اثر بخشی ترکیب درمان شناختی –رفتاری و دارو درمانی بر بهبود کیفیت زندگی و شدت ادراک درد بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید .

The effectiveness of CBT and pharmacotherapy improving the quality of life and the perception of pain in patient with rheumatoid arthritis.


چاپ صفحه
پژوهان
صفحه نخست سامانه
مجری و همکاران
مجری و همکاران
اطلاعات تفضیلی
اطلاعات تفضیلی
دانلود
دانلود
علوم پزشکی زاهدان
علوم پزشکی زاهدان

مجریان:

کلمات کلیدی: آرتریت روماتوئید، کیفیت زندگی، ادراک درد، درمان شناختی_رفتاری

اطلاعات کلی طرح
hide/show

کد طرح 7470
عنوان فارسی طرح اثر بخشی ترکیب درمان شناختی –رفتاری و دارو درمانی بر بهبود کیفیت زندگی و شدت ادراک درد بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید .
عنوان لاتین طرح The effectiveness of CBT and pharmacotherapy improving the quality of life and the perception of pain in patient with rheumatoid arthritis.
نوع طرح کاربردی
محل اجرای طرح مدیریت توسعه فناوری سلامت
رسته مطالعاتی مطالعه های اکولوژیک(Ecologic Studies)(مطالعه کمی)
دانشکده/مرکز دانشکده پزشکی زاهدان
زمان اجرا -روز 365

اطلاعات مجری و همکاران
hide/show

نام و نام‌خانوادگی سمت در طرح نوع همکاری درجه‌تحصیلی پست الکترونیک
نورمحمد بخشانیمجری اولاستاد راهنمادکترای تخصصی nmbs14@yahoo.com
زهرا ذاکریمجری دوماستاد راهنمافوق تخصص
محبوبه احمدی کمشچههمکارهمکاری در اجرای طرحکارشناسی ارشدahmadim154@gmail.com

اطلاعات تفضیلی
hide/show

عنوان متن
خلاصه طرح به فارسی اثر بخشی ترکیب درمان شناختی –رفتاری و دارو درمانی بر بهبود کیفیت زندگی و شدت ادراک درد بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید .
خلاصه طرح به لاتینThe effectiveness of CBT and pharmacotherapy improving the quality of life and the perception of pain in patient with rheumatoid arthritis.
بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهشآرتریت روماتوئید ( روماتیسم ) یک بیماری خود ایمنی است , مفاصل را گرفتار می کند و باعث التهاب و حساس شدن , سفت شدن و تخریب مفاصل می شود که می تواند همراه با خستگی , کاهش وزن , اضطراب و افسردگی باشد(1). شیوع این بیماری تقریبا یک درصد کل جمعیت در دنیا را شامل می گردد .زنان تقریبا 3 برابر مردان گرفتار این بیماری می شوند .شیوع بیماری با افزایش سن افزایش می یابد اما تفاوتی که بین زن ومرد از نظر ابتلا وجود دارد در گروه سنی مسن تر کاهش می یابد . هشتاد درصد بیماران بین سنین 35 تا 50 سالگی به این بیماری مبتلا می شوند . این بیماری مزمن ودردناک است و به همین دلیل می تواند کیفیت زندگی مبتلایان را تحت تاثیر قرار دهد(2).کیفیت زندگی یک مفهوم چند بعدی است که سازمان بهداشت جهانی آن را اینطور تعریف می کند :« درک فرد از وضعیت زندگیش با توجه به فرهنگ و نظام های ارزشی و ارتباط آن با اهداف , انتظارات , علایق , استانداردها و تجربیات زندگی » (3). ابعاد کیفیت زندگی اینگونه است : 1- بعد فیزیکی که به دریافت بیمار از توانایی هایش در انجام فعالیت ها اشاره دارد . 2- بعد روانی که به جنبه های روانی سلامت , مثل افسردگی , ترس , عصبانیت و خوشحالی را در بر می گیرد . 3- بعد اجتماعی که به توانایی های فرد در برقراری ارتباط با اعضای خانواده , همکاران و ... مربوط می شود . بیماری روماتیسم می تواند هر سه بعد را تحت تاثیر قرار دهد(4). در تحقیقی که منجمد و رضویان روی 190 نفر از بیماران مبتلا به روماتیسم انجام دادند به این نتیجه رسیدند که زندگی نیمی از بیماران مبتلا به روماتیسم در سطح نا مطلوب بوده و ارتباط معنا داری بین شدت درد , شدت خستگی , ناتوانی در حرکت , اضطراب پنهان و آشکار و شدت افسردگی با کیفیت زندگی مشاهده شد(5). پور تهمتن و همکاران نیز در تحقیقی که بر روی 165 نفر مبتلا به روماتیسم نجام دادند به نتایج مشابهی دست یافتند و یافته ها حاکی از آن بود که ابتلا به بیماری مزمن روماتیسم در ابعاد مختلف کیفیت زندگی اثر منفی داشته و چون این ابعاد از هم مستقل نیستند , متغیر های مختلف اقتصادی و اجتماعی و جمعیتی افراد اثرات متفاتی بر ابعاد کیفیت زندگی دارند(6). از آنجا که ابعاد کیفیت زندگی از یکدیگر مستقل نیستند بنابراین اختلال دهد در هر یک از این ابعاد , بعد دیگر را نیز تحت تاثیر قرار خواهد داد . به همین دلیل در یک درمان جامع هر سه بعد را باید مد نظر داشت . درد مزمنی که همراه این بیماری وجود دارد می تواند با آسیب بافتی همراه باشد یا در طول زمان عود کند و جنبه های متفاوت کیفیت زندگی فرد را تحت تاثیر قرار دهد و هزینه های گزافی را بر جامعه و سیستم بهداشت و درمان تحمیل نماید(7 ). اما نتایج تحقیقات نشان می دهند که هیچ رابطه ی روشنی برای مثال , میان میزان آسیب دیدگی بافت های بدن و میزان ناراحتی و یا ناتوانی کارکردی که بیمار آن را گزارش می کند , وجود ندارد. به عنوان مثال رضایی و همکاران در یک تحقیق به بررسی رابطه بین نقص هیجانی و درد در بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید پرداختند و به این نتیجه رسیدند که بین پریشانی هیجانی و مولفه های گوناگون درد ارتباط معنا داری وجود دارد و با افزایش آلکسی تیمیا , اضطراب و افسردگی در این بیماران شدت درد نیز افزایش می یافت (8). بنابراین در غالب افرادی که درد را تجربه می کنند عوامل اجتماعی , فرهنگی و روان شناختی , به گونه جدایی ناپذیر با تغیرات فیزیولوژیک در هم بافته اند و یا حتی ممکن است مقدم بر آن باشند . مطالعات نشان داده اند که افرا د از تظاهرات شناختی ( باورها در زمینه بیماری ) , هیجانی ( ترس و اضطراب نسبت به تهدیدات تندرستی ) و اسناد معنای متفاوت نسبت به علایم و پیامدهای علایم برخوردارند(9). این تفاوت در شناخت و هیجانات نسبت به بیماری می تواند ادراک فرد را تحت تاثیر قرار دهد . به عنوان مثال محمدی و همکاران در یک پژوهش نیمه تجربی که روی 30 زن داوطلب مبتلا به درد مزمن انجام دادند به این نتیجه رسیدند که درمان شناختی حضور ذهن ممکن است با کاهش فاجعه آمیز کردن درد ودر نتیجه کاهش اضطراب و ترس مرتبط با درد , در کاهش شدت درد ادراک شده و محدودیت عملکرد بیماران مبتلا به درد مزمن موثر باشد( 10 ). عوامل شناختی یعنی باورهای غیر منطقی ومنفی مانند جنبش هراسی و فاجعه آمیزی , استفاده از منابع مقابله ای منفعلانه مانند دوری گزینی از درد می توانند باعث شدت ادراک درد در بعضی از بیماریهای جسمی مزمن شوند . این عوامل باعث راه اندازی چرخه معیوب هیجانهای منفی نسبت به درد , احساس شکست , افزایش پریشانی های روان شناختی و ادراک درد می شود .طبق نظریه کنترل دروازه درد , درد میتواند فرآیند های ذهنی مرتبط با احساس , شناخت , هیجان و رفتار را تحت تاثیر قرار دهد به گونه ایی که این دروازه نه تنها با درون دادهای پیرامونی تحریک می شود بلکه بوسیله مراکز عالی مغز ( که مسئول افکار , هیجانها و رفتارها هستند ) نیز کنترل می شود . به همین دلیل رویکرد های مدیریت درد مزمن به جای کاربرد صرف رویکردهای درمان زیستی , روی کاربرد مداخله های چند بعدی , مانند مداخله های شناختی – رفتاری مدیریت درد تمرکز دارند . این مداخله های چند بعدی با هدف قرار دادن عوامل زیستی – روانی و اجتماعی که در پدیدآیی و تحول درد مزمن و ناتوانی های متعاقب آن نقش دارند , موثر واقع می شوند . جان بزرگی و همکاران در یک پژوهش که روی زنان مبتلا به کمر درد مزمن انجام داند به این نتیجه رسیدند که درمان شناختی – رفتاری با تغییر رفتارهای نا کارآمد , تصحیح شناخت های ناسازگار و احساس های مخرب مرتبط با درد , باعث می شود اثرهای زیانبار درد به کمترین حد برسد و پریشانی های روانشناختی بهبود یابد(11 ). در تحقیقی شارپ و همکاران نقش پیشگویی از کار افتادگی , ادراک بیماری , در د و استراتژی کنار آمدن را در بیمارانی که در اوایل شروع بیماری آرتریت روماتوئید بودند , مورد بررسی قرار دادند . نتایج این تحقیق اهمیت این فاکتور های روانشناختی را برای ابتلای این بیماران به افسردگی را تصدیق کردند .افسردگی سیر بیماری آرتریت روماتوئید راتحت تاثیر قرار می دهد . به عبارتی افسردگی در بیماری روماتیسم یک چرخه ی معیوب بوجود می آورد(12 ).
سوالات و / یا فرضیات پژوهش1- میانگین نمره کیفیت زندگی افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید قبل و بعد از انجام عمل آموزشی چقدر است 2- میانگین نمره شدت ادراک درد افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید قبل و بعد از انجام عمل آموزشی چقدر است 3-میانگین نمره کیفیت زندگی افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید شرکت کننده در گروه برنامه آموزشی به همراه دارو به طور معنا داری بیشتر از میانگین نمره افراد دریافت کننده دارو به تنهایی است 4-میانگین نمره شدت ادراک درد افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید شرکت کننده در گروه برنامه آموزشی به همراه دارو به طور معنا داری بیشتر از میانگین نمره افراد دریافت کننده دارو به تنهایی است
هدف کلی طرحتعیین اثر بخشی ترکیب درمان شناختی – رفتاری و دارو درمانی بر بهبود کیفیت زندگی وشدت ادراک درد بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید .
اهداف اختصاصی1--تعیین و مقایسه میانگین نمره کیفیت زندگی افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید قبل و بعد از شرکت در برنامه آموزشی . 2-تعیین و مقایسه میانگین نمره شدت ادراک درد افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید قبل و بعد از شرکت در برنامه آموزشی . 3-تعیین و مقایسه میانگین نمرات کیفیت زندگی افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید شرکت کننده در گروه برنامه آموزشی به همراه دارو و افراد مبتلا به روماتیسم دریافت کننده دارو به تنهایی . 4- تعیین و مقایسه میانگین نمرات شدت ادراک درد در افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید شرکت کننده در گروه برنامه آموزشی به همراه دارو و افراد مبتلا به روماتیسم دریافت کننده دارو به تنهایی .
سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرحدانشگاه علوم پزشکی زاهدان
تعریف واژه های تخصصیکیفیت زندگی : سازمان بهداشت جهانی کیفیت زندگی را اینگونه تعریف می کند : « درک فرد از وضعیت زندگیش با نوجه به فرهنگ و نظام ارزشی و ارتبات آن با اهداف , انتظارات , علایق , استعدادها و تجربیات .» (3 ) . کیفیت زندگی دارای سه بعد است : 1- بعد فیزیکی که به دریافت بیمار از توانایی هایش در انجام فعالیت ها اشاره دارد . 2- بعد روانی که به جنبه های روانی سلامت مثل افسردگی , ترس , عصبانیت و خوشحالی را در بر می گیرد .3- بعد اجتماعی که به توانایی های فرد در برقراری ارتباط با اعضای خانواده , همکاران و ... مربوط می شود( 4 ) . ادراک : مرحله ایی از پردازش اطلاعات است که در آن فرد به ماهیت محرک پی می برد .اما آنچه فرد درک می کند کاملا با محرک منطبق نیست . و می تواند تحت تاثیر ویژگیهای ادراک کننده قرار گیرد ومقداری تحریف در آن بوجود آید ( 9 ) . ادراک درد : ادراک درد دارای سه بعد است . 1- ادراک حسی درد 2- ادراک عاطفی درد 3- اداک ارزیابی در د . ادراک عاطفی درد می تواند تحت تاثیر هیجانات و عواطف اداک کننده قرار گیرد . ادراک ارزیابی درد نیز می تواند تحت تاثیر ارزیابی شناختی فرد از محرک قرار گیرد(9 ) . آرتریت روماتوئید ( RA ) : یک بیماری خود ایمنی است که باعث التهاب مفاصل و حساس وخشک شدن آنها می گردد .این بیماری باعث تخریب مفاصل می شود و با درد مزمن همراه است( 1 ) . درمان شناختی – رفتاری (CBT) : درمان شناختی رفتاری از دو رویکرد و رفتاری تشکیل شده است . رویکرد رفتاری در روانشناسی , دلیل مشکلات رفتاری را یادگیری و تقویت ین یادگیری می داند وبرای از بین بردن این مشکلات از خاموشی یعنی عدم تقو یت پاسخ های فرد استفاده می کند . رویکرد شناختی , دلیل مشکلات رفتاری را باورهای و طرحواره های غلط می داند و برای از بین بردن این مشکلات سعی در تصحییح شناخت ها , باورها و طرز فکر فرد دارد( 10).
نوع مطالعهآزمایشی
جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)جامعه مورد مطالعه , تمام افراد مبتلا به آرتریت روماتوئید مراجعه کننده به کلینیک تخصصی روماتولوژی پاستور زاهدان در سال 1394 می باشند . معیارهای ورود وخروج عبارتند از: 1- سن نمونه ها بالاتر از 20 و کمتر از 40 سال باشد 2- تشخیص آرتریت روماتوئید آنها توسط پزشک متخصص تائید شده باشد 3- حداقل 3 سال و حداکثر 5 سال از تشخیص بیماری آنها گذشته باشد4-داشتن حداقل مدرک پنجم ابتدایی 5- قبل از ابتلا به آرتریت روماتوئید مشکلات روانی شناخته شده مثل افسردگی نداشته باشند و یا تحت درمان با داروهای روان گردان نباشند . 6- قبل از ابتلا به آرتریت روماتوئید مبتلا به بیماریهای مزمن و پر خطر نظیر سرطان بیماریهای تنفسی و ... نباشند.
حجم نمونه و روش محاسبه آن50 نفر.که 25 نفر به طور تصادفی در گروه آزمایش و 25 نفر دیگر در گروه کنترل قرار می گیرند . استفاده از بزرگترین نمونه , یک قاعده کلی در تحقیق کمی به شمار می آید . ولی در بسیا ری از مطالعا ت پژوهشی , محدودیت های زمانی و مالی تعداد آزمودنی های یک نمونه را محدود می کند . در تحقیق های آزمایشی باید حجم هر گروه حداقل 15 نفر باشد ( 13 ) .
روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود)افراد نمونه به روش نمونه در دسترس انتخاب می شوند . سپس به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار داده می شوند . به منظور قرار دادن تصادفی افراد در گروه ها , به هر فرد یک عدد اختصاص می دهیم سپس 25 تا از اعداد را در گروه آزمایش و 25 تا از اعداد را در گروه کنترل قرار می دهیم .
روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود)دادها بوسیله پرسش نامه جمع آوری می شوند .1- پرسش نامه مک گیل : این پرسش نامه دارای 20 سوال برای سنجش ادراک درد است . هر سوال دارای 6 گزینه است . به گزینه ها نمرات 1 تا 6 داده می شود . این آزمون دارای 4 زیر مقیاس است .که عبارتند از : 1- ادراک حسی درد شامل مجموعه سوالات 1تا 10 . 2 - ادراک عاطفی درد شامل مجموعه سوالات 11 تا 15 . 3 – ادراک ارزیابی درد شامل سوال 16 . 4- دردهای متنوع دیگر شامل مجموعه سوالات 16 الی 20 . در این پرسش نامه امتیاز بالاتر نشان دهنده میزان ادراک درد بالاتر می باشد و بر عکس . 2-پرسش نامه کیفیت زندگی 36 سوالی : این پرسش نامه از 36 سوال تشکیل شده است . ودارای 8 زیر مقیاس است . که شامل : 1- اختلال نقش به خاطر سلامت جسمی 2- کارکرد جسمی 3- اختلال نقش به خاطر سلامت هیجانی 4- انرژی / خستگی 5- بهزیستی هیجانی 6- کارکرد اجتماعی 7- درد 8- سلامت عمومی از ادغام زیر مقیاسها دو زیر مقیاس کلی دیگر به دست می آید که عبارتند از :1- زیر مقیاس سلامت جسمی 2- زیر مقیاس سلامت روانی
روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود)ابتدا افراد نمونه به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم می شوند . 1- گروه آزمایش 2- گروه کنترل سپس دو پرسش نامه ادراک درد و پرسش نامه کیفیت زندگی روی هر دو گروه اجرا می شود . و داده های حاصل از این دو پرسش نامه جمع آوری می شود ( پیش آزمون ) . بعد از آن طی جلسات ,گروه آزمایش درمان شناختی – رفتاری را مطابق راهنمای درمان اوتیس ( 14 ) همراه دارو درمانی دریافت می کنند ولی روی گروه کنترل تنها درمان دارویی انجام می شود . بعد از تمام شدن جلسات , مجددا پرسش نامه ادراک درد و کیفیت زندگی روی گره آزمایش و گروه کنترل اجرا می شود (پس آزمون ) .برنامه درمانی که برای افراد گروه آزمایش در نظرگرفته شده است به صورت انفرادی انجام می شود ( در هر جلسه یک نفر حضور دارد ) . و هر فرد از 25 نفر گروه آزمایش طی 11 جلسه که هر جلسه 60 دقیقه است , آموزش خواهد دید .طبق راهنمای عملی درمان شناختی – رفتاری اوتیس , در هر جلسه, بیمار یک مهارت جدید را فرا خواهد گرفت ( مانند آرام سازی , باز سازی شناختی , فعالیت زمان مند ) . به همین منظور هر جلسه دارای هدف مخصوص به خود است که رئوسی از موضوعات مهم , اطلاعات آموزشی برای انتقال به بیمار و دستوراتی در نحوه استفاده از فنون رادر بر می گیرد. جلسات با تعیین تکلیف خانگی و اهداف هفتگی پایان می یابد .در جلسه اول درمانگر بیماران را نسبت به حضور در جلسات و انجام تکالیف مربوط به آن متعهد می کند و ارتباط موفقیت آمیزی را همراه همدلی با بیماران برقرار خواهد کرد . همچنین درمانگر منطقی شفاف و متقاعد کننده برای این درمان را به زبان بیماران به آنها ارائه می دهد . موضوع هر جلسه به ترتیب عبارتند از جلسه 1 : آموزش در مورد درد مزمن . جلسه 2 : نظریه های درد و تنفس شکمی . جلسه 3 : آرام سازی عضلانی پیشرونده و تصویر سازی دیداری . جلسه 4 : افکار خود آیند و درد . جلسه 5 : باز سازی شناختی . جلسه 6 : مدیریت استرس . جلسه 7: فعالیت زمان مند . جلسه 8 : برنامه ریزی فعالیت خوشایند . جلسه 9 : مدیریت خشم . جلسه 10 : بهداشت خواب . جلسه 11 : برنامه پیشگیری از عود و بروز مجدد درد . این درمان همچنین شامل یک کتاب کار برای مراجع است که هر فصل آن منطبق با یک جلسه ویژه از درمان است و به منظور تسلط یافتن بیمار بر مهارت هایی که در جلسات درمانی فرا گرفته است بکار می رود .
روش تجزیه، تحليل و توصیف داده‌ها (نمونه‌اي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی)در این پزوهش برای خلاصه بندی , طبقه بندی , تهیه توزیع فراوانی , میانگین و واریانس و رسم نمودار از آمار توصیفی و برای بدست آوردن معنی داری و استنباط آماری از طرح دو گروهی – انتساب تصادفی با پیش آزمون و پس آزمون – استفاده می شود . ( طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه کنترل ) . و برا ی مقایسه میانگین پیش آزمون وپس آزمون از آزمون تی وابسته وبرای مقایسه میانگین گروه آزمایش وگره کنترل از آزمون تی مستقل استفاده می کنیم .برای کنترل اثر متغیر های ناخواسته بر متغیرهای وابسته از تحلیل کوواریانس استفاده می کنیم . برای تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS و با سطح معنی داری 95 درصد استفاده می کنیم .
ملاحظات اخلاقی راهنمای عمومی اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران در این طرح های کدهای شماره 1 , 2 , 3 , 13 , 25 و 27 رعایت خواهد شد . 1- هدف اصلی هر پژوهش باید ارتقای سلامت انسانها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد. 2- در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام میگیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزماییهای بالینی بر روی بیماران یا داوطلبهای سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است. 3- پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیه پذیر است که منافع بالقوه ی آن برای هر فرد آزمودنی بیشتر از خطرهای آن باشد. در پژوهشهای دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار میگیرد نباید بیشتر از آنچه باشد که مردم عادی در زندگی روزمرهی خود با آن مواجه میشوند. حصول اطمینان از این امر برعهده ی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایشکنندهی پژوهش از جمله کمیتهی اخلاق در پژوهش است. 13- کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا میشود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانهی کتبی غیر ممکن یا قابل صرفنظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیتهی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیتهی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود. 25- پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنیها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. همچنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنیها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار دادهها یا اطلاعات بهدست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد. 27- در پایان پژوهش، هر فردی که بهعنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که دربارهی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روشهایی که سودمندیشان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره مند شود.
محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنهاعدم علاقه و همکاری این افراد جهت شرکت در جلسات درمانی به دلیل بالا بودن میزان مشکلاتشان، از جمله مشکلات مربوط به بیماری و هزینه های مربوط به رفت وآمد .بنابراین سعی می شود که زمان ومحل تشکیل جلسات درمانی بر اساس نظرات خود افراد صورت گیرد و هزینه های رفت وآمد آنها پرداخت شود تا آنها بتوانند راحت تر در جلسات مداخلات روان شناختی مشارکت نمایند.
کلمات کلیدیآرتریت روماتوئید، کیفیت زندگی، شدت ادراک درد، درمان شناختی_رفتاری
فهرست منابع و مراجع1 -عبید رحمانی ,آرام ؛ قربان شیرودی , شهره ؛ خلعتبری, جواد ؛ عباسی ,اصغر. «بررسی افسردگی و اضطراب در بیماران دچار آرتریت روماتوئید» . مجله دانشگا ه علوم پزشکی گیلان , دوره بیست و دوم , شماره 85 , صفحات 22-15 2-منجمد شکوه ورعی , زهرا ؛ کاظم نژاد , انوشیروان ؛ رضویان , فائزه . «کیفیت زندگی دربیماران مبتلابه آرتریت روماتوئید ». مجله دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه دانشگاه علوم پزشکی تهران , دوره 13 , شماره 3 , 1386 , 66-57 3-ندریان , حیدر؛ مروتی شریف آباد , محمد علی ؛ سلیمانی صالح آبادی , حسین . «الگوی پیش بیینی کننده های کیفیت زندگی در بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید در شهر یزد بر اساس آنالیز مسیر سازه های الگوی پرسید ». مجله پزشکی هرمزگان , سال چهارم , شماره اول , بهار 89 , صفحات 44- 32 4-عباس زاده, فاطمه؛ باقری , اعظم ؛ مهران , ناهید . «کیفیت زندگی در زنان باردار . مجله دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران ». دوره 15 , شماه 1 , 1388 , صفحات 48-41 5-منجمد, زهرا؛ رضویان, فائزه . «بررسی تاثیر علایم و نشانه های بیماری بر کیفیت زندگی مبتلایان به آرتریت روماتوئید مراجعه کننده به بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 1384» . دانشگاه علوم پزشکی قم , دوره اول , شماره 1 , بهار 1386 6-محمد پور تهمتن , معصومه ؛ زرین پور طبری , نیلوفر؛ عابدینی , مژگان؛ و همکاران. «بررسی کیفیت زندگی مرتبط با سلامت بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید در غرب مازندران در سال 92 ». مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران , دوره بیست و چهارم , شماره 119 , آذر سال 1393 , صفحات 162-154 7-مولوی , پرویز ؛ میکاییلی , نیلوفر؛ دانشور , سمیه و همکاران . «نقش انکار و آلکسی تایمی بر ادراک درد در زنان مبتلا به سرطان سینه» . مجله پزشکی ارومیه , دوره بیست وششم , شماره دوم , صفحات , اردیبهشت 1394 , صفحات 111- 102 8- رضایی, فاطمه؛ نشاط دوست , حمید ؛ مولوی , حسین و همکاران . «رابطه بین نقص هیجانی و درد در بیماران مبتلا به آرتریت روماتوئید شهر اصفهان» . مجله علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی شهید صدوقی یزد , دوره 21 , شماره 4 , مهر و آبان 92 , صفحات 458- 448 9-مسعود نیا, ابراهیم ؛ عریضی, فروغ السادات؛ ربانی, رسول و همکاران . «تاثیر طبقه اجتماعی بر کیفیت ادراک بیماران آرتریت روماتوئید از علایم بیماری ودرد ». دو ماهنامه علمی پژوهشی دانشور رفتار , دانشگاه شاهد , آبان 84 , سال دوازدهم , شماره 13 10-محمدی, فرزانه ؛ محمد خانی , پروانه؛ دولتشاهی, بهروز . « اثر بخشی درمان حظور ذهن بر شدت درد ادراک شده و محدودیت عملکرد زنان مبتلا به درد مزمن در روند سالمندی ». مجله سالمندی ایران , سال ششم , شماره نوزدهم , بهار 1390 11-جان بزرگی , مسعود ؛ گلچین, ندا؛ علی پور , احمد. «اثر بخشی درمان شناختی- رفتاری گروهی در کاهش شدت درد و پریشانی های روانشناختی زنان مبتلا به کمر درد مزمن» .مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران , سال نوزدهم , شماره 2 , تابستان 1392 , صفحات 102-108 12-Sharpe L , Senky T , Allard S , The course of depression in recent onest rheumatoid arthritis . The predictive role of disability illness perception pain and coping . 13 – گال , مردیت ؛ بورک , والتر ؛ گال , جویس . روشهای تحقیق کمی و کیفی در علوم تربیتی و روانشناسی , ترجمه احمد رضا نصر , سمت,تهران , 1393 . 14- اوتیس , جان . راهنمای عملی درمان شناختی – رفتاری درد مزمن , ترجمه فرزانه محمدی , ارجمند , تهران , 1390 .
پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی

پیوست ها
hide/show

نام فایل تاریخ درج فایل اندازه فایل دانلود
rezayat nameh.docx1394/04/2057758دانلود
MPQ(1).pdf1394/04/2084354دانلود
sf-361.doc1394/04/20108032دانلود
propozal.doc1394/04/201035776دانلود
propozal eslah shodeh pas az shora.doc1394/04/281056768دانلود
propozal eslah shodeh kometeh akhlagh.doc1394/07/081056768دانلود