مقایسه خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری(PYMS,STRONGkids,STAMP) سوتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان در سال 1396-1395

سوء تغذیه دوره کودکی ،براساس تعریف انجمن تغذیه انترال و پارانترال آمریکا[1] (ASPEN)به عدم تعادل بین نیاز به مواد مغذی و دریافت رژیمی آن گفته می‌شود که به تدریج منجر به کمبود انرژی،پروتئین یا ریزمغذی ها شده  و ممکن است اثرات منفی بر رشد،نمو و یا دیگر پیامدهای مربوطه داشته باشد(1). سوء تغذیه بیمارستانی عمدتاً ترکیبی ازلاغری مفرط( کاشکسی) ناشی از کاهش شدید وزن بدن،توده چربی و عضلانی،و همچنین افزایش تجزیه پروتئین ناشی از بیمارهای زمینه ای)و سوءتغذیه(دریافت کم مواد مغذی) باشد(2).

شیوع سوءتغذیه در کودکان بستری بر اساس محدوده سنی جمعیت مورد مطالعه و معیار مورد استفاده برای تعیین سوءتغذیه در کشورهای مختلف بین 1/6 ٪ تا 9/40٪ گزارش شده است(3). همچنین شیوع سوءتغذیه در کودکان بستری در ایران بین 3/14 ٪ تا  6/48٪ گزارش شده است(4). در صورت عدم تشخیص به موقع،سوءتغذیه می تواند منجر به بروز عوارضی از جمله افزایش خطر ابتلا به عفونت ها ،تسریع در کاهش وزن،تاخیر در بهبود زخم،افزایش میزان مرگ ومیر،طولانی شدن مدت زمان بستری و همچنین افزایش هزینه های بیمارستانی شود(5).نشان داده شده است که استفاده از یک ابزار غربالگری مناسب باعث بهبود فرایند تشخیص بیماران مبتلا به سوءتغذیه،امکان شروع درمان در مراحل اولیه بستری و کاهش عوارض جانبی از جمله طول دوره بستری و هزینه های بیمارستانی می گردد(6).

در سال های اخیر چندین ابزار غربالگری تغذیه برای استفاده در کودکان بستری طراحی شده است.این ابزارها وضعیت تغذیه ای را براساس چندین معیار ارزیابی کرده و سپس امتیازدهی می‌کنند.بطوریکه ابزارهای  PYMS[2] و  STRONG-Kids[3]  وضعیت تغذیه بیمار را براساس کاهش وزن،کاهش دریافت رژیمی،شدت بیماری و وضعیت فعلی تغذیه ارزیابی می‌کنند،ولی ابزار [4]STAMP   کاهش وزن را در نظر نمی‌گیرد(7).با وجود اینکه  هیچکدام از این ابزارها تاکنون به عنوان یک ابزار غربالگری ایده آل و جهانی برای کودکان بستری مشخص نشده اند،با این حال ابزارهای  PYMS و STAMP در بریتانیا و ابزار STRONG-Kids در هلند به عنوان روش استاندارد برای ارزیابی روتین در کودکان بستری در بیمارستانها و مراکز درمانی استفاده می شود(8).  مطالعات  انجام شده در ارزیابی وضعیت تغذیه کودکان بستری، میزان کارایی و روایی (validity) ابزارهای غربالگری  درتعیین خطر سوءتغذیه را  متفاوت گزارش کرده‌اند.بطوریکه یک مطالعه روش PYMS و مطالعه ای دیگر روش STRONG-Kids را به عنوان ابزار، با بیشترین قابلیت روایی (validity)جهت تشخیص سوءتغذیه در جامعه مورد مطالعه  نشان داده اند(9, 10). مطالعات انجام شده در ایران ، یافته های متفاوتی در زمینه قدرت پیشگویی کنندگی  خطر سوءتغذیه  توسط سه ابزار غربالگری در جمعیت کودکان گزارش کرده اند.بطوریکه در یک مطالعه ابزار STRONG-Kids همبستگی قوی تری با شاخص های آنتروپومتری وضعیت سوءتغذیه در کودکان 1 تا 17 ساله داشت(11). در حالیکه مطالعات دیگر نشان دهنده همبستگی قوی تری بین ابزارهای   PYMS و یا  STAMP   با اندازه های  آنتروپومتری وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری را نشان دادند (12, 13).

با توجه به گزارش نتایج متفاوت در مطالعات پیشین و  محدود بودن شواهد  درباره ارزیابی خطر سوءتغذیه در کودکان بستری در ایران این مطالعه با هدف ارزیابی خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری سوتغذیه (PYMS,STRONGkids,STAMP) در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395 طراحی گردیده است.

-سئوالات:

1. شیوع سوءتغذیه  و درجه آن( کم،متوسط،شدید) بر اساس شاخص های آنتروپومتریک WFH ،HFA و BMI در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)زاهدان چقدراست؟
2. درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  PYMS  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) زاهدان چقدراست؟
3. درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STRONGkids  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)زاهدان چقدراست؟
4. درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STAMP  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)زاهدان چقدراست؟
5. شیوع سوءتغذیه بر حسب سن در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان چقدراست؟
6. شیوع سوءتغذیه بر حسب جنسیت در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان چقدراست؟
7. شیوع سوءتغذیه بر حسب علت بستری( نوع بیماری) در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان چقدراست؟
8. شیوع سوءتغذیه بر حسب وجود بیماری زمینه ای در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان چقدراست؟
9. شیوع سوءتغذیه بر حسب تعداد مشکلات پزشکی بیمار در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال1395 چقدر است؟
10.  شیوع سوءتغذیه بر حسب طول مدت بستری در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان چقدراست؟

4 - فرضیات:

1. بین امتیاز پرسشنامه  PYMS  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.
2. بین امتیاز پرسشنامه  STRONG- kids  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.
3. بین امتیاز پرسشنامه  STAMP  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.
4. بین  طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  PYMS  در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.
5. بین طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STRONG-kids    در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.
6. بین  طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STAMP در کودکان بستری همبستگی معنی داری وجود دارد.

تعیین خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزارهای غربالگری سوءتغذیه(PYMS,STAMP ,STRONGkids) درکودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)زاهدان در سال1396-1395

اهداف اختصاصی : -2

      آ)   اهداف توصیفی :

1. تعیین شیوع سوءتغذیه  و درجه آن(کم،متوسط،شدید) بر اساس شاخص های آنتروپومتریک WFH(Weight-For-Height) ،HFA(Height-For-Age)  و( Body mass index) BMI در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
2. تعیین درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  PYMS  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
3. تعیین درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STRONG-kids  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان در سال 1396-1395.
4. تعیین درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STAMP  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
5. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب سن در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395  .
6. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب جنسیت در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
7. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب علت بستری( نوع بیماری) در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان در سال 1396-1395.
8. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب وجود بیماری زمینه ای)بی اشتهایی عصبی، سوختگی سلیاک وسیستیک فیبروزیس و...) در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
9. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب تعداد مشکلات پزشکی بیمار در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
10. تعیین شیوع سوءتغذیه بر حسب طول مدت بستری در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395 .

1. تعیین ارتباط   امتیاز ابزار غربالگری PYMS  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع) شهر زاهدان در سال 1396-1395.
2. تعیین امتیاز ابزار غربالگری STRONG- kids  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
3. تعیین امتیاز ابزار غربالگری STAMP  با شاخص های آنتروپومتریک ارزیابی وضعیت سوءتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
4.  تعیین ارتباط  طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  PYMS  در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
5. تعیین ارتباط طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STRONG-kids    در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.
6. تعیین ارتباط  طول دوره بستری  با درجه خطر سوءتغذیه  (کم،متوسط،شدید) بر اساس ابزار غربالگری  STAMP در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان در سال 1396-1395.

1. سوء تغذیه کودکی:براساس  استاندارد WHO ،در صورتی که شاخص وزن به قد-Weight for Height –(WFH )،شاخص قد به سن – Height for Age –(HFA ) و یا شاخص نمایه توده بدنی –Body Mass Index – (BMI ) کمتر از -3 انحراف معیار از میانگین استاندارد( Z-Score ) باشد،کودک  مبتلا به سوءتغذیه شدید (بصورت لاغری شدید یا کوتاه قدی شدید) و در صورتی که بین -3  تا -2  انحراف معیار از میانگین استاندارد( Z-Score )باشد،کودک مبتلا به سوءتغذیه متوسط می باشد(19).

2) غربالگری تغذیه (Nutritional Screening ):فرایند سریع و ساده جهت تشخیص بیماران در معرض خطر بالای تغذیه ای و پیش بینی احتمال بروز پیامدهای بهتر یا بدتر ناشی از فاکتورهای تغذیه ای می باشد(20).

• ( توصیفی تحلیلی)

- جامعه مورد مطالعه (معیارهای ورود و خروج ذکر شوند)

کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)شهر زاهدان  که دارای معیارهای ورود به مطالعه هستند.

معیارهای ورودو خروج از مطالعه:

معیارهای ورود:

1)تمایل والدین بیمار به شرکت کودک در طرح و امضای رضایتنامه.

2) محدودده سنی 2 تا 17 سال.

2)بستری بودن در بیمارستان حداقل به مدت 24 ساعت.

3)عدم ابتلای کودک به ادم یا آسیت.

4)کودک توانایی جسمی لازم را جهت اندازه گیری قد و وزن داشته باشد.

معیارهای خروج:

عدم تمایل به همکاری.

1. حجم نمونه و روش محاسبه آن:

^{با توجه به شیوع 20 درصدی سوء تغذیه و دقت مطالعه 02/0 حجم نمونه 680 کودک تعیین می گردد}

^{n= (z 1-a/2)2 ((p ( 1-p)))/ d2}

^{n =( 1.96 * 1.96 * 0.2* 0.8)/0.0004 =680}

نمونه گیری به صورت انتخاب در دسترس از کودکان بستری در بیمارستان که شرایط ورود به مطالعه را دارند انتخاب می شود

) مشخصات عمومی بیمار با استفاده از پرسشنامه اطلاعات عمومی طراحی شده توسط پژوهشگر تکمیل می شود.

2) وزن: اندازه گیری وزن با استفاده از ترازوی اهرمی سکا انجام می‌شود.

3) قد:  قد ایستاده در کودکان بالاتر از 2 سال با استفاده از استادیومتر اندازه گیری می شود.

4)ارزیابی خطر سوءتغذیه:خطر سوءتغذیه با استفاده از پرسشنامه غربالگری PYMS بررسی شده و براساس مجموع امتیازات بدست امده درجه بندی می شود. براساس ابزار  PYMS امتیاز 0 ، 1 و 2≤  به ترتیب خطرکم،خطرمتوسط وخطربالا ی سوءتغذیه درجه بندی میشوند.

خطر سوءتغذیه با استفاده از پرسشنامه غربالگری STAMP  بررسی شده و براساس مجموع امتیازات بدست امده درجه بندی می شود. براساس ابزار  STAMP امتیاز 0-1، 2-3 و 4≤  به ترتیب خطرکم،خطرمتوسط وخطربالا ی سوءتغذیه درجه بندی میشوند.

خطر سوءتغذیه با استفاده از پرسشنامه غربالگری STRONGkidsبررسی شده و براساس مجموع امتیازات بدست امده درجه بندی می شود. براساس ابزار  STRONGkids امتیاز 0 ، 1-3و 4-5  به ترتیب خطرکم،خطرمتوسط وخطربالا ی سوءتغذیه درجه بندی میشوند.

این مطالعه مقطعی (Cross-Sectional) روی کودکان 2 تا 17 ساله بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)زاهدان که دارای معیارهای ورود به مطالعه بوده،انجام می شود.هدف از انجام این مطالعه  برای والدین کودک  توضیح داده خواهد شد و در صورت تمایل به شرکت در طرح،از آنان رضایتنامه کتبی دریافت می شود. مشخصات عمومی بیمار با استفاده از پرسشنامه استاندارد تکمیل می شود. این مشخصات عبارتند از:سن،جنسیت،علت بستری و بیماری زمینه ای و تعداد مشکلات پزشکی و طول مدت بستری.اندازه گیری وزن با استفاده از ترازوی اهرمی سکا، بدون کفش و با لباس سبک انجام می‌شود.  قد ایستاده در کودکان بالاتر از 2 سال با استفاده از استادیومتر اندازه گیری می شود.قد کودکان بالاتر از 2 سال که قادر به ایستادن نبوده،ابتدا بصورت خوابیده(length ) اندازه‌گیری شده و سپس جهت تبدیل به قد ایستاده (height ) مقدار cm 7/0  از آن کاسته می شود.(21)

جهت توصیف داده‌ها از آمار توصیفی شامل فراوانی،درصد،میانگین و انحراف معیار استفاده می‌شود. از آزمون Chi-square یا one-way ANOVA جهت مقایسه داده ها بین گروهها استفاده می شود.از آزمون همبستگی اسپیرمن جهت بررسی همبستگی بین داده های آنتروپومتری با امتیاز ابزارهای غربالگری تغذیه استفاده می شود. از آزمون رگرسیون لاجستیک جهت  ارزیابی اثر متغیرهای مخدوش کننده نظیر سن بیمار در هنگام بستری ، طول مدت بستری و تعداد مشکلات پزشکی بیمار به عنوان متغیر مستقل بر شدت خطر سوتغذیه  با ابزارهای غربالگری سوءتغذیه به عنوان متغیر وابسته استفاده می شود.مقدار P<0.05 به عنوان معنی داری رابطه در نظر گرفته می شود.

راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی  در جمهوری اسلامی ایران

1-هدف اصلی هر پژوهش‌باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.

2-در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزمایی‌های بالینی  بر روی بیماران یا داوطلب‌های سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

3-پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیه‌پذیر است که منافع بالقوه‌ی آن برای هر فرد آزمودنی بیش‌تر از خطرهای  آن باشد. در پژوهش‌های دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار می‌گیرد نباید بیش‌تر از آن‌چه باشد که مردم عادی در زندگی روزمره‌ی خود با آن مواجه می‌شوند. حصول اطمینان از این امر برعهده‌ی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایش‌کننده‌ی پژوهش از جمله کمیته‌ی اخلاق در پژوهش‌ است.

4-مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینه‌ی پایین‌تر و/ یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.

5-قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات  اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنی‌ها و تامین سلامت آن‌ها انجام گیرد.

7-اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.

11- کمیته ی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرح‌نامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرح‌‌ها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیته‌ی اخلاق درخواست می‌شود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.    

12-انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.

13-کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

14-اگر در طول اجرای پژوهش تغییری در نحوه اجرای پژوهش داده شود یا اطلاعات جدیدی به دست آید که احتمال داشته باشد که بر تصمیم آزمودنی مبنی بر ادامه‌ی شرکت در پژوهش تاثیر گذار باشد، باید موضوع به اطلاع کمیته‌ی اخلاق رسانده شود و در صورت موافقت کمیته با ادامه‌ی پژوهش، مراتب به اطلاع آزمودنی رسانده شود و رضایت آگاهانه مجددا اخذ گردد.

15-پژوهشگر باید از آگاهانه بودن رضایت اخذشده اطمینان حاصل کند. برای این منظور، در تمامی پژوهش‌های پزشکی، اعم از درمانی و غیردرمانی، پژوهشگر موظف است فرد در نظر گرفته شده به‌عنوان آزمودنی را از تمامی اطلاعاتی که می‌توانند در تصمیم‌گیری او مؤثر باشند، به‌نحو مناسبی آگاه سازد. این اطلاعات مشتملند بر: عنوان و اهداف پژوهش، طول مدت پژوهش، روشی که قرار است به‌کار گرفته شود (شامل احتمال تخصیص تصادفی به گروه‌مورد یا شاهد)، منابع تأمین بودجه، هر گونه تعارض منافع احتمالی، وابستگی  سازمانی پژوهشگر، و فواید و زیان‌هایی که انتظار می‌رود مطالعه در بر داشته باشد. هم‌چنین، هر آزمودنی باید بداند که می‌تواند هر لحظه که بخواهد از مطالعه خارج شود و باید درباره‌ی خطرات و زیان‌های بالقوه‌ی ناشی از ترک زودرس پژوهش آگاه و پشتیبانی شود. پژوهشگر هم‌چنین باید به تمامی سؤالات و دغدغه‌های این افراد، با حوصله و دقت پاسخ بدهد. این موارد باید در رضایت‌نامه‌ی آگاهانه منعکس شود.

16-پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی می‌شود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. هم‌چنین، در پژوهش‌هایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوه‌ی جذب آزمودنی، باید توسط کمیته‌ی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

17-پژوهشگر ارشد مسؤول مستقیم ارائه‌ی اطلاعات کافی و به زبان قابل فهم برای آزمودنی ، اطمینان از درک اطلاعات ارائه شده، و اخذ رضایت آگاهانه است. در مواردی که بنا به‌دلیلی، نظیر زیاد بودن تعداد آزمودنی‌ها، این اطلاع‌رسانی از طریق شخص دیگری انجام می‌گیرد، این پژوهشگر ارشد است که مسؤول انتخاب فردی آگاه و مناسب برای این کار و حصول اطمینان از تأمین شرایط مذکور در این بند است.

19-عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، نباید هیچ‌گونه تأثیری بر خدمات درمانی که در همان مؤسسه – نظیر بیمارستان – به فرد ارائه می‌شود، داشته باشد. این موضوع باید در فرایند اخذ رضایت آگاهانه، به آزمودنی اطلاع داده شود.

20-در مواردی که آگاه کردن آزمودنی درباره‌ی جنبه‌ای از پژوهش باعث کاهش اعتبار پژوهش می شود، ضرورت اطلاع‌رسانی ناکامل از طرف پژوهشگر باید توسط کمیته‌ی اخلاق تأیید شود. بعد از رفع عامل این محدودیت، باید اطلاع‌رسانی کامل به آزمودنی انجام گیرد.

22-از گروه‌های آسیب‌پذیر هیچ‌گاه نباید (به دلایلی چون سهولت دسترسی ) به عناون آزمودنی ترجیحی استفاده شود. پژوهش پزشکی با استفاده از گروه‌ها یا جوامع آسیب‌پذیر تنها در صورتی موجه است که با هدف پاسخگویی به نیازهای سلامت و اولویت‌های همان گروه یا جامعه طراحی و اجرا شود و احتمال معقولی وجود داشته باشد که همان گروه یا جامعه از نتایج آن پژوهش سود خواهد برد.

23-در پژوهش بر روی گروه‌های آسیب‌پذیر، وظیفه‌ی اخذ رضایت آگاهانه مرتفع نمی‌شود. در مورد افرادی که سرپرست قانونی دارند، پژوهشگر موظف است که علاوه بر اخذ رضایت آگاهانه از سرپرست قانونی، متناسب با ظرفیت خود فرد، از وی رضایت آگاهانه اخذ کند. در هر حال، باید به امتناع این افراد از شرکت در پژوهش احترام گذاشته شود.

24-اگر در حین اجرای پژوهش، آزمودنی دارای ظرفیت، ظرفیت خود را از دست بدهد یا آزمودنی فاقد ظرفیت، واجد ظرفیت شود، باید با توجه به تغییر حاصله، رضایت آگاهانه برای ادامه‌ی پژوهش از سرپرست قانونی یا خود فرد اخذ شود. 

25-پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. هم‌چنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنی‌ها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار داده‌ها یا اطلاعات به‌دست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

27-در پایان پژوهش، هر فردی که به‌عنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که درباره‌ی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روش‌هایی که سودمندی‌شان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره‌مند شود.

28-پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند.

29- نحوه ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی  پژوهش باشد.

30- گزارش ‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.

31-روش پژوهش نباید با ارزش‌های احتماعی، فرهنگی و دینی  جامعه در تناقض باشد.

عدم درک مفهوم برخی از سوالات مطرح شده در پرسشنامه غربالگری تغذیه توسط همراه بیمار یا خود بیمار (مربوط به کاهش وزن اخیر،میزان کاهش اشتها)می تواند یکی از مشکلات احتمالی در اجرای این طرح باشد.جهت به  حداقل رساندن خطا در پاسخ به این سوالات توسط پاسخ دهندگان،پیش از شروع پژوهش، آموزش های لازم به کارشناس مسوول تکمیل پرسشنامه  غربالگری درباره نحوه بیان سوالات و راهنمایی  همراه بیمار یا خود بیمار  ارایه می شود.

سوءتغذیه– ابزار های غربالگری سوءتغذیه- کودکان بستری

1.            Mehta NM, Corkins MR, Lyman B, Malone A, Goday PS, Carney LN, et al. Defining pediatric malnutrition a paradigm shift toward etiology-related definitions. Journal of Parenteral and Enteral Nutrition. 2013;37(4):460-81.

2.            Barker LA, Gout BS, Crowe TC. Hospital malnutrition: prevalence, identification and impact on patients and the healthcare system. International journal of environmental research and public health. 2011;8(2):514-27.

3.            Elia M, Stratton RJ. Considerations for screening tool selection and role of predictive and concurrent validity. Current Opinion in Clinical Nutrition & Metabolic Care. 2011;14(5):425-33.

4.            Mahdavi A, Ostadrahimi A, Safaiyan A. Nutritional status of children hospitalized in Tabriz Paediatric Hospital, Islamic Republic of Iran, 2008/État nutritionnel des enfants hospitalisés à l'hôpital pédiatrique de Tabriz (République islamique d'Iran) en 2008. Eastern Mediterranean Health Journal. 2011;17(1):36.

5.            Saunders J, Smith T. Malnutrition: causes and consequences. Clinical Medicine. 2010;10(6):624-7.

6.            Kruizenga HM, Van Tulder MW, Seidell JC, Thijs A, Ader HJ. Effectiveness and cost-effectiveness of early screening and treatment of malnourished patients. The American journal of clinical nutrition. 2005;82(5):1082-9.

7.            Joosten KF, Hulst JM. Nutritional screening tools for hospitalized children: methodological considerations. Clinical Nutrition. 2014;33(1):1-5.

8.            Moeeni V, Day AS. Nutritional risk screening tools in hospitalised children. International Journal of Child Health and Nutrition. 2012;1(1):39-43.

9.            Wonoputri N, Djais JT, Rosalina I. Validity of nutritional screening tools for hospitalized children. Journal of nutrition and metabolism. 2014;2014.

10.         Ling RE, Hedges V, Sullivan PB. Nutritional risk in hospitalised children: an assessment of two instruments. e-SPEN, the European e-Journal of Clinical Nutrition and Metabolism. 2011;6(3):e153-e7.

11.         Moeeni V, Walls T, Day AS. Assessment of nutritional status and nutritional risk in hospitalized Iranian children. Acta Paediatrica. 2012;101(10):e446-e51.

12.         Nasab MH, Gholampour Z, Imani B, Norouzy A. Prevalence of Malnutrition risk Based on Three Nutritional Risk Scores in Hospitalized Iranian children. Nutrition. 2016;4:5.

13.         Imani B, Nasab MH, Gholampour Z, Abdollahpour N, Mehrbakhsh Z. Assessment of Malnutrition Based on Three Nutritional Risk Scores in Hospitalized Iranian Children. Pediatrics. 2015;135(Supplement 1):S14-S5.

14.         Cao J, Peng L, Li R, Chen Y, Li X, Mo B, et al. Nutritional risk screening and its clinical significance in hospitalized children. Clinical Nutrition. 2014;33(3):432-6.

15.         Milani S, Wright C, Purcell O, Macleod I, Gerasimidis K. Acquisition and utilisation of anthropometric measurements on admission in a paediatric hospital before and after the introduction of a malnutrition screening tool. Journal of Human Nutrition and Dietetics. 2013;26(3):294-7.

16.         Gholampour Z, Hosseininasab M, Khademi G, Sezavar M, Abdollahpour N, Imani B. Assessment of Nutritional Status Based on STRONGkids Tool in Iranian Hospitalized Children. International Journal of Child Health and Nutrition. 2015;4(1):61-6.

17.         Moeeni V, Walls T, Day AS. Nutritional status and nutrition risk screening in hospitalized children in New Zealand. Acta Paediatrica. 2013;102(9):e419-e23.

18.         Mărginean O, Pitea AM, Voidăzan S, Mărginean C. Prevalence and assessment of malnutrition risk among hospitalized children in Romania. Journal of health, population, and nutrition. 2014;32(1):97.

19.         Organization WH. Management of severe malnutrition: a manual for physicians and other senior health workers. 1999.

20.         Kondrup J, Allison SP, Elia M, Vellas B, Plauth M. ESPEN guidelines for nutrition screening 2002. Clinical nutrition. 2003;22(4):415-21.

21.         21) WHO. Online Training courses on child growth assessment. 2011. Available at: http://www.who.int/childgrowth/training/ jobaid_weighing_measuring.pdf (accessed on May 6th, 2011).

22.         Gerasimidis K, Macleod I, Maclean A, Buchanan E, McGrogan P, Swinbank I, et al. Performance of the novel Paediatric Yorkhill Malnutrition Score (PYMS) in hospital practice. Clinical Nutrition. 2011;30(4):430-5.

23.         Hulst JM, Zwart H, Hop WC, Joosten KF. Dutch national survey to test the STRONG kids nutritional risk screening tool in hospitalized children. Clinical Nutrition. 2010;29(1):106-11.

24.         Wong S, Graham A, Hirani S, Grimble G, Forbes A. Validation of the Screening Tool for the Assessment of Malnutrition in Paediatrics (STAMP) in patients with spinal cord injuries (SCIs). Spinal cord. 2013;51(5):424-9.

مقایسه خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری(PYMS,STRONGkids,STAMP) سوتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)  شهر زاهدان در سال 1396-1395

€  اینجانب تأیید می‌نمایم که پس از مطالعه برگه راهنمای طرح پژوهشی از اهداف و روش اجرای طرح و نحوه شرکت در آن آگاهی پیدا کرده ام و فرصت کافی برای پرسیدن سوال و دریافت پاسخ داشته‌ام.

€ اینجانب مطلع هستم که شرکت من در این مطالعه داوطلبانه است و در هر زمان که مایل باشم بدون ارائه هیچ دلیلی می‌توانم از مطالعه خارج شوم. مسلماً این موضوع تاثیری روی حقوق قانونی من نخواهد داشت.

€ اینجانب می‌پذیرم که در مطالعه فوق‌الذکر شرکت نمایم.

طرح پژوهشی: مقایسه خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری(PYMS,STRONGkids,STAMP) سوتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)  شهر زاهدان در سال 1396-1395

€  اینجانب تأیید می‌نمایم که پس از مطالعه برگه راهنمای طرح پژوهشی از اهداف و روش اجرای طرح و نحوه شرکت در آن آگاهی پیدا کرده ام و فرصت کافی برای پرسیدن سوال و دریافت پاسخ داشته‌ام.

€ اینجانب مطلع هستم که شرکت من در این مطالعه داوطلبانه است و در هر زمان که مایل باشم بدون ارائه هیچ دلیلی می‌توانم از مطالعه خارج شوم. مسلماً این موضوع تاثیری روی حقوق قانونی من نخواهد داشت.

€ اینجانب می‌پذیرم که در مطالعه فوق‌الذکر شرکت نمایم.

نام و نام خانوادگی شرکت کننده: .................................

      تاریخ: ......................................................

      امضا: .......................................................

نام و نام خانوادگی مجری طرح:............................

       تاریخ:...............................................................................

• پیوست ها

• پیوست 1: فرم رضایت آگاهانه

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

دانشکده پزشکی

گروه علوم تغذیه

فرم رضایت آگاهانه

طرح پژوهشی: مقایسه خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری(PYMS,STRONGkids,STAMP) سوتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)  شهر زاهدان در سال 1396-1395

€  اینجانب تأیید می‌نمایم که پس از مطالعه برگه راهنمای طرح پژوهشی از اهداف و روش اجرای طرح و نحوه شرکت در آن آگاهی پیدا کرده ام و فرصت کافی برای پرسیدن سوال و دریافت پاسخ داشته‌ام.

€ اینجانب مطلع هستم که شرکت من در این مطالعه داوطلبانه است و در هر زمان که مایل باشم بدون ارائه هیچ دلیلی می‌توانم از مطالعه خارج شوم. مسلماً این موضوع تاثیری روی حقوق قانونی من نخواهد داشت.

€ اینجانب می‌پذیرم که در مطالعه فوق‌الذکر شرکت نمایم.

نام و نام خانوادگی شرکت کننده: .................................

      تاریخ: ......................................................

      امضا: .......................................................

نام و نام خانوادگی مجری طرح:............................

       تاریخ:...............................................................................

• پیوست 2:پرسشنامه اطلاعات عمومی

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

دانشکده پزشکی

گروه علوم تغذیه وصنایع غذایی

پرسشنامه اطلاعات عمومی

طرح پژوهشی: مقایسه خطر سوءتغذیه با استفاده از ابزار های غربالگری(PYMS,STRONGkids,STAMP) سوتغذیه در کودکان بستری در بیمارستان های علی اصغر و امام علی (ع)  شهر زاهدان در سال 1396-1395

• مشخصات دموگرافیک

سن:                                         مدت بستری:                                                           جنسیت:   

• شاخص های تن سنجی مورد استفاده

نام ونام خانوادگی و امضاء تکمیل کننده پرسشنامه:                                      تاریخ تکمیل پرسشنامه

• پیوست 3:پرسشنامه PYMS

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

دانشکده پزشکی

گروه علوم تغذیه وصنایع غذایی

پرسشنامه PYMS

*در صورتی که  کودک قادر به اندازه گیری قد نمی باشد،از وزن استفاده شود.اگر وزن کمتر از صدک 2 باشد،امتیاز 2 تعلق می گیرد.

نام ونام خانوادگی و امضاء تکمیل کننده پرسشنامه:                                      تاریخ تکمیل پرسشنامه

* جدول مقادیر BMI بر حسب سن:

:

• پیوست 4: پرسشنامه STRONG-kids

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

دانشکده پزشکی

گروه علوم تغذیه وصنایع غذایی

پرسشنامه STRONG-kids

* شامل:بی اشتهایی عصبی-سوختگی-دیس پلازی ریوی(حداکثر تا سن 2 سالگی)-سلیاک- سیستیک فیبروزیس – نوزاد نارس- بیماری قلبی مزمن-بیماری عفونی-بیماریهای التهابی روده-سرطان-بیماری کبدی-بیماری کلیوی-پانکراتیت-سندرم روده کوتاه- بیماری عضلانی-بیماریهای متابولیکی-تروما- معلولیت ذهنی.

نام ونام خانوادگی و امضاء تکمیل کننده پرسشنامه:                       تاریخ تکمیل پرسشنامه :

• پیوست 5 : پرسشنامه STAMP

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

دانشکده پزشکی

گروه علوم تغذیه وصنایع غذایی

پرسشنامه STAMP

نام ونام خانوادگی و امضاء تکمیل کننده پرسشنامه:             تاریخ تکمیل پرسشنامه :

* طبقه بندی بیماریها بر حسب خطر سوءتغذیه

** دسترسی به جداول رشد پرسشنامه STAMP : در آدرس www.stampscreeningtool.org