28- 12 سوالی است. 4 عامل اساسی شامل مقیاسهای علائم جسمانی، اضطراب، اختلال خواب، کارکرد اجتماعی و افسردگی توسط آن سنجش می شود. نسخه 28 سوالی آن دارای بیشترین اعتبار، حساسیت و ویژگی است. که در بیش از 70 کشور جهان روان سنجی آن به انجام رسیده است(78- 76). در ایران روان سنجی آن توسط ابراهیمی و همکاران مورد بررسی قرار گرفت و ضریب روایی ملاکی 0.87 و ضریب پایایی تنصیف 0.90 و آلفای کرونباخ 0.97 برای آن بدست آمد. پرسشنامه دارای 28 سوال چهار گزینه ای خیر، کمی، زیاد و خیلی زیاد می باشد که نمره گذاری آنها بر اساس طیف لیکرت(0- 1- 2- 3) صورت می گیرد و حداکثر نمره آزمودنی 84 خواهد بود(79). همچنین پس از انجام مشاوره توسط روان شناس، دانش آموزان دارای مشکل شناسایی و به سرویسهای حمایت روانی اجتماعی ارجاع داده تا پیگیری و مراقبتها برای آنها فراهم گردد. • سلامت و ایمنی محیط مدرسه: چک لیست 35 سوالی که از طریق مشاهده توسط پرسشگر تکمیل خواهد گردید و وضعیت سلامت و ایمنی محیط مدرسه به سه سطح مناسب، نامناسب و وجود ندارد طبقه بندی خواهد گردید و نهایتا فراوانی پاسخ ها محاسبه خواهد گردید. • ارتقای سلامت کارکنان: این پرسشنامه شامل 18 سوال که سیاست ها و اقدامات انجام شده در خصوص ارتقای سلامت کارکنان توسط مدرسه(آموزش و پرورش) را مورد ارزیابی قرار می دهد. این پرسشنامه توسط دبیران ثابت در مدرسه تکیل خواهد گردید. پاسخ ها به صورت دو گزینه( بلی- خیر) و نهایتا فراوانی پاسخ ها محاسبه خواهد گردید. |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | طراحی و اجرای مداخلات بر اساس مدل برنامه ریزی، نقشه برداری از مداخله(Intervention Mapping) انجام خواهد شد. این مدل به بحث در مورد رویکرد اجتماعی- اقتصادی می پردازد که در قالب آن، سلامتی به عنوان تابعی از اشخاص و محیطی که در آن فرد زندگی می کند شامل خانواده، شبکه های اجتماعی، سازمانها، جوامع و اجتماعات نگریسته می شود( 80 ). فرآیند شش مرحله ای نقشه برداری از مداخله شامل: گام اول: نیازسنجی و تحلیل مسئله مطالعه اکتشافی(Exploratory qualitative study): در ابتدا پس از هماهنگی با سازمان آموزش و پرورش با ارائه معرفی نامه به دبیرستانهای مورد نظر مراجعه خواهد شد. سپس در مدارسی که به عنوان مداخله هستند با هماهنگی مدیر دبیرستان حداقل دو جلسه بحث گروهی متمرکز با مدیر و کارکنان دفتری و دبیران ثابت در هر دبیرستان برگزار خواهد گردید. جلسات بحث ، تحت رهبری مجری طرح در شرایط غیر رسمی برگزار خواهد شد. هدف استخراج عقاید، نظرات، تجربیات، افکار و ادراکات شرکت کنندگان در باره موضوعات ارتقای سلامت دانش آموزان در مدارس می باشد. تعداد افراد در جلسات بین 10- 7 نفر و تعداد سوالات محدود و مدت زمان هر جلسه 5/1 - 1 ساعت خواهد بود. همچنین با تعدادی از دانش آموزان پایه هشتم( حداقل 30- 10 نفر) مصاحبه نیمه ساختار یافته به مدت 60- 45 دقیقه صورت خواهد گرفت. در مصاحبه سوالات باز مطرح خواهد گردید وهدف ایجاد شرایطی برای مشارکت کنندگان است تا تجربیات خودرا در مورد سیاست ها و اقدامات ارتقای سلامت در مدرسه را توضیح دهند. بر اساس اطلاعات بدست آمده اولیه پرسشنامه هایی مورد نظر در صورت نیاز اصلاح و موارد لازم جهت مطالعه و مداخله به آنها اضافه خواهد گردید. همچنین در خصوص موارد مداخله آموزشی( کارگاه های مورد نیاز و ...) بر اساس الویت و نیازهای موجود مجددا تصمیم گیری خواهد شد. مطالعه کمی: تکمیل پرسشنامه ها، جمع آوری، تجزیه و تحلیل اولیه داده ها و نهایتا تعیین الویت ها نمره کلی هر یک از شاخص ها پس از تکمیل پرسشنامه ها مشخص خواهد شد. کم متوسط بالا نمره شاخص 20%- 0 40 %- 21 % 60 %- 41 % 80 %- 61 % 100 %- 81 % سیاست ها ی سلامت سرویس های سلامت جسمی سلامت روان رفتارهای تغذیه ای فعالیت فیزیکی رفتارهای پر خطر اقدامات ارتقای سلامت معلمان سلامت و ایمنی محیط مدرسه نگاهی به نمراتی که به هر شاخص اختصاص داده شده است می کنیم و بر اساس نمرات، نقاط قوت و ضعف برای یک از شاخص ها نوشته می شود. شاخص: - هدف کلی: - نقاط قوت: • - • - نقاط ضعف: • - • - برای هر یک از نقاط ضعف مشخص شده در بالا، لیست اقدامات توصیه شده کلی جهت بهبود نمرات هر یک از آنها نوشته می شود. 1. – 2. – الویت بندی: لیست اقدامات در جدول با استفاده از مقیاس پنج نقطه ای برای هر یک از اقدامات در پنج بعد( اهمیت، هزینه، زمان، تعهد و امکان سنجی) امتیاز داده می شود. سپس بر اساس جمع کل امتیازات، دو یا سه اقدام با الویت جهت برنامه ریزی و اقدامات بعدی انتخاب خواهد شد. اهمیت عمل چقدر مهم است؟ 5= بسیار با اهمیت 4= با اهمیت 3= اهمیت متوسط 2= کمی با اهمیت 1= با اهمیت نیست هزینه هزینه برنامه ریزی و اجرای عمل چقدر است؟ 1= بسیار گران 2= گران 3=نسبتا گران 4= کمی گران 5= گران نیست زمان چقدر وقت برای اجرای عمل لازم است؟ 1= زمان بسیار زیاد 2= زمان زیاد 3= زمان متوسط 4= زمان کم 5= زمان نیاز ندارد تعهد میزان اشتیاق و تعهد مدیر مدرسه، دبیران و دانش آموزان در مورد اجرای عمل چقدر است؟ 5= بسیار متعهد و مشتاق 4= تعهد و اشتیاق زیاد 3= تعهد و اشتیاق متوسط 2= تعهد و اشتیاق کم 1= بدون تعهد و اشتیاق امکان سنجی امکان رسیدن به عمل چگونه است؟ 1= بسیار دشوار 2= دشوار 3= دشواری متوسط 4= کمی دشوار 5= دشوار نیست فعالیت(عمل) اهمیت هزینه زمان تعهد امکان سنجی جمع نمرات الویت بندی 1. 2. 3. 4. 5. گام دوم: ایجاد ماتریس های اهداف تغییر مبتنی بر عوامل تعیین کننده شرایط رفتاری و محیطی • نوشتن اهداف اجرایی: اهداف کلان(پس از دو سال مداخله خروجی های نهایی چه باید باشد) اهداف رفتاری(بر اساس نیاز دانش آموزان و وضعیت رفتارهای پرخطر برای سلامت آنها، مواردی که باید تغییر و اصلاح شوند مشخص می گردد) • تایید و بررسی نهایی اهداف بر اساس نظرات تیم برنامه ریزی(مسولان آموزش و پرورش، مدیران، معلمان و دانش آموزان، سایر ذینفعان مثلا شهرداری، راهنمایی و رانندگی، صنوف و ...) گام سوم : انتخاب روش های مداخلاتی مبتنی بر تئوری و راهبردهای عملی • انتخاب استراتژی ، روشهای آموزشی و تهیه محتواهای آموزشی بر اساس نظرات دانش آموزان و دبیران در مطالعه کیفی. روشهای کلی شامل موارد زیر می باشد. تهیه محتواهای آموزشی( کتابچه، پمفلت، پاورپوینت و ....) تولید رسانه های آموزشی(ویدیو کلیپ، تیزر، ....) تولید پیام های آموزشی(پوستر، بیل بورد، پیامک و ...) طراحی وب سایت آموزشی • مطالب آموزشی طراحی و آماده شده و از متخصصان نظرسنجی شده • پیش آزمایی مطالب از طریق تعدادی از دانش آموزان از نظر روان سنجی، وضوح و قابلیت درک مطالب گام چهارم: انتقال روش ها و استراتژی ها به داخل یک برنامه سازمان یافته • نوشتن برنامه فعالیتها(Action Plan) برای هر یک از اهداف و تهیه چک لیست فعالیتها فعالیت مراحل اجرا توسط چه کسی چه زمانی 1. الف. ب. ج. د. ذ. ر. ز. 2. گام پنجم: طرح ریزی برای اتخاذ، اجرا و تداوم برنامه ها اجرای مداخلات در مدارس مورد مداخله انجام خواهد شد و در مدارس کنترل هیچ مداخله ای انجام نخواهد شد. به طور کلی اقدامات پیشنهادی شامل موارد ذیل می باشد که نهایتا پس از انجام گام های 4-1 ، مداخلات اجرایی نهایی مشخص خواهد گردید. آموزش سلامت: • برگزاری کلاسهای آموزشی برای دبیران • برگزاری کلاسهای آموزشی برای دانش آموزان رابط در مدرسه(آموزش همسالان) • برگزاری کارگاه های آموزشی برای تمام دانش آموزان(مهارت تصمیم گیری، مهارت ارتباطات بین فردی، ..) • ارائه محتواهای آموزشی تولید شده به تمام دانش آموزان خدمات بهداشتی سلامت • تکمیل پرونده های سلامت تمام دانش آموزان • انجام معاینات سلامت دوره ای تمام دانش آموزان توسط پزشک • پیگیری غربالگریهای سالیانه تمام دانش آموزان • شناسایی دانش آموزان معلول و ناتوان و دارای بیماریهای خاص • ارجاع دانش آموزان مشکوک یا مشکل دار به خدمات سلامت اجتماعی، جسمی و روانی فعالیت فیزیکی • اجرای برنامه فعالیت فیزیکی روزانه برای تمام دانش آموزان • بررسی قد و وزن و تعیین توده بدنی تمام دانش آموزان • دادن مشاوره و برنامه به دانش آموزان با توده بدنی بالا سلامت روان • ارزیابی روانی تمام دانش آموزان توسط مشاور روان • دادن مشاوره به دانش آموزان و اولیای دانش آموزان مشکل دار • ارجاع دانش آموزان با مشکلات خاص روان به سرویسهای اجتماعی سرویسهای تغذیه ای و محیط تغذیه ای • آموزش های تغذیه ای و ارائه محتواهای آموزشی به تمام دانش آموزان و اولیای آنها • دادن مشاوره تغذیه ای به دانش آموزان با توده بدنی بالا رفتارهای پرخطر • آموزش رفتارهای پرخطر و ارائه محتواهای آموزشی برای تمام دانش آموزان • دادن مشاوره به دانش آموزان و اولیای دانش آموزان مشکل دار • ارجاع دانش آموزان با مشکلات خاص به سرویسهای اجتماعی گام ششم: تولید طرح ارزشیابی • جمع آوری اطلاعات در پایان سال اول و ارائه گزارش • ارزیابی اشکالات و نقایص برنامه و اصلاح و تکمیل آنها در پایان سال اول • جمع آوری اطلاعات در پایان سال دوم • جمع بندی و مقایسه نتایج دو ساله • ارائه گزارش نتایج کاربردی مطالعه و راهکارها و پیشنهادات به سازمان آموزش و پرورش |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | مطالعه اکتشافی: جمع آوری اطلاعات و تجزیه و تحلیل داده ها به طور همزمان و با استفاده از تحلیل مقایسه ای مداوم داده ها(Constant comparative data analysis) و آنالیز داده ها به صورت دستی و بر اساس دسته بندی تعداد پاسخ های داده شده توسط مشارکت کنندگان انجام خواهد شد. اطلاعات پس از جمع آوری با استفاده از نرم افزار spssتجزیه و تحلیل و جهت توصیف داده های کمی از شاخصهای مرکزی و پراکندگی و برای توصیف داده های کیفی از توزیع فراوانی و جهت تحلیل داده ها از آزمون های پارامتریک و ناپارامتریک متناسب( تی جفتی، تی مستقل، کای دو و ...) استفاده خواهد شد آزمونهای رگرسیونی برای تعیین کننده های متغییرهای وابسته انحام خواهد شد. |
| ملاحظات اخلاقی | • کسب رضایت آگاهانه از افراد مورد مطالعه( کد شماره یک) • گزارش نتایج با حفظ حقوق مادی و معنوی سازمانهای حامی و افراد مورد مطالعه( کد هفت) • عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، هیچگونه تأثیری بر خدمات که در همان مؤسسه به فرد ارائه میشود، ندارد( کد هشت) • محرمانه ماندن اطلاعات فردی( کد هفده) |
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | - عدم همکاری بین بخشی: برگزاری جلسات کارگروه و جلب همکاری سایر سازمانها
- عدم همکاری دبیران: برگزاری جلسات توجیهی، جلب همکاری سازمان آموزش و پرورش در خصوص گواهی ضمن خدمت جهت دبیرانی که در طرح همکاری دارند و پرداخت حق التدریس به آنها - عدم همکاری دانش آموزان: برگزاری جلسات اولیا مربیان جهت خانواده ها و تغییر نظرات والدین تا به عنوان هنجارذهنی بر روی فرزندان شان نیز تاثیر بگذاریم.تهیه هدایایی برای دانش آموزانی که همکاری و فعالیت در مداخلات دارند. - اختلال در برگزاری برخی جلسات یا کارگاه ها: در نظر گرفتن این موارد در زمان طراحی ریز فعالیتها - خروج برخی از نمونه ها از مطالعه به دلیل عدم رضایت، غیبت یا جابجایی از محل تحصیل: در صورت ایجاد مشکل در مراحل اولیه طرح، جایگزین کردن نمونه های جدید و در غیر اینصورت این مشکل غیر قابل اجتناب است. |
| کلمات کلیدی | مداخله، ارتقای سلامت، نوجوان
Intervention Studies, Health promotion, Adolescent |
| فهرست منابع و مراجع | 1. Boyer T.W, Byrnes J.P. Adolescent risk-taking: Integrating personal, Cognitive and social aspects of judgment. Journal of Applied Developmental Psychology2008; 30: 23-33. 2. Grarmaroudi Gh.R, Makarem J, Alavi S.Sh, Abbasi Z. Health related risk behaviors among high school students in Tehran, Iran. Payesh Journal 2010; 9(1): 13- 19. 3. Bakhshani NM, lashkaripour K, Bakhshani S, Hoseinbore M. Prevalence of risk-behaviors related to intentional and unintentional injuries among adolescent high school students of Sistan&Balouchestan, southeast of Iran.Tabib Shargh2006;9(3):199-208. 4. Brownell KD, Schwartz MB, Puhl RM, Henderson KE, Harris JL. The need for bold action to prevent adolescent obesity. J Adolesc Health 2009; 45(3 Suppl): S8-17. 5. WHO, 2010. Adolescent Health. Available: www.who.int. 6. Dawes MA, Mathias CH.W, Richard DM, Hill- Kapturczak N, Dougherty DM. Adolescent suicidal behavior and substance use: Developmental Mechanisms. Subst Abuse2008; 31(2): 13- 28. 7. Zareiean A, Ghofranipour F, Akhtar danesh N, Mohamadi E. The lifestyle concept in Adolescent boy. Nursing research. 2007; 2(6, 7):73-84. 8. Ozer EM, Park MJ, Paul T, Brindis CD, Irwin CE. America's Adolescents: Are They Healthy? San Francisco, CA: National Adolescent Health Information Center; 2003. 9. Maharaj R, Nunes P, Renwick SH. Health risk behaviors among adolescents in the y English- speaking Caribben: a review. Child and adolescent psychiatry and mental health2009; 3: 10(1-12). 10. Samimi R, Masrour Roudsari DD, Tamadonfar MA, Hosseini F. Correlation between lifestyle and general health in university students. Iran journal of nursing (IJN). 2007; 19(48): 83-93. 11. Baheiraei A, Mirghafourvand M. Health promotion: from concepts to practice. Tehran, Iran: Noor-e-Danesh Publication; 2011. 12. Ghaffari Nejad A, Pouya F. Self-promoting behavious among teachers in kerman. Journal of Guldan University of medical sciences. 2002; 11(43): 1-9. 13. Habibi A, Nikpour S, Seyedalshohadaei M, Haghani H. Health promotion behaviours and quality of life among elderly people. Journal of Ardabil University of medical sciences (JAUMS). 2008; 8(1(27)): 29-36. 14. World Health Organization. Health promotion in the 21st century: an era of partnerships to achieve health for all. Avaliable at: http://www.who.int/inf-pr-1998/en/pr98-47.html/ 15. Rwsnick B, Inguito P, Orwig D, Yahiro JY, Hawkes W, Wemer M, et al. Treatment fidelity in behavior change research: a case example. Nurs Res2005; 54(2): 139-143. 16. Ramachandran L, Dharmalingam T.Health Education.editor: Shafii F, Azargashb E. 3nd ed.Tehran University Publications; 2001: 1-268. 17. Brown, S. A., McGue, M., Maggs, J., Schulenberg, J., Hingson, R., Swartzwelder, S. Murphy, S. A developmental perspective on alcohol and youths 16 to 20 years of age. Pediatrics 2008; 121(l 4): 290-310. 18. Skara, S., & Sussman, S. A review of 25 long-term adolescent tobacco and other drug use prevention program evaluations. Prev Med2003; 37(5): 451-474. 19. Walker Z, Townsend J, Oakley L, Donovan C, Smith H, Hurst Z, et al. Health promotion for adolescent in primary care: randomized controlled trial. BMJ2002; 325(7363): 524. 20. USDHHS. Office of disease prevention and health promotion. Healthy people 2020. Available at: http://www. Healthy people.gov/hp2020/comments/default.asp. 21. Inchley JO, Muldoon J, Currie C. Becoming a health promoting school: evaluating the process of effective implementation in Scotland. Health Promotion International2006; 22(1): 65- 71. 22. Inman D.D, Karen M, Bakergem V, Larosa A.C, Garr D.R. Evidence- based health promotion programs for schools and communities. American Journal Of Preventive Medicine2011; 40(2): 207- 219. 23. Parvizi S, Ahmadi FA, Nikbakht AR. A qualitative study of adolescents’ perceptions of health related issues. Payesh2003;2(4): 245- 252. 24. Tavafian S, Aghamolaei T. Assessing lifestyle of high school students in Bandar Abbas, Iran. Scientific Journal of school of public health and institute of public Health Research2013; 11(3): 83- 93. 25. Greenberg MT, Weissberg RP, O Brien MU, Zins JE, Fredericks L, Resnik H, et al. Enhancing school-based prevention and youth development through coordinated social, emotional, and academic learning. American Psychologist 2003; 58 (6-7):466-474. 26. Elder JP, Perry CL, Stone EJ, Johnson CC, Yang M, Edmondson EW, et al. Tobacco use measurement, prediction, and intervention in elementary schools in four states: the CATCH study. Prev Med 1996; 25(4):486-94. 27. Gortmaker SL, Peterson K, Wiecha J, Sobol A, Dixit S, Fox MK, et al. Reducing obesity via a school-based interdisciplinary intervention among youth: planet health. Arch Pediatr Adolesc Med. 1999; 153:409-418. 28. Gilbert JB, Schinke S, Orlandi MA. School-based health promotion: Substance abuse and sexual behavior. Applied and Preventive Psychology 1995; 4(3):167-184. 29. Xu Long S, Pan Bao J, Lin Jin X, Chen LJ P, Yu Sen H, Jones J. Creating health- promoting school in rural china: a project started from deworming. Health Promotion International 2000; 15(3):197- 206. 30. Mohammad- Alizadeh- Charandabi S, Mirghafourvand M, Karkhaneh M. Health promoting lifestyles and self- efficacy in adolescent boys. Journal Mazand Univ Med Sci 2014; 23(10): 1-11. 31. Mhfoozpour S, Ghorbani A.R, Nooritajer M, Akbarzadeh-baghban R. Assessment of physical health status of Govermental high schools male students at some educational areas of Tehran. Iran Nursing Journal2010; 22(61): 73- 85. 32. Peyman Nooshin, Mahdizadeh M, Mahdizadeh M. Evaluation of education in promoting healthy lifestyle behaviors among adolescent girls, according to the health belief model. Journal of Sabzevar University of Medical Science2014; 21(1): 164- 174. 33. Centers for disease control and prevention. School Health Index; A self- assessment and planning guide. Middle school/ High school/ version. Atlanta, Georgia2012. Available at: http://www.cdc.gov/healthy youth/SHI/. 34. Joint Committee on National Health Education Standards. National Health Education Standards, Second Edition, Achieving Excellence. Atlanta, GA: American Cancer Society, 2007. Available at: http://www.cdc.gov/healthyyouth/sher/standards/. 35. U.S. Department of Health and Human Services. 2008 Physical Activity Guidelines for Americans. Washington, DC: U.S. Department of Health and Human Services; 2008. Available at: http://www.health.gov/paguidelines/guidelines/. 36. Physical Activity Guidelines Advisory Committee. Physical Activity Guidelines Advisory Committee Report, 2008. Washington, DC: U.S. Department of Health and Human Services; 2008. Available at: http://www.health.gov/paguidelines/report/. 37. Physical Activity Guidelines for Americans Midcourse Report Subcommittee of the President’s Council on Fitness, Sports & Nutrition. Physical Activity Guidelines for Americans Midcourse Report: Strategies to Increase Physical Activity among Youth. Washington, DC: U.S. Department of Health and Human Services; 2012. Available at: http://www.health.gov/paguidelines/midcourse/. 38. American Academy of Pediatrics. Committee on School Health. School health centers and other integrated school health services. Pediatrics. 2001; 107(1):198–201. 39. American Academy of Pediatrics. Council on School Health. Role of the school nurse in providing school health services. Pediatrics. 2008; 121:1052–1056. 40. Richardson JW, Juszczak LJ. Schools as sites for health-care delivery. Public Health Reports. 2008; 123:692–694. 41. Lawrence RS, Gootman JA, Sim LJ, eds. Washington, DC: The National Academies Press; 2009. Available at: http://www.nap.edu/catalog.php?record_id=12063. 42. U.S. Department of Health and Human Services, Health Resources and Services Administration, Maternal and Child Health Bureau. The Mental and Emotional Well-Being of Children: A Portrait of States and the Nation 2007. Rockville, MD: U.S. Department of Health and Human Services; 2010. Available at: http://mchb.hrsa.gov/nsch/07emohealth/moreinfo/pdf/nsch07.pdf. 43. American Academy of Pediatrics. Council on School Health. Policy statement—school-based mental health services. Pediatrics. 2004; 113(6):1839–1845. 44. American School Health Association. School-based Mental Health Services. Kent, Ohio: American School Health Association; 2006. Available at: http://www.ashaweb.org/files/public/Resolutions/School_Based_Mental_Health_Services.pdf 45. Paternite CE. School-based mental health programs and services: overview and introduction to the special issue. Journal of Abnormal Child Psychology. 2005; 33:657–663. 46. Briefel RR, Crepinsek MK, Cabili C, Wilson A, Gleason PM. School food environments and practices affect dietetic behaviors of US public school children. Journal of the American Dietetic Association. 2009; 109(Suppl 1):S91–S107. 47. Fox MK, Dodd AH, Wilson A, Gleason PM. Association between school food environment and practices and body mass index of US public school children. Journal of the American Dietetic Association. 2009; 109(Suppl 2):S108–S117. 48. Fox MK, Gordon A, Nogales R, Wilson A. Availability and consumption of competitive foods in US public schools. Journal of the American Dietetic Association. 2009; 109:S57–S66. 49. Fox MK, Condon E, Crepinsek MK, Niland K, Mercury D, Forrestal S, Cabili C, Oddo V, Gordon A, Wozny N, Killewald A. School Nutrition Dietary Assessment Study IV, Vol. I: School Foodservice Operations, School Environments, and Meals Offered and Served. Alexandria, VA: U.S. Department of Agriculture, Food and Nutrition Service, Office of Research and Analysis; 2012. 50. Meyer L, Chiang RJ. Chapter I: Policies to promote safety and prevent violence. In: Fit, Healthy and Ready to Learn: A School Health Policy Guide. Arlington, VA: National Association of State Boards of Education; 2012. Available at: http://www.nasbe.org/wp-content/uploads/FHRTL-I_SafetyandViolencePrevention_NASBE_November2012.pdf 51. U.S. Department of Education. Practical Information on Crisis Planning A Guide For Schools And Communities. Washington, DC: U.S. Department of Education; 2007. Available at: http://www2.ed.gov/admins/lead/safety/emergencyplan/crisisplanning.pdf. 52. U.S. Environmental Protection Agency. School Siting Guidelines. Washington, DC: U.S. Environmental Protection Agency; 2011. Publication number EPA-100-K-11-004. Available at: http://www.epa.gov/schools/siting/download.html. 53. U.S. Environmental Protection Agency. Improved Academic Performance: Evidence from Scientific Literature. Washington, DC: U.S. Environmental Protection Agency; 2013. Available at: http://www.epa.gov/iaq/schools/student_performance/evidence.html. 54. Lawrence Berkeley National Laboratory. Indoor Air Quality Scientific Findings Resource Bank. Berkeley, CA: Lawrence Berkeley National Laboratory; 2013. Available at: http://www.iaqscience.lbl.gov/sfrb.html. 55. Frumkin H. Introduction. In: Frumkin H, Geller R, Rubin IL, eds. Safe and healthy school environment. Newyork, NY: Oxford University press; 2006. 56. Directors of health promotion and education: school employee wellness: A guide for protecting the directors of health promotion and education; 2007. Available at: http //www.Healthschool sms.org/staff- health/documents/Entire guid.pdf. 57. Aldana SG, Merrill RM, Price K, Hardy A, Hager R. Financial impact of a comprehensive multisite workplace health promotion program. Preventive Medicine2005; 40: 131- 137. 58. Ippolito-Shepherd J, Cerqueira MT, Ortega DP. Health-Promoting Schools Initiative in the Americas. Promot Educ 2005;12:220-229. 59. Rasmussen VB, Rivett D. The European Network of Health Promoting Schools–an alliance of health, education and democracy. Health Educ (Lond) 2000;100:61-67. 60. Fathi B, Allahverdipour H, Shaghaghi A, Kousha A, Jannati A. Challenges in Developing Health Promoting Schools’ Project: Application of Global Traits in Local Realm. Health Promotion Perspectives; 2014; 4(1): 9-17. doi: 10.5681/hpp.2014.002 61. Resnick B, Inguito P, Orwig D, Yahiro JY, Hawkes W, Werner M, et al. Treatment fidelity in behavior change research: a case example. Nurs Res 2005; 54(2): 139-43. 62. Centers for Disease Control and Prevention. Coordinated School Health. Available at: http://www.cdc.gov/healthyyouth/cshp/index.htm. 63. Principle of health education & health promotion, 3th ed, J. Thomas Butler, 2001. 64. Leuven KV, Prion S. Health promotion in care directed by nurse practitioners. Journal of Nurse Practitioners2007; 3(7): 456-461. 65. World Health Organization. 10 facts on adolescent health 2008. Available from: http://www.who.int/features/factfiles/adolescent_health/en/. 66. Park G.A, Park K. Text Book of medical and social prevention, general health services. Editor: Shojaea Thehrani H.Samat Publications; 2008:43. 67. WHO, Promoting mental health: Conceps, emerging evidence and practice: report of the world health organization, department of mental health and substance abuse in collaboration with the Victorian health promotion foundation and the univercity of Melbourne, 2005. 68. World Health Organization. http://www.int/dietphysicalactivity/diet/en/ 69. Global recommendations on physical activity for health. Available from: http://www.who.int/dietphysicalactivity/factsheet_recommendations/en/index.html. 70. Carr Gregg, M. R. C., & Grover, S. R. (2003). Risk taking behaviour of young women in Australia, screening for health risk behaviours. Medical Journal of Australia, 178, 601- 604. 71. Rakhshani F, Shahraki Sanavi F. Research method- Scientific process and techniques applied. Shahid Beheshti Universcity of Medical Sciences. 1 ed. 2015. 224-230. 72. Centers for Disease control and Prevention. Avaliable at: http://www.cdc.gov/healthyyouth/schoolhealth/index.htm. Accesed by: 2015/1/1. 73. Barlow SE, Dietz WH. Obesity Evaluation and Treatment: Expert Committee Recommendations. The Maternal and Child Health Bureau, Health Resources and Services Administration and the Department of Health and Human Services. Pediatrics1998; 102: E29. 74. Kuczmarski RJ, Ogden CL, Grummer-Strawn LM, et al. CDC growth chart: United States. Adv Data 2000; 314: 1-27. 75. Diagnosis, Evaluation and Treatment of High Blood Pressure in children and adolescents. U.S. department of health and human services National Institues of health. National Heart, lung and blood institute. 4 ed. 2005. 12-13. 76. Goldberg DP, Gater R, Saratorius N. the validity of two versions of the GHQ in the WHO study of mental illness in general health care. Psychological Medicine1997; 27: 191- 197. 77. Banles MH. Validation of General Health Questionnaire in a young sample. Psychological Medicine1983; 13: 349- 353. 78. Goldberg DP. Screening psychiatric disorders in: Williams P, Willkinson G (eds). The scape of epidemiological psychiatry. London: Routledge 1989. 79. Ebrahimi A, Molavi H, Moosavi G, Bornamanesh A, Yaghobi M. Psychometric properties and factor structure of General Health Questionnaire 28(GHQ- 28) in Iranian psychiatric patients. Journal of Research in Behavioural Sciences2007; 5(1): 5- 11. 80. Saffari M, Shojaei-Zadeh D, Ghofrani-Pour F, etal. Health education and promotion: Theories, models and methods. 1nd ed. Tehran: Sobhan; 2009: . |
| معرفی پژوهش/ اهداف پژوهش (عین عبارت هدف پروپوزال را کپی نکنید. بلکه با جملاتی که برای مردم قابل فهم باشد (برای سواد حدود پنجم ابتدایی )هدف را برای شرکت کنندگان توضیح دهید.) در تمام این متن در صورتیکه شرکت کننده کودک یا فرد فاقد ظرفیت تصمیم گیری است باید مواردیکه منظور از "من"، فرد شرکت کننده بوده است به "کودک" یا "فرد تحت سرپرستی من" اصلاح شود و مواردیکه منظور از "من"، رضایت دهنده است به من به عنوان "ولی" یا "قیم قانونی" اصلاح شود. | |
| خون گیری (آیا طرح شما نیاز به خونگیری دارد یا خیر) | |
| نحوه همکاری/ مزایا ی طرح (در این بخش برای شرکت کنندگان به زبان ساده توضیح دهید که: چه مداخله ای بر روی آنها صورت میگیرد. چه اقدامات پاراکلینیکی بر روی آنها انجام میشود. چه نمونه ای و با چه حجمی از آنها میگیرید در این مدت چند نوبت مراجعه باید داشته باشند و به چه فواصلی چه اقداماتی را در پیگیری آنها انجام میدهید. (حتی میتوانید سود بالقوه ای که شرکت کنندگان میتوانند از شرکت در این پژوهش ببرند بنویسید. این سود میتواند شرح احتمال درمان یا تشخیص بهتر بیماریشان، دریافت خدمات سلامت رایگان و یا پرداخت مشوق مالی در ازای جبران همکاریشان باشد) | |
| عوارض جانبی (منظور عوارض و میزان احتمال بروز آنها در این مطالعه است) | |
| جبران عوارض احتمالی (برای آنکه شرکت کننده بتواند ارزیابی مناسبی از سود و زیان شرکت در پژوهش شما داشته باشد لازم است بتواند سود و زیان مداخلات معمول و مداخلات این پژوهش را مقایسه کند. به عنوان مثال میزان موفقیت و میزان عوارض هریک را مقایسه کند.) - او باید بداند كه اگر در حين و بعد از انجام پژوهش هم هر مشكلي اعم از جسمي و روحي به علت شرکت در اين پژوهش برایش پيش آمد درمان عوارض، و هزينههاي آن و غرامت مربوطه بر عهده مجري خواهد بود. | |
| هزینه های مربوط به انجام طرح تحقیقاتی (تمام مداخلات پژوهشی باید برای بیمار رایگان باشد و بیمار بداند شامل چه مواردی هستند. ) | |
| روش های جایگزین در صورت عدم تمایل به شرکت در مطالعه چه روش های درمانی برای بیمار ارائه خواهد شد | |
| محرمانه بودن بیمار باید بداندکه دست اندر كاران اين پژوهش، كليه اطلاعات مربوط به او را نزد خود به صورت محرمانه نگهداشته و فقط اجازه دارند نتايج كلي و گروهي اين پژوهش را بدون ذکر نام و مشخصات بیمار منتشر كنند. و كميته اخلاق در پژوهش با هدف نظارت بر رعایت حقوق وی ميتواند به اطلاعات ایشان دسترسي داشته باشد. | |
| پاسخگویی به پرسش ها در این بخش نام و اطلاعات دسترسی فردی از عوامل پژوهش را که بتواند اطلاعات صحیح و کافی در اختیار شرکت کنندگان قرار دهند و در مورد عوارض و نگرانیها راهنمایی لازم را ارائه دهند ذکر شود | |
| حق نپذیرفتن یا انصراف بیمار باید بداند که شرکت اودر اين پژوهش کاملاً داوطلبانه است و مجبور به شرکت در اين پژوهش نيست و در صورت عدم شرکت از مراقبتهاي معمول تشخيصي و درماني محروم نخواهد شد او باید بداند كه حتي پس از موافقت با شركت در پژوهش ميتواند هر وقت كه بخواهد، پس از اطلاع به مجري، از پژوهش خارج شود و خروج اواز پژوهش باعث محرومیت از دریافت خدمات درمانی معمول برای اونخواهد شد. | |
| رضایت او باید بداند که اگر اشکال يا اعتراضي نسبت به دست اندركاران يا روند پژوهش دارد مي تواند با كميته اخلاق در پژوهش دانشگاه تماس گرفته و مشکل خود را به صورت شفاهي يا كتبي مطرح نمايد. در انتهای فرم قید گردد : اينجانب موارد فوقالذکر را خواندم و فهميدم و بر اساس آن رضايت آگاهانه خود را براي شركت در اين پژوهش اعلام ميکنم. اينجانب ……………… خود را ملزم به اجراي تعهدات مربوط به مجري در مفاد فوق دانسته و متعهد ميگردم در تأمين حقوق و ايمني شركت كننده در اين پژوهش تلاش نمايم | |
| پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی |

| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|---|---|---|
| check list. doctor.doc | 1393/12/06 | 40960 | دانلود |
| check list.school.doc | 1393/12/06 | 74240 | دانلود |
| Q.Manager.doc | 1393/12/06 | 519168 | دانلود |
| Q.teacher.doc | 1393/12/06 | 109056 | دانلود |
| Arbitration Response.doc | 1394/04/08 | 65536 | دانلود |
| 137_364_29_.doc | 1394/04/08 | 95744 | دانلود |
| Shora.docx | 1394/05/11 | 34349 | دانلود |
| final questionner student.doc | 1394/06/28 | 174592 | دانلود |
| Q.student1.doc | 1394/06/28 | 268288 | دانلود |
| final_Payannameh.doc | 1394/06/28 | 1023488 | دانلود |
| IMAG0465.jpg | 1394/06/28 | 602069 | دانلود |
| Revised proposal Ethics Committee.doc | 1394/08/05 | 1014272 | دانلود |
| 7227.doc | 1394/08/11 | 1015296 | دانلود |
| 10.jpg | 1395/10/07 | 406650 | دانلود |