تعیین الگوی توزیع قندهای انتهایی گلیکوکونژوگه های سطح سلول در کارسینوم های تخمدانی با لکتین های UEA و PNA

سرطان تخمدان دومین بدخیمی شایع ژنیکولوژیک در زنان در کشورهای توسعه یافته و سومین بدخیمی شایع ژنیکولوژیک در کشورهای درحال توسعه می باشد. در سال2012 در سطح دنیا تقریبا 240000 زن مبتلا به سرطان تخمدان تشخیص داده شده و 150000 نفر به دلیل این بیماری فوت کرده اند. میزان بروز این سرطان در کشورهای توسعه یافته 4/9 مورد به ازای هر 100000 زن بوده و مورتالیتی آن 1/5 در هر 100000 می باشد. این میزان بروز و مورتالیتی در کشورهای در حال توسعه به ترتیب 0/5 و 1/3 در هر 100000 می باشد(1). میزان بروز این سرطان با افزایش سن افزایش می یابد به طوری که میزان آن از2/0 تا 4/1 در هر 100000 نفر از زنان سنین کمتر از 20 سال به 6/47 تا 7/56 در هر 100000 نفر از زنان سنین بیشتر از 70 سال رسیده و متوسط سن در زمان تشخیص در آمریکا 63 سال می باشد(2).

برای سرطان تخمدان ریسک فاکتورهای زیادی شناسایی شده که از اینها میتوان به استعداد ژنتیکی (که قوی ترین ریسک فاکتور شناخته شده بوده به طوری که حدود 10 تا 15 % از زنان مبتلا به این سرطان سابقه فامیلی دارند)، سن (که با افزایش سن میزان بروز این سرطان هم افزایش می یابد)، ناباروری، اندومتریوز و هورمون تراپی پره یا پست منوپوزال اشاره نمود. از طرفی دیگر بنظر می رسد که ریسک سرطان تخمدانی در زنانی که سابقه حاملگی، استفاده از قرصهای ضدبارداری، شیردهی یا هیسترکتومی یا بستن لوله دارند، کاهش می یابد(3 و 4).

تشخیص سرطان تخمدانی معمولا با بررسی های هیستولوژیک صورت می گیرد که این کار پس از برداشتن یک تخمدان بصورت جراحی انجام بیوپسی انجام میشود. به طور کمتر شایع (در حدود 20 % از سرطان های پیشرفته) ممکن است گذاشتن تشخیص وابسته به انجام پاراسنتز یا بیوپسی تحت هدایت مدالیته های تصویربرداری باشد(5).

میزان بقای پنج ساله در مبتلایان به سرطان تخمدان حدود 40 درصد است و علی رغم شناسایی روش های درمانی جدید در سرطان تخمدان، بیماری اکثر مبتلایان بعد از درمان اولیه عود کرده و این بیماران عمر زیادی نمی کنند که از مهم ترین علل آن تشخیص بیماری در زمانی است که پیشرفت زیادی کرده است. حال آنکه تحقیقات نشان می دهد که تشخیص بیماری در مراحل ابتدایی می تواند سبب کاهش 50 درصدی مرگ و میر ناشی از این سرطان گردد(6).

گلیکوکونژوگه های سطح سلول گروهی از گلیکوپروتئین ها و گلیکولیپیدها هستند که سطح خارجی تمام سلول های پستانداران را می پوشانند. نشان داده شده که کمیت و کیفیت این پوشش قندهای انتهایی از گلیکوکونژوگه ها نقش مهمی در اینترکشن های سلولی- سلولی و سلولی- ماتریکس خارج سلولی ، تشخیص(Recognition) سلولی- سلولی، ارتباط های سلولی،  تمایز، امبریوژنز، توموروژنز و تهاجم سرطان و متاستاز تومورها ایفا می کنند(7). بنظر می رسد که تنوع ساختاری، فیزیکی و شیمیایی و خصوصیات بیولوژیک گلیکوکونژوگه های سطح سلول به میزان زیادی وابسته به ترکیب کربوهیدارتی آن ها می باشد(8). الگوی گلیکوزیلاسیون گلیکوپروتئین های سطح سلول و ماتریکس خارج سلولی و گلیکولیپیدها به میزان زیادی تعیین کننده رفتار سلولها در وضعیت های نرمال و پاتولوژیک می باشد(9).  سلولهای سرطانی معمولا با تغییر بخش قندی گلیکوکونژوگه های خود توانایی متاستاز و هم چنین فرار از مکانیسم های دفاعی و ایمنی را پیدا می کنند(10). بنظر می رسد که در سلولها، در سیر تغییرات نئوپلاستیک نه تنها ماهیت این ترکیبات سطحی سلول بلکه میزان و  الگوی انتشار آنها نیز تغییر می یابد(11).

مطالعات مختلفی به بررسی قندهای انتهایی متعددی از قبیل قند انتهایی گالاکتوز/ ان استیل گالاکتوز آمین در سرطانهای مختلف از جمله کارسینوم های تخمدان، کارسینوم های سلول بازال و سنگفرشی پوست، آدنوکارسینوم کولون و کارسینوم معده پرداخته اند(12 و 13).

در مطالعه ای که عرب و همکارانش در سال 1382 انجام دادند، گزارش کردند که در کارسینوم های سلول های سنگفرشی حضور قند انتهایی گالاکتوز/ N- استیل گالاکتوزآمین فقط به صورت خیلی ضعیف در هسته سلول های نئوپلاستیک ملاحظه می شود و بنظر می رسد که در سلول های نئوپلاستیک مری نوعی کاهش پاسخ به لکتین PNA در سلول های بدخیم وجود دارد(12).

در مطالعه دیگری که عرب و همکارانش در سال 2012 با هدف بررسی گلیکوکونژوگه های حاوی قند انتهایی GalNac و GluNac در آدنوکارسینوم کولون انجام دادند به این نتیجه رسیدند که با افزایش گرید هیستوپاتولوژیک بیماری، فرکانس مثبت شدن سلول های نئوپلاستیک از نظر GalNac و GluNac توأما افزایش می یابد(13).

علی رغم پیشرفت های فراوان در تشخیص و درمان بدخیمی های تخمدان، این بیماری هنوز یکی از علل اصلی مرگ و میر ناشی از سرطان در زنان می باشد. مهم ترین علت این مسئله، عدم تشخیص به موقع این بدخیمی می باشد. با توجه به اهمیت و مورتالیتی بالای سرطان تخمدان و با در نظر گرفتن اینکه تحقیقات مختلف تغییر گلیکوکونژوگه های سطحی سلول را در روند بدخیمی برای بسیاری از بدخیمی های ارگان های مختلف بررسی کرده اند اما تحقیقات مشابهی در سرطانهای تخمدانی انجام نشده است، ما در این مطالعه بر آن شدیم تا به تعیین الگوی توزیع قند انتهایی گلیکوکونژوگه های سطحی سلول و ماتریکس خارج سلولی  در کارسینوم های تخمدانی بپردازیم.

الگوی پاسخ سلول ها در کارسینوم تخمدانی به لکتین های PNA و UEA با هم متفاوت است

الگوی پاسخ ماتریکس خارج سلولی در کارسینوم تخمدانی به لکتین های PNA و UEA با هم متفاوت است

شدت واکنش سلول ها در کارسینوم تخمدانی به لکتین های PNA و UEA با هم متفاوت است

بررسی الگوی توزیع قندهای انتهایی گلیکوکونژوگه های سطح سلول در کارسینوم های تخمدانی با لکتین های UEA و PNA

تعیین و مقایسه الگوی واکنش سلول ها در کارسینوم های تخمدانی به لکتین های PNA و UEA

تعیین و مقایسه الگوی واکنش ماتریکس خارج سلولی در کارسینوم های تخمدانی با لکتین های PNA و UEA

تعیین و مقایسه شدت واکنش سلول ها در کارسینوم تخمدانی به لکتین های PNA و UEA

دانشگاه های علوم پزشکی کشور

گلیکوکونژوگه: گلیکوکونژوگه ها ترکیباتی قندی و پروتئینی هستند که در غشای سلول و ماتریکس خارج سلولی بیان می شوند.

توصیفی تحلیلی

تعداد 15 بیمار انتخاب و لام های هماتوکسیلین- ائوزین بیماران مبتلا به آدنوکارسینوم تخمدان برای رنگ آمیزی مورد مطالعه قرار می گیرند

در این مطالعه تعداد 15 لام از 15 بیمار مبتلا به آدنوکارسینوم تخمدان بررسی خواهد شد

آسان و در دسترس

فرم های جمع آوری اطلاعات از نتایج آزمایشگاهی

پس از تصویب طرح در شورای پژوهشی دانشکده پزشکی، جهت تهیه لام های مورد نیاز با واحد بایگانی بیمارستان علی ابن ابیطالب(ع) هماهنگی های لازم به عمل خواهد آمد. پس از مطالعه لام ها و تایید تشخیص قبلی، بلوک های پارافینی مناسب انتخاب شده و مقاطعی با ضخامت مناسب( mm 5) تهیه خواهد گردید. مقاطع مورد نظر با روش معمول بافت شناسی پارافین زدایی و آب دهی شده و جهت خنثی نمودن پراکسیداز درون بافتی برش ها به مدت 10-5 دقیقه در محلول 1 % پراکسید هیدروژن در متانول و سپس به مدت دو ساعت در اطاقک مرطوب در مجاورت لکتین های PNA و UEA به رقت 10 میکروگرم در میلی لیتر قرار خواهند گرفت. برای رقیق سازی لکتین از بافر فسفات PBS با غلظت 1/0 مولار و اسیدیته 8/6 =pH استفاده خواهد شد. مقاطع پس از شستشو در PBS به مدت 10-5 دقیقه در محلول دی آمینوبنزیدین(DAB) 03/0 درصد که محتوی 200 میکرولیتر پراکسید هیدروژن به ازای هر صد میلی لیتر بافر باشد، قرار خواهد گرفت. به منظور توقف واکنش دی آمینوبنزیدین، لام ها به مدت 5 دقیقه در آب جاری شستشو داده شده و انگاه به مدت 5 دقیقه در محلول آلشین بلو با اسیدیته 5/2= pH قرار خواهند گرفت و مطابق روش های معمول در بافت شناسی آبگیری، شفاف و چسبانده خواهند شد. در نهایت مقاطع به دست آمده مورد مطالعه قرار گرفته و گزارش های بافتی مربوطه تهیه خواهد گردید. برای تهیه گریدینگ هیستوشیمی لامهای مورد مطالعه توسط استاد راهنما و دانشجو از نظر شدت رنگ آمیزی و محل آن بررسی خواهند شد و فرمهای مربوطه تکمیل خواهد گردید.

 داده ها  با استفاده از نرم افزار SPSS و تست های غیرپارامتریک Kruskall-Wallis و Mann-Whitney U و مک نمار مورد تجزیه  وتحلیل قرار خواهند گرفت. سطح معنی داری P<0.05 در نظر گرفته خواهد شد.

براساس راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های علوم پزشکی  دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران ، کدهای زیر رعایت می گردد :

1.     هدف اصلی هر پژوهشباید ارتقای سلامت انسانها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.

2.     در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام میگیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزماییهای بالینی  بر روی بیماران یا داوطلبهای سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

3.     پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیهپذیر است که منافع بالقوهی آن برای هر فرد آزمودنی بیشتر از خطرهای  آن باشد. در پژوهشهای دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار میگیرد نباید بیشتر از آنچه باشد که مردم عادی در زندگی روزمرهی خود با آن مواجه میشوند. حصول اطمینان از این امر برعهدهی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایشکنندهی پژوهش از جمله کمیتهی اخلاق در پژوهش است.

4.     مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینهی پایینتر و/ یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.

5.     قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات  اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنیها و تامین سلامت آنها انجام گیرد.

8.     طراحی و اجرای پژوهشهایی که بر روی آزمودنی انسانی انجام میگیرند، باید منطبق با اصول علمی پذیرفته شده بر اساس دانش روز و مبتنی بر مرور کامل منابع علمی موجود و پژوهشهای قبلی آزمایشگاهی، و  در صورت لزوم،  حیوانی مناسب باشد. مطالعات حیوانی باید با رعایت کامل اصول اخلاقی کار با حیوانات آزمایشگاهی انجام شوند.

9.     در پژوهشهای پزشکی که ممکن است به محیط زیست آسیب برسانند، باید احتیاطهای لازم در جهت حفظ و نگهداری و عدم آسیب رسانی به محیط ریست انجام گیرد.

10.   هر پژوهشی باید بر اساس و منطبق بر یک طرحنامه (پروپوزال) به انجام برسد. در کارآزماییهای بالینی باید علاوه بر طرح نامه، دستورالعمل (پروتکل) نیز تهیه و ارائه شود. طرحنامه و دستورالعمل باید شامل تمامی اجزای ضروری باشد. از جمله بخش ملاحظات اخلاقی، اطلاعات مربوط به بودجه، حمایت کنندهها، وابستگیهای سازمانی، موارد تعارض منافع بالقوهی دیگر، مشوقهای شرکت کنندگان، پیش بینی درمان و یا جبران خسارت افراد آسیب دیده در پژوهش .در مواردی که لازم است رضایتنامهی آگاهانه بهصورت کتبی اخذ شود، فرم رضایتنامه باید تدوین و به طرحنامه پیوست شده باشد. پیش از تصویب یا تأیید طرحنامه از سوی کمیتهی مستقل اخلاق در پژوهش، نباید اجرای پژوهش شروع شود.

11.   کمیتهی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرحنامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرحها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیتهی اخلاق درخواست میشود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.   

12.   انتخاب آزمودنیهای بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، بهنحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینهها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیضآمیز نباشد.

13.   کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا میشود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانهی کتبی غیر ممکن یا قابل صرفنظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیتهی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیتهی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

15.   پژوهشگر باید از آگاهانه بودن رضایت اخذشده اطمینان حاصل کند. برای این منظور، در تمامی پژوهشهای پزشکی، اعم از درمانی و غیردرمانی، پژوهشگر موظف است فرد در نظر گرفته شده بهعنوان آزمودنی را از تمامی اطلاعاتی که میتوانند در تصمیمگیری او مؤثر باشند، بهنحو مناسبی آگاه سازد. این اطلاعات مشتملند بر: عنوان و اهداف پژوهش، طول مدت پژوهش، روشی که قرار است بهکار گرفته شود (شامل احتمال تخصیص تصادفی به گروهمورد یا شاهد)، منابع تأمین بودجه، هر گونه تعارض منافع احتمالی، وابستگی  سازمانی پژوهشگر، و فواید و زیانهایی که انتظار میرود مطالعه در بر داشته باشد. همچنین، هر آزمودنی باید بداند که میتواند هر لحظه که بخواهد از مطالعه خارج شود و باید دربارهی خطرات و زیانهای بالقوهی ناشی از ترک زودرس پژوهش آگاه و پشتیبانی شود. پژوهشگر همچنین باید به تمامی سؤالات و دغدغههای این افراد، با حوصله و دقت پاسخ بدهد. این موارد باید در رضایتنامهی آگاهانه منعکس شود.

16.   پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی میشود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. همچنین، در پژوهشهایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوهی جذب آزمودنی، باید توسط کمیتهی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

17.   پژوهشگر ارشد مسؤول مستقیم ارائهی اطلاعات کافی و به زبان قابل فهم برای آزمودنی ، اطمینان از درک اطلاعات ارائه شده، و اخذ رضایت آگاهانه است. در مواردی که بنا بهدلیلی، نظیر زیاد بودن تعداد آزمودنیها، این اطلاعرسانی از طریق شخص دیگری انجام میگیرد، این پژوهشگر ارشد است که مسؤول انتخاب فردی آگاه و مناسب برای این کار و حصول اطمینان از تأمین شرایط مذکور در این بند است.

18.   در پژوهشهایی که از مواد بدنی (شامل بافتها و مایعات بدن انسان)  یا دادههایی استفاده میشود که هویت صاحبان آنها معلوم یا قابل کشف و ردیابی است، باید برای جمعآوری، تحلیل، ذخیره‎سازی و /یا استفادهی مجدد از آنها رضایت آگاهانه گرفته شود. در مواردی که اخذ رضایت غیرممکن باشد یا اعتبار پژوهش را خدشهدار کند، میتوان در صورت بررسی مورد و تصویب کمیتهی اخلاق ، از دادهها یا مواد بدنی ذخیره شده، بدون اخذ رضایت آگاهانه استفاده کرد.

19.   عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، نباید هیچگونه تأثیری بر خدمات درمانی که در همان مؤسسه – نظیر بیمارستان – به فرد ارائه میشود، داشته باشد. این موضوع باید در فرایند اخذ رضایت آگاهانه، به آزمودنی اطلاع داده شود.

21.   برخی از افراد یا گروههایی از مردم، نظیر ناتوانان ذهنی، کودکان، جنین و نوزاد، بیماران اورژانسی، یا زندانیانکه ممکن است بهعنوان آزمودنی در پژوهش شرکت کنند، نمیتوانند برای دادن رضایت، آگاهی یا آزادی لازم را داشته باشند. این افراد یا گروهها آسیبپذیر دانسته میشوند و باید مورد حفاظت ویژه قرار گیرند.

22.   از گروههای آسیبپذیر هیچگاه نباید (به دلایلی چون سهولت دسترسی ) به عناون آزمودنی ترجیحی استفاده شود. پژوهش پزشکی با استفاده از گروهها یا جوامع آسیبپذیر تنها در صورتی موجه است که با هدف پاسخگویی به نیازهای سلامت و اولویتهای همان گروه یا جامعه طراحی و اجرا شود و احتمال معقولی وجود داشته باشد که همان گروه یا جامعه از نتایج آن پژوهش سود خواهد برد.

23.   در پژوهش بر روی گروههای آسیبپذیر، وظیفهی اخذ رضایت آگاهانه مرتفع نمیشود. در مورد افرادی که سرپرست قانونی دارند، پژوهشگر موظف است که علاوه بر اخذ رضایت آگاهانه از سرپرست قانونی، متناسب با ظرفیت خود فرد، از وی رضایت آگاهانه اخذ کند. در هر حال، باید به امتناع این افراد از شرکت در پژوهش احترام گذاشته شود.

25.   پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنیها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. همچنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنیها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار دادهها یا اطلاعات بهدست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

26.   هر نوع آسیب یا خسارت ناشی از شرکت در پژوهش باید بر طبق قوانین مصوب جبران خسارت شود. این امر باید در هنگام طراحی پژوهش لحاظ شده باشد. نحوهی تحقق این امر ترجیحاً بهصورت پوشش بیمهای نامشروط باشد.

27.   در پایان پژوهش، هر فردی که بهعنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که دربارهی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روشهایی که سودمندیشان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهرهمند شود.

28.   پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهشهای خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافتههایی که از نظر حمایت کنندهی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند.

29.   نحوهی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنیها و مؤسسهی حمایت کنندهی  پژوهش باشد.

30.   گزارشها و مقالات حاصل از پژوهشهایی که مفاد این راهنما را نقض کردهاند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.

31.   روش پژوهش نباید با ارزشهای احتماعی، فرهنگی و دینی  جامعه در تناقض باشد.

همچنین از دفترچه راهنمای اخلاقی پژوهش بر روی عضو و بافت انسانی کدهای زیر از راهنمای عمومی و همچنین کدهای فصل سوم از راهنمای اختصاصی رعایت خواهد شد :

راهنمای عمومی :

1- پژوهشگر باید به این امر مهم توجه داشته باشد که بافتها و اعضای مورد استفاده، دارای منشأ انسانیاند و کرامت انسانی اقتضا میکند که جمعآوری، نگهداری، استفاده و نابودسازی آنها توأم با رعایت ملاحظات و شؤون مرتبط باشد.

2- از اجزای بدنی دارای منشأ انسانی باید تنها در پژوهشهایی استفاده شود که اهداف ارزشمندی را در راستای مبارزه با بیماریها و ارتقای سلامت انسانها دنبال میکنند.

3- تمامی پژوهشها بر روی عضو و بافت انسانی، پیش از اجرا، باید مورد تأیید کمیتهی اخلاق در پژوهش مرتبط قرار گیرد. کمیتهی اخلاق در پژوهش حق دارد که در تمامی مراحل پژوهش بر آن نظارت داشته باشد. پژوهشگران باید در این زمینه با کمیتهی اخلاق در پژوهش همکاری کنند.

4- رضایت آگاهانهی فرد دهندهی عضو یا بافت، یا جانشین قانونی او، شرط اساسی در تأیید اخلاقی هر پژوهش بر روی عضو و بافت انسانی است. رضایتنامه باید با رعایت تمامی اصول مرتبط تهیه و هنگام ارسال طرحنامه برای تصویب، به آن پیوست شده باشد.

5- در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه از دهندهی نمونهی ذخیرهشده یا جانشین قانونی او امکانپذیر نباشد، بهشرط وجود رضایت کلی اولیه بر استفادهی پژوهشی، در صورت تأیید کمیتهی اخلاق در پژوهش میتوان از آن نمونه برای پژوهش استفاده کرد. در چنین مواردی باید از نمونههایی استفاده شود که به نحو برگشتناپذیر بینام شده باشد.

6- تمامی اطلاعاتی که از صاحبان عضو یا بافت مورد پژوهش، جمعآوری و ثبت میشود، راز حرفهای تلقی میشود؛ از این رو، تمامی اصول و ملاحظات مربوط به رازداری و حفظ حریم شخصی، باید در مورد آنها مراعات شود.

7- مرکز انجام دهندهی پژوهش بر روی عضو و بافت باید مهارت و امکانات لازم برای حفظ رازداری را داشته باشد؛ در غیر این صورت، اطلاعات باید به شکل بینام و غیرقابل ردیابی ثبت و ذخیره شود.

8- پژوهشگر باید از اعضاء و بافتهایی که به منظور پژوهش در اختیار او قرار میگیرد استفادهی بهینه کرده، از هدر رفتن آنها جلوگیری کند

9- پژوهشگر موظف است که تمهیدات لازم ایمنی، از جمله آزمونهای غربالگری و وسایل محافظتکننده را برای جلوگیری از انتقال آلودگی از اجزای بدنی مورد استفاده به هر فرد دیگر، اعم از پژوهشگران، آزمودنیها یا سایر افرادی که در فرایند پژوهش با این مواد سروکار خواهند داشت، پیشبینی و تأمین کند.

10- پژوهش بر روی عضو و بافت ممکن است به ایجاد روشها و محصولاتی منجر شود که به استفادهی تجاری از آنها بینجامد. حقوق مالکیت معنوی نتایج حاصل از اینگونه پژوهشها باید مورد تأیید و حمایت قرار گیرد. احتمال استفادهی تجاری از نتایج پژوهش و اشخاصی که احتمالاً از آن منتفع خواهند شد باید در رضایتنامهآورده شود.

11- زمان، نحوه و میزان اطلاع آزمودنیها از نتایج پژوهش باید در رضایتنامه آورده شود. در هر حال، آزمودنی یا نمایندهی قانونی او باید به تمامی اطلاعاتی که در طول پژوهش دربارهی او بهدست میآید، دسترسی داشته باشد.

12- در صورت کمبود بافت یا عضو، باید استفادههای درمانی بر استفادههای پژوهشی اولویت داده شود. 

فصل 3 ـ پژوهشهای شامل پیوند عضو یا بافت از دهنده ی زنده

1-         در پژوهشهای پیوند عضو یا بافت، خواست و رضایتدهندهی زنده در هر حال بر خواست و منافع گیرنده اولویت دارد. اخذ رضایت کتبی و آگاهانه از دهنده و گیرنده ضرورت دارد. این رضایت آگاهانهی مکتوب باید شامل شیوهی اجرای پژوهش، اهداف، نوع و میزان عضو یا بافتی که اخذ و پیوند خواهد شد و تمامی خطرات ناشی از آن باشد.

2-         پژوهش منحصراً در اعضاء و بافتهای تجدیدشوندهی فرد زنده، مانند مغز استخوان، مجاز است. در موارد خاصی که ضرورت حتمی برای استفاده از سایر اعضاء وجود داشته باشد، با نظارت و تأیید کمیتهی اخلاق در پژوهش دانشگاه، میتوان از اعضایی که جفت بوده و عارضهی فقدان یکی از آنها قابل چشمپوشی است، برای انجام پژوهش استفاده کرد، بهشرطی که فرد دهنده تا پایان عمر تحت پوشش بیمهای متناسب قرار گیرد و خسارات احتمالی مربوط به اهداء عضو جبران شود. استفاده از اعضاء حیاتی مانند قلب یا مغز، یا اعضای جفتی که فقدان یکی از آنها در کیفیت حیات تأثیر زیادی دارد؛ مثل چشم، در پژوهش ممنوع است.  

3-         در صورتی که پس از برداشت عضو یا بافت، در مدت زمان معینی نیاز به پیگیری یا درمانهای ویژه در دهنده وجود داشته باشد، باید شرایط و امکانات لازم برای پیگیری فرد دهنده فراهم شود و در صورت نیاز به درمان، درمانهای مورد نیاز به رایگان در اختیار او قرار گیرد. این پژوهشها باید تحت پوشش بیمه قرار گیرند. اگر فرد دهنده، در طولِ یا پس از پایان دورهی پیگیری، با عارضهای مراجعه کند که قابل انتساب به دادن عضو یا بافت باشد، هزینههای ناشی از آن عارضه باید جبران شود.

4-         تا زمانی که پژوهش به مرحلهی غیر قابل بازگشت نرسیده است، فرد دهنده میتواند از اهدای عضو یا بافت خود منصرف شود. در این صورت، اگر دهنده درخواست کند، عضو یا بافت باید معدوم یا به او تحویل داده شود. در صورتی که فرد دهنده منصرف شود، نباید هیچگونه هزینهای از او اخذ شود.

5-         از مشوقهای مالی و امتیازات خاص نباید برای ایجاد انگیزه جهت دادن عضو یا بافت استفاده شود.

6-         افرادی که توانایی دادن رضایت آزادانه و آگاهانه را ندارند، مانند کودکان، عقب ماندگان ذهنی، بیماران روانی، و زندانیان، نباید دهندهی عضو یا بافت جهت انجام پژوهش باشند. همچنین این گروه فقط میتوانند در پژوهشهای درمانی که با احتمال منفعت درمانی مستقیم برای ایشان همراه باشد بهعنوان گیرنده شرکت کنند.

7-         انجام پژوهش نباید هیچگونه خللی در دریافت درمانهای استاندارد و در دسترس برای فرد گیرنده ایجاد کند.  

قند انتهایی، کارسینوم تخمدان، لکتین های UEA و PNA

1. Siegel R, Ma J, Zou Z, Jemal A. Cancer statistics, 2014. CA Cancer J Clin 2014; 64:9.
2. http://seer.cancer.gov/faststats/selections.php?#Output (Accessed on April 24, 2012).
3. Bristow RE, Karlan BY. Ovulation induction, infertility, and ovarian cancer risk. Fertil Steril 1996; 66:499.
4. Brinton LA, Lamb EJ, Moghissi KS, et al. Ovarian cancer risk after the use of ovulation-stimulating drugs. Obstet Gynecol 2004; 103:1194.
5. Prat J, FIGO Committee on Gynecologic Oncology. Staging classification for cancer of the ovary, fallopian tube, and peritoneum. Int J Gynaecol Obstet 2014; 124:1.
6. Vaseie  M,  Matin  S,  Alavi  SMH.  The  evaluation  of ovarian  cancer  symptoms and risk factors in patients of Hazrate Rasool and Shahid Akbarabadi Hospitals. J Army Uni Med Sci. 2010;8(2):112-7.
7. Thies A, Moll I, Berger G, Schumacher U. Lectin binding to cutaneous malignant melanoma: HPA is associated with metastasis formation. Br J Cancer 2001; 84 (6) : 819-823.
8. Davis B.G. Recent development in glycoconjugates. Journal of  chemistry Soc. Perkin Transactions 1999; (1) : 3215-3237.
9. Wang PH. Altered Glycosylation in cancer: Sialic acids and sialyltransferases. Journal of Cancer Molecules 2005; 1 (2): 73-81.
10. Makker  PN,  Conklin  J,  Hogan  V,  Raz  A.  Carbohydrate  binding properties  in  cancer  and  their  ligands  as  the  therapeutic  agents. Trends in Molecular Medicine 2002, 8: 187-92.
11. Mustac E, Melato M, Sasso F. the lectin binding site for peanut agglutinin invasive breast ductal carcinoma and their roles as a prognostic factor. J. Cancer Res. Clin. Oncol 1996; 122 (11):693-7.
12. عرب محمد رضا، کریمی مهربد، اسمی رسول. مطالعه لکتین هیستوشیمی دی ساکارید گالاکتوز / N- استیل گالاکتوزآمین در ازوفاژیت و کارسینومای مری. دو فصلنامه طب جنوب، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر، سال ششم، شماره 2، صفحات: 121-115.
13. Arab MR, Rojhan AR, Jahantigh M, Mohammadi M. Lectin  Histochemical  Study  of  GalNac  and  GlcNac Containing Glycoconjugates in Colon Adenocarcinoma. Anatomical Sciences. Nov 2013,Vol 10, Num 4, Pages: 29-33.