بینایی یکی از شاخص های سلامتی و کیفیت زندگی است(1و2) و افراد با اختلالات بینایی بیشتر در خطر صدمه دیدن می باشند(3و4). یکی از علل اختلالات بینایی عیوب انکساری است. عیوب انکساری چهارمین علت نابینایی  را در جهان تشکیل می دهد و در برخی از نقاط جهان بعد از آب مروارید دومین علت نابینایی قابل درمان به شمار می رود(5).

عیوب انکساری وضعیتی از سیستم اپتیکی چشم است که در آن چشم نمیتواند اشعه های موازی را روی فووئا فوکوس کند(3و14). نزدیک بینی و دور بینی حالت هایی از خطای انکساری هستند که در آن سیستم نوری چشم اشعه موازی نور را به ترتیب در قدام و خلف فووئا متمرکز می کند و باعث تاری دید می شود(14). دوربینی خفیف تا متوسط می تواند به وسیله تطابق در افراد جوان تا میانسال برطرف شود، در نتیجه درجه های پایین دوربینی تا زمان بروز پیرچشمی در دوران میانسالی اغلب مورد توجه قرار نمی گیرد(14و5). نزدیک بینی منجر به تاری دید در هر سنی می شود و شایع ترین خطای انکساری در کودکان و بزرگسالان در بسیاری از کشورها  است. آستیگماتیسم حالتی از خطای انکساری است که در نتیجه انحنای غیر طبیعی قرنیه چشم بوده و باعث اعوجاج تصاویررتینی میشود . این عارضه بسیار شایع است  و معمولا از هنگام تولد وجود دارد (15). تاری دید ناشی از عیب انکساری بوسیله عینک ، لنزهای تماسی یا جراحی انکساری اصلاح می شود، با این وجود شیوع بالای عیوب انکساری و هزینه های اصلاح انکساری باعث می شود این شرایط در بسیاری از نقاط جهان به یک معضل اساسی در حوزه سلامت عمومی و اقتصادی تبدیل شود(16)

شیوع عیوب انکساری در مطالعات مختلفی در گذشته بررسی شده است.در مطالعه ای در ارومیه، شیوع دور بینی 9/7 درصد ، 2/32 درصد نزدیک بین، 1/8 درصد آستیگماتیسم و 3/47 درصد عیوب انکساری ترکیبی بوده است (9). در مطالعه ای در هند ،ارتباط خطاهای انکساری با سن ، جنس ، آب مروارید و دیابت مورد بررسی قرار گرفت . آنان نشان دادند که شیوع امتروپی با افزایش سن به طور قابل توجهی کاهش می یابد  و شیوع نزدیک بینی و نزدیک بینی بالا به طور قابل توجهی با افزایش سن افزایش یافته و به طور قابل توجهی با اسکلروزیس هسته لنز همراه است (13). در مطالعه برزیل نزدیک بینی در بین افراد 30 تا 39 سال بیشترین شیوع (29.7درصد)و کمترین شیوع در بین کودکان زیر 10 سال را داشت (3.8درصد ). در مقابل دوربینی  در میان شرکت کنندگان زیر 10 سال بیشترین شیوع(9/86درصد) و کمترین شیوع آن در دهه چهارم (5/32درصد)وجود داشت (17). در مطالعه آلمان،  نزدیک بینی حدود 35.1 درصد ، هیپروپیا 31.8 درصد ، آستیگماتیسم 32.3 درصد و آنیزومتروپی 5/13 درصد برآورد شد(13و14). شیوع نزدیک بینی با افزایش سن کاهش یافته ، در حالی که شیوع هایپروپی ، آستیگماتیسم و آنیزومتروپی افزایش یافته است (11).

به علت متفاوت بودن عامل اصلی عیوب انکساری با تغییرات سنی و توام شدن احتمال عیوب انکساری با بعضی از بیماری های چشمی یا سیستمیک، علی رغم انجام مطالعات مختلف در مورد شیوع عیوب انکساری و عوامل موثر بر آن، هنوز اطلاعات در خصوص توزیع و عوامل موثر بر ایجاد عیوب انکساری به طور کامل نمی باشد (16و13).با توجه به نبود مطالعه مشابه ، لذا این مطالعه با هدف تعیین شیوع عیب انکساری و عوامل موثر بر آن در شهر زاهدان انجام شد . 

-1 بین شیوع عیب انکساری و جنسیت ارتباط وجود دارد.

2- بین شیوع عیب انکساری و  سن ارتباط وجود دارد.

3- بین عیوب انکساری  با بیماری های سیستمیک ارتباط وجود دارد.

4- بین عیوب انکساری و نوع تغذیه غالب افراد ارتباط وجود دارد.

5- بین عیوب انکساری  با میزان تحصیلات ارتباط وجود دارد.

6- بین عیوب انکساری  با میزان مطالعه و کار با کامپیوتر ارتباط وجود دارد.

7- بین عیوب انکساری با مصرف مشروبات الکلی ارتباط وجود دارد.

بررسی فراوانی عیوب انکساری و عوامل مرتبط بر آن در شرکت کنندگان مطالعه کوهورت بزرگسالان زاهدان

- تعیین شیوع عیب انکساری نزدیک بینی در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان

2- تعیین شیوع عیب انکساری دوربینی در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان

3-- تعیین شیوع عیب انکساری آستیگماتیسم در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان

4-- تعیین شیوع پیرچشمی در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان

5- تعیین شیوع عیب انکساری در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان بر اساس جنسیت

6- تعیین شیوع عیب انکساری در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان بر اساس سن

7- تعیین ارتباط بین عیوب انکساری  با بیماری های سیستمیک

8- تعیین ارتباط بین عیوب انکساری و نوع تغذیه غالب افراد

9- تعیین ارتباط بین عیوب انکساری  با میزان تحصیلات

10- تعیین ارتباط بین عیوب انکساری  با میزان مطالعه و کار با کامپیوتر

11- تعیین ارتباط بین عیوب انکساری با مصرف مشروبات الکلی

-میزان شیوع عیب انکساری نزدیک بینی در بین افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان چقدر می باشد؟

2- میزان شیوع عیب انکساری دوربینی در بین افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان چقدر می باشد؟

3- میزان شیوع عیب انکساری آستیگماتیسم در بین  افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان چقدر می باشد؟

4- میزان شیوع پیرچشمی در بین  افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان چقدر می باشد؟

5- میزان تیزبینی در بین افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان چقدر می باشد؟

-6 میزان شیوع عیب انکساری در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان بر اساس جنسیت چقدر می باشد؟

7- میزان شیوع عیب انکساری در افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت زاهدان بر اساس سن چقدر می باشد؟

8- میزان ارتباط بین عیوب انکساری  با بیماری های سیستمیک چگونه است؟

9- میزان ارتباط بین عیوب انکساری و نوع تغذیه غالب افراد چگونه است؟

کلیه کلینیک های چشم ،بیمارستانها ،ادارات آموزش پرورش .....

 نزدیک بینی : نزدیک بینی یا مایوپیا یک عیب انکساری بینایی است و هنگامی رخ میدهد که شخص در دیدن اشیای دور دچار اشکال شود(14).

دوربینی: دوربینی یا هایپروپیا یک عیب انکساری بینایی است و هنگامی رخ میدهد که فرد در دیدن اشیای نزدیک دچار اشکال شود(5).

آستیگماتیسم: آستیگماتیسم یک عیب انکساری بینایی است که در نتیجه انحنای غیر طبیعی قرنیه چشم که باعث اعوجاج تصاویر میشود رخ میدهد (15).

مقطعی کوهورت گذشته نگر

معیار ورود:

افرادی که به مرکز مطالعه سلامت زاهدان مراجعه کرده اند.

داشتن سن بالای 35 سال

ساکن بودن در شهر زاهدان

معیار خروج:

سابقه جراحی عیوب انکساری چشمی یا هر بیماری چشمی تاثیرگزار در مطالعه

میزان دید اصلاحی کمتر از 8/10

حجم  نمونه مطالعه حاضر به روش سرشماری و براساس همه افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت تعداد 10000نفر می باشد . 

سرشماری (افراد مراجعه کننده به مرکز سلامت زاهدان )

- پرسشنامه که شامل سن ، جنس ، سابقه بیماری های خانوادگی ،سابقه بیماری های چشمی، و تست های حدت بینایی اصلاح نشده دور و نزدیک ،عینک قبلی ورتینوسکوپی است

2- رتینوسکوپ برای تعیین مقدار عیب انکساری به روش ابجکتیو

3- دستگاه اتورفرکتومتر نایدک جیت تعیین مقدار عیب انکساری

4- چارت بینایی دور برای تعیین تیزبینی دور

5- چارت بینایی نزدیک برای تعیین تیزبینی نزدیک

در این مطالعه کوهورت که بر روی مراجعه کنندگان  به مرکز مطالعه سلامت  شهر زاهدان صورت گرفت تعداد 10000 مورد بررسی قرار گرفتند. نمونه گیری به صورت سرشماری انجام شد و تمام افراد مراجعه کننده به مرکز مطالعه سلامت وارد مطالعه شدند . ابتدا میزان تیزبینی حدت بینایی افراد با استفاده از چارت پروژکتور که برای فاصله 6 متری تنظیم شده است، به صورت تک چشمی و دو چشمی و تحت روشنایی استاندارد اندازه گیری شد. در این تست از معیار اسنلن جهت ثبت تیزبینی استفاده شد. میزان خطای انکساری افراد با دستگاه اتورفرکتومتر نایدک مورد ارزیابی قرار گرفت .همچنین بااستفاده از رتینوسکوپ بتا هاین میزان خطای انکساری افراد را به دست آوردیم . سپس با استفاده از روش سابجکتیو خطای انکساری افراد اصلاح و با استفاده از تست رد –گرین اصلاح انکساری بالانس شد و میزان تیزبینی  تصحیح شده نیز برای هر فرد ثبت شد. میزان اسفر معادل بین 5./0- تا 5./0+ دیوپتر به عنوان امتروپ،کمتر از 5/0- دیوپتر به عنوان نزدیک بین،کمتر از 5- دیوپتر به عنوان نزدیک بینی بالا ،بیشتر از 5./0+ دیوپتر به عنوان دوربین ،کمتر از 5./0- دیوپتر خطای استوانه ای به عنوان آستیگماتیسم و اختلاف بیشتر از 1 دیوپتر بین دو چشم به عنوان آنیزومتروپی در نظر گرفته شد. فاکتورهای محیطی مانند بیماری های سیستمیک، سن، جنس ، نوع تغذیه، داروها، تحصیلات، شغل، مصرف سیگار در پرسشنامه های جداگانه از کلیه شرکت کنندگان در طرح اخذ و ثبت شده است.

آزمون رگرسیون لجستیک

کدهای اخلاقی بر اساس فرم اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی های انسانی (دفترچه شماره 3)و شامل کدهای ذیل است.

13تا 17: کسب رضایت آگاهانه و آزادانه از آزمودنی انسانی 

بند 21:  رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها 

بند 27-29: اطلاع از نتایج مطالعه برای افراد شرکت کننده و انتشار نتایج به طور صادقانه

با توجه به طولانی بودن تست ها ممکن است بیماران همکاری لازم را نداشته باشند که با توجیه کافی این مشکل برطرف خواهد شد.

افرادی که به دلیل کهولت سن ، بیسوادی و با اختلالات دیگر قادر به همکاری نبودند

عیب انکساری

نزدیک بینی

دوربینی

آستیگماتیسم

1.  Broman AT, Muffoz B, Rodriguez S. The impact of visual impairment and eye disease on vision      related quality of life in a Mexican-American population: Projector VER. Invest Optim Vis Sci 2002; 43: 3393-8.

 2.  Swanson MW, Mc Gwinn G. Visual impairment and functional status from the 1995. National Health Interview Survey on Disability Ophthalmic Epidemiol 2004; 11: 227-39.

 3. Swirling C, Whitten PS, Davis CS. Occupational injuries among older workers with visual, auditory, and other impairments: a validation study. Occupy Environ Med 1998; 40:720.

 4. Roberts I, Norton R. Sensory deficit and the risk of pedestrian injury. Inl Prev 1995; 1:12-.

5. World Health Organization. Vision 2020: global initiative for the elimination of avoidable blindness. Fact Sheet No 1213. Geneva: WHO; 2000.

6- Dandona R, Dandona L. Refractive error blindness. Bull World Health Organ 2001;79:237-243.

7 . Fotouhi A, Hashemi H, Khabazkhoob M, Mohammad K. The prevalence of refractive errors among schoolchildren in Dezful, Iran. Br J Ophthalmol 2007; 91: 287-92.

8 . Yekta AA, Fotouhi A, Hashemi H, Dehghani C, et al. Prevalence of Refractive Errors among Schoolchildren in Shiraz, Iran. Clinical and Experimental Ophthalmology 2010; 38: 242-248.

9. Sharifo N, Samadi,N. Extensive study of various refractive errors in patients referred to the ophthalmology clinic of Imam Khomeini Hospital in Urmia. Urmia Medical Journal2008;20: 181-185.

10- Bourne R. Prevalence of refractive error in Bangladeshi adults: Results of the National Blindness and Low Vision Survey of Bangladesh. Ophthalmology2004; 111:1150-1160.

11. Mirshahi A, Hoehn R, Adler M, Kotler U B, Wild P, Blankenberg S, Pfeiffer N. The Prevalence of Refractive Errors in Germany. ARVO Annual Meeting2012; 53:2312.

12. Doostdar A، Golestani Y، Kamali M، Khabazkhoob M، Esmaili M. Prevalence of Refractive Errors in 6-7 Years Old Children in the City of Fasa, Iran. Journal of Mashhad Paramedical and Rehabilitation Sciences2016;2.

-13Prema Raju; S. Ve Ramesh; Hemamalini Arvind. Prevalence of Refractive Errors in a Rural South Indian Population December 2004, Vol.45, 4268-4272.

..................

امروزه بیماری های واگیر به طرز چشمگیری رو به افزایش است .لذا  بر آن شدیم قدم مثبتی در جهت ارتقا سلامتی و افزایش طول عمر مفید هموطنان عزیز کشورمان برداریم .بر این اساس طرحی پایریزی شد که در آن بیماریهای مزمن غیرواگیر که بیشترین علت مرگ و میر را در بر میگیرندشامل سرطان ،بیماری های قلبی ،سکته مغزی ،بیماریهای تنفسی ،کلیوی ،کبدی و اختلالات شایع اعصاب و روان را مورد بررسی قرار داده ،عوامل خطر آنها را شناسایی کنیم و با انجام مطالعات م داخله ای در نژادها و قومیت های مختلف  ایرانی آنها را کاهش دهیم .نتایج این مطالعات به افزایش طول عمر مفید و تقویت سلامتی شما عزیزان کمک می کند .

ابتدا پزشک و همکاران با شما مصاحبه و شما را معاینه خواهند کرد.بعد با رعایت اصول بهداشتی 15 میلی لیتر از وریدتان ،چند تار مو و چند ناخن برای آزمایشات گرفته خواهد شد

با ازمایش خون قند چربی ازمونهای کبدی  انجام می شود . نتایج بیانگر اهمیت سلامتی شماست که یک تا دو روز بعد داده می شود . از مزایای مهم طرح اهمیت ان در افزایش سلامت فرزندان و نسل اینده است که با یاری و همکاری یکدیگر بتوانیم اینده سالمتری فراهم کنیم

ندارد

چنانچه حس کردید پس از نمونه گیری دچار مشکلی هستید به پزشک مصاحبه کننده اطلاع دهید تا اقدامات تشخیصی درمانی را به صورت رایگان برایتان انجام دهد.

ندارد

ندارد

اطلاعات شخصی و نتایج فقط در اختیار خو فرد قرار می گیرد

به صورت کامل انجام می گیرد

محفوظ است

اینجانب ...........فرزند.......ش ش ............ساکن شهرستان ........با مطالعه و اگاهی از مندرجات این برگه با رضایت به مجریان این طرح اجازه می دهم .پس از کامل کردن پرسشنامه نمونه گیری لازم را انجام داده و از نمونه جمع اووری شده در بررسی ژنتیک مربوط به سلامت استفاده گردد