سندرم متابولیک، زیرمجموعه­ ای از اختلالات­ متابولیکی است که شامل دیس ­لیپیدمی ( تری­ گلیسیرید بالا و HDL  پایین،)، چاقی شکمی، مقاومت انسولینی و پرفشاری خون است(1).سندرم متابولیک،  با وقوع همزمان سه شرط از پنج شرط زیر  تشخیص داده می شود:   چاقی شکمی، افزایش فشار خون، سطوح افزایش یافته قند خون ناشتا و تری گلیسرید سرم و کاهش سطح کلسترل باچگالی بالا   (1)سندرم متابولیک ،به­ خصوص در مشاغل پراسترسی چون آتش­ نشانی ارتباط تنگاتنگی  با خطر ابتلاء به بیماری های قلبی عروقی مثل آترواسکلروز، دیابت و بیماریهای کلیوی داشته و منجر به مرگ و میر می شود ⁽¹⁾ همچنین این سندرم می تواند ریسک سایر بیماری­ ها را نیز افزایش دهد،از جمله: در یک مطالعه مورد-شاهدی دیده شد، شیوع سکته مغزی در افراد مبتلا به سندرم ­متابولیک در مقایسه با افراد سالم جامعه بالاتر است(2).همچنین تشخیص سکته­ مغزی در افرادی که به طور همزمان معیارهای سندرم­ متابولیک در آن ها دیده می­ شود ضعیف­ تر است(3).مطالعات اخیر ارتباط بین سندرم­ متابولیک و شیوع بالای سرطان، به ویژه سرطان کولون را نشان میدهد.(4و5)

گرچه علل اصلی بروز سندرم ­متابولیک به ­درستی شناخته نشده اما عواملی چون افزایش سن، زندگی کم­ تحرک، شغلهای پر استرس  عوامل ژنتیکی به صورت غیرمستقیم بر آن موثرند.این در حالی است که چاقی مرکزی و مقاومت انسولینی به عنوان دو عامل مهم و اساسی در بروز این سندرم مورد تایید قرار گرفته است(6)در یک مطالعه مروری در مالزی نشان داده شده،وضعیت اجتماعی-اقتصادی از جمله زندگی در مناطق شهری، بیکاری، درآمد پایین، سطح­ تحصیلات پایین و مشاغل شیفتی در بروز این سندرم موثراست         ( 1و7).

شیوع سندرم­ متابولیک در جهان رو به افزایش است و در مردان بیشتر از زنان دیده می ­شود،تخمین زده شده که تا سال 2025 میلادی حدود 300 میلیون نفر در سرتاسر جهان مبتلا به دیابت تیپ­ دو خواهند شد، که یکی از ریسک فاکتورهای مهم سندرم متابولیک محسوب می شود(8). در ایران نیز سندرم متابولیک شیوع بالایی داردو در زنان بیشتر از مردان دیده می شود، همچنین یک روند رو به رشد با سن در هر دو جنس دیده می شود(9).

استرس کاری نیز یک ریسک فاکتور مهم برای بروز سندرم­ متابولیک محسوب می شود(10) و دیده شده در مشاغل پراسترس مانند کارکنان بخش اورژانس، پلیس و آتش­ نشانان شیوع پرفشاری خون،هایپرلیپیدمی، دیابت تیپ دو،بیماری قلبی-عروقی و مرگ و میر ناشی از آن بالا می­باشد (11و12و13).

ابراهیمی ممقانی و همکاران به بررسی شیوع سندرم متابولیک در کارکنان آتش ­نشانی تبریز پرداختند،در این مطالعه 76 آتش­ نشان و 73 کارمند اداری مورد بررسی قرار گرفتند که نتایج این پژوهش نشان داد، شیوع چاقی در کارمندان 35.6 و در آتش نشانان 28.9 بود، فشارخون بالا در نیمی از افراد هر دو گروه مشاهده شد.میزان شیوع سندرم­متابولیک در آتش­نشانان 56.6 و در کارکنان اداری 60.3 درصد بود(6).

تحقیقات انجام شده در زمینه ارتباط سندرم ­متابولیک و مشاغل:      straub  وهمکاران در یک مطالعه مقطعی رابطه بین نوع شغل و ریسک ابتلا به سندرم ­متابولیک را بررسی کردند.نتایج این تحقیق که در بین دو گروه شغلی کارمندان بخش اداری و آتش­ نشانان آلمانی انجام شده بود، نشان داد،شیوع چاقی شکمی و دیس ­لیپیدمی در میان کارمندان اداری که دارای مشاغل کم­ تحرکی هستند بالاتر بوده همچنین مشاهده شد حدود 33 درصد از کارمندان و 14 درصد از آتش­ نشانان مبتلا به سندرم متابولیک­ می­ باشند که بیان می­کند ریسک ابتلا به سندرم متابولیک در مشاغل کم­ تحرک بالاتر است(8)

ملکی و همکاران، در یک مرور سیستماتیک و متاآنالیز به بررسی میزان شیوع سندرم متابولیک در ایران پرداختند، در این بررسی 60635 نفر در محدوده سنی 90-3 سال مورد مطالعه قرار گرفتند که نتایج به دست آمده نشان داد، شیوع سندرم متابولیک در ایران بالا می­ باشد و میزان شیوع در زنان نسبت به مردان بیشتر است و یک روند رو به رشد با سن در هر دو جنس دیده می شود(9).

 Garbarinoو Magnavita در مورد ارتباط استرس­ کاری و سندرم­ متابولیک در افسران پلیس به مطالعه پرداختند، نتایج این پژوهش نشان می­ دهد که در اکثر افسران پلیس میزان استرس بالاست. در پیگیری­ های انجام شده مشخص شد افسرانی که دارای بالاترین میزان استرس در مقایسه با سایر همکاران خود بودند،میزان تری­ گلیسرید بالاتر و میزان HDL  پایین تری دارند، همچنین مشاهده شد در این افراد ریسک ابتلا به سندرم­ متابولیک نیز بالاتر می­باشد(10)

Kales  و همکاران، در یک مطالعه مروری به بررسی فشارخون در کارکنان مشاغل پراسترس (آتش ­نشانان،افسران­ پلیس و کارکنان بخش­ اورژانس ) پرداختند،نتایج این مطالعه نشان داد در این افراد با توجه به استرس بالای شغلی حتی موارد خفیف پرفشاری خون نیز ریسک ابتلا به بیماری­های قلبی-عروقی را افزایش می ­دهد در نتیجه درمان فشارخون در این افراد باید جدی ­تر و متفاوت با افراد عادی جامعه و بر­اساس پروتکل درمانی ویژه این مشاغل باشد(11).

Smith و همکاران در یک مطالعه مروری به بررسی علل مرگ ناگهانی در اثر بیماری قلبی  در آتش­ نشانان آمریکا پرداختند، نتایج این بررسی­ ها نشان داد، فعالیت شدید بدنی، استرس های عاطفی و آلاینده­ های موجود در آتش، از جمله ریسک فاکتورهای موجود در شغل آتش ­نشانی است که افراد مستعد به بیماری­ های قلبی-عروقی را در معرض خطر مرگ ناگهانی در اثر بیماری قلبی   قرار می­ دهد.(12)

رنگ ­آمیز و همکاران در یک مطالعه مقطعی به بررسی ارتباط مشاغل مختلف با عوامل خطرزای قلبی-عروقی پرداختند، در این مطالعه 4872 زن ومرد مورد بررسی قرار گرفتند؛ نتایج این بررسی نشان داد شیوع هیپرتری­ گلیسیریدمی و پرفشاری ­خون در مشاغل با سر­و­صدای بالا بیشتر از سایر مشاغل بود، همچنین شیوع هیپر­تری ­گلیسیریدمی و چاقی در مشاغل شیفتی بیشتر از مشاغل غیر­شیفتی مشاهده شد.اکثر عوامل خطرزای بیماری­های قلبی-عروقی در زنان خانه­ دار بالاتر از زنان شاغل بود(13)

Kumi  و همکاران، به بررسی ارتباط بین استرس شغلی و ریسک واکنش های قلبی-عروقی در کارمندان ژاپنی پرداختند. در این مطالعه که در سال های 2009-2001 میلادی در اوزاکا ژاپن انجام شد، 928 کارمند سالم ژاپنی از دو گروه مختلف مدیران حرفه­ ای و کارگران به لحاظ میزان استرس، فشارخون و وضعیت قلبی-عروقی مورد ارزیابی قرار گرفتند نتایج این پژوهش نشان داد هرچه میزان استرس در افراد بالاتر باشد، ریسک واکنش­ های قلبی-عروقی نیز در آن­ها افزایش خواهد یافت(14).

Soteriades  و همکاران، ارتباط بین چاقی و ریسک اختلال در عملکرد کاری مناسب را در جمعیت آتش­ نشانان مورد مطالعه قرار دادند. نتایج نشان می دهد،به ازای هر یک واحد افزایش در میزان BMI  احتمال اختلال در کار تا %5 افزایش می یابد، همچنین نشان داده شد، ریسک اختلال عملکرد در افرادی با بالاترین میزان BMI  نسبت به افرادی که BMI  نرمال تا پایین دارند،90-60 درصد بیشتر است(15)

Choi  و همکاران به بررسی ارتباط بین تعداد شیفت کاری 24 ساعته در ماه، میزان مطالبات شغلی و ریسک ابتلا به فشارخون بالا در آتش ­نشانان حرفه­ ای پرداختند.نتایج این پژوهش نشان داد که از بین 330 آتش ­نشانی که مورد مطالعه قرار گرفتند، حدود 11 درصد مبتلا به فشارخون بالا بودند و فشار­خون در جنس مذکر، سن بالا،آتش­ نشانان عالی­ رتبه و افراد با تعداد شیفت­ کاری بالا در ماه، شیوع بالاتری دارد،­به طور مثال مشاهده شد در افرادی با 16 شیفت کاری در ماه، میزان فشارخون دیاستولی ،mmHg5 بالاتر از افرادی بود که تعداد 11-6 شیفت کاری در ماه داشتند، همچنین فشارخون سیستولی  در افرادی که میزان مطالبات شغلی بالاتری در سال گذشته داشتند mmHg3 بالاتر از سایر افراد بود(16).

Feairheller  نیز به بررسی تاثیر تجهیزات حفاظت فردی  آتش ­نشانان بر فشارخون آنان در حین فعالیت پرداخت.نتایج این مطالعه نشان داد، میزان فشارخون در آتش ­نشانان هنگامی که پوشیده به تجهیزات فردی  بودند بیشتر افزایش خواهد یافت که نیاز است مطالعات بیشتری بر روی ارتباط وزن این تجهیزات و میزان فشارخون انجام شود(17)

Huang  و همکاران در یک مطالعه مقطعی به بررسی پروفایل لیپید در آتش ­نشانان در یک منطقه آتش نشانی در شمال Austin  پرداختند، در این مطالعه 75 آتش­نشان با ریسک ابتلا به بیماری قلبی-عروقی مورد بررسی قرار گرفتند که نتایج این پژوهش نشان داد، سطح HDL  و LDL در %75 از شرکت کنندگان به مقدار توصیه شده نمی­ رسد همچنین سطح تری­ گلیسیرید  و توتال کلسترول  در %25 درصد از آنان بالاتر از حد نرمال می­باشد.ارزیابی این آمارها براساس سابقه خانوادگی ابتلا به بیماری­ های قلبی-عروقی و سن نشان می ­دهد، سطح توتال­ کلسترول  و LDL باBMI رابطه معکوس و با سطح قند­خون ناشتا  رابطه مستقیم دارد.همچنین مشخص شد سطح توتال­ کلسترولTC  رابطه مستقیم با HTN، سطحHDL   رابطه عکس با BMI و سطح تری ­گلیسیرید  با HTN رابطه مستقیم دارد که اختلال در پروفایل لیپید، همراه با ریسک ­فاکتورهای بیماری قلبی-عروقی و فعالیت خطرناک آتش­ نشانی ریسک ابتلا به بیماری قلبی-­عروقی را در این آتش­ نشانان افزایش می­ دهد(18).

Drew-nord , froelicher  در یک مطالعه مروری به بررسی ریسک­ فاکتورهای قلبی-عروقی موجود در آتش­ نشانان پرداختند، هدف این مطالعه بررسی علل مرگ ناگهانی آتش­ نشانان در اثر بیماری­های قلبی-عروقی در حین فعالیت بود که نتایج نشان داد، ریسک ابتلا و ریسک ­فاکتورهای بیماری­ قلبی-عروقی در آتش ­نشانان مشابه افراد عادی جامعه است این افراد نیز ممکن است مبتلا به چاقی، فشارخون بالا و هیپر­کلسترولمی باشند که بدون تشخیص باشد که ترکیب این عوامل خطر با فعایت شدید بدنی آنان در هنگام فعالیت منجر به مرگ ناگهانی آتش­ نشانان در حین فعالیت می­شود(19)

شیوع بالای سندرم متابولیک و پیش زمینه های ایجاد آن اعم از:  قند خون بالا، دیس لیپیدمی ، افزایش فشارخون و سایر ریسک فاکتورهای مرتبط با آن به ویژه در مشاغل پر استرسی  چون آتش نشانی، بیانگر اهمیت بررسی این موضوع در جامعه فوق میباشد. همچنین با توجه به اینکه  مطالعات نادری  به بررسی وضعیت سندرم متابولیک در این گروه شغلی  پرداخته اند ، اهمیت آن را بیشتر می کند. بر این اساس ، مطالعه  فوق  با هدف  بررسی وضعیت سندرم متابولیک در آتش نشانان شهر زاهدان طراحی  گردید.

1. فراوانی سندرم متابولیک در آتش نشانان  چقدر است؟
2. فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس  سن  چقدر است؟
3. فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس سابقه کار چقدر است؟
4. فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس استعمال سیگار چقدر است؟
5. فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس میزان تحصیلات چقدر است؟
6. فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس فعالیت فیزیکی چقدر است؟

تعیین فراوانی سندرم متابولیک در آتش نشانان شهر زاهدان

1. تعیین فراوانی سندرم متابولیک در آتش نشانان 
2. تعیین فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس  سن 
3. تعیین فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس سابقه کار
4. تعیین فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس استعمال سیگار
5. تعیین فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس میزان تحصیلات
6. تعیین فراوانی سندرم متابولیک  در آتش نشانان  براساس فعالیت فیزیکی

سازمان آتش نشانی

• سندرم متابولیک  براساس معیار ATP/NCEP III  ( وقوع همزمان سه شاخص یا بیشتر از پنج شاخص ) ارزیابی می شود:   چاقی شکمی ( افزایش دور کمر > 102  سانتیمتر ) ، افزایش فشار خون (> mm Hg  85/130)، افزایش قند خون ناشتا (  > mm Hg    100 )، افزایش تری گلیسرید سرم (mg/dL150 <  ) و کاهش سطح HDL کلسترل ) (
• (6 و 20 ) 

 توصیفی

کلیه آتش نشانان  شاغل در سازمان آتش نشانی شهر زاهدان

معیار ورود:   حداقل 2 سال سابقه کار در آتش نشانی

معیار خروج: سابقه ابتلا به بیماریهای مزمن مانند: ابتلا به  بیماری کبدی،  کلیوی ، هیپو /هیپر تیروئییسم  ، بیماریهای قلبی -عروقی، مصرف مزمن دارو.

کلیه  آتش نشانان شاغل در سازمان اتش نشانی  با حداقل 2 سال سابقه کار تخصصی – عملیاتی ( بر اساس معیارهای انتخاب)  وارد مطالعه می شوند.

سرشماری

فرم اطلاعاتی، ،  اندازه گیری دور کمر با متر پلاستیکی و همچنین  اندازه گیری سطح پروفایل لیپید و گلوکز خون

به روش استاندارد

پس از توجیه افرادو کسب رضایت آنان ، آتش نشانانی که حداقل 2 سال سابقه کاردر سازمان اتش نشانی را داشته باشند ، انتخاب ، سپس فرم اطلاعاتی شامل : سن، میزان تحصیلات ، استعمال سیگار ، میزان فعالیت فیزیکی در روز (بطور میانگین  3 بار یا بیشتر در هفته 30 دقیقه یا بیشتر) و سابقه  کار برای هریک  از افراد تکمیل می گردد. سپس دور کمر با متر پلاستیکی  در باریک ترین ناحیه بین دنده ها و ستیغ ایلیاک اندازه گیری       می شود. برای اندازه گیری فشار خون با استفاده از فشارسنج جیوه ای  ، دوبار به فاصله حداقل 5 دقیقه استراحت در وضعیت نشسته  از هر فرد گرفته می شود.

سپس  از هریک ازافراد خواسته می شود  پس از 14-12 ساعت ناشتایی به آزمایشگاه مراجعه و آزمایشات گلوکز خون، کلسترول، تری گلیسرید، HDL   با استفاده از کیتهای تجاری  به روش استاندارد  اندازه گیری می گردد. سندرم متابولیک  بر اساس شاخص   NCEP/ ATP III    ارزیابی  می گردد_{(20 )}.

تجزیه و تحلیل داده ها {با استفاده از نرم افزار spss ، ( ورژن     21       (  }  با  روشهای آمار توصیفی (تعیین شاخص های مرکزی و پراکندگی ،رسم نمودار،تنظیم جداول ،توزیع فراوانی ) صورت می گیرد.

به کلیه شرکت کنندگان  در خصوص اهداف طرح توضیحات لازم داده خواهد شد و از کلیه افراد رضایت کامل اخذ خواهد شود . افراد باید برای ورود و خروج از مطالعه آزادی کامل داشته باشند. خصوصیاتی که منجر به شناسایی آنها خواهد شد مانند نام و نام خانوادگی و شماره ی پرونده نزد  محقق  به صورت محرمانه باقی خواهد ماند.

لازم به ذکر است که به هیچ یک از افراد شرکت کننده در تحقیق هزینه اضافی تحمیل نخواهد شد.

ضمنا  پژوهش فوق به نحوی طراحی شده که با کدهای راهنمای عمومی اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی دارای آزمودنیهای انسانی مصوب در پزوهش های علوم پزشکی که مبنای قضاوت اخلاقی در کمیته های منطقه ای اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی می باشد منافات نداشته و مطابق مفاد آن اجرا خواهد شد.

1. هدف اصلی هر پژوهش‌باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.
2. در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزمایی‌های بالینی بر روی بیماران یا داوطلب‌های سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

3. 5- قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنی‌ها و تامین سلامت آن‌ها انجام گیرد.

   7- اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.

   8- طراحی و اجرای پژوهش‌هایی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرند، باید منطبق با اصول علمی پذیرفته شده بر اساس دانش روز و مبتنی بر مرور کامل منابع علمی موجود و پژوهش‌های قبلی آزمایشگاهی، و در صورت لزوم، حیوانی مناسب باشد. مطالعات حیوانی باید با رعایت کامل اصول اخلاقی کار با حیوانات آزمایشگاهی انجام شوند.

    

4. - انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.
5. کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.
6. اگر در طول اجرای پژوهش تغییری در نحوه اجرای پژوهش داده شود یا اطلاعات جدیدی به دست آید که احتمال داشته باشد که بر تصمیم آزمودنی مبنی بر ادامه‌ی شرکت در پژوهش تاثیر گذار باشد، باید موضوع به اطلاع کمیته‌ی اخلاق رسانده شود و در صورت موافقت کمیته با ادامه‌ی پژوهش، مراتب به اطلاع آزمودنی رسانده شود و رضایت آگاهانه مجددا اخذ گردد.
7. پژوهشگر باید از آگاهانه بودن رضایت اخذشده اطمینان حاصل کند. برای این منظور، در تمامی پژوهش‌های پزشکی، اعم از درمانی و غیردرمانی، پژوهشگر موظف است فرد در نظر گرفته شده به‌عنوان آزمودنی را از تمامی اطلاعاتی که می‌توانند در تصمیم‌گیری او مؤثر باشند، به‌نحو مناسبی آگاه سازد. این اطلاعات مشتملند بر: عنوان و اهداف پژوهش، طول مدت پژوهش، روشی که قرار است به‌کار گرفته شود (شامل احتمال تخصیص تصادفی به گروه‌مورد یا شاهد)، منابع تأمین بودجه، هر گونه تعارض منافع احتمالی، وابستگی سازمانی پژوهشگر، و فواید و زیان‌هایی که انتظار می‌رود مطالعه در بر داشته باشد. هم‌چنین، هر آزمودنی باید بداند که می‌تواند هر لحظه که بخواهد از مطالعه خارج شود و باید درباره‌ی خطرات و زیان‌های بالقوه‌ی ناشی از ترک زودرس پژوهش آگاه و پشتیبانی شود. پژوهشگر هم‌چنین باید به تمامی سؤالات و دغدغه‌های این افراد، با حوصله و دقت پاسخ بدهد. این موارد باید در رضایت‌نامه‌ی آگاهانه منعکس شود.
8. پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی می‌شود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. هم‌چنین، در پژوهش‌هایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی داشته باشد، دلایل این شیوه‌ی جذب آزمودنی، باید توسط کمیته‌ی اخلاق تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.
9. پژوهشگر ارشد مسؤول مستقیم ارائه‌ی اطلاعات کافی و به زبان قابل فهم برای آزمودنی ، اطمینان از درک اطلاعات ارائه شده، و اخذ رضایت آگاهانه است. در مواردی که بنا به‌دلیلی، نظیر زیاد بودن تعداد آزمودنی‌ها، این اطلاع‌رسانی از طریق شخص دیگری انجام می‌گیرد، این پژوهشگر ارشد است که مسؤول انتخاب فردی آگاه و مناسب برای این کار و حصول اطمینان از تأمین شرایط مذکور در این بند است.
10. در پژوهش‌هایی که از مواد بدنی (شامل بافت‌ها و مایعات بدن انسان) یا داده‌هایی استفاده می‌شود که هویت صاحبان آن‌ها معلوم یا قابل کشف و ردیابی است، باید برای جمع‌آوری، تحلیل، ذخیره‎سازی و /یا استفاده‌ی مجدد از آن‌ها رضایت آگاهانه گرفته شود. در مواردی که اخذ رضایت غیرممکن باشد یا اعتبار پژوهش را خدشه‌دار کند، می‌توان در صورت بررسی مورد و تصویب کمیته‌ی اخلاق ، از داده‌ها یا مواد بدنی ذخیره شده، بدون اخذ رضایت آگاهانه استفاده کرد.
11. عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، نباید هیچ‌گونه تأثیری بر خدمات درمانی که در همان مؤسسه – نظیر بیمارستان – به فرد ارائه می‌شود، داشته باشد. این موضوع باید در فرایند اخذ رضایت آگاهانه، به آزمودنی اطلاع داده شود.
12. اگر در حین اجرای پژوهش، آزمودنی دارای ظرفیت، ظرفیت خود را از دست بدهد یا آزمودنی فاقد ظرفیت، واجد ظرفیت شود، باید با توجه به تغییر حاصله، رضایت آگاهانه برای ادامه‌ی پژوهش از سرپرست قانونی یا خود فرد اخذ شود.
13. پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. هم‌چنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنی‌ها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار داده‌ها یا اطلاعات به‌دست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.
14. هر نوع آسیب یا خسارت ناشی از شرکت در پژوهش باید بر طبق قوانین مصوب جبران خسارت شود. این امر باید در هنگام طراحی پژوهش لحاظ شده باشد. نحوه‌ی تحقق این امر ترجیحاً به‌صورت پوشش بیمه‌ای نامشروط باشد.
15. در پایان پژوهش، هر فردی که به‌عنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که درباره‌ی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روش‌هایی که سودمندی‌شان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره‌مند شود.
16. پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش مطلوب نیست، بپذیرند.
17. نحوه‌ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی پژوهش باشد.
18. گزارش‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.
19. روش پژوهش نباید با ارزش‌های احتماعی، فرهنگی و دینی جامعه در تناقض باشد. 24.
20. اگر در حین اجرای پژوهش، آزمودنی دارای ظرفیت، ظرفیت خود را از دست بدهد یا آزمودنی فاقد ظرفیت، واجد ظرفیت شود، باید با توجه به تغییر حاصله، رضایت آگاهانه برای ادامه‌ی پژوهش از سرپرست قانونی یا خود فرد اخذ شود. 
21. پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. هم‌چنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنی‌ها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار داده‌ها یا اطلاعات به‌دست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.
22. هر نوع آسیب یا خسارت ناشی از شرکت در پژوهش باید بر طبق قوانین مصوب جبران خسارت شود. این امر باید در هنگام طراحی پژوهش لحاظ شده باشد. نحوه‌ی تحقق این امر ترجیحاً به‌صورت پوشش بیمه‌ای نامشروط باشد.
23. در پایان پژوهش، هر فردی که به‌عنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که درباره‌ی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روش‌هایی که سودمندی‌شان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره‌مند شود.
24. پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند.
25. نحوه‌ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی  پژوهش باشد.
26. گزارش‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.
27. روش پژوهش نباید با ارزش‌های احتماعی، فرهنگی و دینی  جامعه در تناقض باشد.
28. پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند.
29. نحوه‌ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی  پژوهش باشد.
30. گزارش‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.
31. روش پژوهش نباید با ارزش‌های احتماعی، فرهنگی و دینی  جامعه در تناقض باشد.

عدم همکاری آتش نشانان

Metabolic syndrome , Fire men, Zahedan

• 1. Alshehri  A. Metabolic syndrome and cardiovascular risk. J Family Community Med. 2010; 17(2) 73-78
• 2.Ashtari F, Salari M, Amminoroaya A, Khademi Deljoo B, Moeini M.  Metabolic syndrome in ischemic stroke: A case control study. J Res Med Sci 2012; 17(2) 167-170  
• 3. Liu L, Zhan L, Wang Y, Bai C, Guo J,Lin Q , Liang D, Xu E. Metabolic syndrome and the short-term prognosis of acute ischemic stroke:a hospital-based retrospective study. Lipid in Health and Disease. 2015 14 76
• 4.Micucci C, Valli D, Matacchione G, Catalano A. Current perspectives between metabolic syndrome and cancer. Oncotarget 2016; 7(25)
• 5. Pais R, Silaghi H, Silaghi AC, Rusu ML, Dumitrascu DL. Metabolic syndrome and risk of subsequent colorectal cancer. World J Gastroenterol 2009 15(41) :5141-8.
• 6-  ابراهیمی­ ممقانی م، فرساد­نعیمی ع، نورمحمدی م، عزبدفتری ن.شیوع سندرم متابولیک در آتش-نشانان تبریز. بهبود.(4)15. 302-296  
• 7. Lim KG, Cheah WK. A review of metabolic syndrome research in Malaysia. Med J Malaysia 2016 71(suppl 1) 20-28
• 8. Straub M, Foshag P,  Przybylek B, Horlitz M, Lucia A, Sanchis-Gomar F, Leischik R. Occupation and metabolic syndrome: is there correlation? A cross sectional study in different work activity occupations of German firefighters and office workers. Diabetology & metabolic syndrome 2016 8:57 .
• 9- .ملکی ف، سایه­میری ک، سایه­میری ف، کیانی ف، نصیری ص، محمدی ح، امرائی م. میزان شیوع سندرم متابولیک در ایران: مرور سیستماتیک و متاآنالیز.ماهنامه علمی پژوهشی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه.1393.(4)18. 250-242 
• 10. Garbarino S, Magnavita N. Work stress and metabolic syndrome in police officers: A prospective study. PLoS One 2015 10(12): e0144318
• 11. Kales SN, Tsismenakis AJ, Zhang C, Soteriades ES. Blood pressure in firefighters, police officer and other emergency responder. Am J Hyoertense 2009 22(1) 11-20
• 12. Smith DL, Barr DA, Kales SN. Extreme sacrifice: sudden cardiac death in the US fire service. Extreme Physiol Med 2013 1:2(1):6
• 13.رنگ ­آمیز ف، بشتام م، انصاری ر، یزدانی آ. ارتباط مشاغل مختلف با عوامل خطرزای قلبی-عروقی.ارمغان دانش. 1384. (37)10. 69-59
• 14.Hirokawa K, Ohira T, Nagayoshi M, Kajiura M, Imano H, Kitamura A, Kiyama M, Okada T, Iso H. Occupational status and job stress in relation to cardiovascular stress reactivity in Japanese workers. Prev Med rep 2016 19(4) 61-7
• 15. Soteriades ES, Hauser R, Kawachi I, Christiani DC, Kales SN. Obesity and risk of job disability in male firefighters. Occup Med (Lond) 2008 58(40) 245-50
• 16. Choi B, Schnall P, Dobson M. Twenty- four-hour work shifts, increase job demands, and elevated blood pressure in professional firefighters. Int Arch Occup Environ Health 2016 89(7):1111-25
• 17.Feairheller DL. Blood pressure and heart rate response in volunteer firefighter while wearing personal protective equipment. Blood Press Monit 2015 20(4) 194-8 
• 18. Huang J, Forman M, Dong K, Pilles K, Mangini L, Stewart J, Permenter T, Bsaibes S, Hernandez L.  Lipid  profile of male firefighters in a Northwest Austin area fire department. The FASEB  J  2015 29(1): LB380
• 19.Drew-Nord DC, Hong O, Froelicher ES. Cardiovascular risk factors among career firefighters. AAOHN J 2009 57(10) 415-422

• 20-National Institute of health. Third Report of the Expert Panel on Detection, Evaluation, and Treatment of High Blood Cholesterol in Adults (Adult Treatment Panel III) . Bethesda Md: National Institute of health; NIH Publication 2001.p.NO.01-3670.

سندرم متابولیک، زیرمجموعه­ای از اختلالات­ متابولیکی است که شامل دیس­لیپیدمی ( تری­گلیسیرید بالا و HDL  پایین،)، چاقی شکمی، مقاومت انسولینی و پرفشاری خون است(1).سندرم متابولیک،  با وقوع همزمان سه شرط از پنج شرط زیر  تشخیص داده می شود:   چاقی شکمی، افزایش فشار خون، سطوح افزایش یافته قند خون ناشتا و تری گلیسرید سرم و کاهش سطح کلسترل باچگالی بالا سندرم متابولیک ،به­خصوص در مشاغل پراسترسی چون آتش­نشانی ارتباط تنگاتنگی  با خطر ابتلاء به بیماریهای قلبی عروقی مثل آترواسکلروز، دیابت و بیماریهای کلیوی داشته و منجر به مرگ و میر می شود⁾

گرچه علل اصلی بروز سندرم­متابولیک به­درستی شناخته نشده اما عواملی چون افزایش سن، زندگی کم­تحرک، شغلهای پر استرس  عوامل ژنتیکی به صورت غیرمستقیم بر آن موثرند.این در حالی است که چاقی مرکزی و مقاومت انسولینی به عنوان دو عامل مهم و اساسی در بروز این سندرم مورد تایید قرار گرفته است(6)در یک مطالعه مروری در مالزی نشان داده شده،وضعیت اجتماعی-اقتصادی از جمله زندگی در مناطق شهری، بیکاری، درآمد پایین، سطح­تحصیلات پایین و مشاغل شیفتی در بروز این سندرم موثراست         استرس کاری نیز یک ریسک فاکتور مهم برای بروز سندرم­متابولیک محسوب می شودو دیده شده در مشاغل پراسترس مانند کارکنان بخش اورژانس، پلیس و آتش­نشانان شیوع پرفشاری خون،هایپرلیپیدمی، دیابت تیپ دو،بیماری قلبی-عروقی و مرگ و میر ناشی از آن بالا می­باشد .

شیوع بالای سندرم متابولیک و پیش زمینه های ایجاد آن اعم از:  قند خون بالا، دیس لیپیدمی ، افزایش فشارخون و سایر ریسک فاکتورهای مرتبط با آن به ویژه در مشاغل پر استرسی  چون آتش نشانی، بیانگر اهمیت بررسی این موضوع در جامعه فوق میباشد. همچنین با توجه به اینکه  مطالعات نادری  به بررسی وضعیت سندرم متابولیک در این گروه شغلی  پرداخته اند ، اهمیت آن را بیشتر می کند. بر این اساس ، مطالعه  فوق  با هدف  بررسی وضعیت سندرم متابولیک در آتش نشانان شهر زاهدان طراحی  گردید.

دارد

در صورت   تشخیص  سندرم   ،  می توان پیشنهاد نمود تا در آزمایشات دوره ای این افراد اندازه گیری شاخصهای سندرم متابولیک  و متعاقبا اقدامات  درمانی صورت گیرد.

ندارد

ندارد

هزینه های مربوط به انجام  آزمایش از طریق طرح فوق پرداخت میگردد و  به هیچ یک از افراد شرکت کننده در تحقیق هزینه اضافی تحمیل نخواهد شد.

ندارد

نتایج تحقیق بصورت کاملاً محرمانه ثبت و آنالیز خواهد شد و صرفاً جهت مقاصد پژوهش به کار خواهد رفت.

.نتایج تحقیق از طریق مدیریت سازمان با همکاری مجری طرح  به شرکت کنندگان در تحقیق فوق اعلام خواهد شد.

این مطالعه به نحوی طراحی شده که افراد برای ورود و خروج از مطالعه آزادی کامل را دارند و هیچگونه اجباری جهت شرکت افراد در مطالعه نمی باشد. 

بررسی فراوانی سندرم متابولیک در آتش  نشانان شهر زاهدان

سن :  ......................... سال

وزن : ...........................کیلوگرم

قد:...................................سانتیمتر

BMI   : .......................... کیلوگرم / متر مربع

دور کمر: .......................... سانتیمتر

سابقه کار : ........................... سال

فشارخون :   …......................mmHg

میزان تحصیلات                        1- زیر دیپلم                 2-  دیپلم   و بالاتر                   

استعمال سیگار:                                   1-  بلی                        2-  خیر

در صورت بلی :  ................ تعداد نخ در روز.                        ....................... پاکت در هفته      

مدت زمان مصرف سیگار :      ..........  سال

فعالیت فیزیکی :     1-  دارد     ...................... دقیقه در روز                ........... بار درهفته       

               2-ندارد

          -در صورت بلی :         کمتر از 30 دقیقه در روز                    بیشتر از 30 دقیقه در روز                  

مصرف داروهای کاهنده قند                         1-  بلی                        2-  خیر

مصرف داروهای کاهنده  فشار خون             1-  بلی                        2-  خیر

مصرف داروهای کاهنده   چربی خون           1-  بلی                        2-  خیر

•  افراد مشروحه ذیل وارد مطالعه نشوند :

سابقه ابتلا به بیماریهای مزمن مانند: ابتلا به  بیماری کبدی،  کلیوی ، هیپو /هیپر تیروئییسم  ، بیماریهای قلبی –عروقی ، مصرف مزمن دارو .

نتایج  آزمایشات :      

قند ناشتا                                                                     mg /dl                      

کلسترول                                                                 mg /dl 

تری گلیسرید                                                                            mg /dl

 LDL                                     mg /dl                            

mg /dl                                                                     HDL