مقایسه فراوانی عوامل محیطی مرتبط با بروز سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر(ع)زاهدان با گروه کنترل

بیمارستان ها و مراکز آموزشی علوم پزشکی

بیماری سلیاک یک اختلال ایمنی سیستمیک است که با مصرف گلوتن و پرولامین های وابسته در افرادی که از نظر ژنتیکی مستعد هستند روی داده و با ترکیبی از تظاهرات بالینی متغیر وابسته به گلوتن، آنتی بادی های اختصاصی بیماری سلیاک، هاپلوتیپ های HLA-DQ2 یا DQ8 و انتروپاتی مشخص می شود(1). آنتی بادی های اختصاصی بیماری سلیاک اتوآنتی بادی های ضد TG2 شامل Endomysial antibadies (EMA) و ضد اشکال دآمیده ی پپتید های گلیادین را در بر می گیرد(2). مصرف گلوتن گندم و پرولامین های مربوط از جو و چاودار موجب بیماری سلیاک می شود(3). بیماری سلیاک اختلال شایعی است (شیوع 1% برای بیماری اثبات شده با بیوپسی)(4و5). ایران نیز از جمله کشورهایی است که سلیاک در آن شایع می باشد(1 درصد ) چرا که گندم قوت اصلی مردم است(6و7). تابلوی تیپیک سلیاک در کودکان، اسهال مزمن( بیش از دو هفته) می باشد. تظاهرات آتیپیک آن اختلال رشد، کوتاهی قد، کم خونی فقر آهن، هپاتیت، اختلال خلق، آتاکسی، صرع، یبوست، استفراغ، نازایی، هیپوپلازی مینای دندان، تاخیر در بروز صفات ثانویه جنسی و ... می باشند. تشخیص بیمار سلیاک براساس ترکیبی از نشانه ها، آنتی بادی ها، HLA و هیستولوژی دئودنوم در بیوپسی است و پس از تشخیص درمان بیماری سلیاک رعایت رژیم غذایی فاقد گلوتن برای تمام عمر است(8و9).

مطالعات دهه اخیر نشان داد که ممکن است عوامل محیطی به عنوان عامل خطر بر پاتوژنز بیماری سلیاک تاثیر بگذارند لذا با شناخت نقش این عوامل در بروز بیماری می توان از خطر ایجاد سلیاک پیشگیری کرد یا زمان تظاهر آن را به تاخیر انداخت(10). این عوامل محیطی شامل عوامل محیطی مرتبط با مادر نظیر سن مادر در زمان زایمان(11)، درآمد خانواده(12و13)، وزن مادر در هنگام تولد(10)، نوع زایمان(10) و سایر عوامل محیطی شامل مدت زمان شیر خوردن نوزاد(14و3و11)، زمان شروع تغذیه با گلوتن(11و15) می باشند.

تعدادی از مطالعات به بررسی تعدادی از عوامل محیطی موثر بر بروز سلیاک پرداخته اند اما نتایج این پژوهش ها بسیار ضد و نقیض بوده است و لذا در مورد ارتباط این عوامل محیطی با بروز سلیاک شک وجود دارد. برای مثال آندرن و لی(2015) مطالعه با عنوان بررسی ارتباط زمان شروع گلوتن بر بروز سلیاک انجام دادند و نتایج نشان داد هیچ ارتباط معنی داری بین میزان تحصیلات مادر، سن مادر در زمان زایمان، استفاده از سیگار در زمان بارداری و زمان عرضه گلوتن با با خطر ایجاد سلیاک وجود ندارد(11). اما مطالعه نماتوو و همکاران(2016) نشان داد سن بین 25 تا 29 سال مادر در زمان تولد سبب کاهش ریسک ابتلا و سن بیشتر از 35 سال مادر سبب افزایش ابتلا به سلیاک می شود(10و16).

در دو مطالعه به بررسی تاثیر نوع زایمان بر خطر ایجاد سلیاک پرداخته شد. مطالعه دکر و همکاران (2010) نشان داد نوزادان مادرانی که به روش سزارین وضع حمل می کنند، در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به سلیاک هستند(10و17). اما در مطالعه ای مگنوس و همکاران(2006) نشان داد که هیچ ارتباطی بین نوع زایمان و ایجاد سلیاک وجود ندارد(10و18).

در مطالعه ای وایت و همکاران(2014) نتایج نشان داد وضعیت اقتصادی بد خانواده خطر ابتلا به سلیاک را بیشتر می کند(13). اما در مطالعات کانووا و همکاران(2014) و تان پوپونگ و همکاران(2013) میزان ابتلا سلیاک در کودکان با وضعیت اقتصادی اجتماعی بالاتر بیشتر بود(12و19).

شیمی لوسکا و همکاران(2015) نشان دادند هر چه مدت شیر خوردن کودک کمتر باشد احتمال بروز سلیاک بیشتر است(3) اما نتایج مطالعه آندرن و همکاران (2015) نشان داد مدت استفاده از شیر مادر تاثیری در بروز سلیاک ندارد(11). همچنین مطالعه ویریزینگا و همکاران(2014) نشان داد تغذیه با شیر مادر در مقایسه با تغدیه با شیرخشک خطر ایجاد سلیاک را کم نمی کند(1و15)

لبهول و همکاران(2015) در مطالعه ای با عنوان بررسی ارتباط زمان شروع تغذیه با گلوتن بر بروز سلیاک نشان دادند هر چه سن شروع گلوتن کمتر باشد خطر بروز سلیاک بیشتر می شود(20). در حالی که نتایج مطالعه آندرون و همکاران(2015) نشان داد زمان عرضه گلوتن تاثیری در ایجاد خطر سلیاک ندارد و در کودکان بدون زمینه ژنتیکی زمان شروع گلوتن و نوع آن تاثیری در ریسک سلیاک ندارد(11).

لذا با توجه به نتایج ضد و نقیض در مطالعات قبلی در زمینه ارتباط عوامل محیطی در بروز سلیاک و خلاء علمی در زمینه ارتباط بسیاری از عوامل محیطی که تاثیر آنها تاکنون بررسی نشده است، عدم انجام مطالعه ای در این زمینه در ایران و نبود مطالعه ی جامع در این زمینه ، هدف از این مطالعه بررسی ارتباط عوامل محیطی در بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر(ع) شهر زاهدان با تشخیص ثابت شده سلیاک در مقایسه با گروه کنترل است.

آموزش به دانشجویان پزشکی در مراکز آموزشی

تحقیقات پژوهشی آینده

1. بین فراوانی عوامل محیطی مادری مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در گروه مورد در مقایسه با گروه کنترل تفاوت معنی دار وجود دارد.

2. بین فراوانی عوامل محیطی کودک مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در گروه مورد در مقایسه با گروه کنترل تفاوت معنی دار وجود دارد

مقایسه فراوانی عوامل محیطی مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در مقایسه با گروه کنترل

1. مقایسه فراوانی عوامل محیطی مادری مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در گروه مورد با گروه کنترل
2. مقایسه فراوانی عوامل محیطی کودک مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در گروه مورد با گروه کنترل

استفاده به عنوان داده های پایه ای و زیر بنای پژوهش های بعدی

آموزش به جامعه

کلیه دانشگاه های علوم پزشکی کشور

کلیه بیماران مبتلا به سلیاک یا افراد مستعد به ابتلا به سلیاک و خانواده هایشان

بیماری سلیاک:

بیماری سلیاک یا انتروپاتی حساس به گلوتن یک انتروپاتی مرتبط با سیستم ایمنی می باشد. گلوتن موجود در گندم، جو و جو دوسر سبب آسیب به روده کوچک شده و نهایتا جذب مواد مغذی را با مشکل مواجه می کند(1)

استفاده از رسانه های عمومی برای افزایش آگاهی جامعه در مورد عوامل محیطی موثر بر بروز بیماری

مورد شاهدی (case-control)

کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) شهر زاهدان

معیار های ورود:

1. سن زیر 14 سال

معیار های خروج:

1. عدم تمایل به همکاری در پژوهش
2. کودک بیماری دیگری نظیر بیماری قلبی عروقی و بیماری های مادرزادی و اختلالات کروموزمی داشته باشد.

جهت تعیین حجم با استفاده از نتایج حاصل از مقاله(11) و براساس فرمول مقایسه میانگین ها حجم نمونه نهایی با اعتماد 95 درصد و توان 80 درصد 124 نفر در هر گروه محاسبه بدست آمد. با توجه به احتمال ریزش نمونه، مطالعه بر روی 300 بیمار انجام خواهد شد(150 نفر در گروه مطالعه 150 نفر در گروه کنترل انتخاب شدند.)

روش نمونه گیری در این مطالعه آسان و در دسترس تا رسیدن به حجم نمونه مورد نظر است.

ابزار جمع آوری داده ها در این پژوهش پرسشنامه است. پرسشنامه مورد استفاده شامل 2 قسمت است: الف) عوامل محیطی وابسته به مادر شامل تحصیلات مادر، درآمد خانواده در ماه، نوع زایمان، سن مادر در زمان تولد، وزن مادر در زمان تولد، مصرف سیگار در دوران بارداری، پاره شدن زودرس کیسه آب در زمان تولد، سا بقه عفونت های مادری در زمان بارداری و عوامل محیطی وابسته به کودک شامل فصل تولد کودک ، مدت زمان استفاده از شیر مادر ، زمان شروع غذای کمکی حاوی گلوتن، سا بقه عفونت در کودک در 6 ماه اول زندگی، قومیت کودک،رتبه کودک، محل زندگی کودک، سابقه خانوادگی مثبت سلیاک می باشند. این پرسشنامه به صورت محقق ساخته و با استفاده از مقالات مرتبط طراحی شده است.

در این مطالعه مقطعی تعداد 300 بیمار از جامعه کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان شامل 150 نفر در گروه مطالعه(تایید تشخیص سلیاک با بیوپسی) و 150 نفر در گروه کنترل( بیماران غیر سلیاکی با شکایت سرماخوردگی به عنوان یک کلینیک سرپایی) با روش نمونه گیری آسان و در دسترس انتخاب شدند. از تمامی بیماران رضایت نامه کتبی آگاهانه جهت شرکت در مطالعه اخذ شد. نمونه ها در گروه مطالعه همگی با تشخیص فوق تخصص گوارش اطفال براساس نشانه ها، آنتی بادی TTG IgA و IgA مثبت و بیوپسی از روده باریک، سلیاک آنها مورد تایید قرار گرفت. در گروه کنترل نیز برای همه بیماران آزمایش CBC، آنتی بادی TTG IgA و IgA انجام شد و عدم ابتلا به سلیاک آنها توسط فوق تخصص گوارش اطفال تایید شد. سپس پرسشنامه به هر دو گروه داده می شود و در نهایت نتایج بین دو گروه با استفاده از نرم افزار مقایسه و تجزیه و تحلیل می شود.

در این تحقیق تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی انجام گرفته است. بدین صورت که ابتدا با استفاده از آمار توصیفی به توصیف نتایج حاصله از جامعه اماری پرداخته شد. در آمار توصیفی از جدول توزیع فراوانی، درصد، نمودار، و میانگین استفاده می شود. تحلیل و ازمون فرضیات نیز با کمک آمار استنباطی انجام می شود. بدین صورت که در جهت آزمون فرضیات، برای تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های آماری تی مستقل،کای اسکوئر، رگرسیون لجستیک و در صورت لزوم از سایر آزمون های غیر پارامتریک استفاده می شود. ضمنا تمام مراحل توصیف و ترکیب و آزمون فرضیات با استفاده از نرم افزار SPSSورژن 18 انجام می شود.

از راهنمای اخلاقی پژوهش های علوم پزشکی دارای ازمودنی انسانی و راهنمای اخلاقی پژوهش بر روی گروه های اسیب پذیر و راهنمای اخلاقی پژوهش بر روی بافت و عضو انسانی استفاده شد که کد ها به تفکیک ارایه شده اند:

راهنمای اخلاقی پژوهش های علوم پزشکی دارای ازمودنی انسانی

کد 1: رضایت آگاهانه کتبی از افراد کسب خواهد شد.

کد 3- کسب رضایت آگاهانه بایستی فارغ ازهرگونه اجبار ، تهدید ، تطمیع و اغوا انجام گیرد ، درغیراینصورت رضایت اخذ شده باطل و هیچ اثر قانونی بر آن مترتب نیست و درصورت بروز هرگونه خسارت ، مسئولیت آن متوجه پژوهشگر خواهد بود.

کد5: اطلاعات مربوط به روش اجرا و هدف از انجام پروژه و مدت طرح به افراد داده خواهد شد.

کد 7- نحوه ارائه گزارش یا اعلام نتیجه تحقیقات می باید متضمن رعایت حقوق مادی و معنوی عناصر ذیربط (آزمودنی ، پژوهشگر، پژوهش و سازمان مربوطه) باشد.

کد 10- مسئولیت تفهیم اطلاعات به آزمودنی به عهده محقق است در مواردی که فرد دیگری این اطلاعات را به آزمودنی بدهد از محقق سلب مسئولیت نمی گردد.

کد17: اطلاعات افراد به عنوان راز تلقی شده و شرایط عدم افشاء آنها فراهم خواهد شد.

راهنمای اخلاقی پژوهش بر روی گروه های اسیب پذیر

2- هدف از پژوهش باید پیشبرد دانش در رابطه با سلامت نوزادان و کودکان یا ارتقای سلامت و مراقبت از این گروه باشد.

کودکان از نظر دارا بودن ظرفیت برای دادن رضایت به سه گروه سنی تقسیم می‌شوند:

زیر 7 سال، 7 تا 15 سال، و بالای 15سال.

1-4- در کودکان زیر 7 سال: باید رضایت کتبی هم از پدر وهم از مادر نوزاد گرفته شود. در صورت عدم دسترسی به یکی از آن‌ها یا فقدان ظرفیت تصمیم‌گیری درهریک از والدین، رضایت از یکی از آن‌ها کفایت می‌کند. در صورت عدم دسترسی یا فقدان ظرفیت در هر دو والد، رضایت سرپرست قانونی واجد صلاحیت برای انجام پژوهش‌های درمانی لازم است، اما در پژوهش‌های غیردرمانی انجام پژوهش‌ها در چنین شرایطی ممنوع است.

2-4- در کودکان 7 تا 15 سال تمام، باید رضایت آگاهانه‌ی کتبی از سرپرست قانونی گرفته شود. هم‌چنین، باید متناسب با سطح درک و شناخت کودک، موافقت آگاهانه‌ی وی نیز اخذ شود. کودک حق دارد که اطلاعات لازم را در حد توانایی فهم خود دریافت کند، نظر خود را بیان کند و تصمیم بگیرد. روش‌های مورد استفاده برای ارائه‌ی اطلاعات و اخذ رضایت، باید متناسب با سن و قدرت فهم کودک باشد

3-4- در کودکان بالای 15 سال، رضایت آگاهانه‌ی کتبی باید هم از سرپرست قانونی و هم از کودک اخذ شود.

11- پژوهش‌هایی که مستقیماً سودی به کودکان و نوزادان شرکت‌کننده نرساند، در صورتی که باعث ایجاد منافع برای گروه کودکان و نوزادان شود اخلاقی محسوب می‌شود. البته با این شرط که ضرری را متوجه آزمودنی‌ها نکند.

- در پژوهش‌هایی که شامل پرسشگری - اعم از مصاحبه یا تکمیل پرسشنامه - اند، باید توجه داشت که احساس گناه، بدبینی یا نگرانی نامناسب در والدینی که مورد پرسشگری قرار می‌گیرند ایجاد نشود. برای این منظور، باید توضیحات لازم در ضمن اخذ رضایت آگاهانه ارائه شود.

17- نباید هیچ‌گونه هزینه‌ی مالی برای شرکت در پژوهش به کودکان یا سرپرست قانونی آنان پرداخت شود ولی هزینه‌هایی که در نتیجه‌ی شرکت در پژوهش متحمل شده‌اند باید پرداخت شود. دادن هدیه‌های کوچک و فاقد ارزش مالی بالا (مانند بسته کوچک مدادرنگی یا کاغذ رنگی یا میان وعده‌های ساده) به کودکان شرکت کننده در پژوهش از نظر اخلاقی ایرادی ندارد و تشویق می‌شود.

18- سرپرستان کودک این حق را دارند که در طی انجام پژوهش کودک خود را همراهی کنند.

19- سرپرستان کودک، در صورت تمایل، باید از فرصت کافی برای مشورت با بستگان، مراقبان بهداشتی و مشاورین مستقل در رابطه با شرکت در پژوهش، برخوردار شوند.

20- باید به تمامی سؤالات و دغدغه‌های سرپرستان کودک در طی پژوهش پاسخ مناسب داده شود.

21- اخذ رضایت آگاهانه از کودک و سرپرستان او ترجیحاً باید توسط شخص یا اشخاصی انجام گیرد که در تیم درمانی او مشارکت ندارند.

راهنمای اخلاقی پژوهش بر روی بافت و عضو انسانی

1- پژوهشگر باید به این امر مهم توجه داشته باشد که بافت‌ها و اعضای مورد استفاده، دارای منشأ انسانی‌اند و کرامت انسانی اقتضا می‌کند که جمع‌آوری، نگه‌داری، استفاده و نابودسازی آن‌ها توأم با رعایت ملاحظات و شؤون مرتبط باشد.

2- از اجزای بدنی دارای منشأ انسانی باید تنها در پژوهش‌هایی استفاده شود که اهداف ارزشمندی را در راستای مبارزه با بیماری‌ها و ارتقای سلامت انسان‌ها دنبال می‌کنند.

3- تمامی پژوهش‌ها بر روی عضو و بافت انسانی، پیش از اجرا، باید مورد تأیید کمیته‌ی اخلاق در پژوهش مرتبط قرار گیرد. کمیته‌ی اخلاق در پژوهش حق دارد که در تمامی مراحل پژوهش بر آن نظارت داشته باشد. پژوهشگران باید در این زمینه با کمیته‌ی اخلاق در پژوهش همکاری کنند.

4- رضایت آگاهانه‌ی فرد دهنده‌ی عضو یا بافت، یا جانشین قانونی او، شرط اساسی در تأیید اخلاقی هر پژوهش بر روی عضو و بافت انسانی است. رضایت‌نامه باید با رعایت تمامی اصول مرتبط تهیه و هنگام ارسال طرح‌نامه برای تصویب، به آن پیوست شده باشد.

5- در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه از دهنده‌ی نمونه‌ی ذخیره‌شده یا جانشین قانونی او امکان‌پذیر نباشد، به‌شرط وجود رضایت کلی اولیه بر استفاده‌ی پژوهشی، در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق در پژوهش می‌توان از آن نمونه برای پژوهش استفاده کرد. در چنین مواردی باید از نمونه‌هایی استفاده شود که به ‌نحو برگشت‌ناپذیر بی‌نام ‌شده باشد. ‌

- تمامی اطلاعاتی که از صاحبان عضو یا بافت مورد پژوهش، جمع‌آوری و ثبت می‌شود، راز حرفه‌ای تلقی می‌‌شود؛ از این ‌رو، تمامی اصول و ملاحظات مربوط به رازداری و حفظ حریم شخصی، باید در مورد آن‌ها مراعات شود.

7- مرکز انجام دهنده‌ی پژوهش بر روی عضو و بافت باید مهارت و امکانات لازم برای حفظ رازداری را داشته باشد؛ در غیر این صورت، اطلاعات باید به شکل بی‌نام و غیرقابل ردیابی ثبت و ذخیره شود.

9- پژوهشگر موظف است که تمهیدات لازم ایمنی، از جمله آزمون‌های غربالگری و وسایل محافظت‌کننده را برای جلوگیری از انتقال آلودگی از اجزای بدنی مورد استفاده به هر فرد دیگر، اعم از پژوهشگران، آزمودنی‌ها یا سایر افرادی که در فرایند پژوهش با این مواد سروکار خواهند داشت، پیش‌بینی و تأمین کند.

11- زمان، نحوه و میزان اطلاع آزمودنی‌ها از نتایج پژوهش باید در رضایت‌نامه آورده شود. در هر حال، آزمودنی یا نماینده‌ی قانونی او باید به تمامی اطلاعاتی که در طول پژوهش درباره‌ی او به‌دست می‌آید، دسترسی داشته باشد.

1. عدم همکاری بیماران در طرح: از طریق ارائه مشاوره به بیماران جلب همکاری خواهد شد.
2. ریزش در گروه های شاهد و آزمون : در حین مطالعه و در طی روند اجرا امکان ریزش و انصراف تعدادی از افراد از همکاری در طرح وجود دارد که برای مدیریت این روند آنها را قبل از مطالعه در باره اهداف طرح آگاه می کنیم و واحد های جایگزین انتخاب خواهد شد و در حد اشباع حجم نمونه تعداد واحدهای پژوهشی مورد نیاز انتخاب می گردند.

بیماری سلیاک، عوامل محیطی، کودکان

1. Lionetti E, Catassi C. The Role of Environmental Factors in the Development of Celiac Disease: What Is New?. Diseases. 2015 Dec; 3(4): 282–293.
2. Abadie V., Sollid L.M., Barreiro L.B., Jabri B. Integration of genetic and immunological insights into a model of celiac disease pathogenesis. Annu. Rev. Immunol. 2011;29:493–525. doi: 10.1146/annurev-immunol-040210-092915.
3. Chmielewska A, Pieścik-Lech M. Primary Prevention of Celiac Disease: Environmental Factors with a Focus on Early Nutrition. Ann Nutr Metab 2015;67(suppl 2):43–50 DOI: 10.1159/000440992
4. Rubio-Tapia A , Ludvigsson JF , Brantner TL et al. Th e prevalence of celiac disease in the United States . Am J Gastroenterol 2012 ; 107 : 1538 – 44
5. Honar N, Karamizadeh Z, Saki F. Prevalence of celiac disease in patients with type 1 diabetes mel litus in the south of Iran. Turk J Gastroenterol. 2013; 24:122-6. PMid:23934458
6. Akbari MR, Mohammadkhani A, Fakheri H, et al. Screening of the adult population in Iran for coeliac disease: comparison of the tissuetransglutaminase antibody and anti-endomysial antibody tests. Eur J Gastroenterol Hepatol. 2006; 18: 1181-
7. Gujral N, Freeman HJ, Thmson A. Celiac disease: Prevalence, diagnosis, pathogenesis andtreatment. World J Gastroenterol. 2012 Nov; 18(42): 6036–6059
8. Wolters V.M., Wijmenga C. Genetic background of celiac disease and its clinical implications. Am. J. Gastroenterol. 2008;103:190–195. doi: 10.1111/j.1572-0241.2007.01471.x.
9. Fasano A., Catassi C. Celiac disease. N. Engl. J. Med. 2012;367:2419–2426. doi: 10.1056/NEJMcp1113994.
10. Namatovu F, Olsson C, Lindkvis M. Maternal and perinatal conditions and therisk of developing celiac disease during childhood. Namatovuet al. BMC Pediatrics (2016) 16:77 DOI 1186/s12887-016-0613-6
11. Andrén Aronsson A, Lee H. Age at Gluten Introduction andRisk of Celiac Disease. PEDIATRICS2015: Volume 135, number 2.240-245.
12. Canova, C.; Zabeo, V.; Pitter, G.; Romor, P.; Baldovin, T.; Zanotti, R.; Simonato, L. Association of maternal education, early infections, and antibiotic use with celiac disease: A population-based birth cohort study in northeastern Italy. Am. J. Epidemiol. 2014, 180
13. Whyte L, Kotecha S, Watkin W. Coeliac disease is more common in children with high socio-economic status. Foundation Acta Pædiatrica. Published by John Wiley & Sons Ltd 2014103, pp. 289–294

14. Palma G, Capilla A, Nova E, Castillejo G. Influence of Milk-Feeding Type and Genetic Risk of Developing Coeliac Disease on Intestinal Microbiota ofInfants: The PROFICEL Study. PLoS ONE. 2012:7(2):1-10.

15. Vriezinga SL, Auricchio R, Bravi E, Castillejo G, Chmielewska A, Crespo Escobar P, et al. Randomized feeding intervention in infants at high risk for celiac disease. N Engl J Med. 2014;371:1304–15.

16. Namatovu F,Lindkvist M, Olsson C. Season and region of birth as risk factors for coeliacdisease a key to the aetiology?. Arch Dis Child2016;101:1114–1118. doi:10.1136/archdischild-2015-310122

17. Decker, E.; Engelmann, G.; Findeisen, A.; Gerner, P.; Laass, M.; Ney, D.; Posovszky, C.; Hoy, L.; Hornef, M.W.Cesarean delivery is associated with celiac disease but not inflammatory bowel disease in children. Pediatrics 2010, 125, e1433–e1440

18. Magnus, P.; Igrens, L.M.; Haug, K.; Nystad, W.; Skjaerven, R.; Stoltenberg, C.; MoBa Study Group. Cohort profile: The norwegian mother and child cohort study (NoBa). Int. J. Epidemiol. 2006, 35, 1146–1150

19. Tanpowpong P, Obuc h J. Multicenter Study on Season of Birth and Celiac Disease: Evidence for a New Theoretical Model of Pathogenesis. J Pediatr. 2013 Mar;162(3):501-4.

20. Lebwohl B, Murray J, Verdu E. Gluten Introduction, Breastfeeding, and Celiac Disease: Back to the Drawing Board. TheAmerican Journal of GASTROENTEROLOGY.2015: ; doi: 10.1038/ajg.2015.219.

هدف از این پژوهش مقایسه فراوانی عوامل محیطی مرتبط با بروز بیماری سلیاک در کودکان مراجعه کننده به بیمارستان علی اصغر (ع) زاهدان در مقایسه با گروه کنترل است. با توجه به شیوع بیماری سلیاک در استان و عدم وجود پژوهشی جامع در مورد عوامل محیطی موثر در این زمینه در کشور این مطالعه انجام خواهد شد و اطلاعات و نتایج حاصل از آن کمک شایانی به والدین و پرسنل درمانی در امر مقابله با بروز سلیاک در کودکان می کند.

در این پژوهش یک ازمایش خون برای همه افراد شرکت کننده انجام می شود و 10 سی سی خون از هر فرد گرفته خواهد شد.

کمک به مقابله با روند رو به پیشرفت بیماری سلیاک با شناخت عوامل محیطی موثر بر آن نظیر زمان شروع تغذیه کمکی یا فصل تولد .....

 قرار گرفتن کلیه افراد شرکت کننده در طرح تحت نظر پزشک فوق تخصص گوارش و انجام اقدامات حمایتی و درمانی برای آنها 

این طرح عارضه جانبی ای ندارد.

در صورت بروز هرگونه عارضه احتمالی مرتبط با طرح فرد شرکت کننده تحت حمایت کامل مجری طرح قرار می گیرد.

در طرح تحقیقاتی مذکور کلیه هزینه به عهده مجری طرح خواهد بود و بیمار هزینه ای را پرداخت نخواهد کرد.

روش جایگزینی وجود ندارد.

نتایج آزمایشها و روشهای به کار رفته به اطلاع بیمار خواهد رسید و این نتایج بصورت کاملاً محرمانه و صرفاً جهت مقاصد پژوهش به کار خواهد رفت و هویت بیماری وی در چارچوب قانون و جامعه و خانواده محرمانه خواهد ماند.

الهه ناز پارسی مود

شماره تماس: 09399980255

ادرس: بیمارستان علی ابن ابیطالب. کرسی گروه اطفال

شرکت من در مطالعه کاملاً اختیاری است و آزاد خواهم بود که از شرکت در مطالعه امتناع نموده یا هر زمان  که مایل بودم بدون آنکه تغییری در نحوه رفتار پزشک درمانگر یا نحوه درمان و مراقبت از بیماری اینجانب ایجاد شود از پژوهش مذکور خارج شوم.

با توجه به اطلاعات موجود در این فرم و توضیحات حضوری مجری یا همکاران طرح موافقت خود را با شرکت در این مطالعه اعلان می نمایم. یک نسخه از این فرم به من داده شده و فرصت خواندن آن را داشته ام

در چه فصلی کودک شما متولد شده است؟ بهار تابستان پاییز زمستان

کودک شما زمان تولد نارس دنیا آمده است ؟ بله خیر

وزن زمان تولد کودک شما چقدر بوده است؟ زیر 1.5 کیلو بین 1.5- 2.5 کیلو بالای 2.5 کیلو

اگر کودک در شیرخوارگی فقط شیر مادر استفاده می کرده است مدت زمان استفاده از شیر مادر چقدر بوده است :

سه ماهه اول شش ماهه اول تمام سال اول تا 2 سالگی

هم شیر خشک و هم شیر مادر می خورده؟ بله خیر فقط شیرخشک استفاده می کرده است ؟ بله خیر

در چند ماهگی جهت کودک غذای کمکی را شروع کرده اید؟ نان ؛ بیسکویت ؛ ماکارونی ؛ کیک ؛ 1 ماهگی 2 3 4 5 6 7 8 9

تحصیلات مادر کودک: بیسواد 5کلاس سیکل دیپلم دانشگاهی

تحصیلات پدر کودک: بیسواد 5کلاس سیکل دیپلم دانشگاهی

درآمد خانواده در ماه چقدر است؟ زیر یک میلیون بالای یک میلیون

محل زندگی کودک کجاست ؟ شهر روستا

تعداداعضای خانوارچند نفر است؟ با پدر و مادر

کودک شما فرزند چندم خانواده است؟ اول دوم سوم چهارم به بالا

آیا کودک قبل تشخیص سلیاک امپرازول یا رانیتیدین مصرف می کرده است ؟ اگر بله برای چه مدت؟

نوع زایمان: طبیعی سزارین انتخابی سزارین اورژانسی

سن مادر موقع تولد این کودک: وزن و قد مادر موقع تولد این کودک :

آیا مادر در زمان حاملگی این کودک سیگار مصرف می کرده است؟ بله خیر

آیا کیسه آب موقع تولد این کودک زودتر پاره شده بود؟ بله خیر

آیا مادر سا بقه عفونت های زنانه یا عفونت ادراری یا عفونت کیسه آب موقع بارداری این کودک داشته است؟ بله خیر

آیا این کودک در 6 ماه اول عمرش سا بقه سینه پهلو ؛ عفونت خون ؛ یا عفونت دیگری را داشته است؟ بله خیر

شماره نام ونام خانوادگی کودک : سن وزن قد

قومیت کودک چیست: بلوچ سیستانی ترک کرد لر عرب بقیه موارد

آیا خواهر ؛ برادر یا پدر یا مادر کودک سلیاک دارد؟