ساخت دستگاه setting time طبق پروتکل ISO جهت سنجش زمان ست شدن مواد: مواد قالبگیری , وسمانهای دندانی

با توجه به اینکه استاندارد سازی باعث بهبود کیفیت مواد شده است، و استفاده از این استاندارد ها ضروری می باشد، سازمان هایی که به پیاده سازی استاندارد ها می پردازند، می تواندد از طریق آگاهی یافتن از نیاز های کار و محصول بازار، عملکرد خود را بهبود بخشیده و در نتیجه سهم خود را در بازار افزایش دهند. مصرف کنندگان، محصولات استاندارد شده را با کیفیت و قیمت بهتر و اطمینان بیشتر از مولفه های مختلفی که برایشان کاربرد دارد استفاده می کنند لذا نه تنها کیفیت خود محصول استاندارد شده، بلکه نگهداری و خدمات پس از فروش آن نیز برای مصرف کنندگان از اهمیت بالایی برخوردار است. همچنین کاهش ریسک عدم شناخت محصول از دیگر منافع استاندارد سازی است، حفظ سلامت و بهداشت جامعه، استفاده بهینه، اثر بخشی و کارایی؛ از دیگر تاثیرات استانداردسازی هستند که منافع آن متوجه جامعه است. همچنین موازین زیست محیطی و پیشگیری از آلودگی از مواردی هستند که در استانداردسازی محصول دیده می شود(1،2).

در زمان کاربرد اکثر مواد دندانی نیاز به مخلوط دو جز ماده و کاتالیست (گچ و آب، دوجز سمان دندانی ،آلژینات وآب  و....) است :زمان مورد نیاز برای کامل شدن واکنش از زمان شروع مخلوط، زمان سیتیگ نهایی نامیده می شود. اگر سرعت واکنش بسیار سریع باشد، ماده زمان سیتینگ کوتاهی خواهد داشت، که منجر به کوتاهی زمان کارکرد می شود، نهایتا خصوصیات مکانیکی را تحت تاثیر قرار می دهد. بنابر این، زمان سیتینگ مناسب، یکی از مهم ترین ویژگی های مواد دندانی مانند گچ می باشد، زمان setting time برای موادی چون مولد قالبگیری، گچ(3-5)، سمان(6،7) و مواد  self cure  قابل محاسبه است. معمولا زمان سیتینگ اولیه، به طور قرار دادی توسط بعضی از انواع تست نفوذ اندازه گیری می شود.

مواد دندانی طبق استاندارد های ISO به9 شاخه تقسیم شده اند که استاندارد موادوابزار های  دندانی را شامل میشود یکی از این تست های مهم در استاندارد سازی مواد تست سنجش زمان ستینگ میباشد که براساس نوع مواد زمان آن متفاوت میباشد  دستگاه ستینگ تایم در استاندارد سازی گچ ساخت آ ن را بیان کرده است ( ایزو 6873  )اما در استاندارد سازی سمان دندانی مانند زینک اکساید اژنول  ( ایزو 3107 )فقط  به ورن میله متحرک اشاره شده است بهر حال آنچه مهم است وزن میله متحرک است که با توجه به آن دو میله متحرک میتوان ساخت  ، هر کدام از مواد دندانی setting time متفاوتی دارند، به عنوان مثال گچ دندان را می توان به 5 نوع تقسیم کرد؛  بنابراین یکی از تست مهم  جهت تشخیص استاندارد   برای اکثر مواد دندان تست setting time  میباشد  که باتوجه به این که دستگاه  setting time در دانشکده موجود نمیباشد وتولید آن طبق پروتکل استاندارد ضروری به نظر میرسد .بخصوص این که بدانیم نمونه استاندارد آن در ایران تولید رسمی ندارد .  

تستها استاندارد ISO   وتجهیزات مرتبط  با آن هر چند سال  توسط تیم های بین المللی مورد ارزیابی وبازببینی قرارمیگیرند .      میگیرد . ذکر  شماره ایزو  مرتبط با ساخت این دستگاه جهت معتبر بودن روش ساخت   کفایت میکند  .6873:ISO

I – Impression plaster II – Dental plaster III – Dental stone IV – Dental stone (high strength) V –)Dental stone (high strength, high expansion)

Setting time مواد نوع 1 باید در حدود2.5 تا 5.0 دقیقه باشد و setting time همه انواع مواد باید در حدود 20% مقدار درج شده توسط کارخانه سازنده باشد، اگر کارخانه سازنده مقدار setting time اعلام کرده باشد سپس نقطه میانی این مقدار به عنوان مقدار اعلام شده توسط کارخانه سازنده در نظر گرفته می شود (8).

با توجه به اهمیت استاندارد سازی و تاثیرات آن در بهبودکیفیت مواد مورد استفاده در دندان پزشکی و کیفیت کار بهتر و رضایتمندی بیشتر بیمار، مطالعه ای را باهدف طراحی و ساخت دستگاه سنجش setting time طبق پروتکل ISO جهت کاربرد در تست های  settingمواد قالبگیری، ترمیمی و سمان های پروتز در دانشکده دندانپزشکی زاهدان انجام میدهیم.

سند ثبت اختراع(9)،حق امتیاز یا اندیشه‌گواه (به انگلیسی Patent): حق انحصاری است که در قبال اختراع یا ایده ثبت شده به مخترع یا نماینده قانونی او اعطا می‌شود. انحصار مجموعه‌ای از حقوق منحصر به فردی است که از طرف دولت‌ها برای مدتی معین در عوض تنظیم و افشاء عمومی جزئیات معین از یک، روش، جریان عمل یا ترکیب خاصی از ماهیت (مفهوم) (که به عنوان اختراع شناخته می‌شود) در اختیار شخص خاصی قرار می‌گیرد. به‌طوری‌که آن مفهوم، اختراعی جدید، مفید یا مورد استفاده صنعت شناخته شود(10). به بیانی دیگر، پتنت یک حق اختصاصی است که به یک اختراع که عبارتست از یک محصول یا فرآیند که راه جدیدی را برای انجام کاری فراهم می‌کند یا یک راه حل فنی جدید را برای مشکلی ارائه می‌دهد، داده می‌شود(11)،یک پتنت، محافظت برای اختراع مالک پتنت را فراهم می‌کند. حفاظت برای مدت زمان محدودی است که عموماً ۲۰ سال می‌باشد اما بر اساس قوانین کشورها متفاوت است.

محافظت پتنت بدین معناست که اختراع نمی‌تواند بدون رضایت مالک پتنت، به صورت تجارتی ساخته، مورد استفاده، توزیع یا فروخته شود(12،13) این حقوق پتنت معمولاً در دادگاهی اجرا می‌شوند که در بسیاری از دستگاه‌ها، قدرت متوقف کردن تجاوز به حقوق پتنت را دارا می‌باشند(14) اما سازمان استاندارد به اعضا خود اجازه دسترسی به ایزو و ساخت محصولات مرتبط با آنرا طبق پروتکل ایزو را میدهد  در این پروژه ضمن رعایت اصول کپی برداری ، بهینه سازی دستگاه مربوطه  انجام خواهد شد .

1.  آیا اجزا اصلی را با رعایت پارامتر ایزو (مبله متحرک ، نوع آلیاژ ) انتخاب شده اند  شده اند ؟
2. آیا میله ی نفوذ کننده (جز اصلی  ) در دستگاه ساخته شده  ، طبق ایزو 6873,3107  با وزن مشخص ساخته شده است ؟
3. آیا سوزن نفوذ دستگاه ساخته شده دارای  شکل وسایزمشخص  طبق ایزو 6873  و3107 است ؟
4. آیا سوزن نفوذ دستگاه ساخته شده دارای  ارتفاع مشخص  طبق ایزو 6873  و3107 است ؟
5. آیا زمان سنج  درجای مناسب جهت ممانعت از کار بر دستگاه نصب شده است ؟ 
6. آیا پایه براحت قابل تمیزکردن است ودچار  خوردگی  نمیشود  ؟

ساخت دستگاه سنج setting time طبق پروتکل 3017 و 6873 ISO 

ندارد

دانشکده دندانپزشکی

Setting time زمان مورد نیاز برای کامل شدن واکنش،  نامیده می شود.

کاربردی

 دستگاه جهت سنجش زمان ستینگ   گچ دندانی وسمان لوتینگ  بکار میرود . وجامعه آماری ندارد.

معیار  ورود :انتخاب آلیاژ بر اساس ایزو معیار انتخاب  ابزار اولیه برای تولید است.

معیار خروج اگر وزن میله متحرک وسوزن نفوذ کننده طبق استانداغرد ایزو مربوطه نباشد معیار خروج قطعه تولید شونده است

چون تولید است یک نمونه کافی است  .

ندارد

دستگاه    مطابق   با  بند 7.3 ایزو  ISO/FDIS 6873   ساخته میشود . وزن میله متحرک همراه سوزن برای گچ دندانی و  سمان دندانی  به ترتیب مطابق ایزو 6873 و 3107 ساخته میشو د. ایزو مربوطه پیوست میشود.

اجزا 

در ابتدا طبق  ایزو 6873  و3107طراحی صورت میگیرد ، دستگاه طبق د ایزو 6873 طراحی شده ه  واجزا اصلی که برای هر ایزو  مختص آن است طبق ایزو مربوطه مشخص شده  . وبعنوان پارامترهای اصلی ومهم مشخص شده که عبارتند از :قسمت متحرک و وزن آن  ، سوزن فرو رونده ، 

ودیگر اجزا  که تغییر در شکل آنها تغییری در کیقیت دستگاه وارد نمیکند .

سایز وابعاد  قطعات :

1. صفحه
2. پایه ی صفحه
3. پایه
4. استوانه ی متحرک
5. قالب
6. صفحه ی اتصال دهنده
7. میله و وزنه
1. درجه
   مشخصات اجزا اصلی:
   سوزن 50 میلی متر طول و سطح مقطع دایره ای، با قطر (0،05 1،00± ) میلی متر  .ایزو 6873
   میله دارای ارتفاع 270 میلیمتر و قطر 10 میلیمتر میباشد.
   وزن کل میله ، وزنه و کل قسمت متحرک300 ±1  گرم  برای گچ می باشد .ایزو 6873
   درجه براساس میلیمتر مدرج شده است .

• در سمان بر اساس نوع سمان (لوتینگ ویا لاینر  بودن ) نوع سوزن و وزنه متحرک  مشخصات خاص خود را دارد
• سوزن 5 میلی متر طول و سطح مقطع دایره ای، با قطر (0،1 1،0± ) میلی متر و وزنه متحرک( 2 400±  ) گرم  دارد .  ایزو3107
• سوزن 5 میلی متر طول و سطح مقطع دایره ای، با قطر (0،1 2،0± ) میلی متر و وزنه متحرک( 0،5 100،0 ± ) گرم  دارد .ایزو 3107
• مشخصات اجزا قابل تغییر
• صفحه از جنس شیشه  یا آلیاژ ضد زنگ و دارای ابعاد 100 در 100 میلیمتر میباشد.
• قالب از مواد مقاوم در برابر خوردگی و غیر جذب ساخته شده است و به دوصورت وجود دارد :
   1.قالب مخروطی بزرگ دارای قطر داخلی بالا 70 میلیمتر و قطر پایین 60 میلیمتر
  2. قالب استوانه ای کوچک دارای قطر 20 و ارتفاع 30 میلیمتر
  سرهم بندی اجزا طبق طراحی صورت میگیرد  
  کالیبراسیون  دستگاه  در ادامه انجام  میشود:
  تست: در این حالت تست زمان ستینگ تایم توسط دستگاه  برروی   یک نوع گچ ویا سمان زینک اکساید انجام میشود .
  برای هر نمونه 5 تست صورت میگیرد که گیرش اولیه ی ماده ثبت می شود.

 با توجه به این که ساخت دستگاه مد نظشر است  تحلیل آماری نداریم .

ندارد

 ممکن نوع آلیاژ گران  تهیه شود. محدودیت دیگری در ساخت پارامترهای اصلی  ندارد  

Setting time,ISO protocol تست ستینگ ، میله متحرک ، سوزن نفوذ کننده,

1. Hatto P. Standards and standardisation: A practical guide for researchers. Luxembourg: European Commission, Publications Office of the European Union. 2013.
2.  ریاحی دب. کتاب مرجع کاربردی استاندارد و کیفیت . 1388
3. Zarakani H, Karimi N, Sadria S, Fayaz A. Comparison of setting time, setting expansion and compressive strength of gypsum casts produced by mixing of gypsum powder with distilled water or 0.05% sodium hypochlorite. Shahid Beheshti University Dental Journal. 2013;31(3):162-9.
4. Von Fraunhofer J, Spiers R. Accelerated setting of dental stone. Journal of Prosthetic Dentistry. 1983;49(6):859-60.
5. Winkler MM, Monaghan P, Gilbert JL, Lautenschlager EP. Comparison of four techniques for monitoring the setting kinetics of gypsum. The Journal of prosthetic dentistry. 1998;79(5):532-6.
6. Ha WN, Bentz DP, Kahler B, Walsh LJ. D90: the strongest contributor to setting time in mineral trioxide aggregate and Portland cement. Journal of endodontics. 2015;41(7):1146-50.
7. Jabri M, Mejdoubi E, El Gadi M ,Hammouti B. Optimisation of hardness and setting time of dental zinc phosphate cement using a design of experiments. Arabian Journal of Chemistry. 2012;5(3):347-51.
8. Standardization IOf. ISO 6873 Dentistry — Gypsum products. 2013.
9. Standardization IOf. ISO3107 Dentistry —zinc oxide products. 2004.
10.  سند ثبت اختراع از معادل‌های ارائه‌شده توسط کارگروه معادل‌گزینی انجمن مدیریت فناوری ایران به جای Patent در انگلیسی است. «معادل‌سازی اصطلاحات مدیریت فناوری». انجمن مدیریت تکنولوژی ایران. دریافت‌شده در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۲.

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد

ندارد