بررسی ارتباط سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی در شهر زاهدان در سال 1403

این طرح به بررسی ارتباط سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی در شهر زاهدان در سال 1403می پردازد چراکه رضایت از زندگی زناشویی در زنان  تاثیرمستقیمی بر زنان در سنین باروری و فرزند آوری آنان  می تواند داشته باشد  و عدم وجود آن  می‌تواند تأثیرات منفی بر روابط خانوادگی داشته باشد. با بررسی ارتباط سواد سلامت جنسی در زنان در سنین باروری  مراجعه‌کننده به مراکز سلامت و اندازه گیری کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی ، می‌توان اطلاعات دقیقی از وضعیت جامعه به دست اورد. این تحقیق می‌تواند  با راهکارهای مناسب برای حمایت از زنان و رضایت از زندگی زناشویی آنان  کمک کند.

This project examines the relationship between sexual health literacy and sexual self-care, the quality of sexual life and marital life satisfaction in women of reproductive age who referred to health centers in Zahedan city in 2024, because the satisfaction of marital life in women has a direct effect on women of reproductive age and their childbearing. It can have and its absence can have negative effects on family relationships. By examining the relationship between sexual health literacy in women of reproductive age referring to health centers and measuring the quality of sexual life and satisfaction with married life, it is possible to obtain detailed information about the state of the society. This research can help with appropriate solutions to support women and satisfy their married life

فعالیت جنسی یکی از مهمترین جنبه های مهم زندگی انسان که می تواند تحت تأثیر ویژگی های فردی، خانوادگی، شرایط اجتماعی _فرهنگی، محیط، سلامت جسمی_روانی و جنسی فرد و همسرش باشد (1).

کیفیت زندگی جنسی به عنوان یکی از ابعاد مهم کیفیت زندگی، شامل رضایت از زندگی زناشویی، میزان رضایت جنسی و ارتباطات جنسی سالم و راضی کننده است. رضایت زناشویی یکی ازعوامل موثردرثبات و پایداری خانواده ها ودر عین حال بهداشت جنسی و روانی همسر و فرزندان است(2). احساسات عینی از خشنودی، رضایت و لذت تجربه شده توسط زن و شوهر،زمانی که همه جنبه های ازدواجشان را در نظر می گیرند را رضایت زناشویی تعریف می کنند. رضایت زناشوئی یک تجربه فردی در ازدواج است که توسـط خـود فـرد در پاسـخ بـه میزان لذت رابطه ی زناشوئی قابل سنجش است. از جمله دلایـل معقـول و منطقـی مطالعـه بـر روی رضـایت زناشـویی، درک محوریـت آن در سـلامت خـانواده و اشـخاص است(3)، اهمیـت آن بـرای درک متقابل و احساس رضایت از زندگی زناشویی و تشویق به فرزند آوری و جوانی جمعیت می باشد علاوه برآن طلاق از پدیده های آسیب زا  است که با رضایت زناشویی رابطة نزدیک و تنگاتنگ دارد، در واقع فقدان یا کاهش احساس رضایتمندی زناشویی، خود می تواند سبب ایجـاد محرکی برای تصمیم به جدایی و طلاق و کاهش فرزند شود که آثار مخـرب و مهلـک آن نیـز بـر کسـی پوشـیده نیست.(1) تمامی گزارش ها با وجود تفاوت هایی که با یکدیگردارند نشان میدهند که میزان شیوع ناسازگاری زناشویی به صورت های مختلفی رو به افزایش است. مطالعات نشان می دهد که حدود 55 درصد ازدواج ها در آمریکا، 24 درصد در انگلستان و 73 درصد در آلمان به طلاق منجر میشوند(4). در ایران، روند طلاق بین  سال های 1389 تا 1396 روندی افزایشی داشته و در سال 1389 از 80/1 مورد در هزار، در سال 1395 به 72/2 مورد بیانگر افزایش شمار آن در ایران و همچنین استان سیستان و بلوچستان می­باشد(5). سلامت جنسی یکی از ارکان اصلی برای زندگی زناشویی پایداراست، از این رو، داشتن رابطه جنسی راحت در ایجاد احساس رضایت و بهبود کیفیت زندگی بسیار مهم است(3)سلامت جنسی و کیفیت زندگی جنسی از جمله مسائلی هستند که برای زنان اهمیت فراوانی دارند. سلامت جنسی به عنوان بخشی از سلامت باروری است که از اهداف دستیابی به توسعه هزاره بیان شده است (6)

 همچنین سواد سلامت جنسی که به معنای داشتن اطلاعات، مهارت‌ها و نگرش‌های لازم برای انتخاب های سالم و آگاهانه درباره جنسیت است. این سواد به فرد اجازه می‌دهد تا درک صحیحی از خود و دیگران داشته باشد و بتواند از حقوق جنسی خود بهره‌برداری کند حوزه های مختلفی مانند جنسیت و رابطه جنسی، رشد، بلوغ، بارداری، روش های پیشگیری از بارداری، حاملگی ناخواسته، بیماری های منتقله از راه جنسی، مهارت های مدیریتی مانند بحث در مورد کیفیت روابط جنسی، ترجیحات جنسی و اجبار، و روابط عاشقانه جنسی را شامل می شود(6) آخرین مطالعه در سلامت جنسی در ایران نشان داد که اختلال عملکرد جنسی در مردان و زنان ایرانی بودنسبتا بالا بود و سواد سلامت جنسی ازعوامل موثر در بهبود عملکرد جنسی می باشد.(7). آموزش سواد سلامت جنسی می‌تواند بهبود کیفیت زندگی جنسی زنان را تحت تأثیر قرار دهد و به آنها کمک کند تا اطلاعات کافی و صحیح درباره مسائل جنسی داشته باشند. همچنین، خود مراقبتی جنسی به عنوان یکی از روش‌های مهم حفظ سلامت جنسی و پیشگیری از بروز بیماری‌های جنسی مطرح می‌شود مراقبت از جنسیت خود و بهبود روابط جنسی است که شامل دانش و آگاهی از نیازها و خواسته‌های جنسی خود، ارتقاء سلامت جنسی، پیشگیری از بیماری‌های جنسی و ایجاد رابطه سالم و رضایت‌بخش با شریک جنسی است (8). خودمراقبتی همچنین می تواند استفاده از خدمات پیشگیرانه و اتخاذ رفتارهای پیشگیرانه را افزایش دهد، تبعیت از درمان را بهبود بخشد و نیاز به خدمات مراقبت های بهداشتی را کاهش دهد(9).سلامت جنسی زنان تحت تأثیر عوامل فرهنگی و اجتماعی است و به تصمیم گیری و رفتار مسئولانه آنها در راستای مفهوم مراقبت از خود بستگی دارد. در دنیای امروز، با آگاهی بیشتر زنان، آنها به طور فعال به دنبال راه هایی برای ارتقای سلامت خود هستند که خودمراقبتی به عنوان یک رویکرد کلیدی در حال ظهور است(10).همچنین انجام فعالیت جنسی خارج از ازدواج در ایران به عنوان یک تابو غیرقانونی، غیر مذهبی، غیر اخلاقی و اجتماعی تلقی می شود. رفتارهای جنسی پرخطر، از جمله رابطه جنسی محافظت نشده، داشتن شرکای جنسی متعدد، شروع فعالیت جنسی در سنین پایین، می تواند اثرات مضری بر سلامت افراد جوان داشته باشد. این رفتارها ممکن است منجر به پیامدهای مضر سلامتی و همچنین پیامدهای منفی اجتماعی و اقتصادی شود(11).تحقیقات محدودی برای بررسی ارتباط بین سواد سلامت جنسی و تاثیر آن بروی خود مراقبتی و رضایت از زندگی زناشویی در بین زنان شهر زاهدان وجود دارد. بررسی این رابطه می تواند به شناسایی عوامل بالقوه ای کمک کند که به یک زندگی زناشویی رضایت بخش کمک می کنند، مانند ارتباطات، دانش و سواد سلامت جنسی، که می تواند مداخلاتی را با هدف بهبود رضایت زناشویی ارائه دهد و از آن جایی که زنان در سنین باروری به دلایل مختلف به مراکز بهداشتی درمانی مراجعه می‌کنند، از جمله مشکلات جنسی و زناشویی. بنابراین، بررسی سواد سلامت جنسی و ارتباط آن با کیفیت زندگی جنسی رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی در شهر زاهدان در سال 1403 اهمیت بالایی دارد.

بررسی متون

مطالعات داخلی

1_ مشعوفی و همکاران(2020) در مطالعه ای با عنوان ' ارتباط سواد سلامت با رضایت زناشویی و جنسی و برخی عوامل جمعیت شناختی در زنان مراجعه کننده به مراکز بهداشتی-درمانی شهر اردبیل در سال 1398' انجام دادند. این مطالعه از نوع توصیفی مقطعی-همبستگی در بین کلیه زنان سنین باروری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی اردبیل بوده که در نهایت 380 زن واجد شرایط با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای انتخاب شدند. جهت گردآوری داده ها از سه پرسشنامه سنجش سواد سلامت جمعیت شهری ایران (هلیا), پرسشنامه رضایت زناشویی انریچ وپرسشنامه رضایت جنسی هادسون استفاده شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار spss21 انجام شد که یافته ها نشان داد بین سواد سلامت و سن زن، سن ازدواج، تعداد زایمان، نوع زایمان، تحصیلات و شغل زن ارتباط معنی داری وجود داشت(05/0P>) (12). 

2_ پناهی و همکاران (2021) در مطالعه ای با عنوان ' تأثیر سواد سلامت جنسی بر کیفیت زندگی جنسی زنان مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر قزوین' انجام دادند. این مطالعه توصیفی مقطعی بود. حجم این پژوهش 420 نفر از زنان شهر قزوین در سال 1399 بودند که به روش نمونه گیری چند مرحله ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه دموگرافیک و پرسشنامه استاندارد سواد سلامت جنسی بزرگسالان و پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی-زنان بود. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 22 و آمار توصیفی و رگرسیون لجستیک مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت که نتایج آزمون رگرسیون لجستیک نشان داد که متغیرهای سواد سلامت جنسی، سطح تحصیلات، سن ازدواج و تعداد آمیزش جنسی در هفته عوامل مؤثر بر کیفیت زندگی جنسی بودند (05/0P>) (1).

3_ زینب علیمرادی و همکاران (2022) در مطالعه ای  با عنوان ' پبش بینی کننده های خود مراقبتی جنسی و باروری در بین دختران نوجوان ایرانی ' به روش توصیفی _ مقطعی و با استفاده از نمونه گیری تصادفی چند مرحله ایی با استفاده از پرسشنامه بر روی دختران نوجوان 14تا19 ساله مدارس متوسطه کرج تحقیقی انجام دادند، در این مطالعه از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون خطی تک متغیره و چند متغیره استفاده شد. نتایج نشان داد داشتن اعتقادات مذهبی بسیار قوی(23/0 β = )و اعتقادات مذهبی قوی (17/0 β =) مهم ترین متغییر های پیش بینی کننده در میان دختران نوجوان بودند و با خود مراقبتی سلامت باروری و جنسی  همبستگی مثبت داشتند (13).

4_ فرشته یزدانی وهمکاران (2021) در مطالعه خود تحت عنوان 'تبیین وضعیت خودمراقبتی جنسی و عوامل پیش بینی کننده آن در زنان مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی شهر ساری'  به روش  مطالعه مقطعی بر روی 400 زن در سنین باروری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مازندران ساری انجام دادند. برای تحلیل داده ها از ضرایب همبستگی پیرسون، آزمون تی مستقل، تحلیل واریانس یک طرفه و مدل رگرسیون خطی چندگانه استفاده شد. طبق این مطالعه عواملی مانند سن، تحصیلات، تحصیلات مرتبط با علوم پزشکی، سابقه آزمایش HIV، سابقه واکسیناسیون HPV، منبع اطلاعات جنسی، روش پیشگیری از بارداری و اقدامات مرتبط با عفونت در فرد می تواند بر میزان خودمراقبتی جنسی زنان تأثیر بگذارد. (14).

5_ آرش نجیمی و همکاران (2018)در مطالعه خود تحت عنوان  'سواد سلامت و خودمراقبتی در سنین باروری: بررسی نقش مهارت های خواندن و محاسبات' این مطالعه از نوع توصیفی- تحلیلی،بر روی 33 نفر از زنان مراجعه کننده به مراکز بهداشتی و درمانی شهر لنجان با استفاده از پرسشنامه خود مراقبتی و پرسشنامه سواد سلامت عملکردی بزرگسالان (TOFHLA)انجام شدکه در تجزیه و تحلیل داده ها از آزمون های آنالیز واریانس و رگرسیون چند متغیره استفاده شد این مطالعه نشان داد که افراد دارای سطح سواد سلامت ناکافی در مقایسه با افراد دارای سطح سواد سلامت کافی از میانگین نمره پایین تری درخود مراقبتی و حیطه های مراقبت از اعضای بدن و مدیریت استرس برخوردار بودند (9).

   مطالعات خارجی

1_ کارت رایت و همکاران (2023) با عنوان ' دیدگاه‌های مربوط به خودمراقبتی سلامت جنسی و باروری در بین زنان، ارائه‌دهندگان مراقبت‌های بهداشتی، و سایر اطلاع‌رسانان کلیدی: مطالعه روش‌های ترکیبی در آفریقای جنوبی و زامبیا ' پرداخته اند. ، یا در این تجزیه و تحلیل، از داده‌های یک نظرسنجی تلفنی شرکت‌کننده(537 =n ) تکمیل شد، استفاده شده. داده های نظرسنجی با آمار توصیفی و از تحلیل موضوعی کاربردی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته، 537  زن را در استان کوازولو-ناتال، آفریقای جنوبی و لوزاکا، زامبیا و  با 39 زن و 36 اطلاع رسانان کلیدی، از جمله ارائه دهندگان مراقبت های بهداشتی، مقامات دولتی، و حامیان جامعه مصاحبه هایی انجام شده. زنانی که در آفریقای جنوبی مورد بررسی قرار گرفتند بیشتر از زنان زامبیا به یادگیری بیشتر در مورد پیشگیری از بارداری خودمراقبتی، به ویژه قرص‌های روزانه، قرص‌های اورژانسی و تزریق‌هایی که می‌توانستند به خودشان بدهند، علاقه داشتند. (15).

2_ اما سی اسکلگل و همکاران (2020) در مطالعه خود تحت عنوان ' تعاریف سلامت جنسی و باروری زنان ' که به صورت کیفی بین دختران 18 تا 25 ساله درآمریکا انجام شد، تحقیق کردند. در این مطالعه 13 زن در مورد سلامت جنسی و باروری خود مصاحبه شدند. برای انجام تحلیل محتوای کیفی از متن مصاحبه استفاده شده. ایمن بودن شامل استفاده از کاندوم و انجام اقداماتی برای جلوگیری از عفونت های مقاربتی  بود و مراقبت های بهداشتی به عنوان ابزاری به استفاده از خدمات مراقبت های بهداشتی (به عنوان مثال، یک امتحان سالانه) برای مدیریت سلامت جنسی و باروری اشاره دارد. و همچنین ارتباط ذهن و بدن شامل تصدیق هر دو جنبه فیزیکی و روانی سلامت جنسی و باروری و همچنین آگاهی از ناراحتی جسمی و عاطفی مرتبط با آن بود (16).

3_ جوزف مامینو کیلاه  و همکاران در کشور غنا (2018) در مطالعه خود تحت عنوان ' دانش سلامت باروری نوجوانان، انتخاب‌ها و عوامل مؤثر بر انتخاب‌های سلامت باروری ' یک  مطالعه کیفی رویکردی روایتی را برای تحقیق کیفی انجام شده، هشت بحث گروهی متمرکز(80 n = )در بین نوجوانان 10 تا 19 ساله در مدرسه و خارج از مدرسه انجام شد. این مطالعه نشان داد دانش در مورد انتخاب های بهداشت باروری در میان پاسخ دهندگان پایین بود و اکثر آنها برای اطلاعات در مورد سلامت جنسی و باروری به همسالان خود متکی بودند. داشتن شریک یا شرکای جنسی و درگیر شدن در رابطه جنسی قبل از ازدواج امری عادی بود و عادی تلقی می شده، نوجوانانی که درگیر اعمال جنسی محافظت نشده به عنوان روشی برای آزمایش باروری، اطمینان از عشق، طعمه ازدواج و امرار معاش خود گرفتار بودند. همچنین مشخص شد که  خدمات بهداشت باروری در جامعه در دسترس بودن، اما به دلیل نگرش منفی کارکنان بهداشتی، رازداری و هنجارهای اجتماعی، از استفاده کم برخوردار بودند (17).

سوالات:

1_ میزان سواد سلامت جنسی و ارتباط آن با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری بر حسب متغییر های دموگرافیک چقدر است؟

2_میزان ارتباط بین سواد سلامت جنسی با رضایت از زندگی زناشویی در زنان  جقدر است؟

3_میزان ارتباط بین سواد سلامت جنسی با کیفیت زندگی جنسی در زنان جقدر است؟

4_ میزان ارتباط بین رضایت از زندگی زناشویی با کیفیت زندگی جنسی در زنان چقدر است؟

5_میزان ارتباط بین سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی در زنان  جقدر است؟

6_ میزان ارتباط بین رضایت از زندگی زناشویی با خود مراقبتی جنسی در زنان چقدر است؟

7_میزان ارتباط بین کیفیت زندگی جنسی با خود مراقبتی جنسی در زنان چقدر است؟

فرضیات:

1_ بین سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری بر حسب متغییر های دموگرافیک  ارتباط وجود دارد.

2_ بین سواد سلامت جنسی با رضایت از زندگی زناشویی در زنان  ارتباط وجود دارد.

3_ بین سواد سلامت جنسی با کیفیت زندگی جنسی در زنان ارتباط وجود دارد.

4_ بین رضایت از زندگی زناشویی با کیفیت زندگی جنسی در زنان ارتباط وجود دارد.

5_بین سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی در زنان  ارتباط وجود دارد.

6_بین خود مراقبتی جنسی با رضایت از زندگی زناشویی در زنان  ارتباط وجود دارد.

7_بین خود مراقبتی جنسی با رضایت از کیفیت زندگی جنسی در زنان  ارتباط وجود دارد.

تعیین ارتباط سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی در شهر زاهدان در سال 1403

1_ تعیین سواد سلامت جنسی و ارتباط آن با خود مراقبتی جنسی، کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری بر حسب متغییر های دموگرافیک

2_تعیین ارتباط بین سواد سلامت جنسی با رضایت از زندگی زناشویی در زنان

3_تعیین ارتباط بین سواد سلامت جنسی با کیفیت زندگی جنسی در زنان

4_ تعیین ارتباط بین رضایت از زندگی زناشویی با کیفیت زندگی جنسی در زنان

5_تعیین ارتباط بین سواد سلامت جنسی با خود مراقبتی جنسی در زنان

6_تعیین ارتباط بین خود مراقبتی جنسی با کیفیت زندگی جنسی در زنان

7_تعیین ارتباط بین خود مراقبتی جنسی با رضایت از زندگی زناشویی در زنان

1_ وزارت بهداشت و سایر دانشگاه های علوم پزشکی

2_دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

3- مراکز جامع خدمات سلامت

با توجه به کاهش روند رضایت از زندگی زناشویی و عوارض ناشی از آن در جهان و کشور ایران، این مطالعه به تفصیل بر ارتباط بین سواد سلامت جنسی با کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری می پردازد و  اطلاعات به دست آمده می‌تواند به ارتقاء سلامت جامعه و کاهش آثار منفی کاهش رضایت از زندگی زناشویی در زنان کمک می کند.

سواد جنسی :    

تعریف نظری: سواد سلامت جنسی یک متغیر مبتنی بر زمینه است و تحت تاثیر اکوسیستم یا مجموعه ای از عوامل فرهنگی و اجتماعی هر جامعه است (1).

تعریف عملی: در این مطالعه تعریف عملی همان تعریف نظری است.

رضایت زناشویی:

 تعریف نظری: رضایت زناشویی عبارت است از وجود یک رابطه دوستانه همراه با حس تفاهم و درک یکدیگر و وجود یک تعادل منطقی بین نیازهای مادی و معنوی زوجین (3).

تعریف عملی: در این مطالعه تعریف عملی همان تعریف نظری است.

خودمراقبتی جنسی:

خودمراقبتی مجموعه عادات و رفتارهای یه که آگاهانه و هدفدار در جهت سلامت جنسی انجام داده می شود تا کیفیت زندگی جنسی بالاتری از زندگی رو تجربه کزد (9).

تعریف عملی: در این مطالعه تعریف عملی همان تعریف نظری است.

این پژوهش از نوع مطالعات توصیفی_ مقطعی_ همبستگی  می باشد که در سال 1403 در حوزه بهداشت دانشگاه علوم پزشکی زاهدان انجام خواهد شد.

در این مطالعه، جامعه مورد مطالعه ما زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز خدمات جامع سلامت در شهر زاهدان  خواهد بود و معیار ورود زنان متاهل در سنین باروری می باشد که از حداقل سواد خواندن و نوشتن برخوردار اند.

معیار ورود:

داشتن رضایت آگاهانه، آزادانه و تمایل برای شرکت در مطالعه

داشتن حداقل سواد خواندن و نوشتن

 داشتن حداقل سن باروری

متاهل بودن

معیار خروج: نقض در هر کدام از معیار های ورود

عدم رضایت و تمایل برای شرکت در مطالعه

با استفاده از مطالعه مشابه انجام گرفته و به دست آمدن بـا 96/0r= برای تعیین حجم نمونه از فرمول یر استفاده می شود (12).

W=1+r/1-r

برای نمونه‌گیری از روش نمونه‌گیری چندمرحله‌ای در این تحقیق، ابتدا شهر زاهدان به 5 منطقه شمالی، جنوبی، شرقی، غربی و مرکزی تقسیم می‌شود، به این ترتیب که این تقسیمات بر اساس نقشه صورت می‌پذیرد. در مرحله بعد، لیست مراکز هر منطقه جمع‌آوری می‌شود و سپس به صورت تصادفی، 5 مرکز از هر منطقه انتخاب می‌شود. در مرحله بعدی از هر یک از این 25 مرکز، به تعداد 19 نمونه جمع‌آوری می‌شود. در این مطالعه از روش نمونه گیری آسان در دسترس استفاده می شود بدین صورت که پرسشگر به صورت حضوری به مراکز جامع خدمات سلامت  شهر زاهدان مراجعه کرده و در هر مرکز بر اساس  حضور مراجعه کننده از زنان مراجعه کننده ای که شرایط ورود به مطالعه را داشته و حاضر به پاسخگویی هستند پرسشگری را انجام می دهیم.

روش جمع آوری داده ها استفاده از پرسشنامه و مصاحبه با زنان در سنین باروری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی درمانی

ابزار جمع آوری داده ها در این مطالعه شامل سوالات فرم اطلاعاتی سه بخشی می باشد:

1) چک لیست اطلاعات دموگرافیک 

2)  پرسشنامه رضایت از زندگی زناشویی

3) پرسشنامه ارزیابی سواد سلامت جنسی(SHELA)

4) پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی زنان سیموند (SQOL-F)

5) پرسشنامه خود مراقبتی جنسی

پرسشنامه رضایت از زندگی زناشویی پرسشنامه اینریچ به عنوان یک ابزار معتبر درتحقیقات متعددی برای بررسی میزان رضایت از زندگی زناشویی مورد استفاده قرار گرفت اولسون و همکاران جهت بررسی رضایت از زندگی زناشویی این پرسشنامه را تهیه کردند. این مقیاس به تغییراتی که در طول دوره زندگی خانواده بوجود می آید حساس است. دارای 9 خرده مقیاس اصلی با موضوعات شخصیتی، ارتباط زناشویی، حل تعارض، مدیریت مالی، فعالیت های اوقات فراغت، روابط جنسی، ازدواج و فرزندان، جهت گیری مذهبی و اقوام و دوستان دارد. هر خرده مقیاس با 5 سوال سنجیده می شود. این پرسشنامه در یک طیف لیکرت 5 گزینه ای از کاملا مخالفم تا5 = کاملاموافقم نمره دهی می شود .حداکثر نمره کسب شد ه از این آزمون 220و حداقل نمره کسب شده در آن 44بود .کسب نمره بالاتر در این آزمون به معنای بیشتر بودن رضایت زناشویی فرد است .این پرسشنامه توسط سلیمانیان به فارسی ترجمه شده است که بعد از تائید روایی محتوی مورد استفاده قرار گرفته است . جهت تعیین پایایی پرسشنامه از روش آزمون همسانی درونی استفاده شد و مقادیر آلفای کرونباخ محاسبه شد که این مقدار 78/0 بود.(18)

پرسشنامه ارزیابی سواد سلامت جنسی(SHELA) که شامل 40سوال بوده می باشد که بر اساس طیف لکیرت (از کاملا موافقم تا کاملا مخالفم) نمره گذاری شده است.  پایایی و روایی این پرسشنامه در سال 97-1396 در شهر تهران طی دو مرحله طراحی گویه و بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه سنجش سواد سلامت جنسی بزرگ‌سالان ایرانی انجام یافته است. ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه شامل روایی صوری، محتوا، سازه (تحلیل عاملی اکتشافی) و ملاک از نوع همگرایی (با استفاده از پرسشنامه سواد سلامت عمومی) و پایایی به دو روش همسانی درونی با شاخص آلفای کرونباخ و همسانی درون طبقه‌ای با محاسبه ICC ارزیابی و نسبت روایی محتوا و شاخص روایی محتوای ابزار (CVI) و(CVR) به ترتیب ۸۴/0 و ۸۱/0 به دست آمد. نتایج تحلیل عاملی اکتشافی حاکی از استقرار چهار عامل مهارت دسترسی، خواندن و درک کردن، ارزیابی و تحلیل، و کاربرد اطلاعات با پوشش ۱/۶۸% از واریانس بود. ارزیابی روایی همگرا نشان‌دهنده ضرایب همبستگی بین ابعاد پرسشنامه طراحی شده و پرسشنامه سواد سلامت عمومی در محدوده ۳۱/۰ تا ۷/۰ بود. همسانی درونی ابزار با شاخص آلفای کرونباخ برای عوامل شناسایی شده در محدوده ۸۴/۰ تا ۹۴/۰ بود. همسانی درون طبقه‌ای ابزار براساس شاخص ICC محاسبه شده در محدوده 90/0 تا 97/0 بود: روان‌سنجی پرسشنامه ۴۰ گویه‌ای (Sexual Health Literacy for Adults SHELA) بیانگر روایی و پایایی مطلوب این ابزار است.

پرسشنامه خود مراقبتی جنسی با استفاده از رویکرد قیاسی و بر اساس مدل والتز طراحی گردید. سپس جهت بررسی ویژگیهای روانسنجی ابزار، روایی صوری کمّی و کیفی و روایی محتوای کمّی و کیفی مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت، پایایی ابزار با استفاده از ارزیابی همسانی درونی و تعیین ضریب آلفای کرونباخ و ارزیابی ثبات با روش آزمون بازآزمون و تعیین ضریب همبستگی درون خوشهای (ICC )بررسی شد.  نسخه نهایی پرسشنامه خودمراقبتی جنسی در زنان سنین باروری با 40 گویه در 4 حیطه شامل: پیشگیری از بیماریهای مقاربتی و عفونتهای تناسلی، پیشگیری از سرطانهای زنان، پیشگیری از بارداری ناخواسته و ارتقای سلامت جنسی طراحی شد. ویژگیهای روانسنجی این پرسشنامه نشان داد که میزان شاخص روایی کل ابزار 0/93 و نسبت روایی کل ابزار 0/96 بود. پایایی نسبی کل ابزار نیز با آلفای کرونباخ 94/0 نشان داده شد. ثبات ابزار نیز با ضریب همبستگی درون خوشه های در کل ابزار 0/97 با فاصله اطمینان 94/0-98/0 نشان داده شد(19).

پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی زنان توسط سیموند و همکاران (2005) به منظور سنجش کیفیت زندگی جنسی طراحی و تدوین شده است. در ایران نیز توسط روشن چسلی و همکاران (1397) اعتباریابی شده است. این پرسشنامه دارای 18 سوال می باشد و بر اساس طیف شش گزینه ای لیکرت با سوالاتی مانند ( وقتی درباره ی زندگی جنسی خود فکر می کنم ، میبینم به طور کلی آن بخش لذت آوری از زندگی ام است . ) به سنجش کیفیت زندگی جنسی زنان می پردازد.

تعریف عملیاتی متغیر پرسشنامه

در این تحقیق منظور از کیفیت زندگی جنسی زنان نمره ای است که پاسخ دهندگان به سوالات 18 گویه ای پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی زنان می دهند.

مولفه های پرسشنامه و پرسشنامه:

پرسشنامه تک عاملی است

3-نمره‌گذاری پرسشنامه:

برای محاسبه امتیاز کلی پرسشنامه، نمره همه گویه های پرسشنامه را با هم جمع کنید. دامنه امتیاز این پرسشنامه بین 18 تا 108 خواهد بود. هر چه امتیاز حاصل شده از این پرسشنامه بیشتر باشد، نشان دهنده میزان بیشتر کیفیت زندگی جنسی زنان خواهد بود و بالعکس.

تحلیل ( تفسیر) بر اساس میزان نمره پرسشنامه

برای محاسبه امتیاز کلی پرسشنامه، نمره همه گویه های پرسشنامه را با هم جمع کنید. دامنه امتیاز این پرسشنامه بین 18 تا 108 خواهد بود. هر چه امتیاز حاصل شده از این پرسشنامه بیشتر باشد، نشان دهنده میزان بیشتر کیفیت زندگی جنسی زنان خواهد بود و بالعکس.

5-روایی و پایایی:

روایی ابزار جمع آوری داده ها

 اعتبار یا روایی با این مسئله سر و کار دارد که یک ابزار اندازه گیری تا چه حد چیزی را اندازه می گیرد که ما فکر می کنیم( سرمد و همکاران،1390). در پروژهش روشن چسلی و همکاران (1397)روایی محتوایی و صوری و ملاکی این پرسشنامه مناسب ارزیابی شده است.

پایایی ابزارهای جمع آوری داده ها

قابلیت اعتماد یا پایایی یک ابزار عبارت است از درجه ثبات آن در اندازه گیری هر آنچه اندازه می گیرد یعنی  اینکه ابزار اندازه گیری در شرایط یکسان تا چه اندازه نتایج یکسانی به دست می دهد( سرمد و همکاران،1390). ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شده در پژوهش روشن چسلی و همکاران (1397)  برای این پرسشنامه بالای 7/0 برآورد شد(20).                                                     

ضریب پایایی پرسشنامه

پس از تصویب طرح در کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی زاهدان و کسب مجوز های لازم، ابتدا طبق روش نمونه گیری مراکز مورد نظر نمونه گیری مشخص خواهد شد، سپس با مراجعه به معاونت بهداشتی با این مراکز هماهنگی بعمل خواهد آمد. در مرحله بعد، با مراجعه به مراکز ضمن هماهنگی با مسئول مرکز از زنان مراجعه کننده ای که شرایط ورود به مطالعه را داشته و حاضر به پاسخگویی هستند. براساس  نمونه گیری در دسترس انجام خواهد شد. در ابتدای کار شرکت کنندگان بر اساس حجم نمونه و شیوه نمونه گیری مورد شناسائی قرار می گیرند. بعد از مشخص شدن اولیه شرکت کنندگان، پرسشگر در پایگاه بهداشت ضمن برقراری ارتباط چهره به چهره با هر یک از افراد، اهداف مطالعه را برای آنان تشریح نموده و توضیحات لازم در زمینه محرمانه بودن اطلاعات (مشخصات فرد بدون نام و فقط با کد تعیین خواهدشد) و داوطلبانه بودن شرکت در مطالعه را ارائه می دهد. همچنین سایر حقوق شرکت کنندگان مانند اجازه ترک مطالعه در هر زمان از مراحل تحقیق نیز به آنان توضیح داده خواهد شد و پاسخ گویی به سوالات به عنوان رضایت آنها در نظر گرفته می شود. داده.  سعی می شود مصاحبه بعد از ارائه خدمات و در شرایط آرام و بدون استرس باشد و در صورتی که فرد از ادامه مصاحبه دچار خستگی شود به وی استراحت داده شود.پرسشنامه توسط فرد مصاحبه گربه صورت واضح تشریح وفرد انتخاب شده در محل مراکز خدمات بهداشتی درمانی به سوالات جواب میدهد.و درنهایت داده ها کدگذاری شده و برای تجزیه وتحلیل در نرم افزار Spss نسخه 25 وارد میشود

ابتدا داده ها کدگذاری شده و در نرم افزار Spss نسخه 25  وارد خواهد شد.  برای توصیف داده ها از آمار توصیفی شامل فراوانی ها، درصد ها، جداول و نمودار های آماری شاخص های مرکزی و پراکندگی استفاده خواهد شد. برای بخش تحلیل و بررسی رابطه بین متغیرها از آزمون های همبستگی اسپیرمن و پیرسون و آنالیز واریانس، سایر آزمون های مرتبط استفاده خواهد شد.

ضریب همبستگی پیرسون بین -1 و 1 تغییر می کند.اگرعدد به دست آمده نزدیک به 1 یا 1   r= بیانگر رابطه ی مستقیم کامل بین دو متغیر است ، رابطه ی مستقیم یا مثبت به این معناست که اگر یکی از متغیرها افزایش (کاهش) یابد، دیگری نیز افزایش (کاهش) می یابد.

و اگر عدد به دست آمده نزدیک به 1- یا 1 – r = نیز وجود یک رابطه ی معکوس کامل بین دو متغیر را نشان می دهد. رابطه ی معکوس یا منفی نشان می دهد که اگر یک متغیر افزایش یابد متغیردیگر کاهش می یابد و بالعکس.زمانی که ضریب همبستگی برابر صفر است نشان می دهد که بین دو متغیر رابطه ی خطی وجود ندارد. که برای داده های پارامتریک از ضریب همبستگی پیرسون و برای داده های ناپارامتیک ازاما ضریب همبستگی اسپیرمن استفاده می شود.

کدهای 1، 2، 4، 7، 10 تا 13، 22، 25 و 27 تا 31 از راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش‌های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران و همچنین کد های 1، 2، 3، 4، 5، 6، 8 از راهنمای اخلاقی پژوهش بر گروه‌های آسیب‌پذیر در جمهوری اسلامی ایران مد نظر است که شامل موارد زیر است :

  توضیح اینکه در رابطه با کسب رضایت آگاهانه، همین که آزمودنی ها مایل به شرکت در مطالعه و پاسخ   به پرسش ها باشندکفایت میکند. گرفتن رضایت نامه کتبی ممکن است در این پژوهش باعث خدشه دار شدن اطلاعات بددست امده شود.

1_ هدف اصلی هر پژوهش‌باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.

2_ در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزمایی‌های بالینی  بر روی بیماران یا داوطلب‌های سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

3_ مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینه‌ی پایین‌تر و یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.

4_ اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.

5_ هر پژوهشی باید بر اساس و منطبق بر یک طرح‌نامه (پروپوزال) به انجام برسد. در کارآزمایی‌های بالینی باید علاوه بر طرح نامه، دستورالعمل (پروتکل) نیز تهیه و ارائه شود. طرح‌نامه و دستورالعمل باید شامل تمامی اجزای ضروری باشد. از جمله بخش ملاحظات اخلاقی، اطلاعات مربوط به بودجه، حمایت کننده‌ها، وابستگی‌های سازمانی، موارد تعارض منافع بالقوه‌ی دیگر، مشوق‌های شرکت کنندگان، پیش بینی درمان و یا جبران خسارت افراد آسیب دیده در پژوهش .در مواردی که لازم است رضایت‌نامه‌ی آگاهانه به‌صورت کتبی اخذ شود، فرم رضایت‌نامه باید تدوین و به طرح‌نامه پیوست شده باشد. پیش از تصویب یا تأیید طرح‌نامه از سوی کمیته‌ی مستقل اخلاق در پژوهش، نباید اجرای پژوهش شروع شود.

6_ کمیته‌ی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرح‌نامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرح‌‌ها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیته‌ی اخلاق درخواست می‌شود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.   

7_ انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هرگروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.

8_ کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

9_ از گروه‌های آسیب‌پذیر هیچ‌گاه نباید (به دلایلی چون سهولت دسترسی ) به عناون آزمودنی ترجیحی استفاده شود. پژوهش پزشکی با استفاده از گروه‌ها یا جوامع آسیب‌پذیر تنها در صورتی موجه است که با هدف پاسخگویی به نیازهای سلامت و اولویت‌های همان گروه یا جامعه طراحی و اجرا شود و احتمال معقولی وجود داشته باشد که همان گروه یا جامعه از نتایج آن پژوهش سود خواهد برد.

10_ پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. هم‌چنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنی‌ها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار داده‌ها یا اطلاعات به‌دست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

11_ در پایان پژوهش، هر فردی که به‌عنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که درباره‌ی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روش‌هایی که سودمندی‌شان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره‌مند شود.

12_ پژوهشگران موظفندکه نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه، دقیق، وکامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی  سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ  گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش  مطلوب نیست، بپذیرند.

13_ نحوه‌ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی  پژوهش باشد.

14_ گزارش‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.

15_ روش پژوهش نباید با ارزش‌های اجتماعی، فرهنگی و دینی  جامعه در تناقض باشد. توضیح اینکه در رابطه با کسب رضایت آگاهانه، همین که آزمودنی ها مایل به شرکت در مطالعه و پاسخ به پرسشها باشند        کفایت میکند. گرفتن رضایت نامه کتبی ممکن است در این پژوهش باعث خدشه دار شدن اطلاعات بددست امده شود.

15- در پژوهش‌های علوم پزشکی نباید از افراد آسیب‌پذیر به‌عنوان آزمودنی ترجیحی استفاده شود و تنها در صورتی باید از این افراد در پژوهش استفاده شود که  دلیل موجهی برای آن وجود داشته باشد.

16- افراد آسیب‌پذیر باید در تمامی مراحل طراحی و اجرا و گزارش پژوهش مورد حفاظت ویژه قرار بگیرند.

17- طراحی و اجرای پژوهش باید به‌گونه‌ای باشد که کرامت انسانی، احترام و تمامیت جسمانی و روانی این شرکت کنندگان رعایت و حفاظت شود.

18- در صورت ضرورتِ استفاده از افراد آسیب‌پذیر در پژوهش، باید تا حد ممکن افرادی به‌عنوان آزمودنی انتخاب شوند که درجات کم‌تری از آسیب‌پذیری را دارا باشند.

19- در پژوهش‌های غیر درمانی تنها در صورتی باید از افراد آسیب‌پذیر استفاده شود که نتایج پژوهش برای خود شرکت‌کننده یا سایر افرادی که به همان گروه آسیب‌پذیر تعلق دارند مفید باشد و خطر پژوهش برای هر شرکت‌کننده بیش از حد متعارف در زندگی روزمره نباشد.

20- در پژوهش‌های درمانی تنها در صورتی باید از افراد آسیب‌پذیر استفاده شود که نسبت فایده به زیان مورد انتظار برای خود آزمودنی به‌گونه‌ای باشد که انجام پژوهش را مبتنی بر منافع شخص آزمودنی توجیه کند.

21- امتناع فرد از قبول یا ادامه‌ی شرکت در مطالعه را باید جدی گرفت و به آن احترام گذاشت.

عدم همکاری برخی مراجعه کننده گان که در این صورت یا شخص توجیه شده و یا یک شخص دیگر جایگزین خواهد شد. همچنین از محدودیت های این مطالعه وضعیت فرهنگی متفاوت این منطقه، و برداشت های متفاوت خانم ها از سوالات خود مراقبتی جنسی می باشد می باشد که سعی خواهد شد با توضیحات بیشتر سوالات را متوجه شوند.

سواد سلامت جنسی_ خود مراقبتی جنسی_ رضایت از زندگی زناشویی

1_Panahi, R., Anbari, M., Javanmardi, E., Ghoozlu, K. J., & Dehghankar, L. (2021). The effect of women’s sexual functioning on quality of their sexual life. Journal of Preventive Medicine and Hygiene, 62(3), E776.

2_Holt LL, Chung YB, Janssen E, Peterson ZD. Female Sexual Satisfaction and Sexual Identity. J Sex Res. 2021 Feb;58(2):195-205

‏3_ Dehghankar, L., Panahi, R., Khatooni, M., Fallah, S., Moafi, F., Anbari, M., & Siboni, F. S. (2022). The association between sexual health literacy and sexual function of women in Iran. Journal of Education and Health Promotion, 11.‏

4_ Fahey, T. (2020). Divorce trends and patterns: an overview. Routledge handbook of family law and policy, 100-114.‏

5_ عسکری ندوشن, عباس, شمس قھفرخی, مھری, شمس قھفرخی, فریده. (١٣٩٨). تحلیلی از  مشخصه ھای  اقتصادی- اجتماعی مرتبط با طلاق در ایران. پژوھش ھای راھبردی مسائل اجتماعی ایران١ (2)٨ ,- ١٦.

‏6_Manduley, A. E., Mertens, A. E., Plante, I., & Sultana, A. (2020). ' The role of social media in sex education: Dispatches from queer, trans, and racialized communities': Corrigendum.

7_ Masoumi S.Z, Alavipour N, Parsa P, Kazemi F. Demographic factors affecting sexual dysfunction in postmenopausal women. J Educ Community Health. 2020;7(1):5-12. ‏

8_Shahhosseini, Z., & Bozorgi, N. (2017). The effective techniques to promote self-care behaviors in women of reproductive age: A review study. Current Research in Medical Sciences, 2(1), 19-30.‏

9_ Najimi, A., Golshiri, P., & Amini, S. (2017). Health literacy and self-care in reproductive age: The role of reading and numeracy skills. Health, 6(5).‏

10_ Bonyadpour, B., Maasoumi, R., & Nekoolaltak, M. (2023). Development of self-care strategies to promote young Iranian women’s sexual health: an explanatory sequential mixed method study protocol. Reproductive Health, 20(1), 1-8.

‏

11_ Panahi, R., Dehghankar, L., & Amjadian, M. (2022). Investigating the structural validity and reliability of the sexual health literacy for adults (SHELA) questionnaire among a sample of women in Qazvin, Iran. BMC Women's Health, 22(1), 524.‏

12_Mashoufi M, Sarafraz N, Shadman A, Abedi S, Mardi A. Relationship between health literacy and marital and sexual satisfaction and some demographic factors in women attending health centers in Ardabil in 2019. Ardabil J Health Hyg [Internet]. 2022;13(1):49-59.

13_ Alimoradi, Z., Partash, N., Griffiths, M. D., Hardani Naimzadeh, M., & Abdi, F. (2023). Predictors of sexual and reproductive self-care among Iranian adolescent females. Journal of Nursing and Midwifery Sciences, 10(3).‏

14_ Yazdani, F., Simbar, M., Hamzehgardeshi, Z., Zare, E., & Nasiri, M. (2023). Explaining sexual self-care status and its predictor factors in women referring to healthcare centers of Sari, Iran, 2021. BMC Women's Health, 23(1), 50

15_ Cartwright, A. F., Velarde, M., Beksinska, M., Smit, J., Kasaro, M., Tang, J. H., ... & Callahan, R. (2023). Perspectives on sexual and reproductive health self-care among women, healthcare providers, and other key informants: a mixed-methods study in South Africa and Zambia. Reproductive Health, 20(1), 65.‏

16_ Schlegel, E. C., Pickler, R. H., Tate, J. A., Alexander, K. A., Williams, K. P., & Smith, L. H. (2023). ‘Taking Care’: A Qualitative Study of Emerging Adult-Aged Women’s Sexual and Reproductive Health Definitions. Sexual & Reproductive Healthcare, 100877.‏

17_ Kyilleh, J. M., Tabong, P. T. N., & Konlaan, B. B. (2018). Adolescents’ reproductive health knowledge, choices and factors affecting reproductive health choices: a qualitative study in the West Gonja District in Northern

18_ Olson, D. H., Fournier, D. P., & Dreckman, N. H. (1989). ENRICH: A couple and family enrichment program. Shalvis Publishing.

19_ زارعی، ن., رضائی، م. ج., & همکاران. (1398). سنجش سواد سلامت جنسی بزرگسالان ایرانی: طراحی و روان‌سنجی ابزار. مجله حیات, 21(2), 284-293.

20_ Symonds, T., Boolell, M., & Quirk, F. (2005). The Sexual Quality of Life-Female (SQOL-F): A standardized measure for assessing women’s sexual health. Journal of Sex & Marital Therapy, 31(2), 131-143. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC3652794/

این طرح به بررسی ارتباط سواد سلامت جنسی با کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری مراجعه‌کننده به مراکز بهداشتی درمانی در شهر زاهدان در سال 1403 می پردازد.

ندارد

اطلاع از وضعیت سواد جنسی زنان و همچنین ارتباط آن  با کیفیت زندگی جنسی و رضایت از زندگی زناشویی در زنان سنین باروری

ندارد

جبران عوارض احتمالی برعهده مجری و تیم پژوهش می باشد.

جبران عوارض احتمالی بر عهده مجری و تیم پژوهش می باشد و شرکت کنندگان بابت شرکت در طرح هیچگونه هزینه ای پرداخت نمی کنند.

ندارد

در این پرسشنامه رعایت اصل رازداری و حفط اسرار افراد و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن الزامی است

پاسخگویی به پرسش ها کاملا داوطلبانه و اختیاری می باشد

شرکت در این مطالعه داوطلبانه می باشد. همچنین سایر  حقوق شرکت کنندگان مانند اجازه ترک مطالعه در هر زمان از مراحل تحقیق نیز امکان پذیر است.

کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در این پژوهش الزامی است. این رضایت بصورت کتبی می باشد.

چک لیست اطلاعات دموگرافیک

پرسشنامه رضایت زناشویی

کاملامخالفم	مخالفم	نظری ندارم	موا فقم	کاملامو ا فقم	رضایت زناشویی	ردیف
					من و همسرم یکدیگر را کاملا درک میکنیم	1
					همسرم خلق و خوی مراکاملا درک میکند و باهم سازگاریم	2
					هرگزحتی برای یک لحظه از رابطه باهمسرمتاسف نخوردهام	3
					از ویژگی های شخصیتی و عادات همسرم راضی هستم	4
					از اینکه در زندگی مشترک مان مسؤولیت های خود را به خوبی انجام میدهیم،خوشحالیم	5
					روابط ام باهمسرم رضایت بخش است و احساس میکنم مرا درک میکند	6
					از نحوه تصمیم گیری ها در موردچگونگی حل و فصل اختلافات بسیارخشنودم	7
					از وضعیت اقتصادی خانواده راضی هستم	8
					از نحوه برنامه ریزی برای اوقات فراغت و صرف اوقات در کنارهمسرم بسیارخشنودم	9
					از نحوه ابرازعشق و احساسات همسرم بسیارخشنودم	10
					از نحوه وظایف و مسؤولیت خود و همسرم به عنوان 'والدین' راضی هستم(در صورت داشتن فرزند پاسخ داده شود)	11
					گاهی اوقات همسرم،قابل اطمینان نیست و برنامه های خود را دنبال میکند	12
کاملامخالفم	مخالفم	نظری ندارم	موا فقم	کاملامو ا فقم	رضایت زناشویی	ردیف
					حرف های همسرم، بعضی اوقات باعث تحقیرم میشود	13
					معمولا ًفکرمیکنم هنگام در میان گذاشتن مشکلات باهمسرم ، او مرا درک میکند.	14
					در تصمیم گیری های مالی و پس اندازمشکل داریم	15
					از اینکه نمی توانم بدون اجازه همسرم پول خرج کنم ناراحتم	16
					تا زمانی که همسرم در کنارم باشد به من خوش میگذرد	17
					اگر شروع رابطه جنسی با توافق خودم و همسرم نباشد ناراحت می شوم.	18
					در مورد رسیدگی به وضعیت فرزندانمان اختلاف نظر داریم. (در صورت داشتن فرزند پاسخ داده شود)	19
					احساس میکنم دخالت والدین ما مشکلاتی در زندگی زناشویی ماایجاد میکند	20
					گاهی اوقات همسرم خیلی لجباز است	21
					گاهی اوقات از گفتن نیاز به همسرم میترسم	22
					گاهی اوقات با همسرم درباره مسائل جزیی،جر و بحث هایی داریم	23
					من و همسرم به مهمانی ها و فعالیت های اجتماعی یکسانی علاقمندیم	24
					من و همسرم در چگونگی کنترل رفتارفرزندانمان توافق داریم(در صورت داشتن فرزند پاسخ داده شود)	25
					ما به اندازه کافی با اقوام و دوستان وقت صرف میکنیم	26
					معتقدم در زندگی زناشویی مان دچار اختلاف اعتقادی هستیم	27
					دیر آمدن همسرم به منزل آزارم میدهد	28
					ای کاش همسرم بیشترتمایل داشت مراشریک احساساتش کند	29
					برای خودداری از درگیری باهمسرم دست به هرکاری میزنم	30
					من و همسرم از مشکلات جدی همدیگر آگاه هستیم و می توانیم آنها را مدیریت کنیم	31
					همسرم برای تفریح و گذراندن اوقات بیکاری اش با من فرصت یاتوان کافی ندارد.	32
					به دنبال آنیم که راه حلی بیابیم تا روابط جنسی مان جالب تر شود.	33
					وجود فرزندانمان عامل اصلی مشکلات در روابط جنسی ماهستند(در صورت داشتن فرزند پاسخ داده شود)	34
					دوست ندارم بابعضی از خویشاوندان همسرم رفت و آمد کنم	35
					اعتقادات مذهبیمان روابط جنسی مان را محدود کرده است.	36
کاملامخالفم	مخالفم	نظری ندارم	موا فقم	کاملامو ا فقم	رضایت زناشویی	ردیف
					گاهی اوقات همسرم خیلی مستبد است	37
					گاهی اوقات پذیرفتن تمام حرفهای همسرم برایم مشکل است	38
					گاهی اوقات فکر میکنم درگیری بین من و همسرم ادامه دارد و تمام نخواهد شد  .	39
					نگرانم که همسرم علائق و سرگرمی کافی ندارد	40
					هنگام صحبت راجع به مسائل جنسی باهمسرم کاملا احساس راحتی میکنم	41
					از زمانی که صاحب فرزندشده ایم برای روابط جنسی وقت کافی نداریم. (در صورت داشتن فرزند پاسخ داده شود)	42
					همسرم وقتش را بیشتر با دوستان و اقوامش میگذراند	43
					اعتقادات مذهبی مان روابط جنسی مان را محدود کرده است	44

پرسشنامه ارزیابی سواد سلامت جنسی

پرسشنامه خود مراقبتی جنسی

پرسشنامه کیفیت زندگی جنسی زنان