بررسی تاثیرآموزش مبتنی بر خودکارآمدی بر تبعیت از درمان و فعالیت فیزیکی در بیماران مبتلا به نارسایی قلب در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان ˛1399

 فرضیات تحقیق:

1) تبعیت از درمان بعد از مداخله در دو  گروه  آموزش مبتنی بر خودکارآمدی  و گروه کنترل متفاوت است.

2) فعالیت  فیزیکی  بعد ازمداخله در دو گروه  آموزش مبتنی بر خودکارآمدی و گروه کنترل متفاوت است.

تعیین  تاثیر آموزش مبتنی بر خودکارآمدی بر تبعیت از درمان و فعالیت فیزیکی در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان ˛1399

1 –تعیین و مقایسه میانگین  نمره ی  تبعیت از درمان قبل و بعد از مداخله در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی در گروه آموزش مبتنی بر خودکارآمدی و گروه کنترل

2-تعیین و مقایسه میانگین نمره ی فعالیت فیزیکی قبل و بعد از مداخله در بیماران مبتلا به نارسایی قلبی درگروه  آموزش مبتنی بر خودکارآمدی و گروه کنترل

مراکزتوانبخشی بیماران نارسایی قلبی وبخش های مراقبت ویژه قلب

 تعریف واژه های تخصصی:

تعریف نظری نارسایی قلب :

نارسایی قلبی یک سندروم مزمن وپیشرونده است که اختلالات ساختاری وعملکردی قلب ˛منجر به  عدم  توانایی  بطن در پرشدگی  و پمپاژ خون می  گرد د.این بیماری به عنوان مسیر نهایی مشترک تمام اختلالات قلبی شناخته می شود ومی تواند پیامد بسیاری ازبیماری ها ازجمله بیماری عروق کرونر˛پرفشاری خون ˛دیابت وبیماری های مزمن کلیه باشد. (46)

تعریف عملی نارسایی قلب :

منظور از نارسایی قلب در این مطالعه تشخیص بیماری براساس عدم تحمل فعالیت بیمارقلبی وتغییرات نوار قلب بیمارو کاهش کسرتخلیه ای  (کمتریا مساوی  40 درصد) درنتایج اکو بیمارمبتلا وتشخیص نهایی پزشک معالج بیمارمی باشد.

تعریف نظری نارسایی قلب سیستولیک:

نارسایی قلب سیستولیک شکل کلاسیک نارسایی قلب است که بااختلال  وضعیت  انقباضی قلب همراه است (47)

تعریف عملی نارسایی قلب سیستولیک  :

در این پژوهش منظور از بیماران مبتلا به نارسایی  قلبی سیستولیک، بیماران مبتلا به نارسایی قلبی با تشخیص نارسایی قلب سیستولیک بر اساس تشخیص پزشک معالج و از طریق تایید تست های تشخیصی نظیر اکوکاردیوگرافی وکسرتخلیه 15تا40  درصد می باشد که کلاس 2 و3 نارسایی قلب براساس طبقه بندی نیها) NYHA (  رادر برمی گیرد. اگربیمار هردونارسایی سیستولیک ودیاستولیک راداشته باشد دراین مورد تشخیص پزشک معالج فقط نارسایی قلب (heart failure  ) است که دراین موارد هم بیماردرمطالعه ی حاضر وارد می شود.

طبقه بندی NYHA  (48)

تعریف نظری تبعیت ازدرمان:

تبعیت ازدرمان بخشی از رفتار فرد است که با دستورات و پیشنهادات مراقبتی هم جهت است وحضور به موقع در برنامه های از پیش تعیین شده و مصرف کامل داروها, پیگیری بیماری وپیروی ازتغییرات لازم رفتارهای سلامتی راشامل می شود(22)

تعریف عملی تبعیت ازدرمان :

منظور از تبعیت از درمان در این پژوهش نمره ای است که واحد پژوهش بر مبنای پرسشنامه  تبعیت از درمان ضیایی که توسط خودش یا از طریق مصاحبه تکمیل می شود کسب می کند. دامنه نمره این پرسشنامه 46-0 می باشد.

تعریف نظری فعالیت فیزیکی:

فعالیت بدنی به هرگونه تحرک بدنی توسط ماهیچه های ارادی که  نیاز به مصرف انرژی دارد ,اطلاق می شود. این تعریف مشتمل برهرگونه فعالیت روزمره زندگی شامل وظایف شغلی و کارهای خانگی و دیگر وظایف  روزانه  تا ورزش  است(49)

تعریف عملی فعالیت فیزیکی:

منظور از فعالیت فیزیکی درمطالعه حاضر نمره ای است که بیمار بر اساس پرسشنامه فعالیت فیزیکی بک کسب می کند. دامنه نمرات پرسشنامه 15-0 می باشد.

تعریف نظری آموزش مبتنی بر خود کارآمدی:

آموزش مبتنی برخودکارآ مدی شامل آموزش مجموعه ای از رفتارهایی است که منجربه توانمند ساختن افراد برای افزایش کنترل آن ها برسلامت خود ودرنهایت ارتقاء سلامت خود وجامعه خواهد شد (50)

تعریف عملی آموزش مبتنی بر خودکارآمدی:

منظوراز آموزش مبتنی برخودکارآمدی درمطالعه ی حاضر اجرای برنامه ی آموزشی 4جلسه ای به مدت  30 تا45  دقیقه برحسب  تحمل بیماران درگروه مداخله با استفاده ازراهکارهای آموزشی مبتنی برخودکارآمدی می باشد که جزئیات آن در روش کار ارائه خواهد شد.

نیمه تجربی دوگروهه پیش آزمون- پس آزمون

جامعه ی  این مطالعه  بیماران  مبتلا به نارسایی قلبی  بستری در بخش های سی سی یو و پست سی سی یو بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی (بیمارستان علی بن ابیطالب (ع) وبیمارستان خاتم الانبیا (ص) شهرزاهدان  خواهند بود.

معیارهای ورود به مطالعه عبارتند از:

معیار تشخیص نارسایی قلبی براساس علائم بالینی، تغییرات نوار قلب ˛کلاس 2 و3 نارسایی قلبی  سیستولیک براساس تشخیص وپرسش ازپزشک معالج بیمار و گرید بندی نارسایی درجه 2 و3 برمبنای علائم بالینی. گذشتن 24 ساعت از زمان پذیرش بیماران، محدوده سنی 30 تا 75 سال ، عدم اختلال در تکلم، شنوایی و بینایی، توانایی صحبت کردن به زبان فارسی، داشتن حداقل سواد خواندن و نوشتن، کسرتخلیه ای 15 تا 40 درصد که با انجام اکوکاردیوگرافی توسط متخصص قلب وعروق روی برگه ی گزارش اکوکاردیوگرافی ثبت شده باشد. نداشتن سابقه اختلالات روانی و شاغل نبودن خود بیمار یا یکی از اعضاء خانواده در گروه علوم پزشکی است.

 معیارهای خروج از مطالعه :

 1. عدم شرکت در بیش از یک جلسه آموزشی  2. عدم دریافت محتوای آموزشی 3. فوت بیمار 4- عدم تکمیل پرسشنامه های پس آزمون (در مورد هر دو گروه)

حجم نمونه بر اساس نتایج مطالعه نیکخواه و همکاران (1394) با سطح اطمینان 95  درصد و توان آماری90 درصد و با استفاده از فرمول ذیل حجم نمونه برای هر گروه 34 نفر محاسبه گردید که در هر گروه 35 نفر در نظر گرفته شد و مجموعا 70 نفر به عنوان حجم نمونه تعیین گردید(56).

Z 1-α = 1.96                         Z 1-β = 1.28       

S₁=2/89                       S₂=1/9                X₁₌ 18/24                  X₂₌ 20/14 

پژوهش حاضر یک مطالعه نیمه تجربی ی دو گروهه ی پیش آزمون- پس آزمون است. جامعه این مطالعه بیماران مبتلا به نارسایی قلبی  بستری در بخش های سی سی یو و پست سی سی یو بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی شهر زاهدان خواهند بود. برای انتخاب واحدهای پژوهش، افراد مبتلا به نارسایی قلبی ابتدا به شیوه نمونه گیری در دسترس و بر اساس معیارهای ورود انتخاب خواهند شد. سپس به تعداد حجم نمونه ای که محاسبه خواهد شد کارت رنگی با دو رنگ قرمز و آبی تهیه می شود. کارت ها به صورت تصادفی مرتب می شود. پس از مراجعه به بخش و بررسی بیمار و مشخص شدن بیماران دارای معیارهای ورود ، به ترتیب از روی کارت ها یک کارت به هر بیمار اختصاص یافته که براساس رنگ آن وارد گروه کنترل یا مداخله خواهد شد.

پرسشنامه ی تبعیت ازدرمان ضیایی:

پرسشنامه تبعیت از درمان ضیایی شامل سه قسمت تبعیت از رژیم غذایی، تبعیت از الگوی فعالیت و تبعیت از رژیم دارویی می باشد. این پرسشنامه در سال 1389 توسط الهه سادات ضیایی در دانشکده پرستاری و مامایی مشهد با مراجعه به  جدیدترین منابع علمی وبانک های اطلاعاتی تدوین شد وپس ازتدوین اولیه ی پرسشنامه دراختیار 10 نفر ازاساتید دانشکده ی  پرستاری ومامایی مشهد قرارداده شده است وبا به کارگیری نظرات وپیشنهادات اصلاحی آن ها ˛ابزار نهایی تهیه وتنظیم گردیده است و روایی محتوای آن تائید شده است. پایایی پرسشنامه تائید شده  است و ضریب همبستگی پایایی برای ابزار در مورد زیرمقیاس های تبعیت از رژیم غذایی 86/0 ، برای تبعیت از رژیم دارویی 91/0 و برای تبعیت از فعالیت فیزیکی 95/0 گزارش شده است (52). در مطالعه حاضر پایایی ابزار با استفاده ضریب آلفا کرونباخ بررسی و تائید خواهد شد.

نحوه ی نمره دهی پرسشنامه ی تبعیت ازدرمان ضیایی:

 الف) پرسشنامه تبعیت از رژیم غذایی: این بخش از پرسشنامه شامل 13 سوال چند گزینه­ای است که 7 سوال آن پنج گزینه­ای و 6 سوال دیگر، چهارگزینه­ای می­باشد. کل نمره 46 و روش نمره­دهی به این صورت می­باشد:  

   سوالهای 1، 5، 7، 11، 12، 13 دارای جوابهای 4 گزینه­ای ( بین3-0 نمره) و سوالهای 2، 3، 4، 6، 8، 9 و 10 دارای جوابهای 5 گزینه­ای ( بین 4-0 نمره) هستند. سوالات 11، 12 و 13 به صورت معکوس نمره­دهی شده­اند.

ب) پرسشنامه تبعیت از الگوی فعالیت: این بخش شامل 7 سوال چند گزینه­ای می­باشد که 4 سوال چهارگزینه­ای و 3 سوال سه گزینه­ای می­باشد. کل نمره 18 و روش نمره دهی به این صورت می­باشد:

سوالات 1، 2، 4 و 7  دارای جوابهای 4 گزینه­ای (بین 3-0 نمره) و سوالات 3، 5 و 6 دارای جوابهای 3 گزینه­ای ( بین 2-0 نمره) می­باشند. تمام سوالات به صورت مستقیم نمره­دهی شده­اند.

ج) پرسشنامه تبعیت از رژیم دارویی: دارای 6 سوال 5 گزینه­ای ( بین 4-0 نمره) می­باشد. نمره کل 24 بوده، سوال آخر نمره مستقیم و بقیه سوالات نمره معکوس گرفته­اند. 

نمرات بدست آمده از پرسشنامه تبعیت از رژیم غذایی، دارویی و الگوی فعالیت بر اساس تقسیم بندی زیر در مقیاس 0 تا 100 مورد بررسی قرار گرفتند:   

     ضعیف: 3/33-0       متوسط: 6/66-3/33         خوب: 100-6/66  

معرفی پرسشنامه ی فعالیت بدنی بک:

پرسشنامه ی فعالیت بدنی بک، یک پرسشنامه ی استاندارد بین‌المللی برای ارزیابی سطح فعالیت بدنی است و توسط مراکز علمی از جمله دانشگاه علوم پزشکی ایران و دانشگاه تهران ترجمه شده است، به صورت سؤالاتی به روش نمره‌گذاری با مقیاس لیکرت با سه مؤلفه  ی محل کار، فراغت و ورزش است. این پرسشنامه شامل ۱۶ سؤال و سه بخش است که بخش اول ، شامل هشت پرسش بوده وهر سؤال شامل پنج گزینه که به ترتیب از 1تا 5 امتیاز گذاری می شد و مربوط به وضعیت های مختلف بدنی که در هنگام کارکردن وجود  دارد و امتیازات باهم جمع شده و تقسیم بر هشت می شود. بخش دوم سؤالات که از سؤال 9تا 12 را شامل می شود و مربوط به افرادی که به فعالیت سبک ومتوسط  می پردازند که مجموع امتیازات تقسیم بر چهار می شود. بخش سوم سؤالات که مربوط به فعالیت بدنی در اوقات فراغت می باشد وازسؤال 13 تا 16 را شامل می شود و هر سؤالی پنج گزینه دارد که به ترتیب از 1 تا 5 امتیازگذاری می شود و جمع امتیازات تقسیم برچهار می شود و در نهایت امتیازات سه بخش باهم جمع می شود و نمره ای که بدست می آید، سطح فعالیت بدنی فرد را مشخص می کند. دامنه نمرات بین 5 تا 15 می باشد.لازم به ذکر است  روایی وپایایی پرسشنامه قبلا مورد تائید قرار گرفته است. ضریب پایایی آن با استفاده از آزمون آلفا کرونباخ 78/0 بدست آمده است. پایایی  پرسشنامه توسط شریفی که بر روی نمونه 50 نفری از مردان اراک انجام داده بود و با استفاده ازآزمون آلفای کرونباخ 74/0 بدست آمده است (53) در مطالعه ی حاضر نیز برای تائید پایایی ابزار از روش آلفا کرونباخ استفاده خواهد شد.

پژوهش حاضر یک مطالعه ی نیمه تجربی دو گروهه ی با طرح پیش آزمون –پس آزمون خواهد بود. جامعه این مطالعه بیماران مبتلا به نارسایی قلبی بستری در بخش های سی سی یو و پست سی سی یو بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی شهر زاهدان خواهند بود. در این پژوهش پس ازتصویب پروپوزال و کسب معرفی نامه های مربوط از معاونت تحقیقات وفناوری دانشگاه علوم پزشکی زاهدان به بیمارستان های تابعه دانشگاه علوم پزشکی زاهدان مراجعه خواهد شد و پس ازهماهنگی با مسئولین زیربط، جهت اجرای طرح و جمع آوری داده به بخش های سی سی یو و قلب مراجعه خواهد شد. محقق بعد از معرفی خود و بیان اهداف به واحدهای مورد پژوهش و در صورت تمایل بیماران به شرکت در مطالعه، آنها را با توجه به معیارهای ورود به پژوهش و با نمونه گیری در دسترس انتخاب خواهند کرد و سپس بیماران به صورت تصادفی در دو گروه مداخله وکنترل تخصیص داده می شوند. بدینصورت که به تعداد حجم نمونه ای که محاسبه شده است کارت رنگی با دو رنگ قرمز و آبی تهیه می شود. کارت ها به صورت تصادفی مرتب می شود. پس از مراجعه به بخش و بررسی بیمار و مشخص شدن بیماران دارای معیارهای ورود ، به ترتیب از روی کارت ها یک کارت به هر بیمار اختصاص یافته که براساس رنگ آن وارد گروه کنترل یا مداخله خواهد شد. جهت ورود به مطالعه از بیماران رضایت کتبی اخذ خواهد شد.

در ابتدا بعد از دادن توضیحاتی درباره نحوه انجام کار  به بیمار فرم مشخصات جمعیت شناختی به روش مصاحبه با بیماران یا به صورت خودگزارش دهی توسط آنها تکمیل خواهد گردید. سپس ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه ی  تبعیت از درمان ضیایی و پرسشنامه ی فعالیت فیزیکی بک برای بیماران هر دو گروه تکمیل می شود. پس از تکمیل پرسشنامه ی مرحله پیش آزمون، در گروه مداخله آموزش مبتنی بر خودکارآمدی اجرا خواهد شد و گروه کنترل آموزش های روتین بخش را دریافت خواهند کرد.

محتوای آموزشی بر اساس متون معتبر و مبتنی بر اهداف خودکارآمدی تدوین خواهد شد و به صورت کتابچه آموزشی تهیه و در اختیار بیماران گروه مداخله قرار خواهد گرفت. بدین صورت که محتوای آموزش بر اساس اطلاعاتی در خصوص عوامل خطر عروقی، عواقب عـدم تبعیت و منافع تبعیت، تغییـرات سـبک زنـدگی، داروهای مصرفی، روش ترک سـیگار، انتخـاب غذاهای کم چرب، انجام فعالیت ورزشی، کنتـرل اســـترس، خـــودپایشی فـــشارخون، اندازه گیری دور کمر برای کنتـرل اضـافه وزن، روش محاســبه شــاخص تــوده بــدنی و خــودپایشی قندخون بـا اسـتفاده از راهکارهـای زیر تهیه خواهد شد. این برنامه با استفاده از روش آموزش انفرادی وچهره به چهره، مشاوره فردی و پرسش و پاسخ  با بیماران مبتلا به نارسایی قلب ارائه می گردد.

محتوای آموزشی و راهکارهای ارتقاء خودکارآمدی در طی 4 جلسه در بخش قلب که بیمار بستری می باشد با حضور خود بیمار و یکی از اعضای خانواده ی بیمار و بعد از گذشت 24 ساعت از پذیرش بیمار ارائه خواهد شد. جلسات آموزشی به صورت هرروز و به مدت 4 روز متوالی به صورت آموزش چهره به چهره با استفاده از اسلاید و تصاویر در موارد لزوم توسط پژوهشگر و همچنین استفاده ازکتابچه ی آموزشی که توسط پژوهشگر تهیه خواهد شد و به تایید استاد راهنما خواهد رسید، ارائه می شود. لازم به ذکر است درصورت ترخیص بیمار از بخش  جلساتی که باقی می ماند ضمن هماهنگی بابیمار درمنزل بیمار انجام می شود. محتوای جلسات در جدولی که متعاقبا آورده شده ارائه شده است.  

در ابتدا و قبل از شروع جلسات آموزشی، ابتدا نیازسنجی فردی از بیماران مورد مطالعه انجام خواهد شد و سپس بر اساس نیاز سنجی آموزشی انجام شده، محتوای جلسات علاوه بر محتوایی که مد نظر است و تدوین می شود، قابل تعدیل و تغییر خواهد بود.

درخلال هر چهار جلسه ی آموزشی راهکارهای ارتقاء خودکارآمدی که شامل موارد ذیل است مورد استفاده قرار می گیرد : 1- بیمـاران توجیـه می شوند کـه دارای مهارت ها و قابلیت هـا ی لازم بـرای موفقیـت درتغییر رفتار به منظور تعدیل عوامل خطـر  قلبـی  عروقی هستند. در این راهکار با واگذاری مسئولیت به بیمار درحیطه های تحکیم آموخته ها و کاربردی کردن آنچه آموخته است زمینه ارتقاء عزت نفس و ارتقاء خودکارامدی را فراهم می کنیم. به بیمار گفته می شود که بهترین فرد برای مراقبت ازبیمار خود  بیماراست که این امر با رعایت رژیم دارویی وغذایی وانجام فعالیت فیزیکی مستقل محقق می شود.  دراین مرحله برای بیمارانگیزه ایجادمی کنیم برای اینکه به برنامه تبعیت از درمان بپیوندد. 2  – اعضای خـانواده بـرای مـشارکت در آموزش، طراحی هدف و حل مسأله مربـوط بـه مشکلات دستیابی به اهداف درمـانی و تغییرات سـبک زنـدگی دعوت می شوند و از بیمار خواسته می شود بـا کمـک خانواده و پژوهشگر برای خود طرح عملیاتی بنویسد (از همراه بیمار  خواسته می شود  آموزشها را به دقت فرا بگیرد .فهرستی از پرهیزهای غذایی را بنویسند. به عنوان مثال: درتهیه ی غذای بیمار در منزل به عنوان مثال نمک مصرف نکنند. نمک سرسفره را برای بیمار حذف کنند.)دراین راهکار همچنین ازبیماران میخواهیم آموخته های خود را به اعضای خانواده آموزش دهند. در واقع آموختن مهارت ها برای  برای تغییر رفتار را انجام می دهیم. 3- تجربیات موفق افراد مشابه در زمینـه کنترل عوامـل خطـر عروقـی را یـادآور خواهیم شد. بیمار را وارد بحث هدفمند می کنیم تـا تجربیات موفق افراد مشابه را راحت تربپذیرند، برای این راهکار بیمارانی که در زمینه های خاصی از مدیریت بیماری موفق بوده اند با بیمار آشنا می کنیم تا امکان آموختن از تجارب یکدیگر فراهم شود.4–تعامــل با بیماران دوستانه است و زمان کافی برای پاسخ گویی به سؤال های بیماران دراختیار قرارمی دهیم .5– برای تعدیل عوامل خطر، اهداف فردی دست یافتنی طرح ریزی می کنیم تا اشتیاق بیماران برانگیخته شـود و اثـر تجربـه ی عـدم موفقیت کاهش  یابد. برای این منظـور ، کارهـا را از ساده شروع می کنیم.، به عنوان مثال برای کنترل قند خون، ابتدا از بیمار میخواهیم اهداف دست یافتنی در خصوص رژیم غذایی، فعالیت بدنی و سایر عوامل کنترل قند خون بنویسد و به ترتیب اهداف سخت تر خواهد شد. 6– بــرای سرمــشق گیــری رفتــار(Modeling)، شرایط تمرین کافی فراهم خواهیم کرد. برای ایـن کـار روش کنتـرل فـشارخون، روش محاسبه شاخص توده بدنی و اندازه گیـری دورکمر برای اطـلاع از داشـتن اضـافه وزن، روش کنترل قندخون با دستگاه گلوکـومتر و آشـنایی با داروهای مصرفی را به صورت تقسیم روش به اجزای ساده به بیماران آمـوزش می دهیم و ازاسلایدها و تصاویر مربوط نیز استفاده می کنیم .به عنوان مثال ازتقویم دارویی برای بیماران نارسایی قلب استفاده می کنیم .فیلم تزریق صحیح  انسولین را به بیمارنشان می دهیم  .7– اقداماتی جهت یادآوری مراجعات بیمار در صورت نیاز و پیگیری انجام آموزش های ارائه شده انجام خواهد شد. بـرای ایـن منظور شماره تلفـن بیمـاران گرفتـه شـده و درضـمن شـماره تلفنـی جهـت تمـاس بیمـاران بـامحقق در اختیار آن ها قرار خواهد گرفـت . نظارت بر اعمال روزانه ی پیروی از برنامه ی تبعیت ازدرمان را با استفاده از یک دفتر خاطرات روزانه و پیروی از داروهای روزانه و دو تلفن پیگیری انجام خواهیم داد. 8– خـانواده را بـه عنـوان یـک منبـع ضـروری حمایـت در فراینـد یادگیری آموزش های مبتنی بر خودکارآمدی مخـصوص بیمـاران قلبـی عروقی درگیر می کنیم. حتما یک همراه  یا یکی از بستگان درجه یک بیمار در کلیه ی جلسات اموزشی حضور خواهد داشت. در مـواردی  کـه بیمـاران در تبعیـت از راهکارهـای ارائه شده موفق شده باشند، مورد تشویق قـرارگرفتـه و در مـوارد عـدم موفقیـت، مـوارد لازم برحسب مورد آمـوزش داده خواهد شد (29). آموزش بهداشت و درمان برای اصلاح سبک زندگی (تغذیه سالم، اصلاح عوامل خطر، مدیریت علائم، استرس مدیریت در روز اول و آموزش  مصرف داروها در روز دوم) ارائه خواهد شد. هر یک از شرکت کنندگان در روزسوم، ویدئویی از مدل تبعیت از دارو و نوع دارو ، مکانیسم دارو  به عنوان مثال  دوز:آسپرین 80 میلی گرمی روزانه یا 325 میلی گرم در روز ، و عوارض جانبی مانند خونریزی ، اسهال ، راش و کاهش ضربان قلب و فشار خون و غیره را در روز سوم مشاهده خواهندکرد. (تجربه ی خاص و متقاعد کننده کلامی). این جلسات برای حدود4 روز در هفته  متوالی و 30 تا 45 دقیقه  اموزش در هر جلسه و اختصاص زمان برای سؤالات و پاسخ ها تنظیم شد. (ب) آموزش مهارت آموزی توسط پژوهشگر با آموزش به گروه مداخله به صورت جداگانه ارائه خواهد شد. شرکت کنندگان همچنین برای ارزیابی دانش خود در روز سوم، از تجربیات خود در خصوص نوع دارو، مکانیسم دارو، دوز و عوارض جانبی استفاده خواهندکرد. (ج)درجلسه ی چهارم  پایش تبعیت از درمان  با درخواست از گروه مداخله  در تهیه ی یک دفتر خاطرات روزانه برای ثبت میزان مصرف داروهای خود، رعایت رژیم غذایی و فعالیت بدنی حاصل خواهد شد. ارائه ی این برنامه ی آموزشی به بیمار و بــه همــراه یکــی ازاعضای اصلی خانواده در طی4  جلسه انجام خواهد شد و مدت زمان جلسات بر حسب تحمل و حوصله  ی بیمار بین 45-30 دقیقه متغیر خواهد بود. در طی مدت 3 ماه بعد از اتمام  مداخله ی آموزشی  هر ماه 4 تماس تلفنی با بیماران گروه مداخله به منظور یادآوری مطالب آموزش داده شده وبرنامه ی اجراشده وپیگیری مطالب وانجام تمرین های فعالیت فیزیکی وکنترل عوامل خطر بیماری نارسایی قلب نظیر فشارخون بالا واهمیت مصرف منظم داروهای قلبی برقرار خواهد شد. مجددا پرسشنامه های تبعیت از درمان و فعالیت بدنی 3 ماه بعد از پایان مداخله برای هردوگروه مداخله وکنترل تکمیل خواهد شد. درپایان مطالعه، آموزش ها به گروه کنترل نیز ارائه خواهد شد وکتابچه ی آموزشی دراختیار آنها قرار می گیرد.

جدول محتوای جلسات آموزشی

جهت آنالیز داده ها از نرم افزار آماری  SPSS 24  استفاده خواهد شد. جهت توصیف داده ها از آمار توصیفی (جداول توزیع فراوانی، میانگین و انحراف معیار) وسطح معناداری 05/0  استفاده خواهد شد. جهت بررسی نرمال بودن داده ها از آزمون شاپیروویلک استفاده خواهد شد. در صورت نرمال بودن داده ها، جهت بررسی میانگین متغیرهای کمی در گروه های مورد مطالعه از آزمون تی مستقل و جهت بررسی میانگین متغیرهای کمی قبل و بعد از مداخله به تفکیک در گروه ها از آزمون تی زوجی استفاده خواهد شد. در صورت نرمال نبودن داده ها، از آزمون ناپارامتری معادل استفاده خواهد شد.  همچنین برای بررسی یکسان بودن متغیرهای کیفی در دوگروه از آزمون کای دو استفاده می شود. جهت بررسی یکسان بودن متغیرهای زمینه ای در گروه ها در مورد متغیرهای کمی از آزمون تی مستقل و در مورد متغیرهای کیفی از آزمون کای دو استفاده خواهد شد و در صورتی که تفاوت بین گروه ها موجود باشد، با استفاده از آزمون کواریانس، اثر متغیر مورد نظر کنترل خواهد شد.

راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های علوم پزشکی 

دارای آزمودنی انسانی  در جمهوری اسلامی ایران

1392

مقدمه

در طبابت باید از پزشکی مبتنی بر شواهد استفاده شود. این شواهد از راه پژوهش به‌دست می‌آیند. بنابراین پیشرفت دانش پزشکی بر پژوهش مبتنی است.  بخش بزرگی از پژوهش‌ها برای رسیدن به نتایج معتبر، در نهایت باید بر روی انسان به انجام برسند.

راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران، دربردارنده‌ی اصول و مقررات اخلاقی‎ است که تمامی پژوهشگرانی که اقدام به پژوهش بر روی آزمودنی‌های انسانی (که شامل داده‌ها یا مواد بدنی به‌دست آمده از انسان‌ها نیز می‌شود) می‌کنند، و تمامی مدیران پژوهشی و کمیته‌های اخلاق در پژوهش کشور، باید آن را مبنا و راهنمای عملکرد خود قرار دهند و تمامی تلاش خود را برای تضمین رعایت حداکثری آن در عملکرد پژوهشی خود - و تا جای ممکن دیگر پژوهشگران - به عمل آورند. این راهنما بر اساس اصول اخلاقی، به‌ویژه کرامت انسانی، مبانییی و ارزش‌های اسلامی و ملی تدوین یافته است. تقدم و تأخر بندهای این راهنما، بر اساس اهمیت نیست. این راهنما باید به‌صورت یک کل واحد دیده شود و هیچ‌کدام از بندهای آن نباید بدون توجه کافی به مقدمه و سایر بندهای مرتبط تفسیر شود. هر پژوهشگر باید علاوه بر این راهنما، از دیگر قوانین و راهنماهای مرتبط که از سوی مراجع رسمی ابلاغ شده‌اند مانند راهنماهای اختصاصی اخلاق در پژوهش کشور  آگاهی داشته باشد و آن‌ها را رعایت کند.

1. هدف اصلی هر پژوهش‌باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.
2. در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزمایی‌های بالینی  بر روی بیماران یا داوطلب‌های سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.
3. پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیه‌پذیر است که منافع بالقوه‌ی آن برای هر فرد آزمودنی بیش‌تر از خطرهای  آن باشد. در پژوهش‌های دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار می‌گیرد نباید بیش‌تر از آن‌چه باشد که مردم عادی در زندگی روزمره‌ی خود با آن مواجه می‌شوند. حصول اطمینان از این امر برعهده‌ی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایش‌کننده‌ی پژوهش از جمله کمیته‌ی اخلاق در پژوهش‌ است.
4. مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینه‌ی پایین‌تر و/ یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.
5. قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات  اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنی‌ها و تامین سلامت آن‌ها انجام گیرد.
6. در کارآزمایی های بالینی دوسوکور  که آزمودنی از ماهیت دارویی یا مداخله‌ای که برای وی تجویز شده بی‌اطلاع است، پژوهشگر باید تدابیر لازم جهت کمک‌رسانی به آزمودنی در صورت لزوم و در شرایط اضطراری را تدارک ببیند.
7. اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.
8. طراحی و اجرای پژوهش‌هایی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرند، باید منطبق با اصول علمی پذیرفته شده بر اساس دانش روز و مبتنی بر مرور کامل منابع علمی موجود و پژوهش‌های قبلی آزمایشگاهی، و  در صورت لزوم،  حیوانی مناسب باشد. مطالعات حیوانی باید با رعایت کامل اصول اخلاقی کار با حیوانات آزمایشگاهی انجام شوند.
9. در پژوهش‌های پزشکی که ممکن است به محیط زیست آسیب برسانند، باید احتیاط‌های لازم در جهت حفظ و نگهداری و عدم آسیب رسانی به محیط ریست انجام گیرد.
10. هر پژوهشی باید بر اساس و منطبق بر یک طرح‌نامه (پروپوزال) به انجام برسد. در کارآزمایی‌های بالینی باید علاوه بر طرح نامه، دستورالعمل (پروتکل) نیز تهیه و ارائه شود. طرح‌نامه و دستورالعمل باید شامل تمامی اجزای ضروری باشد. از جمله بخش ملاحظات اخلاقی، اطلاعات مربوط به بودجه، حمایت کننده‌ها، وابستگی‌های سازمانی، موارد تعارض منافع بالقوه‌ی دیگر، مشوق‌های شرکت کنندگان، پیش بینی درمان و یا جبران خسارت افراد آسیب دیده در پژوهش .در مواردی که لازم است رضایت‌نامه‌ی آگاهانه به‌صورت کتبی اخذ شود، فرم رضایت‌نامه باید تدوین و به طرح‌نامه پیوست شده باشد. پیش از تصویب یا تأیید طرح‌نامه از سوی کمیته‌ی مستقل اخلاق در پژوهش، نباید اجرای پژوهش شروع شود.
11. کمیته‌ی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرح‌نامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرح‌‌ها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیته‌ی اخلاق درخواست می‌شود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.    
12. انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.
13. کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.
14. اگر در طول اجرای پژوهش تغییری در نحوه اجرای پژوهش داده شود یا اطلاعات جدیدی به دست آید که احتمال داشته باشد که بر تصمیم آزمودنی مبنی بر ادامه‌ی شرکت در پژوهش تاثیر گذار باشد، باید موضوع به اطلاع کمیته‌ی اخلاق رسانده شود و در صورت موافقت کمیته با ادامه‌ی پژوهش، مراتب به اطلاع آزمودنی رسانده شود و رضایت آگاهانه مجددا اخذ گردد.
15.  پژوهشگر باید از آگاهانه بودن رضایت اخذشده اطمینان حاصل کند. برای این منظور، در تمامی پژوهش‌های پزشکی، اعم از درمانی و غیردرمانی، پژوهشگر موظف است فرد در نظر گرفته شده به‌عنوان آزمودنی را از تمامی اطلاعاتی که می‌توانند در تصمیم‌گیری او مؤثر باشند، به‌نحو مناسبی آگاه سازد. این اطلاعات مشتملند بر: عنوان و اهداف پژوهش، طول مدت پژوهش، روشی که قرار است به‌کار گرفته شود (شامل احتمال تخصیص تصادفی به گروه‌مورد یا شاهد)، منابع تأمین بودجه، هر گونه تعارض منافع احتمالی، وابستگی  سازمانی پژوهشگر، و فواید و زیان‌هایی که انتظار می‌رود مطالعه در بر داشته باشد. هم‌چنین، هر آزمودنی باید بداند که می‌تواند هر لحظه که بخواهد از مطالعه خارج شود و باید درباره‌ی خطرات و زیان‌های بالقوه‌ی ناشی از ترک زودرس پژوهش آگاه و پشتیبانی شود. پژوهشگر هم‌چنین باید به تمامی سؤالات و دغدغه‌های این افراد، با حوصله و دقت پاسخ بدهد. این موارد باید در رضایت‌نامه‌ی آگاهانه منعکس شود.
16. پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی می‌شود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. هم‌چنین، در پژوهش‌هایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوه‌ی جذب آزمودنی، باید توسط کمیته‌ی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.
17. پژوهشگر ارشد مسؤول مستقیم ارائه‌ی اطلاعات کافی و به زبان قابل فهم برای آزمودنی ، اطمینان از درک اطلاعات ارائه شده، و اخذ رضایت آگاهانه است. در مواردی که بنا به‌دلیلی، نظیر زیاد بودن تعداد آزمودنی‌ها، این اطلاع‌رسانی از طریق شخص دیگری انجام می‌گیرد، این پژوهشگر ارشد است که مسؤول انتخاب فردی آگاه و مناسب برای این کار و حصول اطمینان از تأمین شرایط مذکور در این بند است.
18. در پژوهش‌هایی که از مواد بدنی (شامل بافت‌ها و مایعات بدن انسان)  یا داده‌هایی استفاده می‌شود که هویت صاحبان آن‌ها معلوم یا قابل کشف و ردیابی است، باید برای جمع‌آوری، تحلیل، ذخیره‎سازی و /یا استفاده‌ی مجدد از آن‌ها رضایت آگاهانه گرفته شود. در مواردی که اخذ رضایت غیرممکن باشد یا اعتبار پژوهش را خدشه‌دار کند، می‌توان در صورت بررسی مورد و تصویب کمیته‌ی اخلاق ، از داده‌ها یا مواد بدنی ذخیره شده، بدون اخذ رضایت آگاهانه استفاده کرد.
19. عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، نباید هیچ‌گونه تأثیری بر خدمات درمانی که در همان مؤسسه – نظیر بیمارستان – به فرد ارائه می‌شود، داشته باشد. این موضوع باید در فرایند اخذ رضایت آگاهانه، به آزمودنی اطلاع داده شود.

کم بودن همکاری بیماران در انجام پژوهش ممکن است وجود داشته باشد که برای رفع آن در خصوص اهداف طرح و اینکه آموزش های ارائه شده می تواند در راستای دستیابی بیماران به اهداف درمانی مفید باشد توضیح داده خواهد شد.

در این پژوهش به منظور دستیابی به پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط، از پایگاه های اطلاعاتی Pubmed, Google Scholar,  SID, Elsevier, Magiranدر فاصله سال های 2020-2000 با استفاده از کلید واژه های فارسی شامل:برنامه ی ارتقا ءخودکارآمدی ˛نارسایی قلبی˛تبعیت ازدرمان˛فعالیت فیزیکی و کلید واژه های انگلیسی مورد استفاده شامل self efficacy program  , physical activity ,adherence to treatment,heart failure جستجو انجام شد

1.            MEHRI A. MNMR. UTILIZING THE HEALTH BELIEF MODEL TO PREDICT PREVENTIVE BEHAVIORS FOR HEART DISEASES IN THE STUDENTS OF ISLAMIC AZAD UNIVERSITY OF SABZEVAR (2010)   TOLOO-E-BEHDASHT. 2010;9:11.

2.            Roger VL, Go AS, Lloyd-Jones DM, Benjamin EJ, Berry JD, Borden WB, et al. Executive summary: heart disease and stroke statistics--2012 update: a report from the American Heart Association. Circulation. 2012;125(1):188-97.

3.            Hekmatpou D ME, Ahmadi F, Arefi SH. Termination of professional responsibility: Exploring the process of discharging patients with heart failure from hospitals. nternational Journal of Nursing Practice 2010;16(4):389-96.

4.            Go AS, Mozaffarian D, Roger VL, Benjamin EJ, Berry JD, Blaha MJ, et al. Heart disease and stroke statistics--2014 update: a report from the American Heart Association. Circulation. 2014;129(3):e28-e292.

5.            Jaarsma T, Halfens R, Tan F, Abu-Saad HH, Dracup K, Diederiks J. Self-care and quality of life in patients with advanced heart failure: the effect of a supportive educational intervention. Heart & lung : the journal of critical care. 2000;29(5):319-30.

6.            Sakata Y, Shimokawa H. Epidemiology of heart failure in Asia. Circulation journal : official journal of the Japanese Circulation Society. 2013;77(9):2209-17.

7.            Celermajer DS, Chow CK, Marijon E, Anstey NM, Woo KS. Cardiovascular disease in the developing world: prevalences, patterns, and the potential of early disease detection. J Am Coll Cardiol. 2012;60(14):1207-16.

8.            Libby ROBDMDZP. Braunwald's Heart Disease: A Textbook of Cardiovascular Medicine, Single Volume

9th Edition. 2017:2048

9.            Comin-Colet J, Lainscak M, Dickstein K, Filippatos GS, Johnson P, Lüscher TF, et al. The effect of intravenous ferric carboxymaltose on health-related quality of life in patients with chronic heart failure and iron deficiency: a subanalysis of the FAIR-HF study. European heart journal. 2013;34(1):30-8.

10.          Bahador R, Nouhi E, Jahani Y. Quality of Life and its Related Factors in Patients with CHF, Referring to Jiroft Imam Khomeini Hospital. Iran Journal of Nursing. 2017;30(105):23-33.

11.          Metzger M, Norton SA, Quinn JR, Gramling R. Patient and family members' perceptions of palliative care in heart failure. Heart & lung : the journal of critical care. 2013;42(2):112-9.

12.          Rector TS, Anand IS, Cohn JN. Relationships between clinical assessments and patients' perceptions of the effects of heart failure on their quality of life. Journal of cardiac failure. 2006;12(2):87-92.

13.          Sanders JJ, Robinson MT, Block SD. Factors Impacting Advance Care Planning among African Americans: Results of a Systematic Integrated Review. Journal of palliative medicine. 2016;19(2):202-27.

14.          Shahrbabaki PM, Nouhi E, Kazemi M, Ahmadi F. Defective support network: a major obstacle to coping for patients with heart failure: a qualitative study. Global health action. 2016;9:30767.

15.          Bahador RS, Nouhi E, Jahani Y. The study of palliative care and its relationship with quality of life in patients with chronic heart failure. in 2014-2015. Journal of Clinical Nursing and Midwifery. 2017;5(4):35-46.

16.          Moeini M, khajavi A, Shafiei D. The Impact of a Web-based Family-oriented Supportive Education Program in Adherence to Treatment of The Heart Failure Patients after Discharge from Hospital; A Randomized Clinical Trial. Journal of Clinical Nursing and Midwifery. 2019;7(4):286-95.

17.          Atefeh Allahbakhshian1ID RNGI, Azad Rahmani1, Faranak Jabbarzadeh Tabrizi1, Maryam Allahbakhshian3, Leila Gholizadeh4, Samad Ghaffari5, Parvin Sarbakhsh. Is Beliefs About Medication a Factor in Adherence to the Medicine in Patients Undergoing Coronary Angioplasty? Crescent Journal of Medical and Biological Sciences. 2020;7:414-20.

18.          Gellad WF, Grenard J, McGlynn EA. A Review of Barriers to Medication Adherence: A Framework for Driving Policy Options: RAND Corporation; 2009.

19.          Albert NM. Improving medication adherence in chronic cardiovascular disease. Critical care nurse. 2008;28(5):54-64; quiz 5.

20.          Turrise S. Illness Representations, Treatment Beliefs, Medication Adherence, and 30-Day Hospital Readmission in Adults With Chronic Heart Failure: A Prospective Correlational Study. The Journal of cardiovascular nursing. 2016;31(3):245-54.

21.          Ruppar TM, Cooper PS, Mehr DR, Delgado JM, Dunbar-Jacob JM. Medication Adherence Interventions Improve Heart Failure Mortality and Readmission Rates: Systematic Review and Meta-Analysis of Controlled Trials. Journal of the American Heart Association. 2016;5(6).

22.          Fitzgerald AA, Powers JD, Ho PM, Maddox TM, Peterson PN, Allen LA, et al. Impact of medication nonadherence on hospitalizations and mortality in heart failure. Journal of cardiac failure. 2011;17(8):664-9.

23.          Bill E, Wientt R, Wojcik J. Social Cognitive Determinants of Nutrition and Physical Activity Among Web-Health Users Enrolling in an Online Intervention: The Influence of Social Support, Self-Efficacy, Outcome Expectations, and Self-Regulation. Journal of medical Internet research. 2011;13:e28.

24.          Foley L, Prapavessis H, Maddison R, Burke S, McGowan E, Gillanders L. Predicting Physical Activity Intention and Behavior in School-Age Children. Pediatric exercise science. 2008;20:342-56.

25.          Sol BG, van der Graaf Y, van Petersen R, Visseren FL. The effect of self-efficacy on cardiovascular lifestyle. Eur J Cardiovasc Nurs. 2011;10(3):180-6.

26.          3 FJSZMRH. Validation of  the cardiovascular management self-efficacy scale. wwwmumsacirMedical Journal of MashhadUniversity of Medical Sciences. 2018;61:1113-22.

27.          aghamohamadi t, aghamohamadi said ba bagher maddah s, mohammadi shahbolaghi sf, dalvandi a, Khaleghipour m. THE IMPACT OF SELF-MANAGEMENT PROGRAM ON SELF-EFFICACY OF ELDERLY PATIENTS WITH HEART FAILURE. Nursing and Midwifery Journal. 2017;14(12):1013-23.

28.          babaei s, boroumand s. Relationship between lifestyle and cardiac self efficacy among people with heart failure. Cardiovascular Nursing Journal. 2017;5(4):36-44.

29.          Baljani E, Rahimi J, Amanpour E, Salimi S, Parkhashjoo M. Effects of a Nursing Intervention on Improving Self-Efficacy and Reducing Cardiovascular Risk Factors in Patients with Cardiovascular Diseases Hayat. 2011;17(1):45-54.

30.          4 SZMSMFSS. Antihypertensive Drugs Adherence in Heart Disease Patients Referring to the Imam Reza Clinic in Shiraz. Social Determinants of Health Research Center, Yasuj University of Medical Sciences, sadra. 2017;6:151-60.

31.          Vervloet M, Linn AJ, van Weert JC, de Bakker DH, Bouvy ML, van Dijk L. The effectiveness of interventions using electronic reminders to improve adherence to chronic medication: a systematic review of the literature. Journal of the American Medical Informatics Association : JAMIA. 2012;19(5):696-704.

32.          Nolan RP, Payne AY, Ross H, White M, D'Antono B, Chan S, et al. An Internet-Based Counseling Intervention With Email Reminders that Promotes Self-Care in Adults With Chronic Heart Failure: Randomized Controlled Trial Protocol. JMIR research protocols. 2014;3(1):e5.

33.          Deka P, Pozehl B, Williams MA, Norman JF, Khazanchi D, Pathak D. MOVE-HF: an internet-based pilot study to improve adherence to exercise in patients with heart failure. Eur J Cardiovasc Nurs. 2019;18(2):122-31.

34.          Barham A, Ibraheem R, Zyoud SeH. Cardiac self-efficacy and quality of life in patients with coronary heart disease: a cross-sectional study from Palestine. BMC Cardiovascular Disorders. 2019;19(1).

35.          all TKLe. Exercise Self-Efficasy Habitual physicsl activity and fear of falling in patients with Coronary Heart Disease. cardio pulmonary physical  therapy journal. 2009;20:5-11.

36.          Clark AM, Reid ME, Morrison CE, Capewell S, Murdoch DL, McMurray JJ. The complex nature of informal care in home-based heart failure management. Journal of advanced nursing. 2008;61(4):373-83.

37.          Borzou R, Bayat Z, Salvati M, Soltanian Ar, Homayounfar S. A comparison of Individual and Peer Educational Methods on Quality of life in patients with heart failure. Iranian Journal of Medical Education. 2014;14(9):767-76.

38.          Sol BGM, van der Graaf Y, van der Bijl JJ, Goessens BMB, Visseren FLJ. The role of self-efficacy in vascular risk factor management: a randomized controlled trial. Patient Educ Couns. 2008;71(2):191-7.

39.          Son YJ, Kim SH, Park JH. Role of depressive symptoms and self-efficacy of medication adherence in Korean patients after successful percutaneous coronary intervention. International journal of nursing practice. 2014;20(6):564-72.

40.          Doosti NPZZH. The effect of education based on self-efficacy theory on self-care behaviors in patients with heart failure in Shahid Modarres Hospital in Kashmar. Journal of Health in the Field. 22 April 2018 5:1-7.

41.          Aslani Sd, Nasrollah S, Nasrabadi T. Effect of Empowerment on Self-Efficacy of Patients with Ischemic Heart Disease (A Clinical Trial Study). Medical - Surgical Nursing Journal. 2019;8(1).

42.          Rouholamini S, Gheibizadeh M, Maraghi E, Jahanshahi A. The Effects of a Training Program Based on the Health Promotion Model on Physical Activity in Women with Type 2 Diabetes: A Randomized Controlled Clinical Trial. Iran J Nurs Midwifery Res. 2020;25(3):224-31.

43.          TABARSI B, SAFAVI M, VALAEI N, MIRLASHARI Z. RESTRICTING AND FACILITATING FACTORS IN PHYSICAL ACTIVITIES OF CARDIAC PATIENTS. ADVANCES IN NURSING AND MIDWIFERY (FACULTY OF NURSING OF MIDWIFERY QUARTERLY). 2008;18(61):-.

44.          parke h. Educational Intervention to Improve Self-Efficacyand Self-Care in Patients with Heart Failure. Liberty UniversityDigitalCommons@LibertyUniversity. 2017;Summer 8-30-2017:1-118.

45.          Polsook R, Aungsuroch Y, Thongvichean T. The effect of self-efficacy enhancement program on medication adherence among post-acute myocardial infarction. Appl Nurs Res. 2016;32:67-72.

46.          Dennis L. Kasper M, Anthony S. Fauci, MD,Stephen L. Hauser, MD,Dan L. Longo, MD,J. Larry Jameson, MD, PhD,Joseph Loscalzo, MD, PhD. Harrison's Principles of Internal Medicine, 19e. 2012.

47.          Eugene Braunwald MD MD(Hon) ScD(Hon) FRCP (Editor) DPZME, Peter Libby MD PhD (Editor) Heart Disease: A Textbook of Cardiovascular Medicine, Volume 1 of 2-Volume Set 6th Edition 2011.

48.          The Criteria Committee for the New York Heart Association. Nomenclature and Criteria for Diagnosis of Diseases of the Heart and Great Vessels Ninth Edition. 1994; Little Brown and Company:pages 253-5. .

49.          Al-Otaibi HH. Measuring stages of change, perceived barriers and self efficacy for physical activity in Saudi Arabia. Asian Pacific journal of cancer prevention : APJCP. 2013;14(2):1009-16.

50.          Abdolkarimy M, Zareipour M, Mahmoodi H, Dashti S, Faryabi R, Movahed E. Health Promoting Behaviors and their Relationship with Self-efficacy of Health Workers. Iran Journal of Nursing. 2017;30(105):68-79.

51.          Kamrani F, Nikkhah S, Borhani F, Jalali M, Shahsavari S, Nirumand-Zandi K. The effect of patient education and nurse-led telephone follow-up (telenursing) on adherence to treatment in patients with acute coronary syndrome. Cardiovascular Nursing Journal. 2015;4(3):16-24.

52.          Heydari A, Ziaee ES, Ebrahimzade S. The Frequency of Rehospitalization and Its Contributing Factors in Patient with Cardiovascular Diseases Hospitalized in Selected Hospitals in Mashhad In 2010. Quarterly of Horizon of Medical Sciences. 2011;17(2):65-71.

53.          Etemad Z, Esmailnasab N. The relationship between the level of physical activity and some risk factors of coronary heart disease in the university students. Scientific Journal of Kurdistan University of Medical Sciences. 2012;17(1):25-35.

 فرم نیاز سنجی بیماران نارسایی قلبی

پس از تکمیل پرسشنامه مرحله پیش آزمون، در گروه مداخله برنامه ارتقاء خودکارآمدی اجرا خواهد شد و گروه کنترل آموزش های روتین بخش را دریافت خواهند کرد. محتوای آموزشی بر اساس گام های برنامه ارتقاء خودکارامدی و متون معتبر تدوین خواهد شد. بدین صورت که محتوای آموزش بر اساس اطلاعاتی در خصوص  عوامل خطر عروقی، عواقب عـدم تبعیت  و منافع تبعیت، تغییـرات سـبک زنـدگی،داروهای مصرفی، روش ترک سـیگار، انتخـاب غذاهای کم چرب، انجام فعالیت ورزشی، کنتـرل اســـترس، خـــود  پایشی فـــشارخون، اندازه گیری دور کمر برای کنتـرل اضـافه وزن،روش محاســبه شــاخص تــوده بــدنی و خــودمانیتورینگ قندخون بـا اسـتفاده از  راهکارهـای زیر تهیه خواهد شد. این برنامه با استفاده از روش آموزش انفرادی وچهره به چهره ، مشاوره فردی، پرسش و پاسخ و تشویق کلامی و اهداء جوایز به بیماران مبتلا به نارسایی قلب ارائه می گردد. محتوای آموزشی و راهکارهای ارتقاء خودکارآمدی در طی 3 جلسه ارائه خواهد شد. جلسه ی  اول: آشنایی با اهمیت بیماری، شناسایی و کنترل علایم و نشانه های بیماری نارسایی قلبی وبررسی تجارب موفق بیمار در کنترل بیماری. جلسه ی دوم : آموزش مدیریت و کنترل بیماری .جلسه ی سوم اجرای عملی تمریناتی جهت مدیریت بهتر بیماری، ازجمله اقداماتی در هنگام کنترل وزن و ورم، تنگی نفس، ورزش ها وفعالیت های مناسب و مفید و... ).

این طرح  خونگیری ندارد.براساس آزمایشات موجوددرپرونده اطاعات تکمیل می گردد.

توانبخشی بیماران مبتلا به نارسایی قلب وکاهش هزینه های بستری بیماران نارسایی قلب وکاهش بار بیمارستانی و توانمندسازی بیمارنارسایی قلبی

امکان خسته شدن بیمارمبتلا به نارسایی قلبی براساس تایم آموزش مطرح می باشد که تایم آموزش سعی می شود طولانی نباشد

جبران عوارض احتمالی روش تشخیصی یا درمانی جدید به عهده مجری یا مجریان طرح تحقیقاتی می باشد .این روش یک روش اموزشی می باشد وعوارض احتمالی ندارد.

7500000

در صورت عدم پذیرش روش انتخابی پژوهشگر، بیمار ازپمفلت آموزشی تدوین شده ی بیمارمبتلا به نارسایی قلبی بدون انجام مداخله ی آموزشی زمان دار توسط پژوهشگر می تواند استفاده نماید.

نتایج آزمایشها و روشهای به کار رفته به اطلاع بیمار خواهد رسید و این نتایج بصورت کاملاً محرمانه و صرفاً جهت مقاصد پژوهش به کار خواهد رفت و هویت بیماری وی در چارچوب قانون و جامعه و خانواده محرمانه خواهد ماند.کدگذاری وکاملا محرمانه انجام می شود.

هدف ازانجام طرح برای افراد گروه مداخله وکنترل بیان می شود . آدرس و شماره تلفن تماس مجری یا مجریان طرح در اختیار بیمارقرار داده می شود تا وی در هر زمانی که مایل بود بتواند پرسشهای خود را در مورد روشهای به کار رفته جهت تشخیص یا درمان وی یا بروز عوارض احتمالی آن روشها مطرح و مشاوره دریافت نماید.

شرکت من در مطالعه کاملاً اختیاری است و آزاد خواهم بود که از شرکت در مطالعه امتناع نموده یا هر زمان  که مایل بودم بدون آنکه تغییری در نحوه رفتار پزشک درمانگر یا نحوه درمان و مراقبت از بیماری اینجانب ایجاد شود از پژوهش مذکور خارج شوم.

با توجه به اطلاعات موجود در این فرم و توضیحات حضوری مجری یا همکاران طرح موافقت خود را با شرکت در این مطالعه اعلان می نمایم. یک نسخه از این فرم به من داده شده و فرصت خواندن آن را داشته ام.