بررسی تاثیر برنامه مشاوره ناباروری بر خودکارآمدی، اضطراب و انگ اجتماعی درک شده،در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود شهر زاهدان در سال 1397

باروری و داشتن فرزند یکی از آرزوهای انسانی و اساس بقای بشر است ، که به علل مختلف ممکن است برخی زوج ها از آن محروم شوند. ناباروری به صورت عدم دستیابی به حاملگی پس از یک سال رابطه ی جنسی منظم بدون استفاده از روش ها ی پیشگیری از بارداری تعریف می شود.(1)ناباروری به دو شکل اولیه (عدم دستیابی به هیچ گونه حاملگی ) و ثانویه (دستیابی به حداقل یک بار حاملگی حتی اگر منجر به تولد یک نوزاد زنده نشود) تقسیم بندی می شود. (2)بر طبق گزارش سازمان بهداشت جهانی  ،میزان شیوع ناباروری  در دنیا 15-10% می باشد.(3)مطالعات انجام شده میزان کلی ناباروری در ایران را  13.2%گزارش کرده اند (4). حدود یک چهارم زوج های ایرانی ناباروری اولیه را در طول زندگی مشترکشان تجربه می کنند و %3.4 آنها در هر برهه ای از زمان دارای مشکل ناباروری اولیه هستند.(5)

برای بسیاری از افراد، ناباروری بحرانی بزرگ و عامل استرس روانی می باشد و می تواند استرس عاطفی و بسیاری واکنش های عاطفی  شامل افسردگی ، اضطراب را بدنبال داشته باشد (6).در بین آسیب های روان شناختی زوجین نابارور ایرانی ، آسیب های هیجانی (شامل اضطراب ،افسردگی و غم و اندوه و...) 39.13%گزارش شده است.(7)

علاوه بر رنج نازایی ،درمان های نازایی و روش های تهاجمی تشخیصی و درمانی مانند نمونه گیری های مکرر خون و اسپرم ،سونوگرافی ،مصرف دارو ، بار اقتصادی ناشی از آن و ....استرس و اضطراب مضاعفی را بر زوجین تحمیل می کند.

اما مطالعه انجام شده در زوجین ناباور در کشور ترکیه نشان داده است که تفاوت معنی داری از نظر افسردگی بین زنان و مردان بارور و نابارور وجود ندارد.در حالی که تفاوت آماری معنا داری از نظر سطح اضطراب بین زوجین بارور و نابارور مشاهده می شود.(8)

علی رغم این که زنان و مردان به یک میزان در علت ناباروری دخیل می باشند، به دلیل تعصبات اجتماعی ،ناباروری یک مشکل زنانه تلقی می شود و به همین دلیل زنان معمولا با مسائل و مشکلات خانوادگی و اجتماعی بیشتری نسبت به مردان روبرو هستند (9). به طوری که 69% از زنان نابارور انگ اجتماعی  را احساس می نمایند.(10) با تاخیر در بارداری، کنجکاویهای اطرافیان در زندگی زوج افزایش مـییابـد و موجـب نـاراحتی آنان میگردد. به مرور پیگیری و نصیحت بستگان و دوستان بیشتر میشود و در دیدارها و تماسها در مورد باردار شـدن و نتایج مراجعه به پزشک سئوال مـیکننـد کـه ایـن برخـورد اطرافیان سبب ناراحتی و عکـس العمـل زوج نـسبت بـه آنـان میشود. زوجهای نابارور سعی میکنند که مراجعه به پزشک را از آنان پنهان کنند و تلاش میکنند تا با افراد جدید ارتبـاط برقرار نکنند و یا ارتباط خود را بـا آشـنایان قطـع نماینـد تـا مجبور به پاسخگویی به این کنجکاویهای آزاردهنده نباشند (11). برای این افراد حتی شروع درمان  مخصوصا در کلینیک های عمومی نازایی ، باعث  تبدیل درد خصوصی شان  به یک بحران عمومی و طولانی  می شود که می تواند سبب تشدید واکنش های روانی مانند اضطراب شود.(12)

از سوی دیگر، واکنش های روانی  ناشی از نازایی می تواند یک عامل تشدید کننده ناباروری باشد. در مطالعات مختلفی  مشکلات روان شناختی مخصوصا استرس تاثیر سوئی بر میزان موفقییت در درمان می گذارد(13) و (14)

پژوهشگران بر این باورند که اگر چه ناباروری به عنوان منبع فشار روانی می تواند سلامت روانی افراد را به خطر بیندازد، اما تاثیر آن تا اندازه ای به مهارت های مقابله ای فرد بستگی دارد.(15)

زنان برای کاهش استرس و اضطراب شان  در مقایسه با  مردان ،بیشتر از رفتارهای مقابله ای اجتنابی (مانند دوری کردن از زنان باردار) استفاده می کنند. (16).یکی از عوامل موثر بر افزایش و بهتر شدن مهارت های مقابله ای افزایش خودکارآمدی  می باشد(17). خود کارآمدی قضاوت فرد از توانایی های خود جهت سازماندهی و انجام یکسری از اعمال می باشد .  خودکارامدی اعتقاد فرد  را از توانایی هایش ،در بکار گیری مهارت های لازم برای حل مشکلاتش افزایش می دهد و این اعتقاد بر چگونگی تفکرات ، احساسات و اعمال آنها  تاثیر می گذارد .(18).  خودکارآمدی در ناباروری  باعث خواهد شد که زوجین/ زنان ، ناباروری را به عنوان یک وظیفه وکار (که باید آن را به انجام برسانند ) نه به عنوان  یک تهدید ، ببینند (19). افراد با خودکارآمدی بالا در هنگام انتظار برای ملاقات با پزشک و یا گرفتن جواب ازمایشات در حفظ آرامش خود بیشتر موفق بوده و بر درمان خود پافشاری می کنند، به طوریکه بدنبال ان ممکن است حتی به افزایش احتمال بارداری نیز بینجامد (20).

در مطالعات مختلفی نشان داده شده است که برنامه های آموزشی در خصوص ناباروری  (21) ،دارو درمانی(فلوکسیتین ) و درمان های شناختی رفتاری (22)    بر افزایش خودکارآمدی موثر می باشد.درمان های شناختی –رفتاری نیاز به فرد متخصص و جلسات متعدد  در این زمینه داشته است (22)،(23) و(24) و در بسیاری از فرهنگ ها استفاده از دارو های روان پزشکی قابل قبول نیست و با توجه به شدت اختلالات روان شناختی، برای همه ی زوج های نابارور  توصیه نمی شود(فقط  افسردگی شدید تا متوسط)(25).

در مصاحبه با 5 نفر از زنان نابارور مشخص شد که همه ی افراد  ناراحتی و غم بزرگی را تجربه می کردند . شروع درمان و نتیجه ی آن نیز استرس و ناراحتی  مضاعفی به انها تحمیل می کرد.چهارنفر از افراد مورد مصاحبه از سوالات مکرر و حتی نگاه اطرافیان مخصوصا در مجالس زنانه(تولد نوزاد، عروسی و حتی مراسم های مذهبی)مستاصل شده بودند.و  از این که فردی از اقوام و آشنایان، آنها را در مرکز ناباروری ببینند ترس داشتند.علاوه بر این کارشناس مرکز اظهار  داشت که بیشترین سوالات افراد در مورد نحوه ، زمان مصرف داروهای تحریک کننده ی تخمک گذاری و عوارض آنها می باشد.باورهای غلط در خصوص نازایی(نتیجه ی سحر و جادو ویا تنبیه خداوند به علت گناهان) در بین افراد شایع بود.این موضوع در بین زنان با فرهنگ های  نزدیک به مردم این استان نیز شایع می باشد.(26)

به نظر می رسد افزایش اطلاعات زنان در مورد علل و درمان های ناباروری و روش های کاهش استرس می توانداثرات مثبت در وضعیت آنها داشته باشد و به پیگیری بهتر شان در برنامه های درمانی و اجتناب از روش های سنتی و ناایمن بیانجامد.(27) وقتی یک زوج نیاز به مشاوره ی نازایی داشته باشند، باید نوع مشاوره بر اساس نیاز زوجین انتخاب شود ،که شامل :01-مراقبت های بیمار محور[1]( جمع آوری و تجزیه تحلیل داده ها [2]و نتیجه گیری و تصمیم گیری [3])2-مشاوره نازایی[4] (نتیجه گیری و تصمیم گیری،  مشاوره ی حمایتی [5]و مشاوره در بحران[6]) 3- روان درمانی[7] (مشاوره در بحران و مشاوره درمانی[8]) می باشد.(28)

کلینیک های ناباروری باید  نسبت به نیاز های درمانی ، عاطفی و روانی اجتماعی  افراد نابارور پاسخگو باشند. برای کمک به کلینیک های ناباروری جهت دستیابی به این اهداف نیاز است که مراقبت های بیمار محور در فعالییت های هر روزه ی تیم درمانی  گنجانده شود.این مراقبت ها از پاسخگویی به سوالات بیماران (اطلاعات نوشتاری یا دیداری)  تا فراهم کردن حمایت در وقایع استرس آور همچون تست بارداری منفی ، (مشاوره ی تلفنی یا خدمات غیر حرفه ای مفید برای افراد ) می باشد.(29)

 مطالعات نشان داده اند که در فرهنگ هایی که تمایل برای فرزند آوری و تداوم نسل و حفظ نام خانواده بالا  می باشد، (19)،ناباروری سبب نشاندار شدن زنان ناباور شده و بحران بزرگی برای زوجین مخصوصا زنان نابارور می باشد(6) و (30) . از انجا که تا کنون برنامه ی  مشاوره ای در این زمینه رای این گروه از زنان در این استان اجرا نشده است ،  بنابر این با توجه به افتتاح اولین مرکز درمان ناباروری در استان   و عدم وجود برنامه ی مدون مشاوره ای در  این مرکز ناباروری برآن شدیم تا برنامه ی مشاوره ای برای زنان ناباور  مراجعه کننده به مرکز ناباروری  که برای اولین بار  کاندید روش تلقیح داخل رحمی IUI[9] هستند ، را در زمان حضورشان جهت مداخلات درمانی  همگام با خط و مشی های مرکز ناباروری مولود  را با هدف  ' بررسی تاثیر برنامه مشاوره ناباروری بر خودکارآمدی، اضطراب و انگ اجتماعی درک شده ،در زنان نابارور مراجعه کننده به  این مرکز ناباروری' را انجام دهیم.

مروری بر مطالعات:

بررسی متون مقالات در سایت های
pub med -elzevier –googl scholar – sid  از کلید واژه های  infertility- self efficacy – stigma- anxity and strees استفاده شد.مطالعات در خصوص روش های تشخیصی ،درمانی و دارویی کنار گذاشته شد و مطالعات مرتبط با پژوهش و روش کار انتخاب شدند که تعدادی از آنها  به شرح ذیل می باشد.

        در مطالعه ی روسنگلا[10]و همکاران (2002) با عنوان رضایت زنان از مهارت ها ی ارتباطی  در طول مشاوره ی نازایی در یک مرکز سه سطح دانشگاهی در برزیل ،124 زن در مشاوره با پزشک در حین مشاوره مورد بررسی قرار گرفتند.
در این مطالعه از دو ابزار استفاده شد.اولی چک لیست18 آیتمی  راهنمای مشاهده ی مشاوره(تاکید بر 3 جنبه ارتباط یعنی مهارت ارتباطی، آموزش به بیمار و مهارت های تسهیل کننده ) که با حضور پژوهشگر در اتاق مشاوره تکمیل می شد.

دومین ابزار که برای سنجش رضایت به کار رفت ،پرسشنامه ای با تاکید بر 7 موضوع مهارت های ارتباطی پزشک شامل: حسن نیت و پذیرش ، فهمیدن مشکل بیمار ،توضیح دادن استفاده از کلمات ، مهارت گوش دادن ، زمان سپری شده با بیمار و اعتماد به نفس درک شده بیمار در صلاحیت پزشک بود.

بر اساس این مطالعه رفتار پزشک شامل معرفی خودش ، تعیین دلایل اصلی ویزیت ، دادن اطلاعات در مورد درمان و جستجوی برای اینکه بیمار دغدغه و نگرانی دیگری دارد ، به طور مشخصی با رضایت عمومی افراد  ارتباط داشت.(31)

       در مطالعه ی فلورانس و همکاران (2007)باعنوان(( واکنش عاطفی  به تشخیص ناباروری در کویت و آگاهی مددجو  از نقش پرستار در طول درمان خود )) به روش کمی و کیفی در دو مرحله انجام شد.

در مرحله ی کیفی این مطالعه یک مصاحبه ی نیمه ساختاری از ده مددجو بود که بعد از درمان باردار شده بودند. مصاحبه احساسات و ادراک شان از نقش پرستاران را مورد بررسی قرار داد.

ادراک موفق درمان جو از نقش پرستاران شامل موارد :انجام فرآیند های اساسی پرستاری، برقراری ارتباط ، آموزش درباره ی روند درمان، تامین حمایت عاطفی از طریق گوش دادن ،ترغیب و تشویق ، قوت قلب دادن و دلسوز بودن بود.(32)

       در مطالعه ی جو آ[11]و همکاران (2009) با عنوان(( آگاهی از انگ اجتماعی و خودکار آمدی در زوجین نابارور)) بر روی 59 زوج نابارور مراجعه کننده به بخش درمان های باروری بیمارستانی در کشور پرتغال انجام شده بود.

ابزار مورد استفاده در این مطالعه پرسشنامه ی خودکار آمدی کوزینئو [12] و پرسشنامه آگاهی از انگ اجتماعی (33) بود که برای زوجین قبل از مشاوره یا بلافاصله پس از مشاوره پرسشنامه ها را تکمیل کردند.

در این مطالعه نشان داده شد که یک ارتباط خطی واضح و منفی بین خودکارآمدی و انگ اجتماعی درک شده مخصوصا در زنان وجود دارد (34).

        در مطالعه ای با عنوان ((مرورو متاآنالیز روش های غبر دارویی کمکی برای افرادی که تحت درمان روش های کمک باروری )) که توسط کان [13]و همکاران انجام شد،34 کارآزمایی بالینی  با 7213 مددجو مورد بررسی قرار گرفت.در این متاآنالیز مشخص شد که مداخلات غیر دارویی  اضطراب را کاهش می دهد.(میانگین تفاوت استاندارد شدهSMD =0.25 با فاصله اطمینان0.42-0.08)(35)

در مطالعه یونسی و همکاران (1384) با عنوان ((ارزیابی انگ اجتماعی در میان زنان و مردان نابارور ایران)) بر روی 4 گروه از زنان و مردان بارور و نابارور (200فرد نابارور و 88فرد بارور)  جهت ارزیابی انگ اجتماعی از شیوه ی فهرست ساختار ها استفاده شد.

در این مطالعه مشخص شد که مقایسه اجتماعی و پسخوراند های اجتماعی به ترتیب در ادراک وضعیت انگ اجتماعی در افراد نابارور نقش دارد.

هم چنین ضرورت  سلامت نگری در رابطه با بررسی جنبه های روانی و اجتماعی ناباروری  و لزوم اصلاح و متعادل سازی واکنش های سه منبع شناخت از خود  را در میان افراد نابارور از طریق گروه درمانی  را نشان داد. (36)

          در مطالعه پاشایی و همکاران با عنوان ((مقایسه روش درمان دارویی و غیر دارویی در افزایش خودکار آمدی ناباروری در زوجین نابارور)) بر روی 89 زن نابارور مراجعه کننده به مرکز درمان ناباروری الزهرا شهر بابل  در سال 1387 انجام شد.

در این مطالعه که کارآزمایی بالینی بود ،افراد به سه گروه

-درمان دارویی(مصرف روزانه فلوکسیتین 20 میلی گرم به مدت سه ماه) ،

-گروه درمان شناختی رفتاری(  10 جلسه 2 ساعته در طی 10 هفته با گروه های 10-8 نفره با محتوی  شناسایی و به چالش کشاندن باورهای هسته ای غیر عملکردی و غیر منطقی که افکار خودآیند منفی در مورد ناباروری را برجسته می کرد و روش های آرامیدگی عضلانی – عصبی )  و

-گروه کنترل بود.            

ابزار مورد استفاده در این مطالعه پرسشنامه افسردگی بک و پرسشنامه ی خودکارآمدی کوزینئو بود که همه شرکت کنندگان قبل و بعد مداخله آن ها را تکمیل کردند.

این مطالعه نشان داد که درمان شناختی رفتاری در افزایش خودکارآمدی موثر است . به طوری که  نمره ی خودکارآمدی و   میزان کاهش افسردگی در گروه شناختی –رفتاری پس از مداخله  بیشتر از دوگروه دیگر بود.(22)

         در مطالعه ی بهدانی و همکاران (1387) با عنوان ((بررسی اختلالات اضطرابی وخلقی در زنان نابارور مراجعه کننده به کلینیک نازایی منتصریه مشهد)) بر روی زنان نابارور مراجعه کننده به این کلینیک نازایی در سالهای 1383و 1384 انجام شد. 963 نفر با تکمیل پرسشنامه سلامت عمومی مورد  ارزیابی قرار گرفتند. شایعترین اختلال روانی در بیماران اضطراب منتشر 44.1 و در رتبه ی بعدی اختلالات اضطرابی به میزان 8.11 گزارش شد (37)

     در مطالعه ی لطیف نژاد و همکاران (1388) با عنوان ((بررسی تاثیر مشاوره ی مشارکتی ناباروری بر استرس درک شده ی زنان نابارور تحت درمان IVF ))بر روی 60 زن با ناباروری اولیه انجام شد.در این مطالعه گروه مداخله 5 جلسه مشاوره ی انفرادی با حضور متخصص زنان و کارشناس ارشد روان شناسی و مشاوره در مامایی با محتوی آشنایی با دستگاه تناسلی ، ناباروری ، روش های درمانی ،اصلاح باورهای غلط ، پرس و پاسخ و تمریناتی برای آرام سازی بود.

ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه ی استرس ناباروری نیوتن و سنجش سلامت عمومی بود.

از نظر استرس کلی درک شده تفاوت معناداری  از نظر آماری بین گروه مداخله و کنترل بود.(p=0.048)(38)

          در مطالعه عزتی و همکارن(1389) با عنوان (( الگوی روابط ساختاری حمایت اجتماعی ،راهبرد های مقابله ای و انگ اجتماعی  با علایم افسردگی در زنان نابارور استان تهران))بر روی 400زن نابارور مراجعه کننده به بیمارستان تخصصی صارم انجام شد.

ابزار مورد استفاده در این مطالعه پرسشنامه حمایت اجتماعی وکس، نسخه ی کوتاه فهرست مقابله با موقعییت های استرس زای اندلر و واکر ، پرسشنامه ی افسردگی بک شماره 2 و مقیاس انگ اجتماعی درک شده بود.

نتایج این مطالعه نشان داد  و تاکید کرد که انگ اجتماعی به صورت مستقیم و غیر مستقیم با افسردگی ارتباط دارد.به طوری که درک شرایط انگ اجتماعی در زنان نابارور به طور مستقیم تا 48% افسردگی آنان را پیش بینی می کند .در صورتی که همراه با حمایت اجتماعی و مخصوصا خانواده همراه باشد، رابطه منفی با افسردگی دارد.(39)

         درمطالعه ی عسکری و همکاران(1390) در مطالعه ای با عنوان ((اثر بخشی ایمن سازی در برابر تنیدگی بر کیفیت زندگی زنان نابارور)) بر روی 40 نفر از زنان نابارور اهواز در سال 1390 انجام شده است و به گروه مداخله طی 10 جلسه آموزشی ،ایمن سازی در مقابل تنیدگی (یکی از روش های درمان شناختی –رفتاری)آموزش داده شده است.

ابزار مورد استفاده در این پژوهش پرسشنامه ی 72 آیتمی کیفیت زندگی یغمایی بوده است.

(این پرسشنامه 7 بعد جسمی ،روان شناختی ،جنسی ،عاطفی ،اقتصادی و اجتماعی افراد نابارور را مورد بررسی قرار می دهد)

در این مطالعه نشان داده شده است که بین گروه مداخله و کنترل از نظر کیفیت زندگی و ابعاد آن تفاوت معنا دار آماری وجود دارد.(p<0.01)(40)

          در مطالعه ی جمشیدی منش و همکاران (1391) با ((عنوان بررسی تاثیر آموزش بر خودکارآمدی زنان نابارور )) بر روی 104زن نابارور مراجعه کننده به یک مرکز دانشگاهی ناباروری در تهران انجام شده است 0گروه مداخله در چهار جلسه مشاوره ی گروهی 10 نفره  در 4 هفته متوالی با محتوی  آشنایی با دستگاه تناسلی ، علل ناباروری ،روش های تشخیصی ،درمان های فعلی،آزمایشات و بررسی های لازم و بیان تجربیات به روش سخنرانی و پرسش و پاسخ شرکت داشتند.

ابزار مورد استفاده در این تحقیق نسخه فارسی پرسشنامه خود کار آمدی در ناباروری کوزینئو [14]بود که توسط پژوهشگر روایی و پایایی آن تعیین شده بود.

پرسش نامه قبل مداخله و 6هفته بعد از مداخله  توسط افراد شرکت کننده تکمیل شد.

بعد از مداخله میانگین نمره ی خود کارآمدی در گروه مداخله53.23 با انحراف معیار 10.8 و در گروه کنترل 32.65 با انحراف معیار 7.007 بود که اختلاف آماری معنی دار نشان داد(p<0.001)(21).

        در مطالعه ی خیر خواه و همکاران (1392) به عنوان ((بررسی تاثیر مشاوره گروهی بر سازگاری با ناباروری زنان نابارور)) بر روی 92 زن نابارور مراجعه کننده به مرکز آموزشی و درمانی تبریز انجام شد و گروه مداخله در 4 جلسه مشاوه گروهی با محتوی آشنایی با آناتومی دستگاه تناسلی، علل ناباروری ،بیان احساسات و هیجانات و علایم روان شناختی منفی ،مدیریت استرس ،پرهیز از استرس غیر ضروری ، مراحل حل مسئله و تصمیم گیری و پرسش و پاسخ شرکت داشتند.

ابزار مورد استفاده در این مطالعه یک پرسش نامه ی خود محقق ساخته با الهام از ابزار گلوور[15](41)بود.

میانگین نمره ی سازگاری با ناباروری در گروه مشاوره و مداخله  58.39 و90.63 به ترتیب بود.(p<0.001)(23)

          در مطالعه ی ربیعی پور و همکاران (1393) با عنوان ((ثر بخشی مشاوره گروهی با رویکرد مشارکتی بر استرس اختصاصی زنان نابارور ))بر روی 50 زن نابارور انجام شد و گروه مداخله 10 جلسه مشاوره گروهی با محتوی مشاوره ناباروری ،درمان و اصلاح باورهای غلط و ارائه راه کار های لازم ،کنترل استرس و مهارت حل مسئله و کنترل افکار غیر منطقی با مشارکت متخصص روان شناسی و نازایی انجام شد.

ابزار مورد استفاده در این مطالعه پرسشنامه استرس اختصاصی ناباروری بود که قبل و دوهفته بعد از مداخله توسط افراد تکمیل شد.اختلاف میانگین نمره ی استرس  قبل و بعد از مداخله متفاوت و از نظر آماری معنی دار بود.(p=0.002)
علاوه بر این میانگین 5 بعد (نگرانی اجتماعی ، جنسی ،ارتباطی ،نیاز به والد شدن و عدم پذیرش زندگی بدون فرزند)بین دو گروه مداخله و کنترل تفاوت آماری معنی داری وجود داشت.(24)

        با توجه به مطالعات انجام شده روش های مختلفی برای توانمند کردن زنان برای مقابله با موضوعات روان شناختی ناشی از نازایی انجام شده است .اکثرمداخلاتی که برای کاهش استرس و اضطراب و توانمند ساختن روانی  زوجین نابارور  در ایران انجام شده است،شامل دارودرمانی و جلسات متعدد مشاوره ای (22) و درمان شناختی رفتاری می باشد(42). اما تا کنون  تاثیر برنامه ی آموزشی و مشاوره ای در زنان نابارور برای توانمند ساختن ها در مقابل انگ اجتماعی در کشور انجام نشده است.

از سوی دیگر در اکثر مداخله ها ی آموزشی و مشاوره ای ،زنان در جلسات متعدد و خارج از برنامه ی درمانی شان به به مراکز درمان ناباروری مراجعه می کردند.با توجه به این که تعداد زیادی از مراجعین به مرکز ناباروری شهر زاهدان ،از سایر شهرستان های استان می باشند.برآن شدیم تا جلسات آموزشی و مشاوره ای برای زنان ناباور  مراجعه کننده به مرکز ناباروری را در زمان حضورشان جهت مداخلات درمانی مد نظر قرار بگیریم.به طوری که برگزاری جلسات هماهنگ و همگام با خط و مشی های مرکز ناباروری مولود باشد.
لذا مطالعه ی بررسی برنامه مشاوره نازایی بر اضطراب ،خودکارآمدی و انگ اجتماعی درک شده در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری ضروری به نظر می رسد.

1- خودکارآمدی  پس از مشاوره در دو گروه مداخله و کنترل متفاوت است.

2- اضطراب پس از مشاوره در دو گروه مداخله و کنترل متفاوت است.

3- انگ اجتماعی درک شده پس از مشاوره در دو گروه مداخله و کنترل متفاوت است.

تعیین تاثیر برنامه مشاوره ناباروری برخودکارآمدی، اضطراب و انگ اجتماعی درک شده در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود

1- تعیین و مقایسه میانگین نمره ی خودکارآمدی قبل و بعد از مشاوره در دو گروه کنترل و مداخله در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود شهر زاهدان
 

2- تعیین و مقایسه میانگین نمره ی اضطراب قبل و بعد از مشاوره در دو گروه کنترل و مداخله در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود شهر زاهدان

3- تعیین و مقایسه میانگین نمره ی برچسب اجتماعی درک شده قبل و بعد از مشاوره در دو گروه کنترل و مداخله در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود شهر زاهدان

کلینیک های درمان نازایی

1. ناباروری
   تعریف تئوری:
   عدم دستیابی به حاملگی پس از گذشت یک سال از رابطه ی جنسی  محافظت نشده(عدم استفاده از روش های جلوگیری از بارداری).(2)
   تعریف عملیاتی:
   در این مطالعه نا باروری به زنانی اطلاق می گردد که  تا کنون  هیچ بارداری که منجر به تولد زنده شود،نداشته اند و کاندید انجام تلقیح داخل رحمی [1]IUIهستند.
    

   [1]
    Intra Uterine Insemination

   
   
   مشاوره : دادن یــا گــرفتن مشــورت، پنــد،...پنــد دادن در زمینــه فــردی، اجتمــاعی، روانشــناختی، و غیــره و شــکلی از روان درمانی که در آن مشاور نقشی مثبت و حمایـت کننـده ایفـا مـیکنـد تـا بـدین وسـیله مراجـع را قـادر به حل مشکلات موجود خود کند. (43)

تعریف عملیاتی: شرکت فرد در سه جلسه مشاوره ی (با تاکید بر اجزاء مشاوره بیمار-محور) با محتوی آموزشی مشتمل بر  آشنایی با دستگاه تناسلی ، ناباروری و علل آن ،درمان های موجود،توضیح روش درمانی iui پرسش و پاسخ و اصلاح باورهای ذهنی اشتباه .

اضطراب
تعریف تئوری:
 اضطراب  یک احساس ناخوشایند از نگرانی  یا  عصبی بودن در پاسخ به محرکهای داخلی و یا خارجی در باره چیزی که در اینده اتفاق می افتد یا ممکن است اتفاق بیفتد ، است و می تواند نشانه های فیزیکی، شناختی، عاطفی و رفتاری را بدنبال داشته باشد (44).
تعریف عملیاتی:
نمره ای که آزمودنی از  14سوال مقیاس اضطراب و افسردگی هاسپیتال کسب می کند.(طیف نمره21-7)
خودکارآمدی
تعریف تئوری:
اعتقاد شخص به توانایی های خود در سازمان دهی و انجام یک رشته فعالییت های مورد نیاز برای مدیریت شرایط و وضعیت های مختلف.(18)
به عبارت دیگر اعتقاد یک فرد به توانایی های خود جهت موفق شدن در یک وضعیت خاص است.
تعریف عملیاتی:
نمره ای که آزمودنی از 16 سوال پرسشنامه ی خود کار آمدی کسب می کند.(طیف نمره 80-16)
انگ اجتماعی
تعریف تئوری:
حالتی که به فرد یا گروهی ، ویژگی ای نسبت  داده می شود که در آن اعتبار فرد بی ارج شده و متمایز بودن ناخواسته ای به وی تحمیل می شود.(45)
تعریف عملیاتی:
نمره ای که آزمودنی از 27 سوال پرسشنامه انگ اجتماعی درک شده کسب می کند.(طیف نمره 135-27)

نیمه تجربی با طرح پیش آزمون- پس آزمون

کلیه ی زنانی  با تشخیص ناباروری  اولیه که کاندید انجام تلقیح داخل رحمی و به مرکز ناباروری مولود بیمارستان امام علی شهر زاهدان در سال 1397 مراجعه خواهند کرد،  هستند.

معیار های ورود:

زنانی که برای اولین بار این روش  درمانی را انجام می دهند.

زنانی که فرزند زنده نداشته باشند.
 نداشتن سابقه ی اختلالات روانی
عدم شرکت در هیچ گونه برنامه ی مشاوره ای
عدم وقوع حادثه تنش زای اخیر برای شرکت کننده مانند فوت اقوام درجه یک

معیار های خروج:

عدم شروع درمان و یا مصرف داروها ، به طوری که فرد از انجام عمل تلقیح منصرف شود.

عدم شرکت در حداکثر یکی از جلسات مشاوره و آموزش.

 عدم رضایت بر شرکت در پژوهش.

²(Z_1-α/2     +    Z_1-β )   *        { (S₁² )  +  (S₂²  )}  

n=------------------------------------------------=n

(d)²

²(1.96+0.84)       *    { ²(10.8) + ²(7.07)}

n=-------------------------------------------------------=.52

25

حجم نمونه با در نظر گرفتن حدود اطمینان 95 درصد و  توان آزمون 80 %  بر اساس نتایج مطالعه ی علی منش و همکاران با عنوان ((تاثیر آموزش بر خودکار آمدی زنان نابارور))(21)

 انحراف معیار نمره ی خودکارآمدی در گروه مداخله بعد از مداخله S₁=10.08

انحراف معیار نمره ی خودکارآمدی در گروه کنترل S₂=7.07

حجم نمونه ای که بتواند اختلاف حداقل 5 نمره ای بین 2 گروه را بعد از مداخله تشخیص دهد. d=5

بنابر این حجم نمونه مورد نیاز 52 نفر در هر گروه  که با در نظر گرفتن ریزش و معیار های خروج می تواند 70 نفر مد نظر قرار بگیرد .

از میان زنان مراجعه کننده به مرکز ناباروری، افرادی که واجد شرایط شرکت در مطالعه مشخص می شوند.بدلیل آنکه ما چهار چوب از پیش تعیین شده ای برای کلیه افراد نابارور کاندید تلقیح درون رحمی نداریم و انها به تدریج بر اساس تشخیص به مطالعه اضافه می شوند از روش تصادفی سازی بلوک های جایگشتی استفاده خواهد شد.

پرسشنامه ی اطلاعات دموگرافیک شامل (سن،مدت نازایی،علت نازایی،تحصیلات ،شغل،قومیت و مذهب) 1-

2-پرسشنامه ی خودکار آمدی در نازایی[1]:  

این پرسشنامه شامل 16 سوال بر اساس مقیاس لیکرت  پنج آیتمی می باشد.اولین بار توسط فردی به نام کوزینئو[2] در سال 2006 طراحی شده است و می تواند ادراک افراد نابارور را در مورد توانایی های شان در به کارگیری مهارت های شناختی ، هیجانی و رفتاری مرتنط با درمان ناباروری، اداره ی استرس و استفاده از روش های آرام سازی را مورد سنجش قرار دهد. سنجش نمره هر سوال از مقیاس لیکرت 5 امتیازی به صورت اصلا مطمئن نیستم(1) مطمئن نیستم (2)تا حدودی مطمئن هستم (3)  مطمئن هستم (4) کاملا مطمئن هستم (5) می باشد. دامنه ی امتیازات 80-16 می باشد و امتیاز بیشتر نشان دهنده ی خودکار آمدی بیشتر می باشد (20).

این پرسش نامه به نسخه فارسی ترجمه شده است روایی و پایایی آن  توسط جمشید منش و علی منش در سال 1391 مورد بررسی قرار گرفته و که روایی آن به روش ترجمه باز ترجمه انجام شده است. پایایی آن  بر اساس آلفا کرونباخ  0.89 محاسبه شد(21).

• 3-پرسشنامه ی استرس و اضطراب هاسپیتال[3]
   

این مقیاس اضطراب و افسردگی هاسپیتال توسط زیگمون[4] و اسنایت[5] در سال(1983) برای سنجش تغییرات خلقی ، بویژه حالات اضطراب و افسردگی ، طراحی شده است.(46)
نشانه های اضطراب ( پرسش های 1، 4، 5، 8، 9، 12،13 )می باشد.پاسخ سوالات فروانی وقوع حالت اضطراب را با عباراتی همچون خیلی زیاد، زیاد ، نه خیلی زیاد ، گاهی اوقات و به هیچ وجه که یک امتیاز هم دارد می سنجد.نمره هر فرد از مجموع نمره ای که از هر سوال به دست می آید،محاسبه می شود.نمره ی بیشتر نشان دهنده ی اضطراب بیشتر می باشد. نمره گذاری پرسشنامه براساس طیف لیکرت و هر جزء آزمون روی یک مقیاس صفر تا سه نمره گذاری می شوند. بنابراین نمرات زیرمقیاس های افسردگی و اضطراب پرسشنامه در دامنه صفر تا 21 قرار می گیرد.
امتیاز 0 تا 7 : نشاندهنده سالم بودن است.

امتیاز 8 تا 10: نشاندهنده اختلال بینابینی در فرد(خفیف) است.

امتیاز یازده تا 14  نشانگر اختلال متوسط  است .

و 15 تا 21  مشکوک به اختلال (شدید) در نظر گرفته می شود.

مولفان نمره 11 را به عنوان نقطه ی برش پیشنهاد می کنند که نمره های بالاتر از آن از اهمیت بالینی برخوردارند . نمره های بالا در این مقیاس  بیانگر آن است که غیر از شیوه های مقابله با اضطراب ، روش های درمانی دیگری نیز باید در نظر گرفته شوند.

در این مطالعه فقط با میانگین نمره ی اضطراب کار خواهد شد .

   در مطالعه ای که توسط حسین کاویانی و حسین صیفوریان که برای سنجش روایی و پایایی مقیاس مذکور در سال 1387صورت گرفته است،میزان آلفای کرونباخ آن 0.87 محاسبه شده است. (47)

4-مقیاس انگ اجتماعی درک شده ناباروری[6]

این پرسشنامه در سال 2014 توسط بینگ[7] و همکارانش طراحی شده است. انگ اجتماعی ناشی از ناباروری را در چهار حیطه ی بی ارزشی شخصی، حذف اجتماعی ،انگ اجتماعی و انگ عمومی را بر اساس مقیاس لیکرت 5 امتیازی به صورت کاملا مخالفم (1) مخالفم(2) مطمئن نیستم (3) موافقم (4) و کاملا موافقم (5) را اندازه گیری می کند.(48)

این پرسشنامه به فارسی ترجمه شده و توسط غلامرضا  رجبی و همکاران روایی و پایایی آن  محاسبه شده است. میزان آلفای کرونباخ آن برای کل مقیاس 0.95  و برای 4 زیر مقیاس آن از 0.74 (برای انگ عمومی) تا 0.91 (برای کناره گیری اجتماعی) تعیین شده است(49).امتیاز بیشتر نشان دهنده ی انگ اجتماعی درک شده ی بیشتر در زنان نابارور  می باشد.

5-پرسش نامه ی خود محقق ساخته برای جمع آوری اطلاعات روند و نتیجه ی درمان

این پرسش نامه حاوی اطلاعاتی نظیر دوز و میزان مصرف دارو، تعداد فولیکول های مناسب، نتیجه ی درمان و ... می باشد.

مطالعه ی حاضر از نوع نیمه تجربی (از نوع قبل و بعد) خواهد بود که پس از دریافت معرفی نامه رسمی از معاونت پژوهشی  و معرفی به بیمارستان امام علی (ع) و مرکز ناباروری مولود ،پژوهش انجام می شود.

قبل از شروع کار به مرکز ناباروری مراجعه خواهد شد و اهداف پژوهش،نحوه ی اجرای طرح پژوهشی توضیح داده خواهد شد.جامعه ی مورد مطالعه همه ی زنان نابارور مراجعه کننده  به مرکز ناباروری خواهند بود که شرایط ورود به مطالعه را داشته باشند. پس از صحبت کردن با زنان و توضیح در خصوص پژوهشی که انجام می شود و کسب رضایت آگاهانه از زنان پژوهش آغاز می شود. افراد واجد شرایط و متقاضی شرکت در پژوهش به روش تصادفی بلوک های جایگشتی در گروه کنترل و مداخله قرار داده می شوند.

مشاوره برای گروه مداخله به صورت سه جلسه ی 90-60 دقیقه  به ترتیب ذیل خواهد بود:

جلسه اول: روزی که فرد با نتیجه بررسی های اولیه و  جواب آزمایشات به مرکز ناباروری مراجعه می کند( و پزشک درمان تلقیح داخل رحمی را برای فرد انتخاب می کند)برگزار خواهد شد.

 با توجه به تعداد و ماهیت بررسی ها و آزمایشات درخواست شده از سوی پزشک، معمولا فرد در نیمه ی دوم سیکل قاعدگی اش به مرکز ناباروری مراجعه خواهد کرد. به طوری که فاصله ی بین جلسه ی اول و دوم ،دوهفته یا کمتر خواهد بود.

درصورتی که فرد در نیمه ی اول سیکل با جواب آزمایشات و بررسی ها به مرکز مراجعه کند، جلسه اول برای وی در اوایل  هفته ی سوم سیکل قاعدگی اش ، برگزار خواهد شد تا فاصله بین جلسات بیشتر از 14 روز نشود.

 محتوی آموزشی جلسه اول:

 1-معرفی پژوهشگر ، نوع طرح  و اهداف آن.تکمیل پرسشنامه ها.آشنایی با مددجو

2-آشنایی با سیستم دستگاه تناسلی زنانه، سیکل قاعدگی ، تعربف ناباروری ، علل ومیزان شیوع آن ، روش های درمانی تلقیح داخل رحمی  با استفاده از پوستر وهمراه با تصویر انجام خواهد شد..

3-زوج های نابارور اغلب نیازمند فرصتی هستند که نگرانی ها ، ناکامی ها  و ترس های خود را ابراز دارند.(1)در قسمت بعد از مادر خواسته می شود سوالات  و دغدغه هایش را  دررابطه با نازایی بپرسد.
4-در این جلسه مفهوم انگ اجتماعی توضیح داده می شود.سپس  از فرد خواسته می شود تجربیات خود را در خصوص نگاه های اقوام ، دوستان و سایر اطرافیان شان در مورد نازایی شان بیان کنند  و تا جلسه ی سوم لیستی از موارد  انگ اجتماعی که احساس نموده اند و موجب رنجش خاطر شان شده   را طبق این فرم تهیه و همراه خود بیاورند.

5-برای توانمند ساختن افراد در مقابل  اضطراب های ناش از ناباروری  و درمان آن ،   روش های آرام سازی عضلانی (50) و تکنیک های تنفسی به افراد آموزش داده خواهد شد. یک سی دی آموزشی نیز در اختیار افراد قرار داده می شود .به افراد توضیح داده می شود در منزل ، حداقل روزی یک بار  و در موقعییت هایی که تنش زیادی را تجربه می کنند ، از این تکنیک  ها استفاده  و در چک لیست های ذیل وارد کنند.

6-در آخر جلسه از مددجو خواسته می شود در روز  اول تا سوم سیکل قاعدگی بعدی خود به مرکز جهت انجام سونوگرافی اولیه و تجویز داروهای تحریک تخمک گذاری به مرکز ناباروری مراجعه داشته باشد.
یک شماره موبایل  برای طرح سوالات ، در اختیار فرد قرار داده می شود .

جلسه ی دوم : در روز اول تا سوم سیکل قاعدگی که فرد جهت انجام سونوگرافی پایه و شروع درمان تحریک تخمک گذاری به مرکز ناباروری مراجعه می کند.

محتوی جلسه دوم:

1-در این جلسه ابتدا  مروری بر  مطالب جلسه ی قبلی می شود.

2-از افراد خواسته می شود لیست موقعییت هایی که دچار اضطراب شده اند و اقداماتی که انجام داده اند را تحویل دهند.با توجه به لیستهای مذکور بیشترین موقعییت های اضطراب آور برای شان و میزان بهبود علایم شان  شناسایی می شود.
مجددا روش های آرامیدگی تکرار و بر اهمییت و اثرات مثبت آنها تاکید می شود.

 2-نحوه و زمان  مصرف دارو های تجویز شده برای تحریک تخمک گذاری (قر ص و آمپول) با رسم شکل برای فرد توضیح داده می شود. عوارض احتمالی و عدم موفقیت بدنبال داروها بیان خواهد شد.

3-در این جلسه مفهوم انگ اجتماعی دوباره توضیح داده می شود.سپس  با کمک خود فرد از روی لیست موارد  انگ اجتماعی درک شده ی وی ، بیشترین منبع و موقعییت  ایجاد انگ اجتماعی نسبت به خودشان  شناسایی می شود.

نوع مکانیسم های مقابله  ای مورد استفاده  برای این موضوع ها نقش مهمی در حفاظت فرد ار عواقب آن دارد.(51)  به نظر می رسد وقتی که زوجین در مواجهه با رفتار هایی از مردم که ناشی از انگ اجتماعی نسبت به آنها می باشد ، با مهارت و بدون اضطراب پاسخ بدهند ، می توانند شرایط را به نحو مطلوبی به نفع خود تغییر دهند.یک از راه کار های توانمند ساختن زوجین آموزش سبک ارتباطی جرات مندانه است. (36) در این جلسه از روی لیستی که فرد واکنش خود را در مقابل انگ اجتماعی ثبت نموده ، سبک ارتباطی وی  تا حدودی شناسایی می شود.سپس سعی در آموزش فرد برای استفاده ازسبک ارتباطی جرات مندانه  در موقعیت هایی که احساس انگ دارند، می شود.

از

جلسه سوم: روزی که خانم برای انجام دومین سونوگرافی(  جهت پاییش رشد فولیکول ها)  به مرکز ناباروری مراجعه می کند. 

محتوی جلسه ی سوم:

1-مروری بر مطالب آموزشی جلسه ی قبل انجام می شود.

2- روش های آرامیدگی و تکنیک های تنفسی  تکرار می شود.

3- نحوه ی  انجام پیگیری مربوط به انجام سونوگرافی های پاییش رشد فولیکول ها  و زمان  مناسب برای تزریق آمپول اچ سی جی (گنادوتوپین جفتی انسانی)  به وی آموزش داده می شود.

3-باتوجه به این که در این روش نیاز به جمع آوری اسپرم (مایع منی) می باشد، به زنان توضیح داده می شود که در روز انجام عمل تلقیح به همراه همسر خود مراجعه نمایند .آموزش های لازم در این خصوص به افراد داده می شود.
از افراد خواسته می شود تا روش های آرامیدگی را به همسر(کاهش استر س شان هنگام جمع آوری نمونه ی اسپرم) خود یاد دهند.

4-مراقبت ها و پیگیری های لازم پس از انجام تلقیح داخل رحمی به فرد آموزش داده می شود.

پس از پایان جلسه ی سوم پرسشنامه ها مجددا تکمیل خواهد شد.

دو هفته بعد از انجام تلقیح ،  تماس تلفنی با فرد برقرار و نتیجه تست بارداری پرسیده می شود.در صورت منفی شدن تست و تمایل بیمار یک جلسه مشاوره حضوری / تلفنی برگزار می شود.

اگر تست بارداری مثبت باشد ،  آموزش های لازم در مورد اقدامات و مراقبت های بعدی به افراد داده می شود-

- در پایان هرجلسه فرصتی برای طرح سوالات افراد داده می شود.

-برای هر دو گروه پرسش نامه ها در اولین روزی که فرد با نظر پزشک کاندید تلقیح داخل رحمی می شود (جلسه ی اول گروه مداخله) ، در روز انجام دومین سونوگرافی پاییش رشد فولیکول ها (جلسه ی سوم گروه مداخله) تکمیل خواهد شد.

-در تمام دوره ی مداخله و پیگیری یک شماره موبایل از سوی  پژوهشگر در اختیار افراد قرار داده می شود تا به سوالات شان پاسخ داده شود.

محتوی آموزشی و مشاوره ای ، پس از مطالعه ی کتاب و مقالات مربوطه تهیه خواهد شد و برای اصلاح  تغییرات لازم، در اختیار اساتید محترم مشاور  و متخصصین زنان و نازایی قرار خواهد گرفت .

برای توصیف داده ها از آمار توصیفی شامل جداول ونمودارها آماری وشاخص های مرکزی وپراکندگی استفاده خواهد شد .جهت تحلیل داده ها ابتدا نرمالیتی داده ها با استفاده از ازمون کولموگراف ،اسمیر­ا­نف مورد بررسی قرار خواهد گرفت .در صورت نرمال بودن داده ها از آزمون تی مستقل ، تی زوجی و آنالیز کواریانس استفاده خواهد شد.

در صورت غیر نرمال بودن از معادل ناپارامتری این آزمون ها استفاده خواهد شد.

دومیانه ودامنه میان چارکی دار  ها گزارش خواهد شد .برای مقایسه تغییر های زمینه ای بین دو گروه نیز از آزمونهای مجذور کای و تی مستقل استفاده خواهد شد.

در صورت متفاوت بودن توزیع متغییرهای دمو گرافیک در گروههابرای کنترل آنها می توان از روشهای رگرسیونی استفاده کرد سطح معنی دار 05/0 در نظر گرفته خواهد شد  وداده ها ازطریق نرم افزار spss مورد بررسی قرار خواهد گرفت.

'راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران سال 1392'

2-در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام میگیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزماییهای بالینی  بر روی بیماران یا داوطلبهای سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

13-کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا میشود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانهی کتبی غیر ممکن یا قابل صرفنظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیتهی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

16-پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی میشود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. همچنین، در پژوهشهایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوهی جذب آزمودنی، باید توسط کمیتهی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

25-پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنیها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. همچنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنیها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار دادهها یا اطلاعات بهدست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

28-پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهشهای خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته هایی که از نظر حمایت کنندهی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند

• سطح سواد پایین شرکت کنندگان که سعی می شود با توضیح و سپس سوال و اطمینان از درک درست زنان ، از دریافت صحیح مطالب اطمینان حاصل شود.
• عدم  پاسخ  یا پاسخ ضعیف تخمدان به داروهای تحریک کننده ی تخمک گذاری به طوری که انجام تلقیح توسط پزشک لغو شود. و این چون در هر دو گروه احتمالا اتفاق خواهد افتاد به کمک روش های آماری مجددا گروههای همسان با همدیگر مقایسه خواهند شد.

Infertility  ,Anxiety .Self-efficacy ,Social Stigma

انگ اجتماعی ،خودکارآمدی ،نازایی،اضطراب

1-        Fritz MA. Clinical Gynecologic Endocrinology and Infertility Speroff MD. 6, editor. tehran: arjmand; 2011.

2-      Berek JS, Novak E. Berek & Novak's Gynecology 15, editor. tehran: artin teb; 2012.

3.            Belsey MA. The epidemiology of infertility: a review with particular reference to sub-Saharan Africa. Bulletin of the World Health Organization. 1976;54(3):319.
4.            Direkvand Moghadam A, Delpisheh A, Sayehmiri K. The prevalence of infertility in Iran, a systematic review. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility. 2013;16(81):1-7

5.            Vahidi S, Ardalan A, Mohammad K. Prevalence of primary infertility in the Islamic Republic of Iran in 2004-2005. Asia Pacific Journal of Public Health. 2009;21(3):287-93

6.            Monga M, Alexandrescu B, Katz SE, Stein M, Ganiats T. Impact of infertility on quality of life, marital adjustment, and sexual function. Urology. 2004;63(1):126-30.
7.             abbasi Molid H, Reza Zadeh varaghchi J. Psychological Meta-Analysis of the Infertility Researches in Iran. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility. 2012;15(13):26-33.

8.            Kazandi M, Gunday O, Mermer TK, Erturk N, Ozkınay E. The status of depression and anxiety in infertile Turkish couples. Iranian journal of reproductive medicine. 2011;9(2):99.
9.     Karimi FZ, Taghipour A, Latifnejad Roudsari R, Kimiaee SA, Mazloum SR, Amirian M. Psycho - social effects of male infertility in Iranian women: a qualitative study. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility. 2016;19(10):20-32.

10.          Donkor ES, Sandall J. The impact of perceived stigma and mediating social factors on infertility-related stress among women seeking infertility treatment in Southern Ghana. Social science & medicine. 2007;65(8):1683-94.

11.          Khodakarami N, Hashemi S, Seddigh S, Hamdiyeh M, Taheripanah R. Life experience with infertility; a phenomenological study. Journal of Reproduction & Infertility. 2010;10(4).

12.          Whiteford LM, Gonzalez L. Stigma: The hidden burden of infertility. Social Science & Medicine. 1995;40(1):27-36.

13.          Smeenk JM, Verhaak CM, Eugster A, van Minnen A, Zielhuis GA, Braat DD. The effect of anxiety and depression on the outcome of in-vitro fertilization. Hum Reprod. 2001;16(7):1420-3.

14.          An Y, Sun Z, Li L, Zhang Y, Ji H. Relationship between psychological stress and reproductive outcome in women undergoing in vitro fertilization treatment: psychological and neurohormonal assessment. J Assist Reprod Genet. 2013;30(1):35-41.

15.          Boivin J, Griffiths E, Venetis CA. Emotional distress in infertile women and failure of assisted reproductive technologies: meta-analysis of prospective psychosocial studies. BmJ. 2011;342:d223.

16.          Jordan C, Revenson TA. Gender differences in coping with infertility: a meta-analysis. Journal of behavioral medicine. 1999;22(4):341-58.

17.          domar AD. coping with the  strees of  infertility. the national infertiliry assocation. 2007;15:7-9.

18.          Bandura A. Self-efficacy: toward a unifying theory of behavioral change. Psychological review. 1977;84(2):191.

19.          Kim JH, Park HJ, Kim JH, Chung S, Hong HJ. Psychometric Properties of the Korean Version of the Infertility Self-Efficacy Scale. Asian nursing research. 2017;11(3):159-65.

20.          Cousineau TM, Green TC, Corsini EA, Barnard T, Seibring AR, Domar AD. Development and validation of the Infertility Self-Efficacy scale. Fertility and sterility. 2006;85(6):1684-96.
21.         Alimanesh N, Jamshidimanesh M. Effect of An Educational package on self-efficacy and selfesteem of infertile women(Doctoral dissertation, Dissertation). Tehran: Tehran University of Medical Sciences).

22.            Pasha H, Faramarzi M, Esmailzadeh S, Kheirkhah F, Salmalian H. Comparison of pharmacological and nonpharmacological treatment strategies in promotion of infertility self-efficacy scale in infertile women: A randomized controlled trial. Iranian journal of reproductive medicine. 2013;11(6):495.

23.          Kheirkhah M, Vahedi M, Jenani P. The Effect of Group Counseling on Infertility Adjustment of infertile women in Tabriz Al-Zahra clinic. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility. 2014;17(113):7-14

24.          Rabeipour S, Ordoni Avval Z, Arefi M, Behroozilak T. THE EFFECTIVENESS OF GROUP COUNSELING BY COLLABORATIVE APPROACHES ON SPECIFIC STRESS IN INFERTILE WOMEN. J Urmia Nurs Midwifery Fac. 2016; 14 (1) :56-65
 

25.          Faramarzi M, Alipor A, Esmaelzadeh S, Kheirkhah F, Poladi K, Pash H. Treatment of depression and anxiety in infertile women: cognitive behavioral therapy versus fluoxetine. Journal of affective disorders. 2008;108(1):159-64.

26.          Fido A, Zahid MA. Coping with infertility among Kuwaiti women: Cultural perspectives. International Journal of social psychiatry. 2004;50(4):294-300.

27.          Sami N, Saeed Ali T. Perceptions and experiences of women in Karachi, Pakistan regarding secondary infertility: results from a community-based qualitative study. Obstetrics and gynecology international. 2012;2012.

28.          Peterson B, Boivin J, Norré J, Smith C, Thorn P, Wischmann T. An introduction to infertility counseling: a guide for mental health and medical professionals. Journal of assisted reproduction and genetics. 2012;29(3):243-8.

29.          Boivin J, Appleton TC, Baetens P, Baron J, Bitzer J, Corrigan E, et al. Guidelines for counselling in infertility: outline version. Hum Reprod. 2001;16(6):1301-4.

30.          Valsangkar S, Bodhare T, Bele S, Sai S. An evaluation of the effect of infertility on marital, sexual satisfaction indices and health-related quality of life in women. Journal of human reproductive sciences. 2011;4(2):80

31.          Curvolite A, Yolanda M. Women satisfaction with physician communication skills during an Infertility consultation. American Journal of Psychiatry. 2004;858(2):7-11.

32.          Omu FE, Omu AE. Emotional reaction to diagnosis of infertility in Kuwait and successful clients' perception of nurses' role during treatment. BMC nursing. 2010;9(1):5.

33.          Slade P, O'Neill C, Simpson AJ, Lashen H. The relationship between perceived stigma, disclosure patterns, support and distress in new attendees at an infertility clinic. Human Reproduction. 2007;22(8):2309-17.

34.          Justo JM, Vieira CFP, Costa EV. Stigma consciousness and self-efficacy in infertile couples: correlation and gender differences. International Journal of Developmental and Educational Psychology. 2010;2(1):17-24.

35.          Chu K, Zhang Q, Han H, Xu C, Pang W, Ma Y, et al. A systematic review and meta‐analysis of nonpharmacological adjuvant interventions for patients undergoing assisted reproductive technology treatment. International Journal of Gynecology & Obstetrics. 2017.
36.          Younesi SJ, Akbari-Zardkhaneh S, Ardekani ZB. Evaluating stigma among infertile men and women in Iran. Journal of Reproduction & Infertility. 2006 Jan 1;6(5)

37.          Behdani F, Mosavifar N, Hebrani P, Soltanifar A, Mohamadnejad M. Anxiety and Mood Disorders in Infertile Women Referred to Montaserie Infertility Clinic in Mashhad, North-East Iran. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility. 2008;11(3):15-23.

38.          Latifnejad Roudsari, R., Rasolzadeh Bidgoly, M., Mousavifar, N., Modarres Gharavi, M. The effect of collaborative counseling on perceived infertility-related stress in infertile women undergoing IVF. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility, 2011; 14(4): 22-31. doi: 10.22038/ijogi.2015.57-66

39.          Ezzati, A., Nouri, R., Hasani, J. Structural Relationship Model between Social Support, Coping Strategies, Stigma and Depression in Infertile Women in Tehran, Iran, 2010. The Iranian Journal of Obstetrics, Gynecology and Infertility, 2013; 16(45): 20-28. doi: 10.22038/ijogi.2013.683
 

40.          SKARI, PARVIZ; SAEDI, SARA. EFFECTIVENESS OF STRESS-INOCULATION TRAINING (SIT) IN INFERTILE WOMEN’S QUALITY OF LIFE. 2012

41.          Glover L, Hunter M, Richards J-M, Katz M, Abel PD. Development of the fertility adjustment scale. Fertility and Sterility. 1999;72(4):623-8.

42.          Pasha H, Basirat Z, Faramarzi M, Kheirkhah F. Comparative Effectiveness of Antidepressant Medication versus Psychological Intervention on Depression Symptoms in Women with Infertility and Sexual Dysfunction. Int J Fertil Steril. 2018;12(1):6-12.

43.          Shafieh abadi A.Techniques and methods of counseling.1 editor.tehran :chapar;1390

44.          psychiatric mental health nursing. 3, editorShila L .Videbeck 2006.

45.          Goffman E. Stigma: Notes on the management of spoiled identity: Simon and Schuster; 2009.

46.          Zigmond AS, Snaith RP. The hospital anxiety and depression scale. Acta psychiatrica scandinavica. 1983;67(6):361-70.

47.          H K, H S, V S, N E. Reliability and validity of Anxiety and Depression Hospital Scales (HADS): Iranian patients with anxiety and depression disorders. Tehran Univ Med J. 2009; 67 (5) :379-385

48.          Fu B, Qin N, Cheng L, Tang G, Cao Y, Yan C, et al. Development and validation of an Infertility Stigma Scale for Chinese women. Journal of psychosomatic research. 2015;79(1):69-75.

49.          Rajabi G, Amiri Asl J, Jelodari A. Assessing Reliability and Validity of the Persian version of Infertility Stigma Scale (ISS) in Infertile Women. Scientific Journal of Hamadan Nursing & Midwifery Faculty. 2017;25(4):104-13.

50.          K arami J, Shalani B, mokari Z. The effectiveness of relaxation training on depression, anxiety, and stress in infertile women. frooyesh. 2018; 6 (4) :241-256

51.          Aflakseir A, Zarei M. Association between coping strategies and infertility stress among a group of women with fertility problem in Shiraz, Iran. Journal of reproduction & infertility. 2013;14(4):202.

این طرح تحقیقاتی  جهت انجام پایان نامه ی یکی از دانشجویان رشته ی مشاوره در مامایی ،  مقطع کارشناسی ارشد  از دانشکده ی پرستاری و مامایی  وابسته به دانشگاه علوم پزشکی زاهدان  با نظارت  خانم دکتر  زهرا مودی و سرکار دکتر مرضیه قاسمی اساتید راهنما و مشاور    به ترتبب با عنوان:

 تاثیر برنامه مشاوره ناباروری بر خودکارآمدی، اضطراب و انگ اجتماعی درک شده ،در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود در شهر زاهدان در سال 1397   تدوین شده است .

ندارد

افزایش اطلاعات مادر درباره  آناتومی دستگاه تناسلی زنانه ، سیکل قاعدگی ،نازایی . روش های درمانی .

کاهش نگرانی و دغدغه هایشان در خصوص  نحوه ی روش درمانی چگونگی مصرف دارو  و عوارض آنها

آشنایی با مفهوم انگ اجتماعی 

آشنایی با روش های آرامیدگی عضلانی  و تکنیک های تنفسی برای کاهش ترس و اضطراب شان

شرکت در جلسه های آموزشی ، وقت مادر را می گیرد.

ندارد

برای شرکت کنندگان در این پژوهش رایگان است.

شرکت در جلسات مشاوره ای خارج از مرکز ناباروری

شرکت در جلسه های یوگا و آرامیدگی

مطالعه کتاب مجلات یا بازدید از سایت های اینترنتی مرتبط با نازایی

نتایج آزمایشها و روشهای به کار رفته به اطلاع بیمار خواهد رسید و این نتایج بصورت کاملاً محرمانه و صرفاً جهت مقاصد پژوهش به کار خواهد
رفت و هویت بیماری وی در چارچوب قانون و جامعه و خانواده محرمانه خواهد ماند.

 یک شماره موبایل در اختیار  شرکت کنندگان جهت طرح سوالات شان  ،گذاشته خواهد شد.

شرکت در مطالعه کاملاً اختیاری است و  افراد آزاد خواهند بود که از شرکت در مطالعه امتناع نموده یا هر زمان که مایل بودند بدون آنکه تغییری در
نحوه رفتار پزشک درمانگر یا نحوه درمان و مراقبت از بیماری شان ایجاد شود از پژوهش مذکور خارج شوند.

با توجه به اطلاعات موجود درپرسشنامه ها  و توضیحات حضوری مجری یا همکاران طرح، موافقت و رضایت خود و همسرم  را برای شرکت در این مطالعه اعلام می نمایم. 

امضا

پرسشنامه ها :

دوست عزیز، سلام
این پرسشنامه ها جهت انجام پایان نامه ی اینجانب در مقطع کارشناسی ارشد  ، رشته ی مشاوره در مامایی با عنوان:

 تاثیر برنامه مشاوره ناباروری بر خودکارآمدی، اضطراب و انگ اجتماعی درک شده ،در زنان نابارور مراجعه کننده به مرکز ناباروری مولود در شهر زاهدان در سال 1397   تدوین شده است . خواهشمند است با اختصاص دقایقی از وقت خود ، ما را در انجام این پزوهش یاری نمایید. پیشاپیش از وقتی که صرف می کنید ، نهایت تشکر را داریم . لازم به ذکر است که شما کاملاً به طور تصادفی انتخاب شده اید و مشخصات شما کاملا محرمانه خواهد بود.

با تشکر از همکاری شما و با آرزوی بهترین ها برای شما

1- پرسش نامه ی اطلاعات دموگرافیک:

2-پرسشنامه اضطراب:

این بخش به بررسی چگونگی احساس شما اختصاص دارد. هر ماده را بخوانید و آنگاه با توجه به احساسی که در چند هفته گذشته داشتید در مربع روبروی هر گزینه علامت تیک  بزنید. برای پاسخ دادن وقت زیادی تلف نکنید: واکنش فوری شما نسبت به هر ماده ، احتمالا دقیق تر از پاسخی خواهد بود که با فکر زیاد همراه است. در هر سوال فقط یک گزینه را علامت بزنید.

1- احساس تنیدگی یا از هم گسیختگی می کنم.

اغلب اوقات  O   مدت زمان زیادی O       گاهی اوقاتO       هیچ وقتO

2- احساس می کنم که انگار کم تحرک شده ام.

تقریبا همیشه O       اغلب اوقاتO       گاهی اوقات O    هیچ وقتO

3- هنوز از چیزهایی که قبلا لذت می بردم (( احساس لذت می کنم.))

دقیقا به همان اندازه O  نه کاملا به همان قدرO          فقط اندکی  O   به هیج وجهO

4- نوعی احساس ترس وجودم را فرا گرفته : دلم مثل سیر و سرکه می جوشد.

به هیچ وجهO    گاهی اوقات O    اغلب اوقاتO                تقریبا همیشهO

5- نوعی احساس ترس دارم ، مثل اینکه اتفاق بدی در حال وقوع است.

البته و کاملا بد  O      بله،اما نه چندان بد  O     کمی،اما نگران نمی کندO        به هیچ وجهO

6- دیگر به ظاهرم نمی رسم.

به هیچ وجه O      کاملا  O     آنقدر که باید به خودم نمی رسم  O                                ممکن است کاملا مثل گذشته به خودم نرسم O             مثل همیشه به خودم می رسم.O

7- من می توانم بخندم و نکات خنده آور را تشخیص دهم.
به همان اندازه که قبلا می توانستم.O                     نه کاملا به اندازه گذشتهO
مسلما نه به اندازه گذشته O                                به هیچ وجهO

8- آرام و قرار ندارم ، گویی مجبورم پیوسته در حرکت باشم.
در واقع خیلی زیاد  O                    زیاد   O               نه خیلی زیادO             به هیچ وجهO

9- افکار نگران کننده ای به ذهنم خطور می کند.
در اکثر مواقع O          بسیاری اوقات  O         گاهی اوقات ،اما نه خیلی زیاد   O                    فقط برخی مواقعO

10- در انتظار چیزهای خوشایندم.
درست مثل گذشتهO             اندکی کمتر از گذشته O           کاملا کمتر از گذشتهO              به هیچ وجه  O

11-احساس نشاط می کنم.
به هیچ وجه O             اندکی   O                گاهی   O                       بیشتر مواقع    O   

12-ناگهان احساس وحشت می کنم.
به راستی اغلب اوقاتO        تقریبا اغلب موارد O           نه خیلی زیادO          به هیچ وجه O

13- می توانم به راحتی بنشینم و در جای خود آرام بگیرم.
  کاملا O                   معمولا  O             اندکی O                 به هیچ وجهO

14- می توانم از یک کتاب خوب یا برنامه رادیویی یا تلویزیونی لذت ببرم.
غالبا O                گاهی   O             اندکی  O                خیلی به ندرتO   

3-پرسشنامه ی خودکار آمدی ناباروری:

4-پرسشنامه ی انگ اجتماعی درک شده

5-پرسشنامه ی اطلاعات روند و نتیجه ی درمان