بررسی تاثیر مداخله آموزشی حمایتی بر اضطراب وتهوع و استفراغ مرتبط با شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان در سال1401

 سرطان هنگامی آغاز می شود که سلول طبیعی ،به دلیل جهش ژنتیکی DNA ،به شکل سلول غیر طبیعی،تغییر شکل دهد.این سلول غیر طبیعی یک کلون را بوجود می آوردکه بدون توجه به پیام ها ی سیگنال تنظیم کننده ی رشد در محیط اطراف سلول،به طور غیر طبیعی شروع به تکثیر می نمایند(1)این بیماری افراد را در هر سن,فرهنگ,نژاد و طبقه اجتماعی و اقتصادی درگیر کرده و برخی از آن ها به دلیل ناتوانایی هایی که ایجاد می کنند تاثیر قابل ملاحظه ای بر کیفیت زندگی مبتلایان بر جای میگذارند(2). در ایران به عنوان سومین علت مرگ و میر پس از بیماری های قلبی عروقی و تصادفات شناخته شده است و سالیانه بیش از 30هزار نفر قربانی میگیرد(3).شایع ترین فرم غیر پوستی سرطان در زنان، سرطان پستان و در مردان سرطان پروستات است، اما در حال حاضر علت اصلی مرگ ناشی از سرطان در هر دو جنس سرطان ریه می باشد(4).

سرطان پستان به عنوان شایع ترین بیماری بدخیم زنان در سراسر دنیا می باشد و 28% کل سرطان ها را شامل می شود(5).سالانه بیش از 1/1 میلیون مورد جدید ابتلا به سرطان پستان گزارش می شود که حدود 10% کل سرطان های جدید و 28% کل سرطان های زنان را تشکیل میدهد(6)پیش بینی می شود تعداد موارد جدید ابتلا به سرطان پستان تا سال 2030  از 10 میلیون نفر به 27 میلیون نفر در جهان  افزایش یابد،که علامت هشدار خطرناکی است(7).76%سرطان های شایع در زنان در ایران مربوط به سرطان پستان است و میزان بروز سرطان پستان در زنان ایرانی 22 در هر 100 هزار نفر و میزان شیوع 120در هر 100هزار نفر می باشد ،که آمار بسیار تکان دهنده ای است(8)مجموع مبتلایان به سرطان پستان در ایران 40 هزار نفر است و سالیانه بیش از 7 هزار بیمار به این تعداد اضافه میشود(9).از نظر شیوع سرطان پستان در استان های یزد  و اصفهان  بیشترین مبتلایان را دارد(10). سن، موقعیت جغرافیایی، وضعیت اجتماعی-اقتصادی، هورمون درمانی، مصرف داروهای ضد بارداری، مصرف الکل, چاقی، عدم فعالیت بدنی و افزایش سطوح پرولاکتین به عنوان برخی از عوامل شناخته شده خطر زا برای سرطان پستان معرفی شده است(11).آمار مبتلایان به سرطان نگران کننده است به همین دلیل در درجه اول پیگیری و درمان این بیماران از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است.در درمان مبتلایان به سرطان پستان از سه روش استفاده می شود که یکی از مهمترین آنها  شیمی درمانی است(12).علیرغم تاثیر شگرف شیمی درمانی بر بیماران متاسفانه عوارض آن از جمله حالت تهوع و استفراغ همچنان شایع ترین عارضه جانبی شیمی درمانی است(13)؛در صورت عدم کنترل مناسب تهوع و استفراغ، حدود 20 درصد بیماران ممکن است از درمان امتناع نماید(14). به نظر می رسد علاوه بر تشخیص،درمان سرطان نیز برای بیماران اضطراب آور است.در مطالعه ای مشخص شد که اضطراب شیمی درمانی آنقدر مهم است که احتمال اینکه بیمار فرایند درمانی را با اکراه بپذیرد زیاد است و در اکثر موارد ترس از عوارض درمان خصوصا تهوع و استفراغ برای بیماران اضطراب آور است(14)مداخله اصلی جهت کنترل تهوع و استفراغ ناشی از شیمی درمانی تجویز ترکیبی از داروهای ضد تهوع و استفراغ با مکانیسم عمل متفاوت است(14).تاکنون ترکیبی دارویی که بتواندبه طور کامل تهوع و استفراغ ناشی از شیمی درمانی را کنترل کند وجود ندارد(15). با توجه به مطالب فوق در بیماران با سرطان مشکلات متعدد روانشناختی پدیدار می گردد که از مهمترین آنها می توان به اضطراب اشاره کرد که این واکنش روانی به تشخیص -درمان و پیامد بیماری برمیگردد به طوری که گفته می شود تشخیص سرطان بسیار دلهره آور بوده و همراه با استرس و اضطراب برای بیمار و خانواده می باشد(16).مطالعه ای با عنوان بررسی عوارض شیمی درمانی در نوجوانان انجام شد،نتایج نشان داد که از  59  درصد شرکت کنندگان در مطالعه عوارض درمان سرطان از خود سرطان بدتر است(17).تحقیقات نشان داد بروز تهوع و استفراغ حاد و تاخیری ناشی از شیمی درمانی حتی بعد از پروفیلاکسی با داروهای ضد تهوع و استفراغ بیش از 50 درصد است(18). استفاده بیش از حد از داروهای ضد تهوع و استفراغ می تواند سبب ایجاد عوارض ،از جمله واکنش های خطرناک اکستراپیرامیدال گردد(19).مطالعات نشان می دهد از عواملی که می تواند به تشدید تهوع و استفراغ دامن زند اضطراب می باشد به طوری که تحقیقات نشان داده است که اضطراب نقش مهمی در بروز تهوع و استفراغ انتظاری یا بعد از درمان دارد(20)؛بنابراین استفاده از مداخله های آموزشی –حمایتی میتواند با کنترل اضطراب تا حدودی به کنترل تهوع و استفراغ بیماران مبتلا به سرطان کمک نماید.نتایج مطالعات بخشی و همکاران نشان داد که آرام سازی پیشرونده عضلانی با ایجاد آرامش در بیماران به طور موثر موجب کاهش مقدار مصرف داروهای ضد تهوع و استفراغ می شود(14).

نتیجه مطالعه ی مروری مددلقا و همکاران بیانگر این است که در صورت وجود اضطراب معمولا نیاز به استفاده از داروهای دیگر برای کنترل حالت تهوع و استفراغ می باشد در مواردی دسته دارویی بنزو دیازپین ها به داروهای کنترل تهوع و استفراغ اضافه می شود(21)در بعضی از مطالعات نشان داده شد که استفاده از داروهای گیاهی از جمله زنجبیل نیز می تواند در کنترل تهوع و استفراغ مفید باشد(22).اما بر خلاف انتظار آموزش به روش چند رسانه ای بر اضطراب بیماران بستری در بخش های شیمی درمانی موثر نبوده و روش کارآمدی جهت کنترل تهوع و استفراغ محسوب نمی شود(23)بنابراین لزوم پرداختن به روشهای موثرتر و حمایتی برای کنترل این عوارض بیش از پیش احساس می شود ،نتایج مطالعات ساری و همکاران نشان داد که حمایت خانواده به طور چشمگیری منجر به کاهش اضطراب ناشی از شیمی درمانی می شود(24).علاوه بر خانواده به نظر می رسدپرستاران نقش مهم حمایتی  در این زمینه دارند چرا که مدت زمان بیشتری در کنار بیمار بوده و حمایت انان می تواند بر روی روند درمان این بیماران بسیار تاثیرگذار باشندبنابراین عملکرد پرستاران با آموزش مدیریت و کنترل این عوارض سبب ارتقای احساس کارایی بیماران شده و در نهایت به کاهش اضطراب آنها منجر می شود در بعضی از منابع ذکر میکنند بیمارانی که چگونگی درمان و مراقبت عوارض شیمی درمانی ،خصوصا تهوع و استفراغ را یاد میگیرند عزت نفس خود را تقویت نموده و سلامتی خود را در حیطه های جسمی و روانی بهبود می بخشند که نهایتا می تواند به کاهش اضطراب آنها کمک کند(25). در مطالعه عطاالهی و همکاران استرس درک شده و حمایت اجتماعی از عوامل تاثیرگذار بر درمان سرطان پستان ذکر شده است(26).سایر مطالعات نیز نشان داده است که ارتباط معناداری بین حمایت اجتماعی با استرس روانی و اضطراب وجود دارد(27, 28)بنابراین به نظر می رسد آموزش -حمایتی به بیماران مبتلا به سرطان جزء جدانشدنی از مراقبت های پرستاری این بیماران است(28).بررسی پیشینه تحقیق نشان می دهدکه مطالعات مداخله ای جامع بر روی بیماران مبتلا به سرطان پستان که از تهوع و استفراغ همراه با اضطراب رنج میبرند،انجام نشده است و مداخلات طراحی شده در مطالعات گذشته تنها به ابعاد محدودی از نیازهای بیماران توجه شده است بنابراین به جای به کار گیری روش های معمول آموزش،طراحی و اجرای مداخله ای با محتوی ترکیبی آموزشی و حمایتی مورد نیاز می باشد.لذا با توجه به اهمیت کنترل اضطراب و تهوع و استفراغ و تاثیر ان بر روند درمان مطالعه حاضر با عنوان تعیین تاثیر مداخله آموزشی-حمایتی بر اضطراب و تهوع و استفراغ مرتبط با شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان مراجعه کننده به بخش های شیمی درمانی انجام خواهد شد.

4- کلید واژه ها  (منطبق باMeSH ):

جهت دستیابی به مطالعات انجام شده پیرامون این پژوهش جست و جوی وسیع ودقیق کلیدواژه های استاندارد Mesh در بانک های اطلاعاتی فارسی و لاتین با کلید واژه های فارسی ' مداخله آموزشی حمایتی، سرطان پستان، تهوع و استفراغ، اضطراب' و کلیدواژه های انگلیسیEducational-supportive intervention ,anxiety ,nausea and vomiting

در پایگاه های اطلاعاتی (SID, ProQuest, Elsevier , Magi ran, Springer, PubMed, Science direct)  بین سالهای (2000) تا (2022) جستجو انجام شد وتحقیقات مربوط از بین مقالات، که از نظر ماهیت و محتوا به لحاظ موضوعی با تحقیق حاضر مرتبط بوده، انتخاب شده اند که به ترتیب نزدیکی به زمان و مشابهت با نوع مطالعه حاضر، چند تحقیق مرتبط در ذیل ذکر می گردد :

مروری بر تحقیقات گذشته داخلی و خارجی:

مطالعات خارجی:

  ساری و همکاران(2019)

 مطالعه توصیفی  همبستگی با رویکرد مقطعی با عنوان(ارتباط بین حمایت خانواده وراهبردهای مقابله با اضطراب در بیماران سرطانی تحت شیمی هندوستان )درمانی انجام شد .در مطالعه آنان نمونه ها تعداد 102 بیمار سرطانی تحت شیمی درمانی بودند که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند.اطلاعات پژوهش با استفاده از ابزارهای پرسشنامه حمایت از خانوده که بر اساس مفهوم نظریه هاوس و فریدمن تهیه شده بود سایر پرسشنامه های  مورد استفاده پرسشنامه راهبرد مقابله اصلاح شده از فولکمن و لازاروس و پرسشنامه اضطراب اصلاح شده از مقیاس درجه بندی اضطراب همیلتون بود  و اطلاعات با کمک این پرسشنامه ها جمع آوری شدنتایج مطالعه آنان نشان داد که بین حمایت خانواده وراهبردهای مقابله ای موثر همبستگی قوی وجود دارد در نتیجه با توجه به نتایج بدست آمده پروهشگران گفتند که بین حمایت خوب خانواده و رهبردهای مقابله ای موثر و سطوح پایین تر اضطراب در بیماران سرطانی تحت شیمی درمانی ارتباط وجود دارد.این نتایج مینواند ورودی برای خدمات بهداشتی برای افزایش حمایت خانواده از بیماران سرطانی تحت شیمی درمانی در ترکیب با استراتژی های مقابله ای موثر برای کاهش سطح اضطراب باشد(24).

گنس و همکاران (2013)

 پژوهش با استفاده از مدل شبه آزمایشی با عنوان( تاثیراعمال طب فشاری بر تهوع و اضطراب ناشی از شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان سینه چند واحد سرپایی شهرهای آتاتورک و ارزروم ترکیه) با گروه کنترل تحت عنوان تعیین تاثیر طب فشاری اعمال شده در نقطه p6(مچ دست) بر تهوع و استفراغ و اضطراب ناشی از شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان انجام شد مطالعه آنان بر  روی 64 بیمار مبتلا به سرطان پستان در مراحل 1تا3شیمی درمانی انجام شد.

32 نفر در گروه کنترل و 32 نفر در گروه آزمایش بودند.در این مطالعه از طب فشاری بر روی نقطه ی طب سوزنی P6  بیماران گروه آزمایش با کمک مچ بند استفاده شده است.اطلاعات پژوهش با استفاده اطلاعات بیمار،پرسشنامه اضطراب بک و شاخص تهوع،استفراغ تکمیل شد.

نتایج مطالعه آنان نشان دادکه میانگین نمرات تهوع ،استفراغ ومیانگین نمرات اضطراب در بیماران مبتلا به سرطان پستان  که طب فشاری در نقطه ی طب سوزنی p6 برای آن ها اعمال شده است ،به طور معنی داری در مقایسه با گروه کنترل پایین تر است(29)

مطالعات داخلی:

غلامی زاده و همکاران(2019)

 مطالعه نیمه تجربی با عنوان( بررسی تاثیر برنامه آموزشی چند رسانه ای بر اضطراب  بیماران بستری  در بخش های شیمی درمانی  بیمارستان های تهران) انجام شد  در مطالعه آنان 30 بیمار با تشخیص قطعی  سرطان ،که به بیمارستان های منتخب در تهران مراجعه کرده اند با نمونه گیری به صورت تصادفی وارد  مطالعه شدند.

لوح فشرده آموزشی که توسط پژوهش گر تهیه شده بود در اختیار افراد گروه مداخله قرار داده شد ودر گروه کنترل هیچ مداخله ای انجام نگردیده است.

پرسشنامه اضطراب آشکار اشپیل برگر 2 هفته پس از مداخله تکمیل گردید.در نهایت داده ها با نرم افزار آماری   spssنسخه 16 و آزمون های آماری استنباطی توصیفی تجزیه وتحلیل شد.یافته های مطالعه آنان نشان داد که بین میانگین نمره اضطراب آشکار قبل و بعد گروه آزمون و بعد گروه کنترل تفاوت معنا داری وجود نداشت .نتایج مطالعه انان نشان داد که آموزش به روش چند رسانه ای بر اضطراب  بیماران بستری در بخش های شیمی موثر نبوده و پیشنهاد شده است که با انجام پژوهش های تکمیلی بیش تر و به کارگیری روش های مکمل در کنار  این روش تاثیر ات آن ها  بر کنترل اضطراب  بیماران بررسی گردد(23).

محمد اقبالی و همکاران (1397)

مطالعه کار آزمایی بالینی تصادفی شده با عنوان (تاثیر رایحه درمانی با اسانس نعناع  بر تهوع و استفراغ های حاد ناشی از شیمی درمانی در بیماران مبتلا  به سرطان پستان مراجعه کننده به بیمارستان امام خمینی و رسول اکرم تهران)بر روی 100 زن مبتلا به سرطان پستان که به صورت سر پایی جهت شیمی درمانی  برای اولین دوره به مراکز شیمی درمانی  بیمارستان امام خمینی مراجعه کردند انجام شد.

بیماران به صورت تصادفی بلوکی به دو گروه مداخله و کنترل تقسیم شدند.پژوهشگران در گروه مداخله ،از رایحه نعناع  و در گروه کنترل از نرمال سالین استفاده کرده بودند.دفعات و شدت تهوع و استفراغ حاد در شب  اول پس از شیمی درمانی به وسیله پرسشنامه استاندارد رودز(Rhodes)با نمره 32-0 جمع آوری و مقایسه شده بود.

نتایج مطالعه آنان نشان داد که استفاده از رایحه درمانی با اسانس نعناع  در کنار مصرف داروهای روتین ضد تهوع و استفراغ منجر به کاهش عارضه تهوع و استفراغ های حاد ناشی از شیمی درمانی  می شود(30).

سجادیان و همکاران (2016)

مطالعه کارآزمایی بالینی با هدف بررسی تاثیر  روان درمانی بر کاهش اضطراب و افسردگی بیماران مبتلا به سرطان پستان در مرکز تحقیقات سرطان پستان جهاد  انشگاهی بوده است . این مطالعه از نوع پیش آزمون و پس آزمون با گروه گواه بوده است که بر روی 60 زن مبتلا به سرطان انجام شده است ؛ نمونه ها در دو گروه آزمایش و گواه به صورت تصادفی انتخاب شده اند؛ گروه مداخله در 5 جلسه 120 دقیقه ای تحت مداخله روان درمانی توسط درمانگر قرار گرفته اند و میزان اضطراب قبل و بعد از مداخله بررسی شد؛ برای بررسی اضطراب از پرسش نامه HADS استفاده شده است . محققان در این مطالعه به این نتیجه رسیدتد که روان درمانی در کاهش اضطراب بیماران مبتلا به سرطان پستان موثر می باشد  و بدیهی است که کاهش اضطراب نقش ارزشمندی در بهبود سلامت و ارتقا کیفیت زندگی این بیماران دارد

الهی و همکاران(2015):

پژوهش از نوع نیمه تجربی نوع نیمه تجربی با طرح گروه شاهد نامعادل با عنوان تاثیر آموزش مادران کودکان مبتلا به سرطان تحت شیمی درمانی بر پیشگیری از عوارض گوارشی شیمی درمانی در بیمارستان دکتر شیخ مشهد در سال 1392 با دو گروه آزمودنی و شاهد انجام شد.

30 گروه شاهد و 30 گروه آزمون بودند.برنامه توانمندسازی در قالب سه جلسه آموزشی با تمرکز برتوصیه های سلامتی بهمنظور پیشگیری از عوارض تهوع و استفراغ، اسهال ،یبوست و بی اشتهایی به گروه آزمون طبق مدل توانمندسازی گیبسون آموزش داده شد.

اطلاعات با استفاده از پرسشنامه استاندارد گزارش عوارض جانبی شیمی درمانی در سه مرحله هفته اول، هفته ششم و هفته دوازدهم مداخله در اختیار دو گروه قرار گرفته و تکمیل شد.

در تحلیل داده ها از نرم افزار SPSS ویرایش 18 و آزمونهای تی مستقل و زوجی، ضریب همبستگی اسپیرمن و من ویتنی استفاده شد.یافته ها نشان داد که میانگین عوارض جانبی بعد از مداخله در گروه آزمون کمتر از گروه شاهد بوده همچنین درصد بروز تهوع از 7/53 به 3/26 درصد، استفراغ از 7/66 به

3/33درصد، اسهال از 50 به 10 درصد، یبوست از 6/33 به 7/6 و بی اشتهایی از 3/93 به 7/36 درصد در گروه آزمون کاهش یافته، درصورتیکه در گروه شاهد بین میزان بروز عوارض قبل از مداخله و بعدازآن تفاوت معنی داری مشاهده نشد(32).

بخشی و همکاران(2009):

مطالعه نیمه تجربی با عنوان(بررسی تاثیر آرام سازی پیشرونده عضلانی بر دوز مصرفی داروهای ضد تهوع و استفراغ در بیماران سرطانی تحت شیمی درمانی بیمارستان های دانشگاه علوم پزشکی گناباد)با هدف کاستن از از عوارض نامطلوب استفاده زیاد از داروهای ضد تهوع انجام شد.ادر مطالعه انان 61 بیمار به طور تصادفی در دو گروه شاهد و آزمون قرار گرفتند.نمونه های گروه آزمون(n=30) تکنیک آرام سازی پیشرونده عضلانی ر ابا استفاده از نوار آموزشی صوتی در دوره اول شیمی درمانی ،بعد از شیمی درمانی در منزل حدود 3 هفته و در دوره دوم شیمی درمانی روزی دوبار صبح و عصر انجام دادند.گروه شاهد(n=31)در این مدت فقط از مراقبت های روتین برخوردار بودند.در دو دوره شیمی درمانی مقدار داروهای ضد تهوع تجویز شده و دفعات انجام تکنیک آرام سازی  توسط پژوهشگران ثبت گردید.بعد از گذشت دو دوره شیمی درمانی در گروه آزمون دوز مصرفی داروی متوکلوپرامید وریدی وآنتی اسید خوراکی در دوره دوم نسبت به دوره اول کاهش معنی داری نشان داد اما در گروه شاهد تفاوت معنی دار نبود مطالعه  انان نشان داد که،آرام سازی پیشرونده عضلانی به طور موثر سبب کاهش مقدار مصرف داروهای ضد تهوع و استفراغ مخصوصا متوکلوپرامید در بیماران سرطانی تحت شیمی درمانی می شود.

نقدی بر مرور متون:

با توجه به اهمیت پی گیری درمان در بیماران با سرطان توجه به مسائلی که ممکن است بر پی گیری درمان تاثیر گذار باشد بسیار با اهمیت است از موارد تاثیر گذار بر ادامه درمان کنترل عوارض و اضطراب بیماران می باشد.مطالعاتی که تاکنون در این زمینه انجام شده هرکدام محدود به بررسی یکی از متغیرها می باشد و مطالعه ای که اختصاصا به بررسی تهوع و اضطراب پرداخته باشد،محققان به آن دست نیافتند ضمن آنکه در اکثر تحقیقات نوع مداخله استفاده از طب مکمل می باشد،در حالیکه در مطالعه حاضر با دیدی وسیع تر و جامع نگر علاوه بر تهوع،استفراغ و اضطراب بیماران به بررسی تاثیر آموزش مراقبتی حمایتی بر روی متغیرهای فوق الذکر پرداخته خواهد شد لذا با توجه به متدولوژی مطالعه حاضر این بررسی با سایر مطالعات انجام شده در این زمینه از نظر جامعه پژوهش و نوع مطالعه و نوع مداخله رویکردی متفاوت دارد.

1-اضطراب بیماران مبتلا به سرطان پستان بعد از مداخله ی آموزشی –حمایتی در گروه مداخله و کنترل متفاوت است.

2-تهوع و استفراغ بیماران مبتلا به سرطان پستان بعد از مداخله اموزشی-حمایتی در گروه مداخله و کنترل متفاوت است.

تعیین تاثیر مداخله آموزشی –حمایتی بر اضطراب وتهوع و استفراغ مرتبط با شیمی در مانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان سال 1401

.-

.-

1-تعیین ومقایسه میانگین نمره اضطراب بیماران مبتلا به سرطان پستان قبل و بعد از مداخله آموزشی-حمایتی

2-تعیین و مقایسه میانگین نمره تهوع و استفراغ بیماران مبتلا به سرطان پستان قبل و بعد از مداخله آموزشی-حمایتی

-

مراکز علمی و پژوهشی

سرطان:

تعریف نظری:

فرایند بیماری که در ان سلول  به طور غیر طبیعی تکثیر شده و علایم تنظیم کننده ی رشد را در محیط اطراف  نادیده میگیرد(34).

تعربف عملی:

در این مطالعه منظور از سرطان بیمارانی است که با تشخیص قطعی سرطان پستان و در مراحل 2 و 3 (متاستاز نداده اند)سرطان به بخش کموتراپی جهت انجام شیمی درمانی مراجعه خواهند داشت.

مداخله آموزشی- حمایتی:

تعریف نظری:

مداخله ای است که در راستای ارتقای دانش مراقبتی ،تغییر نگرش از ماهیت مشکل،افزایش حمایت از افراد در موقعیت مراقبت کردن و افزایش مهارت های ارتباطی به کار گرفته میشود(35).

تعرف عملی:

برنامه مراقبتی:منظور اجرای برنامه آموزشی -حمایتی طی سه جلسه  45تا60 دقیقه ای در بخش با محتوای متفاوت است محتوی اموزشی به تایید متخصص انکولوریست رسیده است  محتوی هر جلسه در جدول اموزشی  موجود در پرپوزال امده است

اضطراب:

تعریف نظری:

اضطراب یا تشویش یا دلشوره عبارت است از یک احساس ناخوشایند و مبهم هراس و نگرانی با منشا ناشناخته که به فرد دست می دهد و شامل عدم اطمینان .درماندگی و برانگیختگی فیزیولوژیکی است(36).

تعریف عملی:

در این مطالعه منظور از اضطراب نمره ای است که فرد از پرسشنامه اضطراب حالت و صفت اشپیلیرگر کسب می کند. این تست دارای چهل عبارت است که این عبارات در دو مقیاس آشکار  و پنهان ،و هر کدام شامل بیست سوال چهار گزینه ای لیکرت می باشد. به هر کدام از عبارات این آزمون بر اساس پاسخ ارائه شده نمرات بین 1 تا 4 تخصیص می یابد. نمرات هر کدام از دو مقیاس می تواند در دامنه ای بین 20 تا 80 قرار گیرد .دسته بندی این پرسشنامه به شرح زیر است.اضطراب آشکار:میزان اضطراب از 31-20 اضطراب خفیف/42-32 اضطراب متوسط به پایین/53-43 متوسط به بالا/64-54 نسبتا شدید/75-65 شدید/76 به بالا بسیار شدید.اضطراب پنهان:میزان اضطراب از 31-20 اضطراب خفیف/42-32متوسط به پایین/52-43 اضطراب متوسط به بالا/62-53نسبتا شدید/72-63 شدید/73 به بالا بسیار شدید

تهوع و استفراغ:

تعریف نظری:

نوعی احساس یا واکنش است همراه با حرکت معکوس اندام های گوارشی که معده برای بیرون راندن چیزی که در داخل آن است انجام می دهد.در حالت تهوع احساس به تنهایی است اما در استفراغ با دفع مواد بلع شده همراه است 40 )

تعریف عملی:

در این مطالعه منظور نمره ای است که بیماران از پرسشنامه تهوع و استفراغ رودرز کسب می نمایند.

شیوه نمره گذاری و تفسیر:این پرسشنامه بر درجه بندی پنجگانه لیکرت صورت بندی شده است که از 0 به معنی هیچ تا 4 به معنی شدید یا بیشتر می باشد

برای محاسبه امتیاز هر زیر مقیاس،نمره تک تک گویه های مربوط به آن زیر مقیاس را با هم جمع شده و برای محاسبه امتیاز کلی پرسشنامه،نمره همه ی گویه های پرسشنامه را با هم جمع می کنند .دامنه امتیازا این پرسشنامه بین 0 تا 32 خواهد بود.هرچه امتیاز حاصل شده از این پرسشنامه بیشتر باشد ،نشان دهنده میزان بیشتر تهوع و استفراغ خواهد بود و بالعکس.

نیمه تجربی دو گروهه با طرح پیش آزمون و پس آزمون

کلیه بیماران مبتلا به سرطان پستان تحت شیمی درمانی مراجعه کننده به بخش های شیمی درمانی بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان  درسال 1401 می باشد.

معیارهای ورود:

1-تمامی بیماران با تشخیص قطعی سرطان پستان

2-داشتن سن20 تا 60  سال.

3-نداشتن بدخیمی متاستاز دهنده.

4-نداشتن بیماری روانی، نداشتن معلولیت ذهنی و جسمی.

5-عدم رویداد استرس زا طی 6 ماه گذشته.

6-گرید دو و سه سرطان

معیارهای خروج:

1-عدم رضایت برای ادامه پژوهش.

2-متاستاز  بیماری سرطان حین مطالعه.

3-فوت بیمار و یا داشتن تجربه رویداد استرس زای شدید در طی پژوهش.

حجم نمونه بر اساس میانگین و انحراف معیار نمره اضطراب در مطالعه شریف پور و همکاران(2018) و با حدود اطمینان 95 درصد وتوان آزمون آماری95 درصد و بر اساس فرمول زیر در هر گروه تعداد بسیار اندکی(6 نفر)  بدست آمد(35)برای اطمینان از حجم نمونه، در نظر داشتن ریزش احتمالی و امکان انجام آزمون های آماری، حجم نمونه در هر گروه 35  نفر و در مجموع 70  نفر تعیین شد.

n =  =5.38

 = 1.96                        = 2.46                                    = 13.07

 = 1.64                         = 1.88                                  = 17.87

 روش نمونه گیری از نوع نمونه گیری در دسترس بر اساس معیارهای ورود و سپس تخصیص تصادفی بیماران به دو گروه خواهد بودرای تخصیص تصادفی ابتدا به تعداد کل افراد مورد مطالعه پاکت های حاوی کارت های نام گروه ( یا گوی های رنگی) تهیه و این کارت ها به صورت تصادفی در قالب لیست مرتب خواهند شد.  با مراجعه تدریجی افراد واجد شرایط و بر اساس لیست، عضویت گروهی هر فرد تعیین خواهد شد وبعد از تخصیص تصادفی بیماران به دو گروه( کنترل و مداخله) تقسیم خواهند شد.  و سپس مداخله طبق طرح برنامه ریزی شده اجرا خواهد شد.

1-اطلاعات فردی

فرم جمع آوری اطلاعات فردی شامل سن،وضعیت تاهل،شغل،میزان تحصیلات و متغیرهای مربوط به بیماری:طول مدت ابتلا به سرطان -مصرف داروهای ضد تهوع و مراقب اصلی بیمار

2-پرسشنامه اضطراب اشپیل برگر

 پرسشنامه اضطراب آشکار و پنهان اشپیل برگر:

این پرسشنامه ابزار استاندارد سنجش اضطراب می باشد.وتوسط اشپیل برگر در سال 1983 طراحی و منتشر شد.این تست دارای چهل عبارت است که این عبارات در دو مقیاس آشکار  و پنهان ،و هر کدام شامل بیست سوال ،چهار گزینه ای لیکرت می باشد.

جهت تعیین میزان اضطراب آشکار و پنهان واحد پژوهش استفاده می شود،و ویژگی اضطراب را به دو صورت حالت وصفت می سنجد.در پاسخ گویی به مقیاس اضطراب آشکار،آزمودنی ها باید احساسات خودشان را در لحظه کنونی (در زمان تکمیل فرم)بیان نمایند.

اما در پاسخ گویی به مقیاس اضطراب پنهان آنها باید احساسات معمول خود را در اکثر اوقات دارند،اشاره کنند.

.

ملاک های تفسیری جهت اضطراب آشکار و پنهان بدین شرح هستند:

به هر کدام از عبارات این آزمون بر اساس پاسخ ارائه شده نمرات بین 1 تا 4 تخصیص می یابد.در مورد ده عبارت مقیاس اضطراب آشکار (سوالات 3،4،6،7،9،12،13،14،17،18)و یازده عبارت مقیاس اضطراب پنهان (2،4،5،8،9،11،12،15،17،18،20)، به ترتیب گزینه های خیلی زیاد  و تقریبا همیشه نشان دهنده حضور بالائی از اضطراب می باشد  و نمره4 به آنها تعلق می گیرد.

برای نمره گذاری سایر عبارات ،گزینه های خیلی زیاد و تقریبا همیشه نشان دهنده عدم وجود اضطراب می باشد.که ده عبارت مقیاس اضطراب آشکار (سوالات 1،2،5،8،10،11،15،16،19،20) ونه عبارت مقیاس اضطراب پنهان (1،3،6،7،10،13،14،16،19)را شامل می شود و نمره یک به آنها تعلق می گیرد.

به عبارت دیگر وزن نمره گذاری به جای4-3-2-1به صورت 1-2-3-4 می باشد.لذا نمرات هر کدام از دو مقیاس می تواند در دامنه ای بین 20 تا 80 قرار گیرد . دسته بندی این پرسشنامه به شرح زیر است.اضطراب آشکار:میزان اضطراب از 31-20 اضطراب خفیف/42-32 اضطراب متوسط به پایین/53-43 متوسط به بالا/64-54 نسبتا شدید/75-65 شدید/76 به بالا بسیار شدید.اضطراب پنهان:میزان اضطراب از 31-20 اضطراب خفیف/42-32متوسط به پایین/52-43 اضطراب متوسط به بالا/62-53نسبتا شدید/72-63 شدید/73 به بالا بسیار شدید

این پرسش نامه دارای محدودیت زمانی جهت تکمیل نبوده ولی بطور تقریبی برای تکمیل هر دو مقیاس به ده دقیقه زمان نیاز می باشد.

روائی آن توسط اشپیل برگر (1983)،کوئیک،مهرام(1372)و ناظمیان(1387)به تایید رسیده است(39،69).و در پژوهشهای مختلفی  در داخل و خارج این پرسش نامه بکار گرفته شده است(81-84، 69).در مطالعه ناظمیان (1387)پایانی ابزار با روش آزمون -باز آزمون در بیماران همودیالیزی شهر مشهد با (89%=r)،و در مطالعه مهرام با روش آلفای کرونباخ(94/=a)تایید شده است.(39،85،86).

3-پرسشنامه تهوع و استفراغ رودرز

پرسشنامه و شاخص تهوع و استفراغ برای اولین بار توسط رودز و همکاران در سال 1983 در 6 آیتم ساخته شد و سپس بر اساس مطالعات متعدد توسط رودز و همکاران در سال 1986 به 8 آیتم توسعه پیدا کرد.این پرسشنامه دارای 3 زیر مقیاس و 8 آیتم است که تفکیک آیتم های هر زیر مقیاس عبارتند از:

-دفعات،شدت و مدت تهوع:3 آیتم

-دفعات،شدت و مقدار استفراغ:3 آیتم

-دفعات و شدت اق زدن:2 آیتم

شیوه نمره گذاری و تفسیر:این پرسشنامه بر درجه بندی پنجگانه لیکرت صورت بندی شده است که از 0 به معنی هیچ تا 4 به معنی شدید یا بیشتر می باشد

برای محاسبه امتیاز هر زیر مقیاس،نمره تک تک گویه های مربوط به آن زیر مقیاس را با هم جمع کنید و برای محاسبه امتیاز کلی پرسشنامه،نمره همه ی گویه های پرسشنامه را با هم جمع کنید.دامنه امتیازا این پرسشنامه بین 0 تا 32 خواهد بود.هرچه امتیاز حاصل شده از این پرسشنامه بیشتر باشد ،نشان دهنده میزان بیشتر تهوع و استفراغ خواهد بود و بالعکس.

روایی و پایایی:در تحقیق ژو،برین و سوکن(2001)ضمن سنجش روایی صوری و محتوایی این ابزار،پایایی آن هم مناسب گزارش شده است.در تحقیق نوری (1383)نیز روایی صوری این ازار توسط اساتید مورد تایید قرار گرفته است. .

 پایایی این دو ابزار در مطالعه حاضر بعد از تایید پروپوزال انجام خواهد شد

روش تکمیل پرسشنامه برای افراد بی سواد و باسواد به صورت مصاحبه توسط محقق می باشد.

پژوهشگر پس از تصویب طرح و اخذ مجوز از دانشگاه و انجام هماهنگی های الزم به بخش های شیمی درمانی بیمارستان های امام علی )ع( و خاتم الانبیا مراجعه خواهد کرد، واحدهای پژوهش گروه مداخله و کنترل را از این بیمارستان ها به تدریج انتخاب خواهد نمود و پس از اعمال معیار های ورود توضیح هدف طرح و اخذ رضایت کتبی و آگاهانه ازبیمار، افراد به صورت در دسترس انتخاب می شوند. برای تخصیص تصادفی ابتدا به تعداد کل افراد مورد مطالعه پاکت های حاوی کارت های نام گروه ) یا گوی های رنگی( تهیه و این کارت ها به صورت تصادفی در قالب لیست مرتب خواهند شد. با مراجعه تدریجی افراد واجد شرایط و بر اساس لیست، عضویت گروهی هر فرد تعیین خواهد شد وبعد از تخصیص تصادفی بیماران به دو گروه) کنترل و مداخله( تقسیم خواهند شد

قبل از مداخله پرسشنامه  اضطراب اشپیلبرگر از دو گروه تکمیل خواهد شد .از انجا که تهوع و استفراغ بیماران 12ساعت بعذ از شروع کموتراپی اغاز می گردد روز بعد با تماس تلفنی  پرسشنامه تهوع و استفراغ از دو گروه مداخله و کنترل پر خواهد شد  گروه کنترل به جز مراقبت های روتین مراقبت خاصی را دریافت نمی کند ولی در گروه مداخله علاوه بر مراقبت های روتین پژوهشگر آموزش های لازم را با توجه به مشکلات شایع بیماران مبتلا به سرطان پستان از جمله تهوع و استفراغ و اضطراب را به بیمار ومراقب اصلی اش طی 3جلسه ی هفتگی45 تا 60 دقیقه ای در بخش به وسیله پرسش و پاسخ وآموزش چهره به چهره و استفاده از پمفلت و کتابچه آموزشی که محتوای علمی مطالب توسط پزشک متخصص انکولوژی و پرستاران مجرب و صاحب نظر تأیید خواهد شد ارائه خواهد نمودبعد از جلسه سوم سه هفته بعد که بیماران اخرین دوز دارو تهوع اور را دریافت می کنند مجددا پرسشمانه به دو گروه به همان روال قبل داده خواهد شد 

معارفه-آشنایی وارتباط با بیمار- آشنایی با بیماری سرطان،علائم و عوارض جانبی بیماری خصوصا توضیح   در مورد تهوع  و استفراغ ،بیان مشکلات مرتبط با  تهوع  و استفراغ (مدت زمان 60 دقیقه)

جلسه دوم

پاسخ به سوالات مطرح شده از طرف بیمار- ارائه برنامه مراقبتی –آموزش در رابطه با  چگونگی کنترل تهوع و استفراغ   ناشی از شیمی در مانی –اصلاح تغذیه  و استفاده از رژیم های کاهنده تهوع و استفراغ استفاده از  مکمل های گروه ویتامین B-E(مدت زمان 60دقیقه)

جلسه سوم

حمایت اجتماعی در بعد عاطفی به صورت دادن فرصت کافی به بیمار در جهت ابراز نگرانی ها,ترس ها و احساسات ,اطمینان دادن ,امید دادن,گوش دادن, ارتباط صحیح با بیمار

پاسخ به سوالات مطرح شده از طرف بیمار –چگونگی استفاده از روش های آرام سازی شامل : تصویر سازی خلاق,تکرار جملات مثبت ,تکنیک های تنفسی و تن آرامی/انجام کار توسط بیمار و نظارت محقق بر چگونگی انجام کار توسط بیمار (مدت زمان 60دقیقه)

در این مطالعه از آمار توصیفی برای اطلاعات دموگرافیک مانند سن،وضعیت تاهل و... و درصد فراوانی برای متغیرهای کمی و میانگین انحراف معیار استفاده خواهند شد و در ادامه از آمار تحلیلی برای مقایسه میانگین های قبل و بعد در هر گروه و بین دو گروه با استفاده از آزمون های تی زوجی و تی مستقل استفاده خواهند شد.

'راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران سال 1392'

1. هدف اصلی هر پژوهش‌ باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.

2-در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند.

3-پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیه‌پذیر است که منافع بالقوه‌ی آن برای هر فرد آزمودنی بیش‌تر از خطرهای آن باشد. در پژوهش‌های دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار می‌گیرد نباید بیش‌تر از آن‌چه باشد که مردم عادی در زندگی روزمره‌ی خود با آن مواجه می‌شوند. حصول اطمینان از این امر برعهده‌ی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایش‌کننده‌ی پژوهش از جمله کمیته‌ی اخلاق در پژوهش‌ است.

4-مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینه‌ی پایین‌تر و/ یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.

5-قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنی‌ها و تامین سلامت آن‌ها انجام گیرد.

7-اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.

11-کمیته‌ی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرح‌نامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرح‌‌ها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیته‌ی اخلاق درخواست می‌شود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.

12-انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.

-13کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

14-پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی می‌شود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. هم‌چنین، در پژوهش‌هایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی  داشته باشد، دلایل این شیوه‌ی جذب آزمودنی، باید توسط کمیته‌ی اخلاق  تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

فعلا محدودیتی وجود ندارد.

جهت دستیابی به مطالعات انجام شده پیرامون این پژوهش جست و جوی وسیع ودقیق کلیدواژه های استاندارد Mesh در بانک های اطلاعاتی فارسی و لاتین با کلید واژه های فارسی ' مداخله آموزشی حمایتی، سرطان پستان، تهوع و استفراغ، اضطراب' و کلیدواژه های انگلیسیEducational-supportive intervention ,anxiety ,nausea and vomiting

1.            fionalalloo. genetics of oncologists: remedica publishing.

2.            Hajloo N, Barahmand O, Adili A, Fathi M. The role of disease stage illness perceptions, unmet needs and fatigue in predicting quality of life in patients with cancer. Health Psychol. 2016;5:79-95.

3.            sholtis l, esmitsudars d. medical-surjical nursing2018.

4.            Hasanvand S, Ashktorab T, Jafari Z, Salmani N, Safariyan Z. Cancer-related fatigue and its association with health-related quality of. Advances in Nursing & Midwifery. 2015;24(85):21-30.

5.            tavakoli A, seyyed-khorami s, ashrafi h, khalilinezhad a, shohani b. role of viruses in pathogenesis of cancer. ilam university of medical sciences. 2013;21(7):257-59.

6.            global cancer research fund.retrieved2020. 2018.

7.            jazayeri s. incidence of primery breast cancer in iran.ten year national cancer registery data report. 2015;39(4):519-27.

8.            Mousavian S. Acromegaly and breast cancer in a man. a case report. 2009;33(1):53-8.

9.            Friedenreich CMMRJTJon. Physical activity and cancer prevention: etiologic evidence and biological mechanisms. 2002;132(11):3456S-64S.

10.          Black JM, J.H. Hawks, and A.M. Keene. Medical-surgical nursing. Elsevier S, editor2013.

11.          Chan RJ, et al. Prevention and treatment of acute radiation-induced skin reactions: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. 2014;14(1):53.

12.          Enayatrad MaHJJoSUoMSS. An investigation of changing patterns in breast cancer incidence trends among Iranian women. 2015;22(1):27-35.

13.          Antony A JJ, Shetty J, Umar NF. Identification and analysis of adverse drug reactions associated with cancer chemotherapy in hospitalized patients. Int J Pharm Pharmaceut Sci. 2016(6):7-3.

14.          bakhshi mm, r fallah,p. the effect of progresive muscle relaxation on the dosage of antiemetic drug in cacer patients undergoing chemotherapy. ofoghe-daneshGMUHS journal. 2009;15(4):8.

15.          matory p, gholami r, dehghan m, vanaki z, shirazi m, binaee n, et al. efficacy of complementary therapies in reduction of chemotherapy induced nausea and vomiting in breast cancer patients. journal of complementary medicine. 2014;2.

16.          nimmysusan ak, r. anxiety,deoression and quality of life in breast cancerpatients undergoing chemotherapy in a tertiary care center-a cross-sectional study. keralajournal of psychiatry. 2021;34(2):5-6.

17.          khleif s, rixe o, skeel r. skeel's handbook of cancer therapy2016.

18.          kamelimorandini m, khoshnevis m, mokhtarinouri j, khademolhoseini m, najaflo m, abedi r. Designing and the validation of the evidence-based nursing care instruction in the anxiety of patients undergoing chemotherapy. iranian journal of rehabilitation in nursing(ijrn). 2019;6(3):117-27.

19.          yoosefian miandoab n, ezzati z, arbabi f, manochehri h, zayeri f. the effect of reflexotherapy on chemotherapy-induced vomiting of patient. faculty of nursingand midwifery,shahid beheshti university of medical sciences. 2013;22(76):60-8.

20.          molana h, afzali m, emami j, tajvidi m. the effect of lorazepam on reducting the dose of metoclopramidein chemotherapy patients. ibn sina scientific journal/nahaja health department. 2012;14(1,2):39-40.

21.          madadlegha. chemotherapy.

22.          montazeri a, ghanbari a, niknami m, atrkarroshan z, sobhani a, hasavari f, et al. the affect of ginger on the severity of nausea and vomiting induced by chemotherapy in cancer' patient quarterly journal of gilan university of nursing and midwifery. 2007;18(60):38-43.

23.          gholamizade m, habibi h, kalroozi f. the effect of multimedia training program on anxiety in patients admitted to chemotherapy departments. military caring sciences. 2019;6(2):126-35.

24.          kumala sari d, dewi r, daulay w. association between family support,coping strategies and anxiety in cancer patient undergoing chemoteherapy at general hospital in medan,north sumatera,indonesia. asian pacific gournal of cancer prevention. 2019;20(10):3015-9.

25.          pitman a, suleman s, hyde n, hodgkiss a. depression and anxiety in patient with cancer. 2014:1-11.

26.          ataollahi m, masoumi s, shayan a, roshanae g, sedighi s. comparison of perceivedsocial support and perceived stress in woman with and without breast cancer referred to mahdieh mri center of hamedan pajouhan scientific journal. 2013;14(2):62-70.

27.          dolatian m, abadi d. a survey on social support for breast cancer in iran clinical excellence. 2018;7(4):48-56.

28.          farahani b, safavi m, salehi s. investigating the effect of patient care education on the knowledge,understanding and application of caregivers cancer patients undergoing chemotherapy referred to affiliated hospitals tehran university of medical sciences. journal of islamic azad university.14(2):99-103.

29.          genc ft, m. the effect of acupressure application on chemotherapy-induced nausea,vomiting,and anxiety in patients with breast cacer. palliative and suppoortive care. 2013:1-10.

30.          eghbali m, varaei s, hosseini m, shahi f. the effect of aromatherapy with peppermint essentional oil on nausea and vomiting in the acute phase of chemotherapy in patients with breast cancer. j babol univ med sci. 2017;20(9):66-71.

31.          S S, D F, B M. psychotherapy and its effect on reducing anxiety and depression in woman with central breast cancer iranian breast disease guarterly. 2015.

32.          elahi asgarabad h, vashani h, nabavi f, badiei z. the effect of caregivers on the children with cancer undergoing chemotherapy to prevent gastrointestinal side effects of chemotherapy. the journal of urmia nursing and midwwifery faculty. 2015;14(1).

33.          bakhshi mm, r fallah,p. the effect of progresive muscle relaxation on the dosage of antiemetic drug in cacer patients undergoing chemotherapy. ofoghe-daneshGMUHS journal. 2009;15(4):7.

34.          medicine hpoi.

35.          sharifpour s, manshae g, sajadian i. effect of adolescent-centered mindfulness training on depression,anxiety and stress among adolescents with cancer at the chemotherapy stage. jundishapur sci med. 2018;17(5):545-57.

36.          hamilton. anxiety treatment book less than 30 days by hamilton.

بیمار گرامی ؛ ضمن تشکر از همکاری جنابعالی

شما واجد شرایط لازم جهت شرکت در این پژوهش هستید، سؤالاتی که پیش روی شماست مربوط به پژوهشی با عنوان  'تاثیر مداخله آموزشی –حمایتی براضطراب و تهوع و استفراغ مرتبط با شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان سال 1401می باشد. اطلاعات این پرسشنامه صرفاً برای انجام پژوهش مورد استفاده قرار گرفته و کمال امانتداری در این رابطه مد نظر خواهد بود. دقت و صداقت شما در جوابگویی به این سؤالات بر اعتبار این پژوهش خواهد افزود.

با کمال تشکر و قدردانی از مساعدت ومشارکت شما درانجام این تحقیق.

آمنه امجدی

دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری مراقبت های ویژه

دانشکده پرستاری و مامائی، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

 شماره فرد مورد پژوهش:................        تاریخ:....................          بیمارستان:....................

 گروه مورد پژوهش:     1- گروه مداخله         2- گروه کنترل        

بخش اول (مشخصات فردی):

1. سن(بر حسب سال):
2. وضعیت تاهل:    متاهل        مجرد           همسر فوت شده         مطلقه
3. وضعیت شغلی:     کارمند           خانه دار          بیکار
4. میزان تحصیلات:    بی سواد      زیر دیپلم       دیپلم       مقاطع بالاتر

بخش دوم(ثبت اطلاعات از پرونده):

5.مرحله بیماری: مرحله3    مرحله2      

6.طول مدت ابتلا به سرطان

پرسشنامه تهوع و استفراغ رودز

لطفاً در هر ردیف گزینه ایی را که به تجربه شما نزدیک تر است ، علامت بزنید.

لطفاً فقط در هر ردیف یک گزینه را انتخاب نمائید .

1 ) در طی 12 ساعت گذشته ، من ....... مرتبه استفراغ کردم .

7 یا بیشتر           6-5              4-3                2-1            استفراغ نداشتم


2 ) در طی 12 ساعت گذشته ، از استفراغ و dry heaves ، من ....... تنش و اضطراب را احساس کردم . ( تجربه کردم )

هیچ                 خفیف                 متوسط                   زیاد                   شدید


3 ) در طی 12 ساعت گذشته از تهوع و یا استفراغ کردن ، من ....... تنش و اضطراب را احساس کردم (تجربه کردم ).

شدید            زیاد                 متوسط                     خفیف                  هیچ


4 ) در طی 12 ساعت گذشته ، من احساس تهوع و ناخوشی در معده احساس کردم .

اصلاً      1 ساعت یا کمتر      3-2 ساعت       6-4 ساعت       بیش از 6 ساعت


5 ) در طی 12 ساعت گذشته ، از تهوع و ناخوشی در معده ام ، من ....... تنش و اضطراب را احساس کردم . ( تجربه کردم )

هیچ              خفیف                متوسط                   زیاد                    شدید


6 ) در طی 12 ساعت گذشته ، هر دفعه که استفراغ کردم ، در حدود ....... بوده است .

خیلی زیاد ( 3 فنجان یا بیشتر )    زیاد ( 3-2 فنجان)    متوسط ( 2/1 -2 فنجان )
کم ( تقریبا 2/1 فنجان )             بدون استفراغ


7 ) در طی 12 ساعت گذشته ، من ....... مرتبه احساس تهوع و ناخوشی در معده داشتم .
7 یا بیشتر              6-5                 4-3                   2-1                   هیچ


8 ) در طی 12 ساعت گذشته ، من ....... مرتبه احساس تهوع و dry heaves داشتم که منجر به استفراغ نشد .

هیچ                 2-1                  4-3                6-5                   7 یا بیشتر

مقیاس اضطراب آشکار اشپیل برگر

• شماره نمونه                                  قبل مداخله □ حین مداخله □ بعد از مداخله  □                                                                        

تاریخ تکمیل فرم :

• کد گروه

راهنمائی : با دقت به عباراتی که برای شما خوانده می شود ، توجه کنید . سپس گزینه هائی را که بیانگر احساس فعلی شما در این لحظه است ، برگزینید . هیچ پاسخی به عنوان پاسخ صحیح و یا غلط قلمداد نمی شود ، لذا بهترین گزینه ای که احساس شما را توصیف می کند ، بیان نمائید.

تاریخ تکمیل فرم :

• کد گروه

مقیاس اضطراب پنهان اشپیل برگر

• شماره نمونه                      قبل مداخله □ حین مداخله □ بعد از مداخله  □                                                                        

تاریخ تکمیل فرم :

• کد گروه

راهنمائی : با دقت به عباراتی که برای شما خوانده می شود ، توجه کنید . سپس گزینه هائی را که بیانگر احساس شما بطور کلی است ، برگزینید . هیچ پاسخی به عنوان پاسخ صحیح و یا غلط قلمداد نمی شود ، لذا پاسخی بدهید که به نظر می رسد به بهترین وجه احساسات شما را بطور کلی توصیف می کند .

بدین وسیله از شما جهت شرکت در پژوهش فوق الذکر با هدف تعیین تاثیر مداخله آموزشی-حمایتی بر اضطراب و تهوع و استفراغ مرتبط با شیمی درمانی در بیماران مبتلا به سرطان پستان بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی زاهدان،سال  1401 دعوت بعمل می آید.اطلاعات مربوط به این پژوهش در این برگه خدمتتان ارائه شده است و شما جهت شرکت یا عدم شرکت در این پژوهش آزاد هستید.

شما مجبور به تصمیم گیری سریع نیستید و برای این تصمیم می توانید سوالات خود را از تیم پژوهش بپرسید و با هر فردی که مایل هستید مشورت نمایید.قبل از امضای این رضایت نامه مطمئن شوید که متوجه تمامی اطلاعات این فرم شده اید و به تمامی سوالات شما پاسخ داده شده است.

این پژوهش خونگیری ندارد

با شرکت در جلسات آموزشی و با انجام مداخلات باعث بهبود تهوع و استفراغ و اضطراب در شما می گردد

شرکت در این طرح و انجام مداخله هیچ عارضه ای بر روی شما ندارد.

شرکت در این طرح و انجام مداخله هیچ عارضه ای بر روی شما ندارد.

چنانچه در طرح تحقیقاتی اقدام تشخیصی یا درمانی انجام شود هزینه بر عهده مجری یا مجریان طرح خواهد بود و بیمار هزینه ای پرداخت نخواهد کرد.

جایگزین ندارد.

اطلاعات مندرج در پرسش نامه محرمانه خواهد ماند.

اینجانب آمنه امجدی دانشجوی کارشناسی ارشد پرستاری مراقبت های ویژه پاسخگوی شما می باشم.

شماره همراه:09367005507

شرکت من در مطالعه کاملا اختیاری است و آزاد خواهم بود که از شرکت در مطالعه امتناع نمایم و یا هر زمان که مایل بودم بدون آنکه تغییری در رفتار پزشک درمانگر یا نحوه درمان و مراقبت از بیماری اینجانب ایجاد شود از پژوهش مذکور خارج شوم.

با توجه به اطلاعات موجود در این فرم و توضیحات حضوری مجری و یا همکاران طرح موافقت خود را جهت شرکت در طرح اعلام می نمایم.یک نسخه از این فرم به من داده می شود تا فرصت خواندن آن را داشته باشم.