تاثیرآلودگی بزاق برمیزان استحکام فشاری آمالگام های دندانی روتین

آمالگام دندانی آلیاژی از نقره، مس، جیوه، قلع و مقدار کمی روی می باشد. آمالگام های دندانی بیش از یک قرن است که در دندان پزشکی ترمیمی استفاده میشوند‌⁽¹⁾ ‌.

اگرچه امروزه بسیاری از مواد ترمیم کننده ی جایگزین مثل کامپوزیت، سرامیک و رزین آکریلی ظهور کرده اند اما آمالگام های دندانی به علت دوام (durability)، استحکام(strength) و هزینه نسبتا کم(low cost) دربسیاری از کشورهای درحال توسعه و پیشرفته هنوز به عنوان ماده ترمیمی مستقیم مورد استفاده قرار میگیرند⁽²⁾.

درمان های دندان پزشکی ترمیمی نمیتواند به طور مطلوب انجام پذیرد، مگراینکه ایزولاسیون(حذف خون،بزاق و مایعات از محیط عمل) به طور دقیق حین انجام درمان، برقرارگردد. اگر کنترل رطوبت (ایزولاسیون) نامناسب باشد، خواص مکانیکی آمالگام تحت تاثیر قرار میگیرد⁽³⁾ .

از سوی دیگرترمیم آمالگام در حفره دهان در معرض بزاقی که منبع یون(آنیون و کاتیون)، آمینواسید، کربوهیدرات، لیپید و سایر اجزای آلی و معدنی است قراردارد. ترکیب بزاق از فردی به فرد دیگر و همچنین در هر فرد تحت شرایط مختلف متغیر است⁽⁴⁾.

مدت طولانی است که مشخص شده آلودگی ناشی از رطوبت در آمالگام باعث انبساط تاخیری میشودکه این انبساط از تولید گاز هیدروژن درنتیجه واکنش بین یون روی وآب ناشی میشود.Phillips گزارش کرده است که آلودگی آمالگام حاوی زینک با محلول سالین باعث کاهش استحکام فشاری میشود که چنین اثری توسط بسیاری از محققان دیگرنیز گزارش شده است ⁽⁵⁾.

در رابطه با این موضوع طبق جستوجوهایی که انجام شد فقط دو مقاله در سال های 1973(effects of saliva contamination on dental amalgam)و1981(Effectof Moisture contamination on High-Copper Amalgam)یافت شد و هیچ مقاله دیگری یافت نشد. دراین  دو مقاله ذکر شده تاثیرآلودگی بزاق بر میزان تغییرات و کاهش استحکام فشاری آمالگام های پودری بررسی شده است ولی هدف از این تحقیق بررسی میزان تغییرات و کاهش استحکام فشاری آمالگام های کپسولی است که روتین استفاده میشوند.

1-میزان استحکام فشاری آمالگام SDI درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق چقدر است؟

2- میزان استحکام فشاری آمالگامGK-110 درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق چقدر است؟

3-میزان استحکام فشاری آمالگام Cinalux درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق چقدر است؟

4-آیا میزان استحکام فشاری آمالگام های GK-110،SDI وCinalux درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق،درمقایسه با یکدیگرمتفاوت است؟

1-میزان استحکام فشاری آمالگامSDI در گروه آلودگی با بزاق،با گروه بدون آلودگی با بزاق متفاوت است.

2-میزان استحکام فشاری آمالگامGK-110درگروه آلودگی با بزاق،با گروه بدون آلودگی با بزاق متفاوت است.

3-میزان استحکام فشاری آمالگام Cinalux درگروه آلودگی با بزاق،با گروه بدون آلودگی با بزاق متفاوت است.

4-میزان استحکام فشاری آمالگام های GK-110،SDI وCinalux درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق،درمقایسه با یکدیگر متفاوت است.

تعیین تاثیر آلودگی بزاق روی خاصیت استحکام فشاری آمالگام.

1-  تعیین میزان استحکام فشاری آمالگام SDI درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق.

2-تعیین میزان استحکام فشاری آمالگامGK-110 درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق.

3- تعیین میزان استحکام فشاری آمالگام Cinalux درگروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق.

4-مقایسه میزان استحکام فشاری آمالگام هایGK-110،SDI وCinalux در گروه آلودگی با بزاق و گروه بدون آلودگی با بزاق با یکدیگر.

مرکز تحقیقات دندانپزشکی، دانشکده های دندانپزشکی.

استحکام فشاری: حداکثرنیرویی که آمالگام می تواند قبل از شکست،تحت فشار تحمل کند⁽⁶⁾.

آمالگام دندانی: ماده ترمیمی فلزی متشکل از مخلوطی از آلیاژ نقره-قلع-مس و جیوه است. مخلوط ست نشده، داخل دندان تراشیده شده ی گیر دار، فشرده(کندانس) شده و به شکلی فرم داده می شود که شکل و عملکرد دندان بازسازی شود⁽⁷⁾.

آلودگی بزاق: آلوده سازی مولدهای تهیه شده از آمالگام با بزاق مضنوعی⁽⁸⁾.

کارآزمایی آزمایشگاهی.

نمونه های تهیه شده از آمالگام دندانی

معیارهای ورود:

ابعاد نمونه تهیه شده4×8 میلیمترباشد

سطح نمونه صاف و شیشه ای باشد

معیارهای خروج:

سطح نمونه متخلخل باشد

سطح نمونه ترک خورده باشد

براساس مطالعات قبلی (8)

α= 0.05

d=3

S1=2.2

S2=3.4

آسان و در دسترس.

میزان استحکام فشاری نمونه های آمالگام تهیه شده،به وسیله دستگاه UTM(UNIVERSAL TESTING MACHIN)در فواصل زمانی مشخص،اندازه گیری میشود.

در این مطالعه آزمایشگاهی مولدهای گیج بندی شده به ابعاد mm 4×8 آماده سازی خواهد شد^(8-9) .(روش تهیه مولد: به وسیله ورقه های تلقی،استوانه ای به قطر4.5mm وارتفاع8mm ساخته می شود درون این استوانه نی به ابعاد قطر4mm وارتفاع8mm قرارداده میشود.چون داخل مولد باید چرب شود از نی جهت ممانعت از آلودگی استفاده میشود)این مولدها به سه گروه 30تایی براساس آمالگام مورد استفاده(Cinalux,SDI,GK_110)تقسیم می شوند.هریک از گروه ها به دو زیر گروه 15تایی کنترل و آزمایش براساس آلوده سازی یا عدم آلودگی به بزاق مصنوعی تقسیم می شوند.

آمالگام های مورد نظر طبق دستور کارخانه سازنده در دستگاه آمالگاماتور مخلوط شده و توسط کندانسور با سایز سربزرگ به طور کامل با نیروی معادل 2 تا 5 کیلوگرم(5تا10پوند)در مولدهای مربوطه به طور کامل کندانس می شوند⁽¹⁰⁾.در گروه های آزمایش،حین متراکم سازی آمالگام،سه مرتبه سرکندانسوربه بزاق مصنوعی آغشته (آلوده) و مابقی آمالگام کندانس می گردد.

نمونه های آماده سازی شده،درفواصل زمانی مشخص (1ساعت,24ساعت,7روز,30روز و60 روزپس از متراکم سازی آمالگام در مولدها)تحت انجام تست استحکام فشاری توسط دستگاهUNIVERSAL TESTING MACHIN(1195,UK)  قرار خواهند گرفت⁽¹¹⁾.

سرعت حرکت فوقانی دستگاه0.5 میلی متر دردقیقه ومیانگین  محدوده اعمال نیرو2000نیوتون برسطح مقطع12.56میلیمترمربع (مساحت دایره_{)می باشد.حداقل مقدار نیرو1000نیوتون و حداکثرمقدار نیرو3000نیوتون می باشد.}

میانگین نتایج بدست آمده از انجام این تست ها،طبق آزمون های آماری مربوطه،آنالیزخواهند شد.استحکام فشاری مقدار نیروی وارد شده برواحد سطح برحسب مگاپاسکال است.

برای توصیف داده هاازآمارتوصیفی شامل جداول و نمودارهای آماری و شاخص های مرکزی و پراکندگی استفاده خواهدشد.برای تحلیل داده ها و مقایسه گروه ها از آزمون هایTمستقل و یاآزمون واریانس دوطرفه با سطح معنی داری0/05استفاده خواهدشد.

داده ها در نرم افزارSPSS.19تحلیل خواهد شد.

جدول بررسی استحکام فشاری:

به دلیل اینکه پایان نامه آزمایشگاهی می باشد و آزمودنی انسانی در دسترس نیست با توجه به دفترچه راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران

کدهای:31،30،29،28،11،1 دراین مطالعه رعایت گردید.

هنگام اندازه گیری استحکام فشاری نمونه تهیه شده آمالگام ممکن است قبل از اندازه گیری استحکام فشاری، نمونه آمالگام در دستگاه UTMبشکند که برای پیش بینی جهت حل این محدودیت نمونه های اضافه آمالگام تهیه شده است.

آمالگام دندانی_استحکام فشاری_آلودگی بزاق

Saliva contamination_ Compressive strength_ dental Amalgam       

[1] Ronald L.Sakaguchi,John M.Powers.Craigs RESTORATIVE DENTAL MATERIAL.13^th ed.Philadelphia:2012.p199-251.

[2]  Nivedita Dutta  Chowdhury ,K.S.Ghosh. Electrochemical behavior of dental amalgam in natural artifical saliva and in 0.90%NACLsolution.ELSEVIER.2018؛33:217-23.

[3] Harald O.Heymann,Edward J.Swift,Andre V.Ritter.Sturdevants Art and Science of OPERATIVE DENTISTRY.6^Th ed.St.Louis,Missouri:2013.p357-370.

[4] Nivedita Dutta  Chowdhury ,K.S.Ghosh. Electrochemical behavior of dental amalgam in natural artifical saliva and in 0.90%NACLsolution.ELSEVIER.1Aprill 2018؛33:217-23.

[5] TOSHIMOTO YAMADA and TAKAO FUSAYAMA.Effect of Moisture contamination on High-Copper Amalgam.SAGA.March 1981؛60(3):716-723.

[6] راهبی شعله،عالی دایی همایون،«خصوصیات مکانیکی آمالگام های دندانی».طبیب شرق،پائیز1381؛دوره4،شماره3: 165-169

[7] Harald O.Heymann,Edward J.Swift,Andre V.Ritter.Sturdevants Art and Science of OPERATIVE DENTISTRY.6^Th ed.St.Louis,Missouri:2013.p357-370.

[8] Wilmer B.Eames,Larry G.Tharp,Edwin D.Hibbard.The effects of saliva contamination on dental amalgam.march 1973؛86:652-656.

[9] S. H . Razavi,Sh. Mirdamadi and M. M.Hormpzi.INVESTING THE PHYSICAL AND MECANICAL PROPERTIES OF HIGH-COPPER AND SILVER DENTAL-FILLING AMALGAM ALLOYS.2011؛8)1) :40-47.

[10] Thomas J. Hilton,James C.Broome,Jack L.Ferracane.SUMMITTS FUNDAMENTALS OF OPERATIVE DENTISTRY.4^th ed.Hanover:2013.p324-368.

[11] Wilmer B.Eames,Larry G.Tharp,Edwin D.Hibbard.The effects of saliva contamination on dental amalgam.march 1973؛86:652-656.

فرم اطلاعاتی (جدول بررسی استحکام فشاری) :