بررسی تاثیر مشاوره ماما محور بر افسردگی، اضطراب و استرس زنان باردار مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت زاهدان 1401-1402

دموگرافیک و مامایی و همچنین مقیاس افسردگی، اضطراب و استرس 21 (DASS-21) استفاده شد. داده‌های به‌دست‌آمده در نرم‌افزار SPSS (نسخه 16) با استفاده از آزمون‌های من‌ویتنی، مجذور کای و تی مستقل مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. قبل از مداخله بین دو گروه تفاوت آماری معنی‌داری وجود نداشت (05/0p>). نتایج آزمون من ویتنی نشان داد که سطح اضطراب در گروه مداخله به طور معنی داری کمتر از گروه کنترل بود (008/0=0P). مجقق چنین نتیجه گیری می کند که مشاوره مبتنی بر رویکرد گمبل باعث کاهش اضطراب پس از زایمان در زنان نخست‌زا شد. بنابراین می توان از آن در دوران بارداری و پس از زایمان به عنوان یک روش موثر، ساده و بدون عوارض برای کاهش اضطراب در دوران پس از زایمان استفاده کرد(23).

چهارراهی فرد و همکاران در سال 2021 مطالعه ای را با هدف بررسی تأثیر مداخله آموزشی روانی به رهبری ماما بر استرس والدین، شایستگی و افسردگی پس از زایمان در زنان نخست زا بستری در بیمارستان با حاملگی پرخطر انجام دادند. این کارآزمایی بالینی تصادفی شده بر روی 66 زن نخست زا بستری در بخش حاملگی پرخطر بیمارستان کمالی کرج انجام شد. با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس، مادران به طور تصادفی در دو گروه کنترل و مداخله قرار گرفتند. گروه مداخله علاوه بر مراقبت‌های روتین، چهار جلسه مداخله روان‌شناختی ماما محور را در دو جلسه گروهی در بارداری و دو جلسه انفرادی بلافاصله پس از زایمان دریافت کردند. برای جمع آوری داده ها قبل، بعد و یک ماه بعد از مداخله از پرسشنامه استرس والدین، شایستگی والدین و افسردگی پس از زایمان استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه تجزیه و تحلیل شد. 13.0. آزمون ANOVA با اندازه‌گیری‌های مکرر برای مقایسه میانگین نمرات استرس والدین، شایستگی والدین و افسردگی بین و درون هر دو گروه قبل، بعد و یک ماه پس از زایمان استفاده شد. یافته‌ها: در حالی که افسردگی پس از زایمان و استرس والدین در گروه مداخله کاهش یافت، شایستگی والدین افزایش یافت یافته‌ها بیانگر آن بود که آموزش روانی ماما محور بر استرس والدین، شایستگی و افسردگی پس از زایمان در مادران باردار پرخطر مؤثر است(27).

اسد زاده و همکاران در سال 2020 مطالعه ای را با هدف بررسی اثربخشی مشاوره مختصر به رهبری ماما بر اساس رویکرد گمبل و همکارانش را در کاهش اختلال استرس پس از سانحه، افسردگی و علائم اضطراب در میان گروهی از زنانی که زایمان آسیب‌زا را تجربه کرده بودند، به انجام رساندند. 90 زن زایمان کرده که زایمان تروماتیک را تجربه کرده بودند به طور تصادفی در دو گروه مداخله (45=n) و گروه کنترل (45=n) قرار گرفتند. گروه مداخله یک جلسه مشاوره حضوری در 72 ساعت پس از زایمان و یک جلسه مشاوره تلفنی 4 تا 6 هفته پس از زایمان برای گروه مداخله ارائه گردید. گروه کنترل فقط مراقبت های معمول پس از زایمان را دریافت کردند. معیارهای پیامد اختلال استرس پس از سانحه، افسردگی و علائم اضطراب اندازه گیری شد. یافته های به دست آمده بیانگر آن بود که در پیگیری سه ماهه، گروه مداخله در مقایسه با گروه کنترل بهبود قابل توجهی در اختلال استرس پس از سانحه، افسردگی و علائم اضطراب نشان داده است. در نهایت محقق چنین نتیجه گیری می کند که مشاوره مختصر به رهبری ماما ( روش گمبل و همکارانش) می تواند یک رویکرد موثر برای کاهش ناراحتی روانی زنانی باشد که زایمان آسیب زا را تجربه کرده اند(18).

آراسته و همکاران در سال 2020 مطالعه ای را با هدف بررسی اثربخشی مشاوره مامایی مبتنی بر رویکرد شناختی در بهبود سازگاری با بارداری، دلبستگی مادر به جنین و کیفیت زندگی زنان باردار بدون برنامه ریزی انجام دادند. این مطالعه پیش‌آزمون پس‌آزمون با گروه کنترل یک‌سوکور بر روی زنان باردار انتخاب‌شده از مراکز بهداشتی درمانی شهر زنجان انجام شد. از 187 زن غربالگری شده برای واجد شرایط بودن برای شرکت در مطالعه، 54 زن باردار ناخواسته معیارهای ورود را داشتند و به طور تصادفی در گروه مداخله یا گروه کنترل قرار گرفتند. گروه مداخله هشت جلسه شناخت درمانی گروهی در هفته دریافت کردند. گروه کنترل مراقبت های معمول دوران بارداری را دریافت کردند. شرکت کنندگان به پرسشنامه کیفیت زندگی سازمان بهداشت جهانی، مقیاس دلبستگی مادر به جنین و پرسشنامه خود ارزیابی دوران بارداری لدرمن در دوره های پیش آزمون، پس آزمون و دوره پیگیری یک ماهه پاسخ دادند. دو گروه از نظر سن (89/0=p)، وضعیت تحصیلی (56/0=p) و وضعیت شغلی (31/0=p) تفاوتی نداشتند. یافته ها بیانگر آن بود که در پس آزمون و پیگیری یک ماهه، گروه مداخله نسبت به گروه کنترل بهبود قابل توجهی در سازگاری با بارداری (0001/0p<)، دلبستگی مادر به جنین (0001/0>p) و کیفیت زندگی (0001/0p<) گزارش شده است. محقق چنین نتیجه گیری می کند که مشاوره مامایی بر اساس رویکرد شناختی می تواند رویکردی موثر برای بهبود سازگاری با بارداری، دلبستگی مادر به جنین و کیفیت زندگی زنانی باشد که ناخواسته باردار شده اند(28).

اندرون و همکاران در سال 2018 مطالعه ای را با هدف بررسی تأثیر برنامه مشاوره ماما محور بر اضطراب دوران بارداری زنان نخست زا انجام شد. این کارآزمایی بالینی بر روی 90 زن نخست‌زا با سن حاملگی 28 تا 30 هفته مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر مشهد انجام شد. شرکت کنندگان به طور تصادفی در دو گروه مداخله و کنترل (هر گروه 45 نفر) قرار گرفتند. آزمودنی‌های گروه مداخله سه جلسه (هر دو هفته یک بار) از برنامه مشاوره ماما محور بر اساس محتوای مدل مشاوره در مطالعه گمبل دریافت کردند و گروه کنترل مراقبت‌های روتین را دریافت کردند. داده ها با استفاده از پرسشنامه اضطراب بک و فرم مشخصات دموگرافیک جمع آوری شد. سطح اضطراب در مرحله قبل از مداخله در سنین بارداری 34 تا 36 هفته اندازه گیری شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از آزمون های مجذور کای و تی با کمک نرم افزار SPSS نسخه 16 انجام شد. مقدار P کمتر از 05/0 از نظر آماری معنی دار در نظر گرفته شد. میانگین نمرات اضطراب در گروه مداخله و کنترل در سنین بارداری 36-34 نشان‌دهنده تفاوت معنی‌دار بین گروه‌ها بود (001/0>P). در نهایت محقق چنین نتیجه گیری می کند که  برنامه مشاوره فردی ارائه شده توسط ماما در دوران بارداری منجر به کاهش سطح اضطراب در زنان نخست‌زا شد(29).

مقالات خارجی

دیلی[2] و همکاران در سال 2019 مطالعه ای را با هدف ارزیابی اثربخشی یک مداخله رفتاری مختصر با هدف جلوگیری از افزایش وزن بیش از حد بارداری و افسردگی، اضطراب و فعالیت بدنی به شکل کارآزمایی تصادفی کنترل شده. در انگلستان به انجام رساندند. مداخله شامل ارائه اطلاعات مختصر و بازخورد و تشویق توسط ماماهای جامعه نگر بود که مبتنی بر خودتنظیمی به عنوان فرآیندی توصیف شده است که دارای سه مرحله متمایز است: خود نظارتی، خود ارزیابی و خودتقویت. خود نظارتی روشی است برای خود مشاهده سیستماتیک، اندازه گیری دوره ای و ثبت رفتارهای هدف با هدف افزایش خودآگاهی بود. نتایج بیانگر آن بود که تفاوت معنی داری بین گروه ها در کاهش افزایش وزن بیش از حد، فعالیت فیزیکی و نمرات اضطراب یا افسردگی مشاهده نشد(30).

گروجه[3] و همکاران در سال 2019 مطالعه ای را با هدف مقایسه درمان با شدت بالا با درمان با شدت پایین برای افسردگی دوران بارداری در نیجریه به شکل کارآزمایی بالینی انجام دادند.  درمان با شدت پایین شامل مشخصات اولیه درمان روانی اجتماعی در برنامه اقدام شکاف سلامت روانی سازمان جهانی بهداشت - راهنمای مداخله است. درمان با شدت بالا علاوه بر مراقبت قبلی شامل هشت جلسه درمانی حل مسئله هفتگی با جلسات اضافی احتمالی که توسط نمرات مقیاس افسردگی پس از زایمان ادینبورگ تعیین گردید که توسط ماما ارائه می شد. پیامد اولیه بهبودی افسردگی در 6 ماه پس از زایمان بود. به جز در میان زنان پری ناتال که به شدت افسرده شده‌اند، هیچ شواهد قوی برای توصیه مداخلات روان‌شناختی با شدت بالا به ترجیح دادن مداخلات روان‌شناختی با شدت کم در مراقبت‌های اولیه معمول مادران گزارش نشد(31).

کیلدا[4] و همکاران در سال 2018 اثربخشی برنامه تمرین گروهی مامایی، در مقایسه با مراقبت‌های بیمارستانی استاندارد، از زنان در برابر تأثیر منفی بلایای طبیعی بر افسردگی و اضطراب پس از زایمان مورد مقایسه و ارزیابی قرار دادند. زنان با مراقبت‌های گروهی مامایی توسط یک ماما که به مراقبت برای آنها اختصاص داده شده بود مراقبت ها را دریافت می کردند، گروه مقابل مراقبت‌های استاندارد بیمارستانی را دریافت می‌کردند که توسط کادر پزشکی مختلف ارائه می‌شد. ارزیابی های خود گزارشی از افسردگی و اضطراب زنان در طول بارداری، در 6 هفته و 6 ماه پس از زایمان به دست آمد. نمرات افسردگی با افزایش استرس عینی و ذهنی با مراقبت استاندارد افزایش یافت، اما با گروه مامایی افزایش مشاهده نشد. نتایج مشابهی برای نمرات اضطراب نیز به دست آمد. اثرات مثبت مراقبت مداوم توسط ماما فراتر از یک تجربه تولد مثبت تر و نتایج زایمان و نوزاد بهتر می تواند شامل بهبود در وضعیت روانی نیز باشد(32).

توهیل[5] و همکاران در سال 2014 مطالعه ای را با هدف آزمون مداخله آموزشی روانی دوران بارداری توسط ماماها در کاهش ترس از زایمان زنان به شکل کارآزمایی بالینی تصادفی سازی شده در استرالیا به اجرا درآوردند. شرکت‌کنندگانی که ترس بالا را گزارش کردند به‌طور تصادفی به گروه‌های مداخله (170=n) یا کنترل (169=n) تقسیم شدند. مداخله مشاوره تلفنی در هفته های 24 و 34 بارداری ارائه شد. ترس از زایمان، خودکارآمدی زایمان، کاهش تعارض تصمیم گیری و علائم افسردگی در شروع مطالعه و هفته 36 بارداری مورد ارزیابی واقع شد. تفاوت معنی داری بین گروه ها در نمرات ترس از تولد (0.001 > p) و خودکارآمدی زایمان (0.002 = p) وجود داشت. با این وجود تغییرات مشاهده شده در تعارض تصمیم گیری و علائم افسردگی تفاوت آماری معناداری را نشان نمی داد(25).

فن ویک[6] و همکاران در سال 2011 مطالعه ای یک مطالعه کیفی به عنوان بخشی از یک کارآزمایی بزرگ‌تر را انجام دادند که اثربخشی یک مداخله مشاوره ای ماما محور، به نام «ارتقای تاب‌آوری در احساسات مادران»  را بر پاسخ‌های اضطرابی و افسردگی در زنان باردار ارزیابی می‌کند. یکی از اهداف مطالعه کیفی، شناسایی نقاط قوت و محدودیت های برنامه مداخله یا کنترل از دیدگاه شرکت کنندگان بود.40 زن که به دو گروه مداخله یا کنترل (حمایت والدین) اختصاص یافته بودند در یک مصاحبه تلفنی شرکت کردند. برای تجزیه و تحلیل مجموعه داده ها از تحلیل موضوعی و تکنیک مقایسه ثابت استفاده شد. یافته‌های اولیه حاکی از آن بود که در حالی که هر دو گروه از زنان شرکت‌کننده در مطالعه را حمایت‌کننده می‌دانستند، زنان در گروه مداخله قادر به بیان مؤلفه‌های خاص مداخله مشاوره بودند (اعتراف به احساسات/پر کردن قطعات گمشده در روایت تولد/احساسات چالش برانگیز شکست / بررسی مدیریت کار / ترویج مقابله مثبت / مقابله با سرزنش خود). زنان در نظر گرفتند که مشاوره به رهبری ماما برای کمک به آنها در درک منبع پریشانی عاطفی خود، تسهیل بازگشت به تعادل و حرکت به سمت جلو در مسیر مثبت مفید بوده است(24).

همانطور که اشاره شد تحقیقات اخیر در مورد نقش مداخلات مشاوره ای بر کاهش استرس و اضطراب در دوران بارداری بوده است. اما در حال حاضر خلا پژوهشی در زمینه تاثیر مشاوره نوع بخصوصی که از سوی ماما اجرا شود دیده می شود در نتیجه این پژوهش قصد دارد مداخله مشاوره ماما محور را با روش بلیف انجام دهد. لذا هدف پژوش حاضر بررسی تاثیر مشاوره ماما محور بر افسردگی و اضطراب زنان باردار مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت زاهدان بررسی تاثیر مشاوره ماما محور بر افسردگی و اضطراب زنان باردار مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت زاهدان است.

• میانگین نمره افسردگی بلافاصله و 2 ماه بعد از جلسه مشاوره دردو  گروه مداخله و کنترل  متفاوت است.
• میانگین نمره اضطراب بلافاصله و 2 ماه بعد از جلسه مشاوره دردو  گروه مداخله و کنترل  متفاوت است.
• میانگین نمره  استرس بلافاصله و 2 ماه بعد از جلسه مشاوره دردو  گروه مداخله و کنترل  متفاوت است. (پیامد ثانویه)

•  هدف کلی:

تعیین تاثیر مشاوره ماما محور بر افسردگی و اضطراب زنان باردار مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت زاهدان

• مقایسه­ ی میانگبن نمره  اضطراب زنان باردار در دو گروه مداخله و کنترل قبل، بلافاصله ودو ماه بعد از مداخله
• مقایسه­ ی میانگین نمره افسردگی زنان باردار در دو گروه مداخله و کنترل قبل، بلافاصله و دوبعد از مداخله
• مقایسه­ ی میانگین نمره  استرس زنان باردار در دو گروه مداخله و کنترل قبل، بلافاصله و دو ماه بعد از مداخله

-

0

اضطراب[1]

 تعریف نظری: اضطراب به عنوان یک حالت روانی که با احساس شدید تنش، نگرانی یا دلهره نسبت به چیزی نامطلوب که ممکن است در آینده رخ دهد مشخص می شود. اضطراب می تواند یک پاسخ انطباقی باشد که رفتارهای مقابله ای را برای رویارویی با خطرات احتمالی هدایت می کند، اما اگر بیش از حد و بی انگیزه باشد، می تواند ناکارآمد شود و راه را برای ایجاد اختلالات اضطرابی هموار کند(33).

تعریف عملی: منظور از اضطراب در این مطالعه نمره 8 وبالاتراست که مادر از پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی [2](HADS) کسب می کند. این پرسشنامه یک مقیاس 14 ماده‌ای که از دو خرده مقیاس اضطراب (7 سوال) و افسردگی(7 سوال)  تشکیل شده است در بعد اضطراب آزمودنی در هر ماده یکی از چهار گزینه را انتخاب می‌کند نمره کل این پرسشنامه در دامنه‌ای از ۰ تا 21 است(34).

افسردگی[3]:

تعریف نظری: افسردگی عبارتست از خلق افسرده یا عدم لذت از تمام کارها به مدت 2 هفته همراه با حداقل 4 مورد از علائم تغییر اشتها و وزن، خواب و فعالیت، احساس بی ارزشی و گناه، افکار مداوم مرگ و اقدام به خودکشی، اختلال توانایی های شناختی و تکلم و اعمال نباتی نیز از دیگر علائم افسردگی می باشد(35).

تعریف عملی: منظور از افسردگی در این مطالعه نمره 8 وبالاتراست که مادر از پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی کسب می کند. این پرسشنامه یک مقیاس 14 ماده‌ای که از دو خرده مقیاس اضطراب (7 سوال) و افسردگی(7 سوال)  تشکیل شده است در بعد افسردگی آزمودنی در هر ماده یکی از چهار گزینه را انتخاب می‌کند نمره کل این پرسشنامه در دامنه‌ای از ۰ تا 21 است(34).

استرس دوران بارداری

تعریف نظری: استرس خاص بارداری به نگرانی ها، نگرانی ها و ترس های مادر از بارداری اشاره دارد. زنان در دوران بارداری استرس‌هایی را تجربه می‌کنند که از خود بارداری ناشی می‌شود، از جمله نگرانی‌های مربوط به، نگرانی‌های والدین، تغییرات فیزیکی، نگرانی در مورد زایمان، و همچنین نگرانی در مورد سلامت نوزاد، مراقبت از نوزاد در آینده، نگرانی در مورد مسئولیت‌های کاری و بسیاری موارد دیگر(36).

تعریف عملی: منظور از استرس دوران بارداری در این مطالعه نمره به دست آمده از پرسشنامه  17 موردی پرسشنامه استرس دوران بارداری  است که استرس مرتبط با مسائل خاص بارداری از جمله مشکلات پزشکی و مالی، علائم جسمی، سلامت نوزاد، والدین و همچنین زایمان را ارزیابی می‌کند. پاسخ ها نشان می دهد که آنها تا چه اندازه در مقیاسی از 0 (اصلاً) تا 2 (خیلی زیاد) احساس 'آزار، ناراحتی یا نگرانی' دارند. نمرات بالاتر نشان دهنده استرس بیشتر است(37).

مشاوره[4]:

تعریف نظری: مشاوره استفاده ماهرانه و اصولی از رابطه برای تسهیل خودشناسی، پذیرش عاطفی و رشد و توسعه بهینه منابع شخصی است. هدف کلی این است که فرصتی برای کار به سمت زندگی رضایت‌بخش‌تر و مدبرانه‌تر فراهم شود(38).

تعریف عملی: دراین پژوهش منظور از مشاوره، اجرای پروتکل تنظـیم شـده بـر اسـاس برنامـه خـاص،( در 5 جلسه که در روش اجرای طرح با جزیات آورده شده است) توسـط پژوهشگر می باشد. این مشاوره توسط پژوهشگر طی 3 جلسه حضوری(45-60) و 2 جلسه تلفنی(15-20) به صورت انفـرادی و هفتگی در 5 هفته متوالی به گروه مداخله ارائه خواهد شد. این برنامه مداخله در چارچوب رویکرد گمبـل تهیـه شـده و نیازمنـد مهارت های خبره روان درمانی توسط ماما  نمی باشد. استراتژی های مشاوره شامل ارتباط درمانی بین ماما و مادر، پذیرش ادراکات مـادر، حمایـت مـادر در ابراز احساسات، برطرف سـاختن ابهامـات، برقـراری ارتبـاط و احساسـات و رفتارهای مادر، تقویت و ارتقا حمایت اجتماعی، تقویت افکار مثبت و کمک به مـادر جهـت کشف راه حل می باشد

مطالعه مداخله ای  دو گروهی از نوع پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل(نیمه تجربی) است.

نمونه های پژوهش شامل که بر اساس معیار های ورود و خروج از میان کلیه زنان باردار18 تا 24 هفته بارداری مراجعه کننده به مراکز منتخب سلامت شهر زاهدان طی سال 1401 انتخاب خواهند شد.
معیار ورود
ایرانی
ساکن شهر زاهدان
حداقل سواد 5 ابتدایی
کسب امتیاز 8 و بالاتر از هر یا از ابعاد پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی
عدم اعتیاد به مواد مخدر
عدم مصرف مواد روانگردان
نداشتن بیماری طبی
سن بارداری 18 تا 24 هفته  
معیار خروج:
عدم شرکت در یک جلسه مشاوره 
سابقه یا ابتلا فعلی به بیماری طبی
وجود ناهنجاری های واضح جنینی
مرده زایی
 

حجم نمونه در این مطالعه بر اساس میانگین و انحراف معیار نمره افسردگی  در مطالعه اسدزاده  و همکاران (2020) و با حدود اطمینان 95 % وتوان آزمون آماری 95 % و بر اساس فرمول زیر در هر گروه  30برآورد گردید (39). برای اطمینان از حجم نمونه و در نظر داشتن ریزش احتمالی حجم نمونه در هر گروه 30نفر و در مجموع 60 نفر تعیین شد.

n = (Z1-α2+Z1-β)2(S12+S22)(X1-X2)2 =

n = (Z1-α2+Z1-β)2(S12+S22)(X1-X2)2 =

Z1-∝2=1.96                             95% اطمینان برای  Z1-β=0.84                                  95% توان برای

n=1.96+0.842(3.96+5.42)(9.8-6.3)2=30                   X1=13.54X2=9.13S1=5.72S2=4.25

نمونه­ گیری در این پژوهش به صورت چند مرحله ای  خواهد بود.

 در مرحله اول، ابتدا شهر بر اساس منطقه اقتصادی و فرهنگی به چهار قسمت از بین مراکز جامع سلامت در سطح شهر زاهدان با استفاده از روش تصادفی از چهار منطقه جغرافیایی (شمال شرق – جنوب شرق- جنوب غرب – شمال غرب)  تقسیم خواهد شد.

مرحله دوم، لیست مراکز جامع سلامت در این مناطق چهار گانه به تفکیک مشخص خواهد شد.

مرحله سوم ،به روش تصادفی ساده ابتدا از لیست مراکز با توجه به زنان باردار هر منطقه ی جغرافیایی تعدادی مرکز به عنوان مراکز مداخله مشخص خواهند شد و مرکز مجاور آن به عنوان کنترل در نظرگرفته خواهد  شد.

مرحله چهارم، لیستی از زنان باردار مرکز گرفته خواهد شد و با تماس تلفنی با زنان باردار با سن باردار 18-24 هفته از آنان جهت تکمیل پرسشنامه دعوت خواهد شد و زنانی که نمره اضطراب و یا افسردگی آنان در حد مورد نظر باشند جهت شرکت در مطالعه دعوت خواهد شد و در صورت موافقت مادر وارد مطالعه خواهند شد.(نمونه گیری در دسترس)

فرم مشخصات دموگرافیک

این فرم شامل مشخصاتی از قبیل سن، سن همسر، میزان تحصیلات، میزان تحصیلات همسر، قومیت، وضعیت اشتغال، وضعیت اشتغال همسر، وضعیت اقتصادی، سن بارداری و تعداد بارداری و نوع زایمان قبلی است. 

پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی

پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی (HADS) توسط زیگموند[1] و همکاران در سال 1983 تدوین شد.  HADS یک ابزار خود گزارش پرکاربرد است که به عنوان ارزیابی مختصری از اضطراب و افسردگی در جمعیت های مختلف طراحی شده است. HADS تنها شامل 14 گویه است که شامل دو خرده مقیاس هفت گویه ای است که سطوح اضطراب (HADS-A) و افسردگی (HADS-D) را ارزیابی می کند. هر آیتم در مقیاس لیکرت 4 درجه ای از 0-3 با دامنه امتیاز 0-21 برای هر دو خرده مقیاس نمره گذاری می شود. نمرات بالاتر نشان دهنده وضعیت اضطراب و افسردگی بیشتر است(34) روایی و پایایی این ابزار در مطالعات مختلفی به تایید رسیده است. در مطالعه منتظری و همکاران ضریب آلفای کرونباخ (برای آزمون پایایی) برای زیر مقیاس اضطراب HADS  برابر با 78/0 و برای زیر مقیاس افسردگی HADS  برابر با 86/0 است. روایی با استفاده از تجزیه و تحلیل مقایسه گروه های شناخته شده نتایج رضایت بخشی را نشان داد(40). در پژوهش صدوقی آلفای کرونباخ در مؤلفه های اضطراب و افسردگی به ترتیب 80/0 و 82/0 به دست آمد(41) در چند مطالعه تجزیه و تحلیل اعتبار همزمان با استفاده از همبستگی بین HADS و پرسشنامه افسردگی بک یا پرسشنامه سلامت عمومی یا پرسشنامه اضطراب حالت صفت مورد تایید واقع شده است(42, 43). نمره بالاتر از 8 درهر قسمت به عنوان وجود اضطراب و افسردگی لحاظ می شود. مؤلفان نمره کل 11 را به عنوان نقطه برش پیشنهاد می کنند که نمره های بالاتر از آن از اهمیت بالینی برخوردارند(41).و در این مطالعه آلفای کرونباخ تعیین خواهد شد.

پرسشنامه  استرس دوران بارداری

لوبل[2] و همکاران (2000) پرسشنامه استرس دوران بارداری  تجدید نظر شده[3] را معرفی کرد. ابزارهای ارزیابی استرس دوران بارداری برای هر جامعه به خوبی تثبیت شده است و اعتبار و پایایی آنها برای هر فرهنگ تایید شده است(44). آنها می توانند یافته های مهمی را برای تحقیقات با هدف کاهش ناراحتی تجربه شده در زنان باردار ارائه دهند. همچنین، یک مرور سیستماتیک ابزارهای روان‌سنجی را برای ارزیابی استرس دوران بارداری  گزارش کرد. مشخص کرد که این پرسشنامه بهترین ابزار موجود در حال حاضر برای اندازه گیری استرس مرتبط با بارداری است(45). برای محاسبه امتیاز کلی پرسشنامه، نمره همه گویه های پرسشنامه را با هم جمع می شود. دامنه امتیاز این پرسشنامه بین 0 تا 34 خواهد بود. هر چه امتیاز حاصل شده از این پرسشنامه بیشتر باشد، نشان دهنده میزان بیشتر استرس دوران بارداری خواهد بود و بالعکس. نسخه فارسی 17 مورد شامل 5 حوزه در سه ماهه سوم شامل مشکلات پزشکی و مالی، علائم جسمی، سلامتی نوزاد، فرزندپروری و و زایمان است. ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شده در پژوهش اسفندیاری و همکاران (2020)  برای مولفه های پرسشنامه (مشکلات پزشکی و مالی = 79/0، علائم جسمی =64/0، سلامتی نوزاد = 60/0، فرزندپروری =62/0 و و زایمان =76/0)و کل پرسشنامه 78/0 تایید گردیده است در این مطالعه روایی محتوایی (94/0= CVR) و صوری و ملاکی این پرسشنامه مناسب ارزیابی شده است(37). و در این مطالعه آلفای کرونباخ تعیین خواهد شد.

مطالعه حاضر از نوع  مداخله ای  دو گروهی از نوع پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل(نیمه تجربی) است که در سال 1401 بر روی60 زن باردار که دارای معیار های ورود و فاقد معیار های خروج بوده با هدف تعیین تاثیر مشاوره ماما محور بر افسردگی و اضطراب زنان باردار انجام خواهد شد. بدین منظور پس از تایید مطالعه توسط کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی زاهدان و هماهنگی با معاونت بهداشت  دریافت معرفی­نامه رسمی از معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه و معرفی نامه به مدیریت مرکزبهداشت زاهدان اخذ می گردد. نمونه­گیری در این پژوهش به صورت چند مرحله ای  خواهد بود. در مرحله اول، ابتدا شهر بر اساس منطقه اقتصادی و فرهنگی به چهار قسمت از بین مراکز جامع سلامت در سطح شهر زاهدان با استفاده از روش تصادفی از چهار منطقه جغرافیایی (شمال شرق – جنوب شرق- جنوب غرب – شمال غرب)  تقسیم خواهد شد.مرحله دوم، لیست مراکز جامع سلامت در این مناطق چهار گانه به تفکیک مشخص خواهد شد.مرحله سوم ،به روش تصادفی ساده ابتدا از لیست مراکز با توجه به زنان باردار هر منطقه ی جغرافیایی تعدادی مرکز به عنوان مراکز مداخله مشخص خواهند شد و مرکز مجاور آن به عنوان کنترل در نظرگرفته خواهد  شد. . نمونه ها ابتدا از طریق مراجعه به پرونده ای موجود و از طریق تماس تلفنی و توضیح اهداف پژوهش و جلب موافقت آنها برای همکاری و شرکت در پژوهش دعوت می شوند تا به مراکز سلامت مورد نظر مراجعه کنند.  شرکت کنندگان پس مراجعه حضوری به مراکز سلامت  مورد بررسی قرار گرفته و شرایط ورود به مطالعه در آنها بررسی می شود. سپس افرادی که معیار های ورود به مطالعه را داشته باشند به صورت حضوری و جداگانه توسط محقق مورد مصاحبه قرار گرفته و پس از اطمینان بخشی از نظر محرمانه ماندن اطلاعات و امکان خروج مطالعه در صورت تمایل توضیحات لازم داده شده و رضایت نامه کتبی از شرکت کنندگان گرفته می شود. سپس فرم پرسشنامه شماره 1 (شامل اطلاعات دموگرافیک) و پرسشنامه های اضطراب و افسردگی بیمارستانی (HADS) و پرسشنامه استرس دوران بارداری در اختیار شرکت کنندگان قرار داده و با روش مصاحبه پژوهشگر با شرکت کنندگان تکمیل می گردد. ضمنا به آن ها اطمینان داده می شود که اطلاعات کسب شده محرمانه باقی خواهد ماند.

و از بین آنها افرادی که امتیاز 8 و بالاتر از در هر یک از ابعاد اضطراب یا افسردگی بدست آورند وارد تحقیق خواهند شد.  در نهایت، پژوهشگر برای افراد گروه مداخله  مشاوره ارائه شده توسط گمبل وهمکارانش ارائه گردیده است (BELIEF). این برنامه مشاوره در چارچوب مدل مراقبـت مامایی طراحی و محتوای آن بر اساس مشاوره ارائه شده در مطالعه گمبـل تهیـه شـده و نیازمنـد مهارت های خبره روان درمانی نمی باشد. این مشاوره شامل 9 استراتژی است که هر استراتژی عناصر کلیدی مربـوط بـه خـود را دارا مـی باشد. این استراتژی ها شامل ارتباط درمانی بین ماما و مادر، پذیرش ادراکات مـادر، حمایـت مـادر در بیان احساسات، برطرف سـاختن ابهامـات مـادر، ایجـاد ارتبـاط بـین اضطراب و افسردگی و احساسـات و رفتارهای مادر، مرور چگونگی اداره لیبر، ارتقاء حمایـت اجتمـاعی، تقویـت افکـار مثبـت مـادر جهـت سازگاری و کشف راه حل می باشد. (جدول محتوای جلسات). به منظور برگزاری دقیق و صحیح جلسات قبل از آغاز فرایند نمونه گیری پژوهشگر (دانشجو) جلساتی را تحت نظر متخصص روانشناسی (خانم دکتر فرامرزی) خواهد گذراند که در طی این آموزش مهارت های اصلی شامل خوب گوش دادن، انعکاس، همدلی و آموزش های روانی مرتبط با افسردگی، اضطراب و استرس دوران بارداری و چگونگی برخورد و راهبردهای مدیریت آن آموخته خواهد شد. همچنین با استفاده از موارد فرضی و یا نمونه های واقعی تمرین مهارت های آموخته شده به اجرا در خواهد آمد. پس از آغاز مطالعه و جلسات برای گروه مداخله تمامی جلسات تحت نظر اساتید محترم (خانم دکتر موردی و فرامرزی) به اجرا در خواهد آمد و فایل مصاحبه های تلفنی و جلسات برگزار شده  در اختیار ایشان قرار خواهد گرفت تا روند مشاوره به درستی طی شود.

و  براساس محتوای تعیین شده  توسط پژوهشگر طی 3 جلسه حضوری (45-60)و 2 جلسه تلفنی(15-20) هفتگی به صورت انفـرادی در 5 هفته متوالی برای گروه مداخله ارائه خواهد شد. جلسات حضوری در یکی از اتاق های مراکزجامع سلامت منتخب که دارای فضای خصوصی و امن باشد و با هماهنگی از سوی شرکت کننده در مطالعه در زمان های تعیین شده و با رعایت پروتکل های ایمنی برگزار خواهد گردید. تماس تلفنی نیز پس از هماهنگی در زمان معین شده گرفته خواهد شد. بعد از پایان مداخلات با افراد مورد مطالعه در هر دو گروه برای تکمیل پرسشنامه­های پس آزمون هماهنگی لازم بعمل می آید. افراد گروه کنترل فقط مراقبت­های روتین را دریافت  می کنند. به منظور ارزیابی پایداری اثربخشی 2 ماه پس از پایان مداخله نیز شرکت کنندگان دو گروه در مطالعه پرسشنامه ها تکمیل خواهند نمود (نمودار فرایند مطالعه). به منظور رعایت اصول اخلاق پژوهش سی دی محتوای مشاوره پس از اتمام کلیه فرایند مطالعه در اختیار گروه کنترل نیز  قرار خواهد گرفت. در نهایت، داده­های گردآوری شده، با استفاده از نرم­افزار SPSS نسخه 21 و به کارگیری آزمون های آماری توصیفی و استنباطی تجزیه و تحلیل خواهد شد.

نمودار فرایند مطالعه

جدول محتوای جلسات

دادهها پس از جمع آوری وکد گذاری توسط نرم افزار SPSS  نسخه 21 مورد تجزیه وتحلیل  قرار  خواهند گرفت. ابتدا فراوانی (درصد)،  میانگین (انحراف معیار)، حداقل و حداکثر به کمک آمار توصیفی تعیین  می شود. نرمالیتی دادههای کمی با آزمون شاپیرو ویلک بررسی می شود. در دادههای نرمال ، برای مقایسه میانگین بین دو گروه از آزمون تیمستقل و برای مقایسه متغیرهای کیفی بین دو گروه از آزمون کایدو پیرسون استفاده خواهد شد.  برای مقایسه میانگین و انحراف معیار قبل و بعد  و پیگیری دو ماهه در هر گروه از آزمون آنالیز واریانس با اندازههای تکراری، قبل، بلافاصله و دو ماه بعد از مداخله به کار برده خواهد شد.
سطح معناداری در این مطالعه P کمتراز  05/0 مدنظر است. 

'راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران سال 1392'

2-در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام میگیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزماییهای بالینی  بر روی بیماران یا داوطلبهای سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

13-کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا میشود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانهی کتبی غیر ممکن یا قابل صرفنظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیتهی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

16-پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی میشود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. همچنین، در پژوهشهایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوهی جذب آزمودنی، باید توسط کمیتهی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

25-پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنیها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. همچنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنیها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار دادهها یا اطلاعات بهدست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

28-پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهشهای خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته هایی که از نظر حمایت کنندهی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند

9-محدودیت های اجرائی طرح  و پیش بینی جهت حل آن ها :
عدم شرکت منظم و به موقع نمونه های پژوهش که برای پیشگیری از آن نیاز به هماهنگی تلفنی قبلی و ایجاد رابطه مؤثر بین شرکت کنندگان و درمانگر و بیان اهمیت موضوع دارد
2-ایجاد مشکل در اخذ موافقت محل نمونه گیری و انجام مراجعه و فعالیت در بخش های وابسته به آن که نیاز به مکاتبات اداری و آشنایی حضوری و بیان اهمیت و دستاوردهای پژوهش حاضر دارد.
تأمین مکان مناسب جهت برگزاری جلسات درمان که نیاز به پیگیری و تعامل بین دانشگاه علوم پزشکی زاهدان و بخشهای مربوطه دارد.
 

مشاوره ماما محور، افسردگی، اضطراب
Midwifery counseling, depression, anxiety

1.    Kazemi A, Dadkhah A. Changes in prenatal depression and anxiety levels in low risk pregnancy among Iranian women: A prospective study. Asia-Pacific Psychiatry. 2022;14(1):e12419.
2.    Lagadec N, Steinecker M, Kapassi A, Magnier AM, Chastang J, Robert S, et al. Factors influencing the quality of life of pregnant women: a systematic review. BMC pregnancy and childbirth. 2018;18(1):1-14.
3.    van de Loo KF, Vlenterie R, Nikkels SJ, Merkus PJ, Roukema J, Verhaak CM, et al. Depression and anxiety during pregnancy: the influence of maternal characteristics. Birth. 2018;45(4):478-89.
4.    Fisher J, Mello MCd, Patel V, Rahman A, Tran T, Holton S, et al. Prevalence and determinants of common perinatal mental disorders in women in low-and lower-middle-income countries: a systematic review. Bulletin of the World Health Organization. 2012;90:139-49.
5.    Husain N, Bevc I, Husain M, Chaudhry I, Atif N, Rahman A. Prevalence and social correlates of postnatal depression in a low income country. Archives of women's mental health. 2006;9(4):197-202.
6.    Engle PL. Maternal mental health: program and policy implications. The American Journal of Clinical Nutrition. 2009;89(3):963S-6S.
7.    Saxena S, Funk M, Chisholm D. World health assembly adopts comprehensive mental health action plan 2013–2020. The Lancet. 2013;381(9882):1970-1.
8.    Karmaliani R, Asad N, Bann CM, Moss N, Mcclure EM, Pasha O, et al. Prevalence of anxiety, depression and associated factors among pregnant women of Hyderabad, Pakistan. International Journal of Social Psychiatry. 2009;55(5):414-24.
9.    Rahman A, Bunn J, Lovel H, Creed F. Association between antenatal depression and low birthweight in a developing country. Acta Psychiatrica Scandinavica. 2007;115(6):481-6.
10.    Zareipour M, Sadeghianifar A, Amirzehni J, Parsnezhad M, Ayuoghi Rahnema V. Exploring of depression, anxiety and stress in pregnant women referred to health centers of Urmia. Rahavard Salamat Journal. 2018;3(2):19-30.
11.    Baran J, Leszczak J, Baran R, Biesiadecka A, Weres A, Czenczek-Lewandowska E, et al. Prenatal and Postnatal Anxiety and Depression in Mothers during the COVID-19 Pandemic. Journal of Clinical Medicine. 2021;10(14):3193.
12.    Ravaldi C, Wilson A, Ricca V, Homer C, Vannacci A. Pregnant women voice their concerns and birth expectations during the COVID-19 pandemic in Italy. Women and Birth. 2021;34(4):335-43.
13.    Leung BM, Kaplan BJ. Perinatal depression: prevalence, risks, and the nutrition link—a review of the literature. Journal of the American Dietetic Association. 2009;109(9):1566-75.
14.    Han Q, Guo M, Ren F, Duan D, Xu X. Role of midwife‑supported psychotherapy on antenatal depression, anxiety and maternal health: A meta‑analysis and literature review. Exp Ther Med. 2020;20(3):2599-610.
15.    Atif N, Lovell K, Rahman A. Maternal mental health: The missing “m” in the global maternal and child health agenda. Seminars in Perinatology. 2015;39(5):345-52.
16.    Maharlouei N, Keshavarz P, Salemi N, Lankarani KB. Depression and anxiety among pregnant mothers in the initial stage of the Coronavirus Disease (COVID-19) pandemic in the southwest of Iran. Reproductive Health. 2021;18(1):111.
17.    Rahman A, Malik A, Sikander S, Roberts C, Creed F. Cognitive behaviour therapy-based intervention by community health workers for mothers with depression and their infants in rural Pakistan: a cluster-randomised controlled trial. The Lancet. 2008;372(9642):902-9.
18.    Asadzadeh L, Jafari E, Kharaghani R, Taremian F. Effectiveness of midwife-led brief counseling intervention on post-traumatic stress disorder, depression, and anxiety symptoms of women experiencing a traumatic childbirth: a randomized controlled trial. BMC Pregnancy and Childbirth. 2020;20(1):142.
19.    Stephens S, Ford E, Paudyal P, Smith H. Effectiveness of psychological interventions for postnatal depression in primary care: a meta-analysis. The Annals of Family Medicine. 2016;14(5):463-72.
20.    Wang T-H, Tzeng Y-L, Teng Y-K, Pai L-W, Yeh T-P. Evaluation of psychological training for nurses and midwives to optimise care for women with perinatal depression: a systematic review and meta-analysis. Midwifery. 2022;104:103160.
21.    Gamble J, Creedy D, Moyle W, Webster J, McAllister M, Dickson P. Effectiveness of a Counseling Intervention after a Traumatic Childbirth: A Randomized Controlled Trial. Birth. 2005;32(1):11-9.
22.    Gamble J, Creedy DK. A counselling model for postpartum women after distressing birth experiences. Midwifery. 2009;25(2):e21-e30.
23.    Hajjarian Z, Karimi FZ, Mazloom SR, Taghizdeh Z, Asgharinekah M. Effect of Counseling Based on Gamble's Approach on Postpartum Anxiety in Primiparous Women. Journal of Midwifery and Reproductive Health. 2021;9(1):2530-40.
24.    Fenwick J, Gamble J, Creedy D, Barclay L. Women's experiences of the PRIME midwifery counselling intervention: promoting resilience in mothers emotions. Women and Birth. 2011;24:S11-S2.
25.    Toohill J, Fenwick J, Gamble J, Creedy DK, Buist A, Turkstra E, et al. A Randomized Controlled Trial of a Psycho-Education Intervention by Midwives in Reducing Childbirth Fear in Pregnant Women. Birth. 2014;41(4):384-94.
26.    Keshavarz S, Zivdar M. Assessing the Barriers of Women's Entrepreneurial Activities in the City of Zahedan. Journal of Innovation Ecosystem. 2021;1(3):-.
27.    Chaharrahifard L, Jashni Motlagh A, Akbari-Kamrani M, Ataee M, Esmaelzadeh-Saeieh S. The Effect of Midwife-led Psycho-Education on Parental Stress, Postpartum Depression and Parental Competency in High Risk Pregnancy Women: A Randomized Controlled Trial. J Caring Sci [Internet]. 2021 2021/05//; 10(2):[70-6 pp.]. Available from: http://europepmc.org/abstract/MED/34222115
https://doi.org/10.34172/jcs.2021.014
https://europepmc.org/articles/PMC8242294
https://europepmc.org/articles/PMC8242294?pdf=render.
28.    Arasteh A, Kharaghani R, Zenoozian S, Moloodi R, Jafari E. Effectiveness of midwifery counseling on adaptation to pregnancy, maternal-fetal attachment, and quality of life in unplanned pregnant women: a randomized controlled trial. International Journal of Pediatrics-Mashhad. 2020;8(6):11435-48.
29.    Daley A, Jolly K, Jebb SA, Roalfe A, Mackilllop L, Lewis A, et al. Effectiveness of a behavioural intervention involving regular weighing and feedback by community midwives within routine antenatal care to prevent excessive gestational weight gain: POPS2 randomised controlled trial. BMJ Open. 2019;9(9):e030174.
30.    Gureje O, Oladeji BD, Montgomery AA, Araya R, Bello T, Chisholm D, et al. High- versus low-intensity interventions for perinatal depression delivered by non-specialist primary maternal care providers in Nigeria: cluster randomised controlled trial (the EXPONATE trial). Br J Psychiatry. 2019;215(3):528-35.
31.    Kildea S, Simcock G, Liu A, Elgbeili G, Laplante DP, Kahler A, et al. Continuity of midwifery carer moderates the effects of prenatal maternal stress on postnatal maternal wellbeing: the Queensland flood study. Arch Womens Ment Health. 2018;21(2):203-14.
32.    Saviola F, Pappaianni E, Monti A, Grecucci A, Jovicich J, De Pisapia N. Trait and state anxiety are mapped differently in the human brain. Scientific Reports. 2020;10(1):11112.
33.    Zigmond AS, Snaith RP. The hospital anxiety and depression scale. Acta psychiatrica scandinavica. 1983;67(6):361-70.
34.    Sadock BJ. sadock’s synopsis of psychiatry: behavioral sciences. Rezaee F(Persian translator) 11th ed Tehran: Arjmand pub. 2015:399-410.
35.    Pasha H, Faramarzi M, Chehrazi M, Esfandyari M, Shafierizi S. Role of social capital and self-efficacy as determinants of stress in pregnancy. Tzu Chi Med J [Internet]. 2021 2021 Jul-Sep; 33(3):[301-6 pp.]. Available from: http://europepmc.org/abstract/MED/34386370
https://doi.org/10.4103/tcmj.tcmj_156_20
https://europepmc.org/articles/PMC8323648
https://europepmc.org/articles/PMC8323648?pdf=render.
36.    Esfandiari M, Faramarzi M, Gholinia H, Omidvar S, Nasiri-Amiri F, Abdollahi S. Psychometric properties and factor structure of the persian version of revised prenatal distress questionnaire in second and third trimesters. Iranian Journal of Nursing and Midwifery Research. 2020;25(5):431.
37.    Sheppard G. What is Counselling. A Search for Definition Retrieved September. 2015.
38.    Montazeri A, Vahdaninia M, Ebrahimi M, Jarvandi S. The Hospital Anxiety and Depression Scale (HADS): translation and validation study of the Iranian version. Health and Quality of Life Outcomes. 2003;1(1):14.
39.    Sadoughi M, Mehrzad V, Mohammad Salehi Z. The Relationship between Anxiety, Depression, and Quality of Life among Breast Cancer Patients in Seyedoshohada Hospital in Isfahan in 2016: The Mediating Role of Resilience. Journal of Rafsanjan University of Medical Sciences. 2017;16(5):395-408.
40.    Caplan RP. Stress, anxiety, and depression in hospital consultants, general practitioners, and senior health service managers. Bmj. 1994;309(6964):1261-3.
41.    Lisspers J, Nygren A, Söderman E. Hospital Anxiety and Depression Scale (HAD): some psychometric data for a Swedish sample. Acta psychiatrica scandinavica. 1997;96(4):281-6.
42.    Lobel M, DeVincent CJ, Kaminer A, Meyer BA. The impact of prenatal maternal stress and optimistic disposition on birth outcomes in medically high-risk women. Health psychology. 2000;19(6):544.
43.    Nast I, Bolten M, Meinlschmidt G, Hellhammer DH. How to measure prenatal stress? A systematic review of psychometric instruments to assess psychosocial stress during pregnancy. Paediatric and perinatal epidemiology. 2013;27(4):313-22.
 

بررسی تاثیر مشاوره مامامحور بر افسردگی و اضطراب زنان باردار مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت زاهدان در سال 1401

ندارد

_

_

هزینه بر عهده مجری طرح می باشد و بیمار هزینه ای پرداخت نمی کند

_

اطلاعات پرسشنامه ها محرمانه می ماند

شماره تماس مجری طرح در اختیار بیماران جهت هرگونه پرسش قرار می گیرد

شرکت در این طرح کاملا اختیاری می باشد و بیمار هر زمان که بخواهد می تواند از طرح خارج شود

بیمار با رضایت کامل می تواند در این طرح شرکت کند و فرم رضایت تکمیل می شود

پرسشنامه اضطراب و افسردگی بیمارستانی
این  بخش به بررسی چگونگی احساس شما اختصاص دارد .هرماده را بخوانید وآنگاه با توجه به احساسی که در چند هفته گذشته داشتید در مربع روبروی هر گزینه علامت تیک  بزنید. برای پاسخ دادن وقت زیادی تلف نکنید : واکنش فوری شما نسبت به هر ماده ، احتمالاً دقیق تر از پاسخی خواهد بود که با فکر زیاد همراه است.
در هر  سئوال فقط یک گزینه را  علامت بزنید.
 
    سوالات    گزینه ها    √       
1    احساس تنیدگی یا از هم گسیختگی می کنم.    اغلب اوقات           
          مدت زمان زیادی           
          گاهی اوقات           
          هیچوقت           
2    احساس می کنم که انگار کم تحرک شده ام.    تقریبا همیشه           
          اغلب اوقات           
          گاهی اوقات           
          هیچوقت           
3    هنوز از چیزهایی که قبلاً لذت می بردم احساس لذت می کنم    دقیقا به همان اندازه           
          نه کاملا به همان قدر           
          فقط اندکی           
          به هیچ وجه           
4    نوعی احساس ترس وجودم را فرا گرفته: دلم مثل سیر و سرکه می جوشد.    به هیچ وجه           
          گاهی اوقات           
          اغلب اوقات           
          تقریبا همیشه           
5    نوعی احساس ترس دارم ، مثل اینکه اتفاق بدی درحال وقوع است.    البته و کاملا هم بد           
          بله، اما نه چندان بد           
          کمی، اما مرانگران نمی کند           
          به هیچ وجه           
6    دیگر به ظاهرم نمی رسم.    کاملا           
          آنقدر که باید به خودم نمی رسم           
          ممکن است کاملاً مثل گذشته به خودم نرسم           
          مثل همیشه به خودم می رسم           
7    من می توانم بخندم و نکات خنده آور را تشخیص دهم.    به همان اندازه که قبلاً می توانستم           
          نه کاملاً به اندازة گذشته           
          مسلماً نه به اندازة گذشته           
          به هیچ وجه           
8    آرام و قرار ندارم ، گویی مجبورم پیوسته در حرکت باشم    در واقع خیلی زیاد           
          زیاد           
          نه خیلی زیاد           
          به هیچ وجه           
9    افکار نگران کنندهای به ذهنم خطور می کند    در اکثر مواقع           
          بسیاری اوقات           
          گاهی اوقات، اما نه خیلی زیاد           
          فقط برخی مواقع           
10    درانتظارچیزهای خوشایندم    درست مثل گذشته           
          اندکی کمتر از گذشته           
          کاملاً کمتر از گذشته           
          به هیچ وجه           
11    احساس نشاط می کنم    به هیچ وجه           
          اندکی           
          گاهی اوقات           
          بیشتر مواقع           
12    ناگهان احساس وحشت زدگی می کنم    براستی اغلب اوقات           
          تقریباً اغلب موارد           
          نه خیلی زیاد           
          به هیچ وجه           
13    می توانم به راحتی بنشینم و در جای خود آرام بگیرم    کاملاً           
          معمولاً           
          اندکی           
          به هیچ وجه           
14    می توانم از یک کتاب خوب یا برنامه رادیویی یا تلویزیونی لذت ببرم    غالباً           
          گاهی اوقات           
          اندکی           
          خیلی بندرت         
پرسشنامه استرس دوران بارداری
 
ردیف    آیا در این مرحله از بارداری خود، احساس اذیت، ناراحتی یا نگرانی دارید:    اصلا    بعضی اوقات    خیلی زیاد       
1    درباره تاثیر مشکلات سلامتی مانند فشار خون بالا یا دیابت بر بارداری شما؟    0    1    2       
2    درباره احساس خستگی و کمبود انرژی در دوران بارداری؟    0    1    2       
3    درباره پرداخت- برای مراقبت های پزشکی خود در دوران بارداری؟    0    1    2       
4    درباره تغییراتی در وزن و فرم بدن شما در دوران بارداری؟    0    1    2       
5    درباره اینکه آیا ممکن است یک نوزاد ناسالم داشته باشید؟    0    1    2       
6    درباره علائم جسمی بارداری مانند، استفراغ، تورم پا یا کمر درد؟    0    1    2       
7    درباره کیفیت مراقبت های پزشکی در دوران بارداری؟    0    1    2       
8    درباره کار یا رسیدگی به امور خانواده در دوران بارداری؟    0    1    2       
9    درباره اینکه آیا کودک ممکن است تحت تاثیر الکل، سیگار یا داورهایی باشد که شما مصرف کرده اید؟    0    1    2       
10    درباره اینکه آیا ممکن است کودک زودتر از موعد به دنیا بیاید؟    0    1    2       
11    درباره تغییراتی که در روابط شما با افراد دیگر به دلیل بچه دار شدن ایجاد شده است؟    0    1    2       
12    دباره پرداخت هزینه لباس، غذا یا مرافبت های پزشکی کودک؟    0    1    2       
13    درباره مراقبت از نوزاد تازه متولد شده؟    0    1    2       
14    درباره درد قبل از زایمان و هنگام زایمان؟    0    1    2       
15    درباره آنچه در هنگام زایمان اتفاق خواهد افتاد؟    0    1    2       
16    درباره کار در یک شغل بعد از به دنیا آمدن نوزاد؟    0    1    2       
17    درباره مراقبت روزانه، پرستار بچه، یا کمک دیگری برای مراقبت از کودک پس از تولد؟    0    1    2