بررسی ارتباط بین پلی مورفیسم های ژن CTSB و ریسک ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک درمقایسه با افراد سالم در شهر زاهدان

ما در این پایان نامه با کد ثبتی 11191 به بررسی ارتباط بین پلی مورفیسم های ژن CTSB و ریسک ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک درمقایسه با افراد سالم در شهر زاهدان می پردازیم. در این طرح بعد از کسب مجوز اخلاقی از کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی زاهدان و دریافت رضایت نامه از بیماران وگروه کنترل، از کلیه افرادی که در مطالعه ما وارد شده اند به میزان تعیین شده در پروپوزال به جهت آنالیز پارامترهای بیوشیمیایی توسط تکنیک اسپکتروفتومتری و نیز استخراج DNA، خون گیری می شود. در مرحله بعد DNA افراد از این نمونه ها به روش salting out استخراج شده و سپس با استفاده از پرایمرهای اختصاصی طراحی شده به کمک روش PCR ناحیه پلی مورفیک مد نظر تکثیر می گردد. سپس به جهت تعیین ژنوتایپ هر فرد به میکروتیوب حاوی محصول PCR هر فرد، آنزیم برش دهنده ویژه آن جایگاه را وارد می کنیم. سپس در مرحله بعد با روش ژل الکتروفورز، محصول، روی ژل آگارز 2 درصد لود و تفکیک صورت می گیرد. در انتها به کمک دستگاه ژل داک خوانش می گردد. دیتای حاصله در نرم افزار SPSS V27 وارد و آنالیز می شود.

In this thesis with registration code 11191, we investigate the Association between CTSB gene polymorphisms and the risk of polycystic ovary syndrome in comparison with healthy people in Zahedan city. In this thesis, after obtaining ethical permission from the ethics committee of the Zahedan University of Medical Sciences, from all the people included in our study, blood will be taken in the amount determined in the proposal for the analysis of biochemical parameters by spectrophotometric technique and DNA extraction. In the next step, the DNA of individuals is extracted from these samples by the ''salting out'' method and then amplified by the PCR method of the desired polymorphic region using specially designed primers. Then, in order to determine the genotype of each individual, we insert the special cutting enzyme of that position into the microtube containing the PCR product of each individual. In the next step, the product is loaded and separated on 2% agarose gel by gel electrophoresis technique. At the end, it is read with the ''gel doc'' device. The resulting data is entered and analyzed in SPSS V27 software.

سندرم تخمدان پلی ­کیستیک(PCOS)  که به آن سندروم Stein-Leventhal نیز گفته می‌شود، یکی از شایع ترین اختلالات غدد درون ریز و متابولیک در زنان در سن باروری است (1). PCOS زمانی رخ می‌دهد که فولیکول ها تخمک گذاری نمی‌کنند و تجمع فولیکول های نابالغ در تخمدان را منجر می‌شود (2). پاتوژنز و علل بروز PCOS هنوز به طور کامل مشخص نشده است اما مطالعات نشان می‌دهند که این یک بیماری چند عاملی است و عوامل مختلفی مانند مقاومت به انسولین، هیپرآندروژنیسم، عوامل محیطی، ژنتیکی و اپی ژنتیکی و سبک زندگی در بروز آن نقش دارند (1). اصلی ترین تظاهرات بالینی PCOS شامل قاعدگی غیرطبیعی، هیرسوتیسم، آکنه، ناباروری و چاقی است (3). درصورتیکه زنان 2 مورد از 3 معیار (الیگومنوره / آمنوره، هیپرآندروژنیسم و وجود PCO  در سونوگرافی) را داشته باشند، به عنوان PCOS تشخیص داده می‌شوند (2).

PCOS با مجموعه ای از ناهنجاری های تولید مثلی از جمله ترشح ناکافی گنادوتروپین، هیپرآندروژنیسم، عدم تخمک گذاری و مورفولوژی تخمدان پلی کیستیک مشخص می‌شود. منابع سطوح اضافی آندروژن در PCOS تخمدان ها و غدد فوق کلیه هستند.PCOS  معمولا با هیپرانسولینمی و چاقی همراه است. حدود 30-60% از بیماران PCOS  از چاقی رنج می‌برند و حدود 95% از آن ها مقاومت به انسولین دارند (4). این مقاومت به انسولین می‌تواند به دیابت نوع 2، سندروم متابولیک، فشارخون بالا، چاقی، بیماری عروق کرونر قلب، نارسایی کلیه و عدم تخمک گذاری منجر شود (2).درمان PCOS بسته به شدت و عوامل همراه آن در بیماران مختلف، متفاوت است. درمان استاندارد PCOS همراه با بی نظمی قاعدگی و هیپرآندروژنیسم، مصرف قرص های ضد بارداری به صورت خوراکی است. به طور همزمان، ویژگی های متابولیک با متفورمین، دارویی که برای کاهش سطح قند خون در دیابت نوع دوم استفاده می‌شود، مدیریت می‌شوند. اگرچه این داروها موثرهستند، اما دارو باید به طور منظم مصرف شود و ممکن است عوارض جانبی خفیف تا شدید داشته باشد. از طرفی این داروها مشکل را ریشه ای درمان نمی‌کنند و فقط علائم را کاهش می‌دهند. بنابراین یک برنامه درمانی که PCOS  را درمان می‌کند و دارای اثر طولانی مدت است، مورد نیاز است (2). شیوع PCOS  بسته به تعاریف مختلف حدود 5-20 % در نظر گرفته می‌شود (5). در بین زنان در ایران، شیوع این بیماری  7/1تا 14/6 درصد گزارش شده است (6). بیماری های متابولیک مانند PCOS، دیابت نوع دو­ (T2D)، چاقی ­(OBE) و بیماری قلبی عروقی(CVD)  با ناباروری زنان (FI) مرتبط است. همچنین به طور متقابل PCOS با اختلالات متابولیک، مثل T2D، OBE و CVD مرتبط است، اما علت ارتباط و ویژگی­ های مولکولی آن ها هنوز به طور کامل شناخته نشده است (7). ژن های مشترک با بیان متفاوت، در PCOS و بیماری های متابولیک بررسی شده اند. در سطح مولکولی، دو ژن TCF7L2 و KCNJ11 ارتباط نزدیکی با ایجاد T2DM و PCOS دارند (8). بیان برخی ژن ها مانند YTHDC1، ARID4B، CCDC71L، OVOL2 و CYBB در PCOS، OBE وCVD کاهش می یابند، برعکس PCOS درتنظیم مثبت برخی ژن ها مانند ZFYVE16، LONRF2A، ZFYVE1 و... با چاقی وCVD مشترک است. ژن هایی مانند SYN2 و  ESYT3نیز در بین PCOS، T2D و CVD مشترک اند (9). علاوه بر آن که این سندرم با دیس لیپیدمی و سرطان آندومتر در ارتباط است، شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد ژن‌هایINS VNTR ، CYP11alpha ، CYP17 ، CYP19 ، IL-1β، IL-1Ra، TP53 و FSHR  نیز با این سندرم مرتبط هستند (10-14).  مطالعات نشان دادند هیچ ارتباط آشکاری از PCOS با سرطان پستان وجود نداشت، اگرچه شیوع بالای اختلال عملکرد متابولیک ناشی از چاقی یک وجه مشترک برای هر دو بیماری است (15). مطالعات اخیر بر اساس اطلاعات حاصل از تجزیه و تحلیل شبکه تعامل پروتئین-پروتئین (PPI) نشان می‌دهدکه میگرن، اسکیزوفرنی، اختلال افسردگی، چاقی و فشار خون بالا، همراه با دوازده بیماری دیگر، به شدت باPCOS مرتبط هستند. شناسایی مسیرهای مهم مانند بیوژنز ریبوزوم، پردازش و ارائه آنتی ژن و میتوفاژی، نقش آن ها را در ارتباط بینPCOS  و میگرن، اسکیزوفرنی و فشار خون بالا نشان می‌دهد (16). درزنان مبتلا به PCOS،وجود ناهنجاری های ژنتیکی به طورگسترده کشف شده است و نشان داده شده که ژن های متعددی در ایجاد این بیماری، ازطریق بروزجهش ها یا پلی مورفیسم ها نقش دارند (17). بسیاری از ژن ها به طور مستقیم یا غیر مستقیم به پیشرفت این بیماری کمک می‌کنند (5). یکی از این ژن ها CTSB است که کاتپسین B را کد می‌کند و بر روی بازوی کوتاه کروموزوم 8 (8p22-p23.1) قراردارد (18). کاتپسین B یک سیستئین پروتئاز از خانواده پاپائین است که به طور معمول در لیزوزوم ها قرار دارد و در گردش پروتئین های درون سلولی وخارج سلولی نقش دارد و نقش های مختلفی نیز در حفظ متابولیسم طبیعی سلولها ایفا می‌کند.  به علاوه این پروتئاز در شرایط پاتولوژیک نیز نقش دارد. در شرایط بیماری، افزایش بیان کاتپسین B در هر دو سطح ژن و پروتئین می‌تواند رخ بدهد (19).کاتپسین B همچنین در تنظیم التهاب نقش دارد (20). یکی از مکانیسم های احتمالی که توسط آن کاتپسین B به التهاب کمک می‌کند، از طریق توانایی آن درفعال کردن سایتوکاین های پیش التهابی است. شواهد فزاینده ای وجود دارد که نشان می‌دهد کاتپسین B در فعال سازی پروکاسپاز-1 و بلوغ IL-1b و IL-18 نقش دارد (21). به علاوه کاتپسین B به طور قابل توجهی با IL-6 پلاسما ، IL-8، TNF-a و CRP سرم در ارتباط است (22). التهاب مزمن با درجه پایین به عنوان یک عامل کلیدی در پاتوژنز و توسعه  PCOS پیشنهاد شده است (23). تغییر محیط التهابی در مایع فولیکولی بیماران PCOS منجر به فعال شدن مسیر التهابی در سلولهای گرانولوزا می‌شود که به عنوان یک عامل مهم برای ایجاد علائم نامطلوب در بیماران عمل می‌کند (24). بیماران PCOS غلظت بالاتری از IL-8، IL-6 و TNF-a در مقایسه با گروه کنترل دارند (23). به علاوه IL-1b و IL-18 نیز در مایع فولیکولی بیماران PCOS  و سطوح پروتئین CRP و تعداد گلبولهای سفید درخون محیطی بیماران به طور قابل توجهی افزایش می یابد (24).  نشان داده شده است که افزایش آندروژن ،استرس شبکه آندوپلاسمی(ERS) را در سلول های گرانولوزای بیماران مبتلا به PCOS فعال می‌کند و این نقش مهمی در فیزیولوژی و پاتولوژی تخمدان دارد. مقاومت به انسولین،هیپرآندروژنیسم ، التهاب و استرس اکسیداتیو همگی با PCOS مرتبط هستند و ارتباط نزدیکی نیز با استرس ER دارند (25). از طرفی نشان داده شده است که فعال شدن استرس ER باعث افزایش فعالیت کاتپسین B می شود و مهار آن، فعالیت کاتپسین B را کاهش می‌دهد (26). پیروپتوز یک نوع مرگ سلولی برنامه ریزی شده التهابی است که با آزاد سازی بیش ازحد سایتوکاین های پیش التهابی منجر به التهاب می‌شود که ممکن است با پاسخ های التهابی مرتبط با PCOS همراه باشد. NLRP3 یک پروتئین حیاتی است که مسئول فعال شدنinflammasome  NLRP3 است که منجر به تولید سایتوکاین های التهابی و پیروپتوز متعاقب آن می‌شود. inflammasome  NLRP3 همچنین باعث ایجاد یکسری از آسیب های ناشی از هیپرآندروژن در تخمدان می‌شود از جمله پیروپتوز، آپوپتوز، اختلال عملکرد تخمدان و فیبروز.بیان پروتئین NLRP3 در بیماران مبتلا به PCOS افزایش می یابد (27). کاتپسین B با NLRP3  در سطح شبکه آندوپلاسمی تعامل دارد و برای فعال سازی inflammasome NLRP3 مورد نیاز است (28). یکی دیگر از راه هایی که ممکن است کاتپسین B بر روی بیماری PCOS اثر بگذارد، از طریق تاثیر آن بر روی آپوپتوز واتوفاژی است. نقش اتوفاژی و آپوپتوز سلول های گرانولوزای تخمدان (GCs) درپاتوژنزPCOS درسال های اخیرتایید شده است. درتخمدان، اووسیت ها نمی‌توانند بدون اتوفاژی رشد کنند و هنگامی که اتوفاژی سلول فولیکول معیوب باشد، می‌تواند منجر به ناباروری در جنس مونث شود (3). در سیر بیماری PCOS، در بعضی سلول ها مانند سلول های گرانولوزا اتوفاژی تحریک می‌شود (فعال سازی اتوفاژی همراه با التهاب دربیماران PCOS، از طریق افزایش پروتئین هسته ای (HMGB1) که باعث تحریک اتوفاژی درسلولهای گرانولوزا و مرگ آن ها می‌شود) در حالیکه در بعضی دیگر از سلول ها مانند سلول های تکا، اتوفاژی سرکوب می‌شود. بنابراین به نظرمی‌رسد مهار یا فعال شدن اتوفاژی، بسته به نوع سلول های آسیب دیده، می‌تواند اثر متفاوتی در پیشرفت PCOS داشته باشد (29). در مطالعه ای نشان داده شده است که فعالیت و عملکرد CTSB دربافت های مختلف متفاوت است و همچنین در اتوفاژی که یک مکانیسم سلولی محافظ است، نقش مهمی دارد (30).  برای مثال، در یک مطالعه درصد سلول های گرانولوزای آپوپتوتیک در بیماران مبتلا به PCOS به مراتب بیشتر از گروه کنترل گزارش شد (31). درمدل حیوانی نشان داده شده است که مهار CTSB در سلولهای گرانولوزا با کاهش TNF-a، کاسپاز8، کاسپاز3 وتنظیم مثبت Bcl2 ، میزان آپوپتوز سلولی را کاهش می‌دهد. به علاوه کاهش CTSB با تنظیم بیان Myc وcyclin D2 و فعال کردن مسیرهای p-Akt وp-ERK باعث افزایش تکثیر و تعداد سلولهای گرانولوزا می‌شود (32). همچنین CTSB مسیر آپوپتوز با واسطه میتوکندری را با تنظیم بیان Bcl2در موش هایی که از آسیب مغزی تروماتیک رنج می بردند، فعال کرد(33) . به علاوه نشان داده شده است که CTSB در آپوپتوز ناشی از فاکتور نکروز تومور (TNF) در سلول های تومورنیزنقش دارد (34). قابل توجه است که در گاو، سطوحmRNA  این ژن در سلول‌های کومولوس اطراف تخمک‌های با کیفیت پایین به طور قابل‌توجهی بالاتر از آن‌هایی بود که در اطراف تخمک‌های با کیفیت خوب بودند، که نقش کلیدی آن را در کنترل کیفیت تخمک نشان می‌دهد. در مهره‌داران تخم‌زا مانند ماهی و مرغ، پروتئینازهای لیزوزومی مانندCTSB  به‌خاطر عملکردشان در پردازش و استفاده از پیش‌سازهای زرده سنتز شده توسط کبد،در فولیکول‌های تخمدان شناخته می‌شوند و پروتئین‌ها و لیپیدهای حاصل برای حفظ رشد طبیعی تخمک و جنین ضروری هستند. علاوه بر این، شواهد انباشته ای در ماهی وجود دارد که نشان می دهد میزان  بیان ژن CTSB ارتباط نزدیکی با کیفیت تخم و جنین دارد ، زیرا CTSB به عنوان یک پروتئیناز لیزوزومی حیاتی و مسئول تخریب و جذب پیش سازهای زرده عمل می کند و فعالیت هایی مانند تکثیر و آپوپتوز سلول های سوماتیک و تخمک ها را تنظیم می‌کند (35). کوپروفاژی یک رفتار غریزی در خرگوش است که اثرات مهمی بر رشد و عملکرد تولید مثلی دارد. پیشگیری از کوپروفاژی باعث کاهش عملکرد تولید مثلی و آپوپتوز سلول های گرانولوزا از طریق تنظیم ژن CTSB در خرگوش می شود. تجزیه و تحلیل RNA-seq بافت تخمدان خرگوش نشان داد که جلوگیری از کوپروفاژی به طور قابل ‌توجهی باعث کاهش بیان ژن CTSB می شود.  CTSBنقش مهمی در تنظیم تشکیل کمپلکس کومولوس-اووسیت و بلوغ اووسیت ها دارد که متعاقباً بر عملکرد تولید مثل تأثیر می‌گذارد. مطالعات بیشتر نشان داد که CTSB تکثیر سلول های گرانولوزای خرگوش (GCS) را تسریع کرده و از آپوپتوز جلوگیری می‌کند. بیان بیش از حد CTSB باعث افزایش ترشح پروژسترون و استرادیول، از طریق تنظیم مثبت CYP19A1 می شود در حالی که مهار CTSB باعث کاهش ترشح پروژسترون از طریق کاهش ژن Star می شود (36). همانطور که اشاره شد، مطالعات ذکر شده نقش متناقضی برای CTSB در القاء یا مهار آپوپتوز در مدلهای حیوانی مختلف گزارش کرده اند، و همچنان تعیین نقش این پروتئین در مکانیسم های مرگ سلولی نیاز به مطالعات بیشتری دارد.

پلی مورفیسم تک ‌نوکلئوتیدی یا همان SNP یک تغییر در دنباله DNA است که در یک نوکلئوتید (A,C،G,T) در ژنوم بین افراد یک گونه بیولوژیکی یا بین یک جفت کروموزوم در یک فرد این نوکلئوتید تفاوت دارد (37). SNP، معمول‌ترین نوع گوناگونی ژنتیکی بین انسان‌هاست. این پلی مورفیسم های تک نوکلئوتیدی ممکن است در دنباله ی کد شونده در ژن‌ ها و یا مناطق غیر کدکننده در ژن‌ها اتفاق بیفتند. وقتی که SNP‌ها درون ژن یا در یکی از منطقه‌های تنظیمی نزدیک ژن واقع می‌شوند، احتمال دارد که با اثر گذاشتن روی کارکرد ژن، نقش مستقیم‌تری در بالا بردن یا کاهش ریسک ابتلا بیماری داشته باشند؛ مثلا یک تغییر در رشته DNA می‌تواند به تغییر در دنباله پروتئینی که از آن تولید می‌شود منجر شود، یا ممکن است باعث شود پروتئین پیش ازآن که تمام پروسه ی رونویسی خود را طی کند، به کدون پایان برسد و این باعث خاتمه ی زودرس سنتز پروتئین شود. هم چنین SNP هایی که در نواحی کدکننده پروتئین نیستند ممکن است بر اسپلایسینگ ژنی، اتصال فاکتور رونویسی، تخریب RNA پیام رسان یا توالی RNA غیرکدکننده تأثیر بگذارند. بیان ژن تحت تأثیر این نوع  SNPها ممکن است در محل بالادست یا پایین دست ژن باشد.  SNPها می­توانند باعث افزایش ریسک بروز بیماری ‌هایی ازجمله سرطان گردند و یا با تغییر در ساختار انواع RNA ها در استعداد بروز بسیاری از بیماری ‌ها دخالت داشته­ باشند (38). SNP ها در نواحی کدکننده به دو دسته تقسیم می ­شوند (39). دسته اول تغییری را در آمینواسید های پروتئین ایجاد نمی­کند، اما همچنان می­تواند از طرق دیگر بر عملکرد نهایی تاثیر گذار باشد. این چند شکلی یا پلی مورفیسم مترادف یا هم معنی نامیده می‌شود. دسته دوم جایگزینی غیر­مترادف یا غیر هم معنی است که بر اساس تقسیم ­بندی­ های رایج به دو دسته تقسیم می­ شوند؛ الف) پلی مورفیسم نقطه­ ای بدمعنی، تغییر در یک باز آلی می­باشد که باعث تغییر آمینواسید و در نتیجه تخریب عملکرد پروتئین و ایجاد بیماری می­شود. ب) پلی مورفیسم نقطه ­ای بی­معنی؛ می ­تواند باعث ایجاد یک کدون پایان نابه­جا یا کدون بی ­معنی در فرایند رونویسی mRNA شود که نهایتا منجر ­به تولید پروتئین غیر­فعال می­گردد. تغییرات و تفاوت ها در توالی DNA انسانی می‌تواند بر چگونگی توسعه بیماری و پاسخ به پاتوژن ها، مواد شیمیایی، داروها، واکسن ها و دیگر عوامل تاثیرگذار باشد. گزارش های متعددی از ارتباط SNP ها با بیماری PCOS وجود دارد (40, 41). همچنین مطالعات اخیر ارتباط SNP های ژن CTSB را با بروز برخی بیماری ها و علایم آن نشان می دهد (42, 43). پیش بینی می‌ شود پلی مورفیسم های تک نوکلئوتیدی این ژن می‌تواند بیان آن را تغییر دهد. فراوانی آلل مغلوب یا MAF به فرکانس آلل پایین‌تر اشاره دارد (نسبت دومین آلل رایج از بین دو آلل در یک مکان ژنتیکی و در یک جمعیت) و می‌تواند بر اساس جمعیت متفاوت باشد.SNP  اول ما rs12898 G/A است که در ناحیه 3UTR ژن CTSB قرار دارد و MAF آن بر اساس اطلاعات بدست آمده از پروژه 1000 Genome برابر است با A=0.4703. در SNP دوم ما rs8898 T/C در ناحیه 3UTR ژن CTSB قرار دارد و MAF آن بر اساس اطلاعات بدست آمده ازپروژه 1000 Genome برابر است با C=0.4097. همچنین SNP rs3779659 C/T در ناحیه اینترونیک ژن CTSB قرار دارد و MAF آن بر اساس اطلاعات بدست آمده از پروژه 1000 Genome برابر است با T=0.0593. مطالعات اخیر جایگاه های تعیین شده مطالعه ما را در جمعیت­ های مختلف بررسی نموده ­اند و از این جهت جهش مربوط به آن اهمیت بالایی را نشان داده است.

 با توجه به شیوع بالای PCOS ، بر آن شدیم تا میزان شیوع پلی­مورفیسم­ های تک نوکلئوتیدی احتمالی rs12898، rs8898 و rs3779659 را در ژن CTSB در جمعیتی از افراد سالم و بیماران مراجعه کننده به کلینیک ناباروری مولود بیمارستان علی بن ابی طالب شهر زاهدان بررسی کنیم. بدیهی است شناخت جایگاه ­های ژنی موثر در بروز این بیماری، کمک شایان توجهی به روند درمان و تشخیص به موقع این اختلال تهدید کننده ­ی سلامت جامعه­ در آینده خواهد نمود.

مروری بر مطالعات گذشته

• Chao Chen  و همکاران در سال 2021 طی مطالعه ای دریافتند که کاتپسین B ، آپوپتوز و تکثیر سلولهای گرانولوزای موش را در شرایط آزمایشگاهی تنظیم می‌کند. آنها نشان دادند که خاموش کردن CTSB با کاهشTNF-a ،کاسپاز8، کاسپاز3 و تنظیم مثبت Bcl2 ،سرعت آپوپتوز اولیه و کل را کاهش می‌دهد. به علاوه نشان دادند کاهش CTSB، تکثیر سلولی را بهبود می‌بخشد ، بر پیشرفت چرخه سلولی درGC های موش تاثیر می‌گذارد و با فعال کردن مسیرهای فسفورریلاسیون ERK وAkt ، باعث تکثیرGC های موش می‌شود. بعلاوه استروئیدوژنز و بیان ژن های مرتبط با اتوفاژی نیزبا کاهش CTSB در GC های موش، درشرایط آزمایشگاهی تغییر می‌کند. در نهایت آنها به این نتیجه رسیدند که CTSB به عنوان یک عامل پروآپوپتوتیک عمل می‌کند و با واسطه آپوپتوز، اتوفاژی، تکثیر و استروئیدوژنز، نقش مهمی در فولیکولوژنز درموش های ماده دارد. از این رو،CTSB  می‌تواند یک عامل پیش آگهی بالقوه برای ناباروری زنان باشد (44).
• کاتپسین های سیستئین(CTS ها) در تخریب و بازسازی ماتریکس خارج سلولی نقش دارند و با تبدیل سلولی، تمایز، تحرک و چسبندگی همراه هستند. این عملکردها همچنین با تهاجم و متاستاز سلول های سرطانی مرتبط هستند. اعتقاد بر این است که CTS ها نقش مهمی در تهاجم و متاستاز سرطان تخمدان دارند. بنابراین، CTS ها به عنوان عوامل بالقوه پیش آگهی برای تهاجم سرطان تخمدان در نظر گرفته می شوند و ممکن است به تهاجم سلول های سرطانی تخمدان کمک کنند. Zhang و همکاران، طی مطالعه ای مشاهده کردند که سطوح بیانCTSB، در تومورهای بدخیم تخمدان به طور قابل توجهی بالاتر از سطح بیان،در تومورهای خوش خیم و بافت های طبیعی تخمدان است. بعلاوه نشان داده شد که میانگین زمان بقای بیماران مبتلا به تومورهایی که بیان CTSB منفی را نشان می‌دهند بیشتر از بیماران با بیان CTSB مثبت در تومورها بود، اما این تفاوت از نظر آماری معنی دار نبود (45).

• Cui و همکاران در سال 2019 طی مطالعه ای پلی مورفیسم  rs12898را در ژن CTSB در افراد با سرطان کبد اولیه (PHC) در یک جمعیت چینی با 608 فرد سالم و 608 فرد مبتلا بررسی نمودند. نتایج آن ها نشان داد توزیع سه ژنوتیپ (GG، GA، و AA) CTSB rs12898 بین افراد مورد و شاهد تفاوت معنی‌داری داشت (001/0 > P). CTSB rs12898 با افزایش قابل توجه خطر PHC تحت یک مدل غالب (OR = 1.592, 95% CI = 1.243-2.040, P < 0.001) و تحت یک مدل مغلوب (OR= 1.771, 95% CI = 1.311-2.393, P < 0.001) برای آلل نوع A همراه بود. به طور کلی نتایج نشان می دهد که CTSB rs12898G > A ممکن است در پاتوژنز PHC نقش داشته باشد و ممکن است نشانگری برای حساسیت به PHC باشد (43).
• Saljooghi و همکاران در سال 2023 ارتباط پلی‌مورفیسم‌ CTSB rs12898 G/A را با کارسینوم تیروئید پاپیلاری(PTC)در158 فرد سالم و 156 فرد بیمار بررسی نمودند که نتایج آنها نشان داد بین پلی‌مورفیسم AXIN1 rs12921862 C/A و افزایش خطر PTC در همه مدل‌های ژنتیکی به جز مدل overdominant رابطه وجود داشت. بین پلی مورفیسم CTSB rs12898 G/A و PTC و یافته های آن ارتباطی وجود نداشت (46).
• Tsung-Po Chen وهمکاران درسال 2014 طی مطالعه ای ارتباط 3 پلی مورفیسم را در ژن CTSB (rs12338،rs13332 وrs8898) با خطر و پیشرفت کارسینوم کبدی(HCC)درجمعیتی چینی، در 135 فرد مبتلا به HCC و 520 فرد سالم با روش ریل تایم PCR بررسی نمودند. توزیع ژنوتیپ های CTSB بین افراد سالم و بیماران مبتلا به کارسینومای کبدی نشان داد که آلل GC در rs12338، آللCC در rs13332 و آللGA درrs8898 ،بالاترین ژنوتیپ درهردوگروه بودند. بدین وسیله آنها به این نتیجه رسیدند که ژنوتیپ های rs12338، rs13332، و rs8898 هیچ ارتباطی با نشانگرهای مرتبط با آسیب شناسی بالینی کبد و وضعیت بالینی در بیماران مبتلا به HCC ندارند (47) .

• Xiang Ma و همکاران در سال 2021 درچین، ارتباط چندین پلی مورفیسم مرتبط با ژن CTSB را (rs9009A>T، rs6731T>C، rs1293303G>C، rs1874547C>T، rs3779659C>T، rs17814426C>T و rs148669985C>T) با خطر ابتلا به سرطان معده (GC) و پیش آگهی آن در یک مطالعه موردی- شاهدی با 994 فرد بیمار و 1000 فرد سالم بررسی کردند. نتایج آنها نشان داد که rs6731، rs9009 و rs17814426 با کاهش خطرات سرطان معده همبستگی دارند.( HR = 0.97 و p < 0.001، HR = 0.86 وP = 0.019 ، HR = 0.85 و P = 0.017 به ترتیب) به علاوه آن ها نشان دادند که بین چهار SNP دیگر ژن CTSB یعنی rs1293303 ، rs1874547، rs3779659 و rs148669985 و خطرGC ارتباط معنی داری وجود ندارد(P > 0.05) (48).
• TCP نوعی پانکراتیت مزمن است و یکی از ویژگی های مهم آن، پیشرفت غیرقابل تغییربه دیابت است. Swapna Mahurkar و همکاران تعامل بین واریانت های TCF7L2(یک ژن حساس برای دیابت تیپ 2)  و پلی مورفیسم تک نوکلئوتیدی L26V CTSB را بررسی کردند. داده های آن‌ها نشان می‌دهد که توارث همزمان واریانت های TCF7L2 و پلی مورفیسم تک نوکلئوتیدی CTSB ، ممکن است پیشرفت دیابت را در بیماران مبتلا بهTCP  پیش بینی کند، درحالیکه بین واریانت های TCF7L2 با TCP به تنهایی ارتباطی مشاهده نشد (49).
•  Zhou و همکاران درسال 2022 طی مطالعه ای ارتباط 2 پلی مورفیسم ژن CTSB را با وقوع کاردیومیوپاتی اتساع یافته (DCM) بررسی کردند. این مطالعه مورد-شاهدی شامل 394 شرکت‌کننده بود: 142 بیمار مبتلا به DCM و 252 فرد سالم. DNA از لکوسیت‌های محیطی همه شرکت‌کنندگان استخراج شد و انواع CTSB با استفاده از تکنیک PCR آنالیز و شناسایی شدند. تجزیه و تحلیل داده های آن ها نشان داد که در پروموتر CTSB، واریانت‌های ژنتیکی g.4803T>C (rs1293312) و g.4954 T > A (rs942670850) ریسک فاکتور نبودند یا ارتباط معنی داری با توسعه DCM نداشتند (50).
• Chen Liu و همکاران در سال 2022 طی مطالعه ای دریافتند کاتپسین B ،کاردیومیوپاتی دیابتی DCM ناشی از استرپتوزوتوسین را ازطریق ترویج پیروپتوز باواسطه NLRP3 بدترمی‌کند. آنها برای روشن کردن اینکه آیا تغییر بیان CTSB می‌تواند پیشرفت DCM  راتسکین یا تسریع کند، ژن CTSB را در مدل موشی خاموش کردند و همچنین از یک سیستم انتقال ژن، برای بیان بیش ازحد CTSB استفاده کردند. مطالعه آنها نشان داد بیان CTSB  درقلب و کاردیومیوسیت های موش های DCM افزایش میابد و ناک اوت CTSB پیروپتوز را درقلب موش های DCM  ضعیف میکند و اختلال عملکرد قلبی، فیبروز و التهاب را در این موش ها تسکین می‌دهد (51).
• با توجه به آن که مقاومت به انسولین (IR) عضله اسکلتی برای دیابت نوع 2 (T2DM) حیاتی است، Li وهمکاران، ژن‌ های مهم درگیر در این فرآیند را بر اساس پایگاه‌ داده بیان ژن  (GEO) Omnibusو آزمایش‌ های سلولی آزمایشگاهی شناسایی کردند. آن ها هشت ژن کلیدی موثر شامل CTSB، ESR2، OAT، MSTN، PVALB، MAPK6، PHKB و ATP2B2 را نشان دادند. که در میان آن ها، CTSB  بالاترین ارزش تشخیصی را داشت و بیان آن با مدل ارزیابی هموستاز برای IR همبستگی معکوس داشت. مطالعه انجام شده نشان داد که CTSB می تواند به عنوان یک نشانگر تشخیصی IR عضله اسکلتی در T2DM عمل کند و بیان بیش از حد آن IR ناشی از پالمیتات را در سلول های ماهیچه اسکلتی انسان مهار کند (52).
• Qing Xu و همکاران در سال 2020 طی مطالعه ای، بیان ژن کاتپسین B را در بافت چربی زیر جلدی شکم 77فرد چاق/ دارای اضافه وزن (61مرد و 16 زن) مورد بررسی قرار دادند. کاتپسینB  پروتئاز لیزوزومی است که بیان و فعالیت آن،در بافت چربی (AT) جوندگان چاق مختل می شود که نشان دهنده اختلال عملکرد لیزوزومی AT است. مطالعه آنها نشان داد، بیان mRNA ژن CTSB با نشانگرهای ترکیب بدن (شامل BMI وWHR ) همبستگی نداشت، اما با سن(r = −0.261, p = 0.024)، گلوکزناشتا(r = −0.299, p = 0.009)، انسولین ناشتا (r = −0.343, p = 0.003)، HOMA-IR (r = −0.378, p = 0.001) و FFA ناشتا (r = −0.271, p = 0.036) ارتباط منفی داشت. بنابراین آنها نشان دادند که کاهش بیان CTSB، با نشانگرهای مقاومت به انسولین (standardized β = −0.561, p < 0.001)، مستقل از چاقی مرتبط است (53).
• چاقی ناشی از اختلال درعملکرد بافت چربی سفید (WAT) است که با تشدید لیپولیز همراه است. پریلیپین 1( PLIN1)، پوششی را دراطراف قطرات چربی تشکیل می دهد و با چندین پروتئین لیپولیز تعامل می‌کند تا لیپولیزرا تنظیم کند. مشخص شده است که پروتئین‌های خانواده پریلیپین در لیزوزوم‌ها تخریب می‌شوند و یک پروتئازمهم لیزوزومی، کاتپسین B می‌باشد. ازاین رو،Yuhei Mizunoe و همکاران تأثیر تغییرات CTSB را بر بیان PLIN1 در WAT چاق بررسی کردند. آن ها دریافتند درمراحل اولیه WAT چاق، بیان بیش از حد CTSB باعث کاهش پروتئین PLIN1 در سلول های چربی 3T3L1 می‌شود و درمان با مهارکننده CTSB به طور قابل توجهی این کاهش را بهبود می‌بخشد. علاوه بر این، بیان بیش از حد CTSB باعث اختلال عملکرد لیپولیز در سلول‌های چربی می‌شود (54).
•  Araujoو همکاران در سال 2018 طی یک مطالعه مروری سیستماتیک نقش CTSB در اتوفاژی تحت شرایط چاقی را بررسی نمودند. شواهد مطالعات این تیم نشان داد که CTSB ، یک پروتئین سیستئین پپتیداز شبه پاپائین، می تواند فرآیندهای اتوفاژی را در سلول های چربی تعدیل کند. با در نظر گرفتن تمام شواهد موجود نشان دادند CTSB اثرات خاص بافتی دارد. آن ها بیان داشتند که ورزش فیزیکی می‌تواند فعالیت CTSB را نه تنها در مغز بلکه در بافت‌های محیطی نیز تنظیم کند. در نهایت، کنترل بیان CTSB ممکن است هدفی برای درمان اختلالات متابولیک مرتبط با زمینه التهابی باشد. با این حال، این تیم بیان داشتند که مطالعات بیشتری برای روشن شدن اثرات مرکزی و محیطی بیان CTSB در انسان مورد نیاز است (55).
• Hu و همکاران در سال 2020 خصوصیات مولکولی، توزیع بافت، و پروفایل بیان ژن کاتپسین B در طول رشد فولیکول تخمدان را در مدل حیوانی (غازها) نشان دادند. شواهدی وجود دارد که نشان می‌دهد CTSB تخریب و جذب پیش‌سازهای زرده را در طول رشد فولیکول تخمدان پرندگان تنظیم می‌کند اما طبق مطالعه این تیم تحقیقاتی ویژگی‌های مولکولی، توزیع بافت یا پروفایل‌های بیان آن در محفظه‌های فولیکولی تخمدان غاز هنوز به طور واضحی مشخص نیست. نتایج qRT-PCR نشان داد که mRNA ژن CTSB با سطوح متوسط تا بالا در اندام‌های تولید مثل از جمله استرومای تخمدان و مجرای تخمدان بیان می‌شود. بیان mRNA ژن CTSB غاز در لایه‌های گرانولوزا به تدریج از فولیکول‌های 2-4 میلی‌متری F5 افزایش یافت، اما در فولیکول‌های F4-F1 به سطوح نسبتاً پایین کاهش یافت در حالی که از نظر آماری در لایه‌های theca در طول رشد فولیکول بدون تغییر باقی ماند. تشابه بالای توالی ژن CTSB غاز با سایر گونه‌های پرندگان، حفظ عملکردی ژن‌های CTSB پرندگان را پیشنهاد می‌کند، و سطوح نوسان آن در لایه‌های گرانولوزا ممکن است با پیشرفت منظم رشد فولیکول غاز مرتبط باشد (35).
• لازم به ذکر است تا به امروز مطالعه مشابهی در ارتباط با بررسی پلی مورفیسم های ژن ­­CTSB و ریسک ابتلا به PCOS یا سایر بیماریهای متابولیک انجام نشده است.

1. توزیع فراوانی پلی­ مورفیسم­ rs12898 ژن ­­CTSB در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم متفاوت است.
2. توزیع فراوانی پلی­ مورفیسم­ rs8898 ژن ­­CTSB در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم متفاوت است.
3. توزیع فراوانی پلی­ مورفیسم­ rs3779659 ژن­­CTSB  در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم متفاوت است.

تعیین ارتباط بین پلی مورفیسم های ژنCTSB  و ریسک ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک در مقایسه با افراد سالم در شهر زاهدان.

1. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs12898 ژن ­­CTSB در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.
2. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs8898 ژن­­ CTSB در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.
3. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs3779659 ژن ­­CTSB در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.

1. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs12898 ژن­­CTSB  در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.
2. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs8898 ژن­­CTSB  در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.
3. تعیین و مقایسه فراوانی پلی ­مورفیسم­ rs3779659 ژن­­CTSB  در افراد مبتلا به PCOS در مقایسه با افراد سالم.

دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

 PCOS: یکی از شایع ‌ترین اختلالات غدد درون‌ریز (آندوکرینوپاتی) در زنان و شایع ‌ترین علت نازایی ناشی از عدم تخمک‌گذاری می ‌باشد. نامگذاری این سندرم به دلیل وجود تخمدان ‌های بزرگ محتوی تعداد زیادی کیست کوچک (در اغلب زنان مبتلا و نه در همه) است که در لایه بیرونی هر تخمدان قرار گرفته‌ است (1).

پلی‌مورفیسم تک نوکلئوتیدی[1]SNP : به صورت یک جایگاه ژنومی تعریف می­ شود که در آن یک یا چند باز جایگزین با فراوانی محسوس (بیشتر از 1%) ظاهر می ­شود (38).

 موردی – شاهدی

گروه مورد و معیار های ورود :

زنان مبتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) که به کلینیک زنان بیمارستان علی بن ابیطالب (ع) مراجعه می نمایند. تشخیص بیماری بر اساس تاریخچه پزشکی، معاینات فیزیکی و لگنی، براساس داشتن 2 معیار از 3 معیار روتردام شامل الیگومنوره یا آمنوره : معیار O ، هایپر آندورژنیسم بالینی همراه با سطوح افزایش یافته تستوسترون / ایندکس آندروژن آزاد : معیار H و نمای سونوگرافیک از مورفولوژی PCOS در تخمدان ها: معیار P (مطابق کرایتریای اصلاح شده روتردام Rotterdam ESHRE/ASRM-Sponsored PCOS Consensus Workshop ) تشخیص داده شده و پس از حذف سایر بیماری های مرتبط انجام می شود (58).

گروه شاهد :

شامل زنان سالم با چرخه قاعدگی طبیعی (بین 28 الی 32 روز) که از لحاظ شاخص توده بدنی[1](BMI) و سن با بیماران مورد بررسی همسان باشند و مبتلا به هیچگونه اختلال اندوکرینی به جز چاقی(BMI>30Kg/m2) و افزایش وزن (BMI>25Kg/m2)  نباشند. این افراد از نظر تاریخچه پزشکی، آزمایشات بیوشیمیایی و معاینات فیزیکی سالم بوده و برای معاینات دوره ای  یا به دلایل دیگر به کلینیک زنان بیمارستان علی بن ابیطالب (ع)  مراجعه می کنند. ضمنا گروه مورد و کنترل از نظر BMI و سن همسان سازی خواهند شد.

معیار­های خروج از مطالعه :

زنان دارای بیماری­های سیستمیک، انواع بدخیمی از جمله تخمدان و آدرنال، آکرومگالی، دیابت ملیتوس، مقاومت به انسولین، فشار خون، بیماری های تیروئید، هایپرپرولاکتینمی، سندرم کوشینگ،Premature ovarian failure  و نقص های خود ایمنی و انواع بیماری های دیگر مانند بیماری کبدی و همچنین داشتن نسبت خانوادگی.

برای بررسیSNP های مورد مطالعه، از تعدادی نمونه ی شاهد و بیمار موجود در بانک خون مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی (جمع آوری شده برای انجام پایان نامه کارشناسی ارشد  با کد 10004) استفاده و مابقی آن تا تعداد 150 نفر زن سالم و 150 زن مبتلا به PCOS جمع آوری خواهد شد. همچنین مطالعات قبلی مشابه بر روی این بیماری، با جمعیت کوچک تری نسبت به مطالعه حاضر انجام شده است (کمتر از 300 فرد مورد و شاهد) (59-62).

همچنین با توجه به فرمول کوکران :

با ذکر مجذور Z برابر با 1.96 و مجذور d برابر با 0.0025 برای جایگاه های rs12898 و rs8898  و rs3779659 حجم نمونه به طور حداکثری به ترتیب 45 و 188 و 196 نفر کافی می باشد.

به صورت سر شماری و آسان در دسترس

مشاهده و بررسی­ های آزمایشگاهی و مراجعه به پرونده سوابق بیمار

برای اجرای این طرح بعد از کسب رضایت از بیماران وگروه کنترل، از کلیه افرادی که در مطالعه وارد شده اند به میزان 2 میلی لیتر خون در لوله های CBC حاوی [1]EDTA جمع آوری شده است. همچنین، به میزان 3 میلی لیتر خون در لوله های لخته جهت آنالیز پارامترهای بیوشیمیایی (پروفایل چربی و قند خون ناشتا) توسط تکنیک اسپکتروفتومتری جمع آوری شده است. نمونه های خون در دمای 20- درجه سانتیگراد نگه داری شده اند. در مرحله بعد DNA افراد از این نمونه ها به روش salting out استخراج شده و سپس با استفاده از پرایمرهای اختصاصی فوروارد[2] و ریورس[3] طراحی شده به کمک روش PCR ناحیه پلی مورفیک مد نظر تکثیر می گردد. سپس به جهت تعیین ژنوتایپ هر فرد به میکروتیوب حاوی محصول PCR هر فرد، آنزیم برش دهنده (برای هر سه جایگاه rs12898، rs8898 و rs3779659 آنزیم  MspIاست) ویژه جایگاه های SNP را وارد می کنیم (در تکنیک PCR RFLP ژنوتایپینگ محصول PCR به کمک آنزیم است). سپس در مرحله بعد به کمک روش ژل الکتروفورز، محصول PCR بعد از اعمال آنزیم روی ژل آگارز 2 درصد لود می شود و تفکیک صورت می گیرد. در انتها به کمک دستگاه ژل داک تصاویر مربوط به حرکت باند های DNA حاصل شده از PCR ثبت می گردد. دیتای حاصل شده از نوع ژنوتایپ افراد به طور جمعی در نرم افزار SPSS V27 وارد و آنالیز می شود.

پس از گردآوری اطلاعات لازم مطالعه، یافته ها در نرم افزار آماری SPSS V27 وارد شده و آنالیز می شود. تعادل هاردی واینبرگ[1] در گروه کنترل توسط آزمون Chi square بررسی می شود. سپس داده ها با استفاده از آزمون آماری Independent sample T test، Mann–Whitney و Chi square در صورت نیاز مورد تجزیه و تحلیل قرار خواهند گرفت. ریسک ابتلا به سندرم تخمدان پلی کیستیک ضمن محاسبه Odds Ratio و فاصله اطمینان 95% تخمین زده می شود. همچنین همبستگی بین پارامترهای دموگرافیک بیماران و ژنوتایپ های پلی مورفیسم های مورد مطالعه توسط آزمون logistic regression بررسی خواهد شد. در تمامی آزمون ها P<0.05 معنی دار در نظر گرفته می شود.

در این مطالعه کدهای 1,2,3,8,10,11,12,13,14,15,17,19,22,25,28 از راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران به شرح زیر استفاده می شود.

هدف پژوهش ارتقاء سلامت انسان خواهد بود 2- سلامت و ایمنی فرد آزمودنی اولویت دارد 3- منافع پژوهش برای فرد آزمودنی بیشتر از خطرهای آن است 8- روش انجام پژوهش منطبق بر اصول علمی است 10- پژوهش به صورت پروپوزال ارائه می شود 11- کمیته اخلاق طرح حاضر را مورد پایش قرار می­دهد 12- انتخاب آزمودنی­ها از بین بیماران منصفانه خواهد بود  13- رضایت آگاهانه از افراد مورد پژوهش اخذ می شود 14- تغییر احتمالی در نحوه انجام پژوهش به اطلاع کمیته اخلاق دانشگاه خواهد رسید 15- پژوهشگر از آگاهانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل می کند 17 پژوهشگر اطلاعات کافی را در مورد مطالعه در اختیار آزمودنی قرار خواهد داد 19- عدم شرکت در پژوهش هیچ تآثیری در میزان خدمات درمانی دریافتی توسط آزمودنی نخواهد داشت 22- از گروههای آسیب پذیر نمونه گیری انجام نمی شود 25- پژوهشگر اصول راز داری را رعایت خواهد کرد 28- نتایج پژوهش به طور صادقانه منتشر خواهد شد. همچنین کد های از  1,2,3,4,6,8,12 از راهنمای ‌عمومی اخلاقی پژوهش بر روی عضو و بافت انسانی به همراه کد­های 1 و 2 از فصل چهارم (زیست بانک­ها) این راهنما در پژوهش فعلی رعایت می گردد. پژوهشگر توجه دارد که نمونه خون فرد مورد استفاده، دارای منشأ انسانی‌اند و کرامت انسانی اقتضا می‌کند که جمع‌آوری، نگه‌داری، استفاده و نابودسازی آن‌ها توأم با رعایت ملاحظات و شؤون مرتبط باشد. از نمونه خون فرد دارای منشأ انسانی باید تنها در پژوهشی استفاده می شود که اهداف ارزشمندی را در راستای مبارزه با بیماری‌ها و ارتقای سلامت انسان‌ها دنبال کند.

پژوهش فعلی انجام شده بر روی نمونه خون افراد پیش از اجرا مورد تأیید کمیته‌ی اخلاق در پژوهش مرتبط قرار می گیرد. رضایت آگاهانه‌ی فرد دهنده‌ی نمونه خون، یا جانشین قانونی او، شرط اساسی در تأیید اخلاقی هر پژوهش بر روی نمونه انسانی می باشد. - پژوهشگر باید از اعضاء و بافت‌هایی که به منظور پژوهش در اختیار او قرار می‌گیرد استفاده‌ی بهینه خواهد کرد. 12- در صورت کمبود نمونه خون، باید استفاده‌های درمانی بر استفاده‌های پژوهشی اولویت داده می شود.

فصل 4 از راهنمای ‌عمومی اخلاقی پژوهش بر روی عضو و بافت انسانی - زیست‌بانک‌ها:

ذخیره‌سازی نمونه خون با منشأ انسانی با اخذ رضایت آگاهانه صورت میگیرد. در رضایت‌نامه باید نحوه و مدت نگه‌داری و استفاده‌های احتمالی آتی آورده می شود. فرد آزمودنی حق دارد هر وقت که بخواهد درخواست کند که نمونه‌هایش از زیست‌بانک خارج شوند. به علاوه، کد های ذیل از دفترچه راهنمای اخلاقی پژوهش­های ژنتیک پزشکی در جمهوری اسلامی ایران در پژوهش فعلی رعایت می شوند. پژوهش‌ فعلی بر روی آزمودنی انسانی با هدف بررسی یا تشخیص استعداد ابتلا به بیماری‌ انجام خواهد شد (کد 1-2-). پژوهش حاضر در بر دارنده اهداف به‌نژادی (کد 2-1)، شبیه سازی (2-2-)، تبعیض (2-3-) و نقض کرامت انسانی یا حقوق و آزادی‌های بنیادین انسان (2-4) نخواهد بود. در این پژوهش رضایت آگاهانه از آزمودنی کسب خواهد شد (کد 5) و در مواردی که داده‌های ژنتیک انسانی یا نمونه‌های بیولوژیک با هدف پژوهشی جمع‌آوری شده باشند، آزمودنی این اختیار را دارد که رضایت اولیه‌ی خود را لغو کند (کد 6) و در صورت نیاز مشاوره‌ی‌ ژنتیکی مناسب برای آزمودنی  فراهم می شود (کد 7) و همچنین نتایج پژوهش به صورت محرمانه با اطلاع آزمودنی خواهد رسید (کد 8) و فرد آزمودنی از دسترسی به داده‌های ژنتیکی خودش منع نخواهد شد ( کد 10). همچنین داده‌های ژنتیک و نمونه‌های بیولوژیک جمع‌آوری شده، برای هدف دیگری که با مفاد رضایت کسب شده مغایرت دارد به‌کار گرفته نخواهد شد (کد 11) و نتایج آن در اختیار جامعه قرار می گیرد (کد 13).

- عدم همکاری بیمار

+ راه حل : صرف مدت زمان بیشتر برای جمع آوری نمونه

- مشکل تهیه مواد و امکان طولانی شدن زمان دریافت آن­ها

+ استفاده از شرکت ­های داخلی و یا ارزان تر و یا طولانی شدن زمان تهیه

سندرم تخمدان پلی کیستیک ،­CTSB ­، پلی­ مورفیسم ژنی

1.        Di Lorenzo M, Cacciapuoti N, Lonardo M, Nasti G, Gautiero C, Belfiore A, et al. Pathophysiology and Nutritional Approaches in Polycystic Ovary Syndrome (PCOS): A Comprehensive Review. 2023:1-18.

2.        Prayitno GD, Lestari K, Sartika CR, Djuwantono T, Widjaya A, Muharam R, et al. Potential of Mesenchymal Stem Cells and Their Secretomes in Decreasing Inflammation Markers in Polycystic Ovary Syndrome Treatment: A Systematic Review. 2023;10(1):3.

3.        Tong C, Wu Y, Zhang L, Yu Y. Insulin resistance, autophagy and apoptosis in patients with polycystic ovary syndrome: Association with PI3K signaling pathway. Front Endocrinol (Lausanne). 2022;13:1091147.

4.        Rakic D, Jakovljevic V, Jovic N, Bicanin Ilic M, Dimitrijevic A, Vulovic T, et al. The Potential of SGLT-2 Inhibitors in the Treatment of Polycystic Ovary Syndrome: The Current Status and Future Perspectives. 2023;11(4):998.

5.        Islam H, Masud J, Islam YN, Haque FKMJWsH. An update on polycystic ovary syndrome: A review of the current state of knowledge in diagnosis, genetic etiology, and emerging treatment options. 2022;18:17455057221117966.

6.        tara Ak, maryam mm. Major epigenetic changes in polycystic ovary syndrome. 2022.

7.        Hossain MA, Al Amin M, Hasan MI, Sohel M, Ahammed MA, Mahmud SMH, et al. Bioinformatics and system biology approaches to identify molecular pathogenesis of polycystic ovarian syndrome, type 2 diabetes, obesity, and cardiovascular disease that are linked to the progression of female infertility. Informatics in Medicine Unlocked. 2022;30:100960.

8.        Christopoulos P, Mastorakos G, Gazouli M, Panidis D, Deligeoroglou E, Katsikis I, et al. Genetic variants in TCF7L2 and KCNJ11 genes in a Greek population with polycystic ovary syndrome. Gynecol Endocrinol. 2008;24(9):486-90.

9.        Hossain MA, Al Ashik SA, Mahin MR, Al Amin M, Rahman MH, Khan MA, et al. Systems biology and in silico-based analysis of PCOS revealed the risk of metabolic disorders. Heliyon. 2022;8(12):e12480.

10.      Xita N, Georgiou I, Tsatsoulis A. The genetic basis of polycystic ovary syndrome. European journal of endocrinology. 2002;147(6):717-25.

11.      Munawar Lone N, Babar S, Sultan S, Malik S, Nazeer K, Riaz S. Association of the CYP17 and CYP19 gene polymorphisms in women with polycystic ovary syndrome from Punjab, Pakistan. Gynecological Endocrinology. 2021;37(5):456-61.

12.      Xia Y-H, Yao L, Zhang Z-X. Correlation between IL-1β, IL-1Ra gene polymorphism and occurrence of polycystic ovary syndrome infertility. Asian Pacific Journal of Tropical Medicine. 2013;6(3):232-6.

13.      Laven JS. Follicle stimulating hormone receptor (FSHR) polymorphisms and polycystic ovary syndrome (PCOS). Frontiers in endocrinology. 2019;10:23.

14.      Biglari-Zadeh G, Sargazi S, Mohammadi M, Ghasemi M, Majidpour M, Saravani R, et al. Relationship Between Genetic Polymorphisms in Cell Cycle Regulatory Gene TP53 and Polycystic Ovarian Syndrome: A Case–Control Study and In Silico Analyses. Biochemical Genetics. 2023:1-23.

15.      Dumesic DA, Lobo RA. Cancer risk and PCOS. Steroids. 2013;78(8):782-5.

16.      Ramly B, Afiqah-Aleng N, Mohamed-Hussein ZA. Protein-Protein Interaction Network Analysis Reveals Several Diseases Highly Associated with Polycystic Ovarian Syndrome. Int J Mol Sci. 2019;20(12).

17.      Bogari NM. Genetic construction between polycystic ovarian syndrome and type 2 diabetes. Saudi Journal of Biological Sciences. 2020;27(10):2539-43.

18.      Fong D, Chan MM, Hsieh WT, Menninger JC, Ward DC. Confirmation of the human cathepsin B gene (CTSB) assignment to chromosome 8. Hum Genet. 1992;89(1):10-2.

19.      Yan S, Sloane BF. Molecular regulation of human cathepsin B: implication in pathologies. 2003.

20.      Lei D, Yu W, Liu Y, Jiang Y, Li X, Lv J, et al. Trimethylamine N-Oxide (TMAO) Inducing Endothelial Injury: UPLC-MS/MS-Based Quantification and the Activation of Cathepsin B-Mediated NLRP3 Inflammasome. 2023;28(9):3817.

21.      孫麗. Microglial Cathepsin B Contributes to the Initiation of Peripheral Inflammation-induced Chronic Pain: 九州大学; 2014.

22.      Martin S, Moffitt K, McDowell A, Greenan C, Bright‐Thomas R, Jones A, et al. Association of airway cathepsin B and S with inflammation in cystic fibrosis. 2010;45(9):860-8.

23.      Artimani T, Karimi J, Mehdizadeh M, Yavangi M, Khanlarzadeh E, Ghorbani M, et al. Evaluation of pro-oxidant-antioxidant balance (PAB) and its association with inflammatory cytokines in polycystic ovary syndrome (PCOS). 2018;34(2):148-52.

24.      Liu Y, Liu H, Li Z, Fan H, Yan X, Liu X, et al. The release of peripheral immune inflammatory cytokines promote an inflammatory cascade in PCOS patients via altering the follicular microenvironment. 2021;12:685724.

25.      Koike H, Harada M, Kusamoto A, Xu Z, Tanaka T, Sakaguchi N, et al. Roles of endoplasmic reticulum stress in the pathophysiology of polycystic ovary syndrome. 2023;14.

26.      He J, Ma M, Li D, Wang K, Wang Q, Li Q, et al. Sulfiredoxin-1 attenuates injury and inflammation in acute pancreatitis through the ROS/ER stress/Cathepsin B axis. 2021;12(7):626.

27.      Chen J, Zhu Z, Xu S, Li J, Huang L, Tan W, et al. HDAC1 participates in polycystic ovary syndrome through histone modification to regulate H19/miR-29a-3p/NLRP3-mediated granulosa cell pyroptosis. 2023:111950.

28.      Chevriaux A, Pilot T, Derangère V, Simonin H, Martine P, Chalmin F, et al. Cathepsin B is required for NLRP3 inflammasome activation in macrophages, through NLRP3 interaction. 2020;8:167.

29.      Kumariya S, Ubba V, Jha RK, Gayen JRJA. Autophagy in ovary and polycystic ovary syndrome: role, dispute and future perspective. 2021;17(10):2706-33.

30.      Araujo TF, Cordeiro AV, Vasconcelos DA, Vitzel KF, Silva VRJLs. The role of cathepsin B in autophagy during obesity: A systematic review. 2018;209:274-81.

31.      Ding L, Gao F, Zhang M, Yan W, Tang R, Zhang C, et al. Higher PDCD4 expression is associated with obesity, insulin resistance, lipid metabolism disorders, and granulosa cell apoptosis in polycystic ovary syndrome. Fertility and Sterility. 2016;105(5):1330-7.e3.

32.      Chen C, Ahmad MJ, Ye T, Du C, Zhang X, Liang A, et al. Cathepsin B regulates mice granulosa cells’ apoptosis and proliferation in vitro. 2021;22(21):11827.

33.      Luo CL, Chen XP, Yang R, Sun YX, Li QQ, Bao HJ, et al. Cathepsin B contributes to traumatic brain injury-induced cell death through a mitochondria-mediated apoptotic pathway. J Neurosci Res. 2010;88(13):2847-58.

34.      Liu J, Guo Q, Chen B, Yu Y, Lu H, Li YY. Cathepsin B and its interacting proteins, bikunin and TSRC1, correlate with TNF-induced apoptosis of ovarian cancer cells OV-90. FEBS Lett. 2006;580(1):245-50.

35.      Hu S, Gong H, Zhu J, Rong Y, Zhao Y, Lu Y, et al. Molecular Characterisation, Tissue Distribution, and Expression Profiling of the Cathepsin B Gene during Ovarian Follicle Development in Geese. Br Poult Sci. 2021;62(3):328-35.

36.      Song G, Wang Y, Wang Y, Jiang Y, Sun S, Cai H, et al. Coprophagy Prevention Decreases the Reproductive Performance and Granulosa Cell Apoptosis via Regulation of CTSB Gene in Rabbits. Front Physiol. 2022;13:926795.

37.      Edwards D, Forster JW, Chagné D, Batley J. What are SNPs?  Association mapping in plants: Springer; 2007. p. 41-52.

38.      Hubner RA, Houlston RS. Single nucleotide polymorphisms and cancer susceptibility. The molecular basis of human cancer. 2017:231-9.

39.      ElHefnawi M, Mysara M. In-silico Approaches for RNAi Post-Transcriptional Gene Regulation: Optimizing siRNA Design and Selection.  Bioinformatics-Trends and Methodologies: IntechOpen; 2011.

40.      Biglari-Zadeh G, Sargazi S, Mohammadi M, Ghasemi M, Majidpour M, Saravani R, et al. Relationship Between Genetic Polymorphisms in Cell Cycle Regulatory Gene TP53 and Polycystic Ovarian Syndrome: A Case–Control Study and In Silico Analyses. 2023:1-23.

41.      Ghasemi M, Heidari Nia M, Hashemi M, Keikha N, Fazeli K, Taji O, et al. An association study of polymorphisms in the H19 imprinted gene in an Iranian population with the risk of polycystic ovary syndrome. 2020;103(5):978-85.

42.      Zhou Y, Gao S, Ding L, Yan H, Pang S, Yan BJD, et al. Correlation Analysis of CTSB Promoter Polymorphism and Function in Patients with Dilated Cardiomyopathy. 2023;42(4):203-11.

43.      Cui M, Chen Q, He C, Wang N, Yu Y, Sun Z, et al. A single nucleotide polymorphism CTSB rs12898 is associated with primary hepatic cancer in a Chinese population. 2019;12(8):3063.

44.      Chen C, Ahmad MJ, Ye T, Du C, Zhang X, Liang A, et al. Cathepsin B Regulates Mice Granulosa Cells’ Apoptosis and Proliferation In Vitro. 2021;22(21):11827.

45.      Zhang W, Wang S, Wang Q, Yang Z, Pan Z, Li LJOr. Overexpression of cysteine cathepsin L is a marker of invasion and metastasis in ovarian cancer. 2014;31(3):1334-42.

46.      Saljooghi S, Heidari Z, Saravani M, Rezaei M, Salimi SJJoCLA. Association of AXIN1 rs12921862 C/A and rs1805105 G/A and CTSB rs12898 G/A polymorphisms with papillary thyroid carcinoma: A case–control study. 2023;37(1):e24804.

47.      Chen TP, Yang SF, Lin CW, Lee HL, Tsai CM, Weng CJ. A4383C and C76G SNP in Cathepsin B is respectively associated with the high risk and tumor size of hepatocarcinoma. Tumour Biol. 2014;35(11):11193-8.

48.      Ma X, Wang Y, Fan H, Zhu C, Chen W, Li Z, et al. Genetic polymorphisms of Cathepsin B are associated with gastric cancer risk and prognosis in a Chinese population. Cancer Biomark. 2021;32(2):189-98.

49.      Mahurkar S, Bhaskar S, Reddy DN, Prakash S, Rao GV, Singh SP, et al. TCF7L2 gene polymorphisms do not predict susceptibility to diabetes in tropical calcific pancreatitis but may interact with SPINK1 and CTSB mutations in predicting diabetes. 2008;9:1-6.

50.      Zhou Y, Gao S, Ding L, Yan H, Pang S, Yan B. Correlation Analysis of CTSB Promoter Polymorphism and Function in Patients with Dilated Cardiomyopathy. DNA and cell biology. 2023;42(4):203-11.

51.      Liu C, Yao Q, Hu T, Cai Z, Xie Q, Zhao J, et al. Cathepsin B deteriorates diabetic cardiomyopathy induced by streptozotocin via promoting NLRP3-mediated pyroptosis. 2022;30:198-207.

52.      Li B-f, Huang S, Wu K, Liu YJABS, Engineering. Altered Cathepsin B Expression as a Diagnostic Marker of Skeletal Muscle Insulin Resistance in Type 2 Diabetes. 2023;9(5):2731-40.

53.      Xu Q, Mariman EC, Goossens GH, Blaak EE, Jocken JWJA. Cathepsin gene expression in abdominal subcutaneous adipose tissue of obese/overweight humans. 2020;9(1):246-52.

54.      Mizunoe Y, Kobayashi M, Hoshino S, Tagawa R, Itagawa R, Hoshino A, et al. Cathepsin B overexpression induces degradation of perilipin 1 to cause lipid metabolism dysfunction in adipocytes. 2020;10(1):634.

55.      Araujo TF, Cordeiro AV, Vasconcelos DAA, Vitzel KF, Silva VRR. The role of cathepsin B in autophagy during obesity: A systematic review. Life Sci. 2018;209:274-81.

56.      Eshre R, Reproduction A-SPCWGJH. Revised 2003 consensus on diagnostic criteria and long-term health risks related to polycystic ovary syndrome (PCOS). 2004;19(1):41-7.

57.      Gomes MKO, Antonino DC, Balarin MAS, Tanaka S, Caldeira MA, Trovó de Marqui AB, et al. Haplotype analysis of VEGF gene polymorphisms in polycystic ovary syndrome. Gynecol Endocrinol. 2019;35(10):847-50.

58.      Alizzi F, Talab H, Al-Mayah QJIJWHRS-e. DENND1A and THADA gene polymorphism among Iraqi women with polycystic ovary syndrome. 2020;8(3):265-71.

59.      Naseri R, Barzingarosi E, Sohrabi M, Alimoradi Y, Cheraghian Fard M, Jalili C. The Effect of Leptin Receptor Gene Polymorphisms (R223Q and P1019P) in Susceptibility to Polycystic Ovarian Syndrome in Kurdish Women. Int J Fertil Steril. 2021;15(2):123-7.

60.      Kohan L, Zarei A, Fallahi S, Tabiee OJG. Association between vaspin rs2236242 gene polymorphism and polycystic ovary syndrome risk. 2014;539(2):209-12.

فرم اطلاعات افراد مورد مطالعه

نام و نام خانوادگی:

شماره تماس:                                                                             گروه:  Case □            Control □

در مطالعه فعلی، ارتباط وقوع یکسری پلی مورفیسم های ژنی غیر شایع و شناخته نشده بر فراوانی سندرم تخمدان پلی کیستیک به تفکیک مورد ارزیابی قرار می گیرد. بدیهی است شناخت این جایگاه های ژنی می تواند به افزایش درک پژوهشگران از مکانیسم های مولکولی دخیل در بروز این بیماری در زنان کمک کند.

از هر بیمار در طی این طرح تحقیقاتی حدود 5 سی سی خونگیری بعمل آمده و نمونه ها درون لوله های CBC دارای ماده ضد انعقاد EDTA (2 سی سی) و لوله های لخته (3 سی سی) جمع آوری می شوند.

مزایا این پایان نامه ویژه مخاطبین آن یعنی پژوهشگران حوزه درمان اختلالات زنان است و به پیشرفت بینش جامعه علمی نسبت به شناخت علت های بروز و پیشرفت اختلال مورد نظر کمک می کند.

اجرای این پژوهش هیچگونه خطر یا عوارض جانبی برای افراد انتخاب شده برای مطالعه ندارد.

در طی اجرای این پایان نامه هرگونه عوارض احتمالی توسط مجری اول پایان نامه جبران می گردد.

تمامی هزینه های مربوط به اجرای این پایان نامه از بودجه پژوهشی ویژه دانشجویان ارشد پرداخت می شود.

برای اجرای کامل این پایان نامه روش های جایگزین برای اتمام مناسب کار توسط مجری پایان نامه طراحی می شود.

اجرای این پایان نامه به صورت مورد شاهدی است و هیچ گونه اطلاعات هویتی اعم از نام و مشخصات فردی و خانوادگی از آن ها ثبت نمی شود.

با توجه به ماهیت طرح به هرگونه سوال تا جای ممکن پاسخ داده خواهد شد.

تمامی افراد انتخاب شده برای گروه های سالم و بیمار حق نپذیرفتن و انصراف را در هر مرحله از اجرای پروژه خواهند داشت.

توضیحات حضوری مجری یا همکاران طرح بابت موافقت بیمار در جهت شرکت در این مطالعه اعلان می شود. و پس از موافقت شفاهی بیمار یک نسخه از این فرم به وی  داده شده و فرصت خواندن آن را دارد.