
| کد طرح | 11731 |
| عنوان فارسی طرح | بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در بیمارستان های آموزشی شهر زاهدان |
| عنوان لاتین طرح | The Impact of Artificial Intelligence-Based Education on the Knowledge of Intensive Care Unit Nurses Regarding Central Venous Catheter Care in Educational Hospitals of Zahedan |
| نوع طرح | کاربردی |
| محل اجرای طرح | بیمارستان خاتم الا نبیا |
| رسته مطالعاتی | نظام سلامت |
| دانشکده/مرکز | مرکز تحقیقات پرستاری جامعه |
| زمان اجرا -روز | 150 |

| نام و نامخانوادگی | سمت در طرح | نوع همکاری | درجهتحصیلی | پست الکترونیک |
|---|---|---|---|---|
| بنیامین سعادتی فر | مجری اول | پذیرش | کارشناسی ارشد | Benyaminsaadatifar75@yahoo.com |
| علی ارباب | مجری دوم | بررسی متون | کارشناسی ارشد | aliarbabsarst256@yahoo.com |
| سهیلا برهانزهی | همکار | انجام آزمایشات | کارشناسی ارشد | sohilaborhanzehi@gmail.com |
| مهرناز میری | همکار | تدوین طرح | کارشناسی ارشد | mirimehrnaz18@gmail.com |

| عنوان | متن |
|---|---|
| خلاصه طرح به فارسی | کاتترهای ورید مرکزی (CVC) ابزارهای حیاتی در مراقبتهای پزشکی هستند که در بخشهای مراقبت ویژه (ICU) به منظور تجویز داروها، مایعات و انجام آزمایشات خونی استفاده میشوند. مراقبت نادرست از این کاتترها میتواند منجر به عفونتها و عوارض جدی شود. بنابراین، آگاهی و دانش پرستاران در این زمینه اهمیت بالایی دارد.با توجه به پیچیدگی مراقبت از کاتتر ورید مرکزی و نیاز به بروزرسانی دائمی دانش پرستاران، استفاده از فناوریهای نوین مانند هوش مصنوعی میتونه آموزشها را شخصیسازی، تعاملی و مؤثرتر کند.علاوم بر این هوش مصنوعی می تواند ضعف های کلاس های آموزشی سنتی را جبران کند و راه جدیدی به دنیای آموزش علوم پزشکی باز کند.هدف این مطالعه بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران شاغل در بخشهای مراقبت ویژه بیمارستانهای آموزشی شهر زاهدان درباره مراقبت از کاتتر ورید مرکزی و شناسایی نقاط قوت و ضعف موجود در این زمینه است.این مطالعه به صورت نیمه تجربی طی مدت 150 روز و با استفاده از پرسشنامه محقق ساخت طراحی شده انجام خواهد شد. نمونهگیری به صورت تصادفی از پرستاران شاغل در ICU بیمارستانهای آموزشی زاهدان صورت میگیرد. دادهها با استفاده از نرمافزارهای آماری تحلیل خواهند شد.نتایج این مطالعه میتواند نمایانگر تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر سطح آگاهی پرستاران در زمینه مراقبت از کاتتر ورید مرکزی باشد و به شناسایی نیازهای آموزشی آنان کمک کند. همچنین، بهبود آگاهی پرستاران میتواند به کاهش عوارض ناشی از مراقبت نادرست و بهبود کیفیت خدمات درمانی منجر شود.این تحقیق میتواند به عنوان یک مرجع برای برنامهریزیهای آموزشی و بهبود فرایندهای مراقبتی در بخشهای مراقبت ویژه مورد استفاده قرار گیرد و به ارتقای کیفیت خدمات به بیماران کمک نماید. |
| خلاصه طرح به لاتین | Central venous catheters (CVCs) are vital medical care tools used in intensive care units (ICUs) to administer medications, fluids, and perform blood tests. Improper care of these catheters can lead to infections and serious complications. Therefore, nurses' awareness and knowledge in this field is of great importance. Given the complexity of central venous catheter care and the need to constantly update nurses' knowledge, the use of new technologies such as artificial intelligence can make training more personalized, interactive, and effective. In addition, artificial intelligence can compensate for the weaknesses of traditional training classes and open a new way to the world of medical science education. The aim of this study is to investigate the effect of artificial intelligence-based training on the awareness of nurses working in intensive care units of teaching hospitals in Zahedan city about central venous catheter care and to identify the strengths and weaknesses in this field. This study will be conducted in a quasi-experimental manner over a period of 150 days using a researcher-designed questionnaire. Random sampling will be done from nurses working in the ICU of Zahedan teaching hospitals. The data will be analyzed using statistical software. The results of this study can show the impact of artificial intelligence-based training on nurses' level of awareness in the field of central venous catheter care and help identify their educational needs. Also, improving nurses' awareness can lead to reducing complications caused by improper care and improving the quality of medical services. This research can be used as a reference for educational planning and improving care processes in intensive care units and help improve the quality of services to patients. |
| بيان مسئله تحقيق/اهمیت پژوهش | بیان مسئله عفونت بیمارستانی یا عفونت های مرتبط با مراقبت ، عفونت هایی هستد که بیماران را در بیمارستان یا سایر مراکز بهداشتی مبتلا می کنند (1).این عفونت ها از مشکلات جدی محسوب می شوند و ایمنی بیماران را در معرض خطر قرار می دهند(2).عفونت بیمارستانی در بازه زمانی84 تا 72 ساعت بعد از پذیرش بیمار در مراکز درمانی بروز می کند(3).عفونت های مرتبط با مراقبت های بهداشتی به طور قابل ملاحظه ای منجر به افزایش اقامت بیماران در بیمارستان، هزینه های درمانی و مرگ بیماران می گردد(4, 5).مطالعات نشان دهنده شیوع بالای این عفونت ها در بخش مراقبت های ویژه است(6, 7).براساس گزارشات موجود ، عفونتهای بیمارستانی 25 درصد بیماران بستری در بخش های مراقبت ویژه را مبتلا می کند و میزان مرگ را به بیش از 30 درصد افزایش می دهد(8).در بخش های مراقبت ویژه، بیماران به علت مواجهه با درمان های طبی، روش های تهاجمی و تماسهای مکرر با پرسنل بیمارستانی، شانس زیادی برای دریافت و انتقال پاتوژنها دارند (9) اگر چه عفونت خون در مقایسه با سایر عفونتهای بیمارستانی همچون عفونت تنفسی، ادراری و زخم فراوانی کمتری دارد اما به علت بالا بودن میزان مرگ و میر، افزایش هزینه هـای درمـانی و عوارض ناشـی از آن، از اهمیت خاصی برخوردار است (10)؛بر اساس گزارش سیستم نظارت عفونت های بیمارستانی ملی آمریکا، میزان عفونت خون ناشی از کاتتر ورید مرکزی در بخشهای مراقبت ویژه عمومی از 7/2 مورد (به ازای هر 1000 روز-کاتتر) تا 4/7 مورد(به ازای هر 1000 روز-کاتتر) ، و در بخش های مراقبت ویژه نوزادان از 5/3 مورد (به ازای هر 1000 روز-کاتتر) تا 1/9 مورد(به ازای هر 1000 روز-کاتتر) متغیر بوده است. مطالعات انجام شده نشان می دهد کاتترهای ورید مرکزی مسئول اصلی ایجاد عفونتهای خون هستند (11, 12) استفاده از کاتتر ورید مرکزی در بخشهای مراقبت ویژه (ICU) بهعنوان یک روش حیاتی برای تجویز داروها، تغذیه پارانترال و مانیتورینگ همودینامیک کاربرد گستردهای دارد. با این حال، عوارض ناشی از کاتتریزاسیون ورید مرکزی، از جمله عفونتهای جریان خون مرتبط با کاتتر ، ترومبوز و آمبولی ریوی، چالشهای عمدهای در مراقبتهای ویژه محسوب میشوند(32).پرستاران بخشهای مراقبت ویژه در خط مقدم این نبرد نابرابر قرار دارند. آنها نه تنها مسئول اجرای دقیق پروتکلهای پیشگیری هستند، بلکه به عنوان حلقه اتصال بین بیمار، خانواده و تیم درمان عمل میکنند. مطالعات متاآنالیز نشان دادهاند که دانش تخصصی پرستاران درباره مکانیسمهای تشکیل بیوفیلم میکروبی روی کاتترها، انتخاب بهینه محل کاتتریزاسیون و روشهای پیشرفته ضدعفونی میتواند تا ۴۰% از بروز CLABSI بکاهد(34).مـرور منـابع موجـود در زمینۀ عفونـت بیمارستـانی ناشـی از کاتترهـای ورید مرکـزی بیانـگر این است که رویکرد بهینهای جهـت کاهش میزان این نوع عفونتها وجود ندارد. مطالعات انجـام شده نشـان میدهد آموزش پرسنل بهداشتـی بر اساس رویکـرد مبتنی بر شواهـد، در پیشگیری و کاهش عفونتهای ناشی از کاتتر ورید مرکزی مؤثر بوده است(13, 14)؛حذف کامل عفونت های بیمارستانی ممکن نیست و فقط می توان با به کارگیری اقدامات مناسب میزان آن را کاهش داد (9)؛مطالعات انجام شده نشان می دهند توانمندسازی پرستاران شاغل در بخش های مراقبت ویژه در زمینه عفونت های ناشی از کاتتر ورید مرکزی بر اساس رویکردهای مبتنی بر شواهد در پیشگیری و کاهش عفونت های ناشی از کاتتر موثر است(9, 15)؛در حال حاضر، مرکز کنترل بیماری ها (CDC) [1]آموزش پرسنل مراقبتی را؛ به عنوان راهبردی مهم در برنامه های پیشگیری از عفونت های بیمارستانی مورد توجه قرار داده است (16, 17).این در حالی است که مطالعات نشان دهنده کم بودن آگاهی و نامطلوب بودن عملکرد پرستاران در زمینه کنترل عفونتهای بیمارستانی است (18, 19).پرستاران به عنوان افرادی که به طور مستقیم با بیماران و مراقبت از کاتترهای وریدی در ارتباط هستند، نقش حیاتی در پیشگیری از عفونتهای مرتبط با کاتتر دارند(20).مطالعه محمود آل محمد و همکاران (2013) نشان داد که تنها 45% از پرستاران در مورد روشهای صحیح مراقبت از CVCها آگاهی کافی دارند و 30% از آنها به درستی پروتکلهای پیشگیری از عفونت را دنبال نمیکنند. این نواقص نه تنها بر سلامت بیماران تأثیر میگذارد، بلکه میتواند منجر به افزایش هزینههای درمانی و فشار بر سیستم بهداشتی کشور شود(21) در محیطهای بالینی، عوامل متعددی میتوانند بر میزان رعایت این پروتکلها تأثیر بگذارند. فشار کاری بالا، کمبود نیروی انسانی، محدودیتهای زمانی و چالشهای دسترسی به تجهیزات استریل از جمله موانع عمدهای هستند که پرستاران در رعایت دستورالعملها با آن مواجه میشوند.علاوه بر این، سطح دانش و نگرش پرستاران نسبت به اهمیت رعایت پروتکلها نیز میتواند در میزان پایبندی آنها مؤثر باشد(33).جهت توانمندسازی پرستاران از رویکردهای مختلف آموزشی از قبیل برگزاری کلاس آموزشی، ارائه کتابچه و خودآموز در زمینه مراقبت از کاتتر ورید مرکزی، ارائه بازخورد عملکرد ماهانه جهت بهبود عملکرد و کاهش عفونت خون ناشی از داخل کاتترهای ورید مرکزی و داخل عروقی توسط محققین استفاده شده است(22, 23).اما امروزه زمینه و روش سنتی آموزش تغییر کرده است و استفاده از فناوری های نوین مانند واقعیت مجازی، واقعیت افزوده، شبیه ساز ها و هوش مصنوعی از جمله عوامل اثر گذار کلیدی در ارتقای کیفیت آموزش و بهبود پیامدهای یادگیری برشمرده می شود و معیاری برای اعتبارسنجی سیستم های آموزشی بهداشتی درمانی شده است.بررسی ها نماینگر این است که هرچه میزان ادغام هدفمند، مسئولانه و ساختارمند فناوری در یک دوره آموزشی بیشتر باشد، این امر منجر به افزایش تعامل فراگیر با محتوای درسی و بهبود همزمان در نتایج یادگیری میشود؛ بنابراین، با توجه به تغییراتی که در منشور فرهنگی نسل جدید اتفاق افتاده و ساختارهای اجتماعی جدیدی که ظهور کرداند، ادغام فناوری در آموزش و یادگیری مبتنی بر فناوری میتواند منجر به ارتقای فرایند آموزش و بهبود یادگیری فراگیران در همه سطوح شود(35).کانولاسیون ورید مرکزی (CVC) یک اقدام تهاجمی و حیاتی در مراقبتهای بیمارستانی است که امکان تجویز داروهای تحریککننده عروق، تغذیه کامل parenteral، و پایش همودینامیک را فراهم میکند [۱]. با این حال، این پروسیجر با عوارض قابل توجهی از جمله عفونت جریان خون مرتبط با کاتتر (CLABSI)، ترومبوز، آمبولی ریوی، و پنوموتوراکس همراه است [۲]. این عوارض نه تنها منجر به افزایش موربیدیتی و مورتالیتی بیماران میشود، بلکه طول مدت بستری و هزینههای سنگینی را بر سیستم سلامت تحمیل میکند [۳]. بر اساس گزارشهای مرکز کنترل و پیشگیری از بیماریهای آمریکا (CDC)، میزان بروز CLABSI به عنوان یک شاخص کلیدی کیفیت مراقبتهای بیمارستانی محسوب شده و پیشگیری از آن یک اولویت جهانی است [۴].کیفیت مراقبت از کاتتر ورید مرکزی به طور مستقیم به دانش، مهارت و آگاهی پرستاران وابسته است [۵]. پرستاران مسئولیتهای اصلی از جمله قراردادن کاتتر، مراقبت از محل آن، تعویض پانسمان، و مدیریت خطوط را بر عهده دارند. بنابراین، هرگونه کاستی در آگاهی آنان در زمینه پروتکلهای مبتنی بر شواهد (مانند رعایت اصول آسپتیک، انتخاب مناسب محل کاتتر، و زمان بههنگام خارجسازی) میتواند احتمال بروز عوارض را به میزان قابل توجهی افزایش دهد [۶]. مطالعات متعدد نشان دادهاند که وجود شکاف بین دانش تئوری و عملی پرستاران یکی از عوامل اصلی در بروز خطاهای مرتبط با CVC است [۷].در این راستا، آموزش مداوم و موثر پرستاران به عنوان یک راهبرد اساسی برای ارتقای کیفیت مراقبت و کاهش عوارض شناخته شده است [۸]. با این حال، روشهای سنتی آموزش (مانند کارگاههای حضوری، سخنرانیها و نشریههای مکتوب) اغلب با چالشهایی از جمله محدودیت زمانی پرستاران شاغل، هزینهبر بودن، عدم دسترسی یکسان، و ناتوانی در ارائه آموزش شخصیسازی شده مواجه هستند [۹]. این محدودیتها منجر به کاهش اثربخشی برنامههای آموزشی و عدم دستیابی به اهداف یادگیری پایدار میگردد [۱۰].ظهور فناوریهای دیجیتال، به ویژه هوش مصنوعی (AI)، پتانسیل تحول در حوزه آموزش پزشکی و پرستاری را فراهم کرده است [۱۱]. هوش مصنوعی میتواند با ایجاد پلتفرمهای آموزش انعطافپذیر، تعاملی و адаپتیو، بسیاری از موانع روشهای سنتی را برطرف کند. سیستمهای آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی قادرند محتوای آموزشی را بر اساس سطح دانش، سرعت یادگیری و نیازهای فردی هر فراگیر سفارشیسازی کنند [۱۲]. این امر باعث افزایش درگیری شناختی، بهبود حفظ اطلاعات و در نهایت، انتقال موثرتر یادگیری به محیط بالینی میشود [۱۳].یکی از دستاوردهای قابل توجه در این حوزه، توسعه مدلهای بزرگ زبانی (LLMs) مانند ChatGPT (Chat Generative Pre-trained Transformer) است [۱۴]. ChatGPT میتواند به عنوان یک دستیار آموزشی هوشمند عمل کند که قادر به تولید محتوای متنی منسجم، پاسخگویی به سوالات پرستاران به صورت گفتگوی طبیعی، شبیهسازی سناریوهای بالینی پیچیده، و ارائه بازخورد فوری است [۱۵]. استفاده از چنین ابزاری میتواند فرصتهای یادگیری "در هر زمان و مکان" (Just-in-Time Learning) را برای پرستاران فراهم آورد، که این امر به ویژه در محیطهای پرمشغله بیمارستانی دارای ارزش فوقالعادهای است [۱۶].اگرچه پتانسیل هوش مصنوعی در آموزش غیرقابل انکار است، اما شواهد تجربی در مورد تاثیر خاص آموزش مبتنی بر ChatGPT بر روی آگاهی پرستاران در حوزههای تخصصی مانند مراقبت از CVC بسیار محدود و نوپا است [۱۷]. بیشتر مطالعات موجود به بررسی کلیات هوش مصنوعی پرداختهاند و پژوهشی که به طور مستقیم به ارزیابی اثربخشی این ابزار خاص در زمینه ارتقای دانش پرستاران در یک منطقه خاص با چالشهای بهداشتی-درمانی منحصر به فرد پرداخته باشد، مشاهده نشده است. شهر زاهدان، به عنوان یکی از کلانشهرهای شرق کشور، دارای بیمارستانهای آموزشی بزرگی است که خدمات سطح سوم ارائه میدهند. شرایط خاص جغرافیایی، بار بیماریها، و احتمالاً کمبود منابع آموزشی استاندارد در این منطقه میتواند پرستاران را با چالشهای مضاعفی در زمینه به روزرسانی دانش خود مواجه کند [۱۸]. بنابراین، طراحی و اجرای روشهای آموزشی نوین، مقرون به صرفه و در دسترس برای این قشر از جامعه پرستاری یک ضرورت به نظر میرسد. این پژوهش با هدف "بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی (با استفاده از ChatGPT) بر آگاهی پرستاران از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در بیمارستانهای آموزشی شهر زاهدان" طراحی میشود. سوال اصلی این است که آیا یک دوره آموزشی ساختاریافته با محوریت ChatGPT میتواند به طور معناداری سطح آگاهی پرستاران را در مقایسه با روشهای متداول افزایش دهد یا خیر. یافتههای این مطالعه میتواند شواهد ارزشمندی را در اختیار مدیران پرستاری و آموزشی قرار دهد تا در مورد ادغام راهکارهای مبتنی بر هوش مصنوعی در برنامههای آموزش مداوم تصمیمگیری آگاهانهتری داشته باشند. در صورت اثربخشی، این مدل آموزشی میتواند به عنوان یک الگوی مقیاسپذیر در سایر مراکز درمانی کشور نیز به کار گرفته شود و در نهایت، با ارتقای دانش پرستاران، گامی موثر در جهت بهبود ایمنی بیمار و کاهش عوارض مرتبط با CVC برداشته شود )[۱۹) . ChatGPT به ویژه نسخههای رایگان یا کمهزینه) در مقایسه با توسعه یک پلتفرم آموزشی اختصاصی هوش مصنوعی، بسیار مقرون به صرفه و به راحتی در دسترس است. این امر انجام پژوهش را با بودجههای محدود امکانپذیر میساز) [۲۰)این ابزار امکان ایجاد یک محیط یادگیری تعاملی و گفتگو-محور را فراهم میکند که میتواند در مقایسه با مطالب آموزشی ایستا، درگیرسازی بیشتری ایجاد کند [۱۵].پژوهشگر میتواند به سرعت سناریوهای بالینی متنوع، سوالات چهارگزینهای، و محتوای آموزشی متناسب با اهداف پژوهش تولید کند [۲۱ ChatGPT( میتواند به سوالات پرستاران به صورت فردی پاسخ دهد و محتوا را بر اساس پرسشهای آنان تنظیم کند، که این امر از ویژگیهای کلیدی آموزش موثر است [۱۲]. اما استتفاده از chatGpt ومدلهای زبانی بزرگ ممکن است اطلاعات نادرست یا کاملاً ساختگی را با اطمینان کامل ارائه دهند. این امر نیازمند نظارت دقیق و اعتبارسنجی تمام محتوای تولید شده توسط پژوهشگر این مطالعه با منابع معتبر پزشکی است [۲۲]. از طرفی دانش ChatGPT بر اساس دادههای آموزشی آن است و ممکن است جدیدترین دستورالعملهای بالینی را شامل نشود. تاریخ قطع دانش مدل باید در نظر گرفته شود [۱۴]. همچنین وارد کردن اطلاعات شناسایی کننده بیماران یا دادههای حساس پژوهش در پلتفرمهای عمومی هوش مصنوعی میتواند نقض حریم خصوصی باشد(۲۳) ChatGpt ممکن است در توضیح علتشناسی پیچیده بیماریها یا استدلالهای بالینی ظریف دچار اشتباه شود [۲۴].
با این حال استفاده از ChatGPT در این پروپوزال به چند دلیل اصلی و استراتژیک انجام میشود: 1.بررسی یک فناوری نوظهور و در دسترس: هدف این پژوهش، بررسی اثربخشی یک ابزار خاص و گستردهشونده (ChatGPT) است، نه صرفاً مفهوم کلی "هوش مصنوعی". از آنجایی که ChatGPT به سرعت در حال نفوذ به various حوزههاست، ارزیابی علمی قابلیتهای آن در آموزش پرستاری یک مسئله پژوهشی به روز و مرتبط محسوب میشود [۲۵]. این مطالعه میتواند نقش پیشگامانهای در تولید شواهد بومی در این زمینه ایفا کند. 2.امکان سنجی و ارائه یک مدل عملی: بسیاری از بیمارستانها منابع لازم برای سرمایهگذاری بر روی سیستمهای پیچیده هوش مصنوعی را ندارند. اگر ChatGPT که یک ابزار نسبتاً کمهزینه است بتواند اثربخشی قابل قبولی نشان دهد، میتواند به عنوان یک مدل اجرایی ساده و قابل تعمیم به سایر مراکز معرفی شود [۲۰]. 3.تمرکز بر روی روش آموزش، نه محتوای از پیش تعیین شده: در این پژوهش، ChatGPT به عنوان یک "پلتفرم" یا "روش" برای ارائه آموزش مورد استفاده قرار میگیرد. محتوای آموزشی (مانند اصول مراقبت از CVCتوسط پژوهشگر و بر اساس دستورالعملهای معتبر مانند CDCطراحی و سپس از طریق قابلیتهای تعاملی ChatGPT در اختیار پرستاران قرار میگیرد. بنابراین، پژوهشگر کنترل کامل بر روی صحت محتوای پایه دارد و از ChatGPT برای تقویت فرآیند یادگیری استفاده میکند [۱۵]. به طور خلاصه، استفاده از ChatGPT در این پروپوزال هم به عنوان "موضوع پژوهش" و هم به عنوان "ابزاری برای بهبود فرآیند پژوهش" توجیه میشود. با آگاهی از محدودیتها و اعمال کنترلهای دقیق، میتوان از پتانسیلهای این فناوری برای پیشبرد اهداف علمی بهره برد
علاوه بر این، بهبود کیفیت خدمات بهداشتی و درمانی در این بیمارستانها نه تنها به نفع بیماران خواهد بود، بلکه میتواند به کاهش هزینههای درمانی و مدت زمان بستری نیز کمک کند.همچنین، نتایج این پژوهش میتواند به ایجاد استانداردهای ملی و محلی برای مراقبت از کاتتر ورید مرکزی کمک کند، که در نهایت به ارتقاء سطح مراقبتهای بهداشتی در سطح کشور منجر خواهد شد. بهطور کلی، این مطالعه میتواند مبنای علمی و عملی برای بهبود فرآیندهای مراقبتی و افزایش سلامت بیماران در بخشهای مراقبت ویژه باشد، و اهمیت آن در راستای بهبود کیفیت مراقبتها و کاهش عوارض جانبی غیرقابل انکار است بنابراین مطالعه حاضر با هدف تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران از مراقبت از کاتتر ورید مرکزی در بیمارستان های آموزشی شهر زاهدان در سال 1404 اجرا خواهد شد. مروری بر مطالعات پیشین جهت یافتن مقالات مرتبط و مطالعات انجام شده در این زمینه، جست وجو با کلید واژه های فارسی، آگاهی ،کاتتر ورید مرکزی پرستاران،هوش مصنوعی و واژه های انگلیسی Awareness، Central Venous Catheters ، nurses Intensive Artificial intelligence، Care Units,منطبق با Mesh در کتابخانه های در دسترس و پایگاه های اطلاعاتی PubMed , google scholar, ProQuest , ScienceDirect , SID, Iran Doc, Magiran , Iran Medexدر بازده 2017 تا2025 انجام شد ومقالاتی که ارتباط بیشتری با موضوع و اهداف پژوهش داشتند انتخاب و مورد بررسی دقیق تر قرارگرفتند. مقالات داخلی 1-در مطالعه نیمه تجربی که بهرامی نژاد و همکاران با هدف تعیین تاثیر برنامه آموزشی مبتنی بر مشارکت بر آگاهی و عملکرد پرستاران مراقبت ویژه در ارتباط با مراقبت از کاتتر ورید مرکزی در زنجان بر روی 46 پرستار (18 نفر کنترل،28 مداخله)انجام دادند، دانش و عملکرد پرستاران در ارتباط با مراقبت از کاتتر ورید مرکزی بــا اســتفاده از چک لیست مشاهده ای محقق ساخته و پرسشــنامه ســنجش آگاهی توسعه یافته توسط لابیو و همکاران انجام شد.نتایج قبل از انجام مداخله میزان آگاهی پرستاران در مورد نحوه مراقبت از کاتتر های ورید مرکزی ضعیف گزارش شده است(9). 2-در مطالعه توصیفی مقطی که توسط رضاپور و همکاران (2023) با عنوان حسابرسی نحوه جایگذاری و مراقبت پرستاری از کاتتر ورید مرکزی از طریق رگ محیطی در نوزادان بر روی 130 نفر از پرستاران بخش مراقبت ویژه نوزادان در شهر بابل با استفاده از چک لیست محقق ساخته و پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک انجام شد نتایج نشان داد اگرچه کیفیت جایگذاری و مراقبت از کاتتر ورید مرکزی در سه مرحله در سطح مطلوبی قرار داشت اما پرستاران در خصوص استفاده از عینک و راهنمای اولتراسوند در حین جایگذاری کاتتر مرکزی نیاز به آموزش دارند(26). مقالات خارجی Lifshits وهمکاران(2024) مطالعه مروری با عنوان هوش مصنوعی در آموزش پرستاری انجام دادند. در این مطالعه 15 مقاله از مورد بررسی دقیق قرار گرفتند. نتایج مطالعه نشان داد که هوش مصنوعی مزایای قابل توجهی برای آموزش پرستاری فراهم میکند. با این حال، ارزیابی مداوم، مدیریت نقاط ضعف و به حداکثر رساندن پتانسیل آموزشی هوش مصنوعی در حوزه پرستاری بسیار مهم است(36).
2-در مطالعه ای که .Turkkan H و همکاران (2022) مطالعه ای با هدف تعیین سطح دانش پرستاران در مورد مراقبت از کاتتر ورید مرکزی در جامعه پژوهش متشکل از 118 پرستار انجام دادند.جهت جمع آوری داده ها از فرم اطلاعات شخصی برای شناسایی مشخصات دموگرافیک و زندگی کاری پرستاران و فرم سطح آگاهی پرستاران در خصوص مراقبت از کاتتر ورید مرکزی استفاده شد.نتایج نشان داد اطلاعات پرستاران در مورد نحوه مراقبت از کاتتر ورید مرکز ضعیف است(28). 3-در مطالعه توصیفی مقطعی که توسط Huda A و همکاران (2021) با عنوان ارزیابی دانش کارکنان پرستاری در مورد مراقبت از کاتتر وریدی در مرکز قلب ناصریه بغداد با استفاده از یک ابزار محقق ساخته روی 30 نفر از پرستاران مشغول در بخش مراقبت های ویژه انجام شد نتایج نشان داد آگاهی پرستاران از مراقبت کاتتر ورید مرکزی ناکافی است(29) نقد بر متون با توجه به اینکه مراقبت از کاتتر های ورید مرکزی از مسایل حیاتی و از علل اصلی ایجاد عفونت می باشد و همچنین اهمیت استفاده از روش های نوین مانند هوش مصنوعی در آموزش پرستاری و وجود مطالعات محدود در این زمینه و با توجه به اینکه چنین مطالعه در حوزه دانشگاه علوم پزشکی زاهدان جهت بررسی تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران از مراقبت های کاتتر ورید مرکزی انجام نشده است. بنابراین این مطالعه با هدف تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران از مراقبت کاتتر ورید مرکزی بیمارستان های آموزشی شهر زاهدان در سال 1404 انجام خواهد شد. [1] Centers for Disease Control and Prevention |
| مشکل جاری که سیاست گزار با آن مواجه است کدام است؟ | |
| محل اول بکارگیری نتایج تحقیق | |
| پیشنهاد اول نحوه کاربرد | |
| چارچوب و فلسفه پژوهش و پارادایم | |
| روش های موجود کدامها هستند؟ | |
| منافع و مضرات روشهای موجود کدامند؟ | |
| سوالات و / یا فرضیات پژوهش |
-فرضیه: میانگین نمره آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه در ارتباط با مراقبت از کاتتر ورید مرکزی در دو گروه مداخله و کنترل قبل و بعد از آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی متفاوت است. |
| هدف کلی طرح | تعیین تاثیر آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی بر آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در بیمارستان های آموزشی شهر زاهدان در سال 1404 |
| محل دوم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| پیشنهاد دوم نحوه کاربرد | |
| اهداف اختصاصی | تعیین نمره آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در دو گروه مداخله و کنترل قبل از آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی تعیین نمره آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در دو گروه مداخله و کنترل یک ماه بعد از آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی مقایسه نمره آگاهی پرستاران بخش های مراقبت ویژه از مراقبت کاتتر ورید مرکزی در دو گروه مداخله و کنترل یک ماه بعد از آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی |
| چرا پیام تحقیق شما حلال مشکل جاری است؟ | |
| پیام تحقیق شما چه منافعی از نظر هزینه، کارایی و بهره وری برای مدیر دارد؟ | |
| سازمانها، مراکز و موسسات و سایر بهره برداران بالقوه دستاوردهای طرح | بیمارستان های آموزشی - درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شهر زاهدان |
| محل سوم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| اهداف كاربردی |
|
| پیشنهاد سوم نحوه کاربرد | |
| تعریف واژه های تخصصی | تعریف نظری آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی:آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی به مجموعهای از فرآیندهای یادگیری اطلاق میشود که در آن از الگوریتمها و سیستمهای هوشمند برای شخصیسازی محتوا، تحلیل دادههای آموزشی، ارائه بازخورد فوری و بهینهسازی مسیر یادگیری استفاده میشود. این نوع آموزش با بهرهگیری از فناوریهایی مانند یادگیری ماشینی، پردازش زبان طبیعی و سیستمهای توصیهگر، تجربه یادگیری را تعاملیتر، مؤثرتر و منطبق با نیازهای فردی میسازد(37). تعریف عملی آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی: منظور از آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی در این مطالعه،برگزاری دو جلسه آموزشی حضوری با استفاده از ابزار طراحی شده مبتنی بر هوش مصنوعی بر اساس پلتفرم ChatGPT4 می باشد.
تعریف نظری :آگاهی پرستاران از مراقبت از کاتتر ورید مرکزی دانش و درک پرستاران از اقدامات ایمنی و مراقبت های لازم برای جلوگیری از عوارض و بهبود کیفیت مراقبت های بالینی می باشد که برای کاهش خطر عفونت های مرتبط با کاتتر و سایر عوارض انجام می شود(31و30). تعریف عملی آگاهی پرستاران از مراقبت های کاتتر ورید مرکزی: منظور از آگاهی پرستاران در این مطالعه نمره ای است که آزمودنی از پرسشنامه سنجش آگاهی پرستاران از مراقبت کاتتر ورید مرکزی کسب خواهند کرد. |
| برای اجرای راه حل پیشنهادی شما چه موانع و حمایتهایی وجود دارند؟ | |
| نوع مطالعه | پژوهش حاضر یک مطالعه نیمه تجربی دو گروهه با پیش آزمون و پس آزمون می باشد. |
| محل چهارم بکارگیری نتایج تحقیق | |
| پیشنهاد چهارم نحوه کاربرد | |
| جامعه مورد مطالعه(معرفی مشارکت کنندگان)/ محیط پژوهش(معیارهای ورود و خروج ذکر شوند) | جامعه مورد مطالعه: |
| حجم نمونه و روش محاسبه آن | حجم نمونه با استفاده از نتایج مطالعه بهرامی نژاد و همکاران( 2017 ) با حدود اطمینان 95 درصد و توان آزمون آماری 80درصد با استفاده از فرمول تعیین حجم نمونه 73 نفردرهر گروه برآورد گردید.که به منظور در نظر گرفتن ریزش احتمالی در هر گروه 75نفرو در مجموع 150 نفر وارد مطالعه خواهند شد(1)
|
| روش نمونه گیری(نحوه تخصیص تصادفی و همسانسازی در صورت لزوم ذکر شود) | روش نمونه گیری: |
| روش و ابزار جمع آوري داده ها / صحت و استحکام داده ها (پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی ضمیمه شود) | جمع آوری دادهها: |
| روش اجرای طرح(با جزئیات بطور کامل شرح داده شود) | روش اجرای طرح: |
| روش تجزیه، تحليل و توصیف دادهها (نمونهاي از جدول توخالي ضميمه شود و روش هاي آماري مورد استفاده به طور كامل توضيح داده شود)(کیفی و کمی) | دادههای گردآوری شده وارد نرم افزار آماری SPSS نسخه 27 میشود. در ابتدا نرمالیتی دادهها با آزمون شاپیرو ویلک بررسی میشود و در صورت تبعیت دادهها از توزیع نرمال به منظور مقایسه میانگینها در هر گروه قبل و بعد از آزمون تی زوج و برای مقایسه میانگین بین دو گروه از آزمون تی مستقل استفاده خواهد شد. برای مقایسه متغیرهای کیفی دو گروه هم از آزمون کای دو و تست دقیق فیشر استفاده خواهد شد. در صورت عدم تبعیت داده ها از توزیع نرمال از تست های معادل ناپارامتریک من ویتنی یو و ویلکاکسون استفاده خواهد شد. به منظور تعیین اثربخشی مداخله و همزمان کنترل اثر پیش آزمون و برخی متغیرها از آزمون تحلیل کوواریانس استفاده خواهد شد. سطح معنیداری کمتر از 05/0 در این تحلیل مد نظر قرار خواهد گرفت. |
| ملاحظات اخلاقی | راهنمای عمومی اخلاق در پژوهشهای علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی در جمهوری اسلامی ایران در سال 1392
|
| محدودیتهای اجرائی طرح و پیش بینی جهت حل آنها | یکی از محدودیت های این طرح عدم آشنایی برخی پرستاران با فناوریهای جدید مانند هوش مصنوعی است که ممکن است اثربخشی آموزش را تحت تأثیر قرار دهد.از محدودیت های دیگر اجرا ،پرستاران با زمینههای آموزشی و تجربیات متفاوت ممکن است به نتایج متفاوتی برسند. این تنوع میتواند تأثیر زیادی بر سطح آگاهی و همچنین نتایج مطالعه داشته باشد از طرفی ، زمان و منابع مالی ممکن است محدود باشد و این میتواند به جمعآوری دادهها یا تجزیه و تحلیل آنها آسیب بزند.هم چنین اگر پرستارانی که تمایل به شرکت در مطالعه دارند بهطور خاصی با موضوع آشنا باشند، ممکن است نتایج بهدستآمده نمایانگر تمام پرستاران نباشد.علاوه بر آن عواملی مانند فشار کاری، استرس، و محیط کاری میتواند بر پاسخدهی پرستاران و همچنین سطح آگاهی آنها تأثیر بگذارد و در نتیجه نتایج مطالعه را تحت تأثیر قرار دهد.به دلیل ماهیت مقطعی مطالعه، نمیتوان تغییرات در آگاهی پرستاران را در طول زمان پیگیری کرد. |
| کلمات کلیدی | آگاهی،مراقبت از کاتتر ورید مرکزی،هوش مصنوعی،Artificial intelligence،Central Venous Catheter،Awareness |
| فهرست منابع و مراجع | Ziaee M, Ahmadi R, Khajavi A, Moadel A, Sharifi Mood F, Tavakolizadeh M. Prevalence and Pattern of Nosocomial Infections in a Hospital in North East of Iran during 2017-2021. Alborz University Medical Journal. 2024;14(1):49-58. 33.Morris, K. Y., & Jakobsen, R. (2022). Central venous catheter access and procedure compliance: A qualitative interview study exploring intensive care nurses' experiences. Intensive & critical care nursing, 69, 103182. https://doi.org/10.1016/j.iccn.2021.103182 34.Muschitiello, V., Marseglia, C., Cusanno, L., Termine, M., Morgigno, A., Schingaro, M., & Calamita, M. (2024). Nurses' knowledge, attitudes, and practices on CLABSI prevention in the Intensive Care Unit: An observational study. The journal of vascular access, 11297298241262975. Advance online publication. https://doi.org/10.1177/11297298241262975 35 Hamidi Madani A. Considerations for using Artificial Intelligence in Medical Education. Research in Medical Education. 2025;17(2):1-4. 36-Lifshits I, Rosenberg D. Artificial intelligence in nursing education: A scoping review. Nurse education in practice. 2024;80:104148. 37-Rezaei, Y. R. (2024). The Role of Artificial Intelligence in Education and Learning. Journal of Educational Research and Technology Management, 5(2), 141–150. |
| معرفی پژوهش/ اهداف پژوهش (عین عبارت هدف پروپوزال را کپی نکنید. بلکه با جملاتی که برای مردم قابل فهم باشد (برای سواد حدود پنجم ابتدایی )هدف را برای شرکت کنندگان توضیح دهید.) در تمام این متن در صورتیکه شرکت کننده کودک یا فرد فاقد ظرفیت تصمیم گیری است باید مواردیکه منظور از "من"، فرد شرکت کننده بوده است به "کودک" یا "فرد تحت سرپرستی من" اصلاح شود و مواردیکه منظور از "من"، رضایت دهنده است به من به عنوان "ولی" یا "قیم قانونی" اصلاح شود. | این مطالعه بررسی سطح آگاهی پرستاران شاغل در بخشهای مراقبت ویژه بیمارستانهای آموزشی شهر زاهدان درباره مراقبت از کاتتر ورید مرکزی و شناسایی نقاط قوت و ضعف موجود در این زمینه است.این مطالعه به صورت توصیفی-مقطعی طی مدت 150 روز و با استفاده از پرسشنامه محقق ساخت طراحی شده انجام خواهد شد. نمونهگیری به صورت تصادفی از پرستاران شاغل در ICU بیمارستانهای آموزشی زاهدان صورت میگیرد. |
| خون گیری (آیا طرح شما نیاز به خونگیری دارد یا خیر) | ندارد |
| نحوه همکاری/ مزایا ی طرح (در این بخش برای شرکت کنندگان به زبان ساده توضیح دهید که: چه مداخله ای بر روی آنها صورت میگیرد. چه اقدامات پاراکلینیکی بر روی آنها انجام میشود. چه نمونه ای و با چه حجمی از آنها میگیرید در این مدت چند نوبت مراجعه باید داشته باشند و به چه فواصلی چه اقداماتی را در پیگیری آنها انجام میدهید. (حتی میتوانید سود بالقوه ای که شرکت کنندگان میتوانند از شرکت در این پژوهش ببرند بنویسید. این سود میتواند شرح احتمال درمان یا تشخیص بهتر بیماریشان، دریافت خدمات سلامت رایگان و یا پرداخت مشوق مالی در ازای جبران همکاریشان باشد) | نتایج این مطالعه میتواند نمایانگر سطح آگاهی پرستاران در زمینه مراقبت از کاتتر ورید مرکزی باشد و به شناسایی نیازهای آموزشی آنان کمک کند. همچنین، بهبود آگاهی پرستاران میتواند به کاهش عوارض ناشی از مراقبت نادرست و بهبود کیفیت خدمات درمانی منجر شود.این تحقیق میتواند به عنوان یک مرجع برای برنامهریزیهای آموزشی و بهبود فرایندهای مراقبتی در بخشهای مراقبت ویژه مورد استفاده قرار گیرد و به ارتقای کیفیت خدمات به بیماران کمک نماید. |
| عوارض جانبی (منظور عوارض و میزان احتمال بروز آنها در این مطالعه است) | ندارد. |
| جبران عوارض احتمالی (برای آنکه شرکت کننده بتواند ارزیابی مناسبی از سود و زیان شرکت در پژوهش شما داشته باشد لازم است بتواند سود و زیان مداخلات معمول و مداخلات این پژوهش را مقایسه کند. به عنوان مثال میزان موفقیت و میزان عوارض هریک را مقایسه کند.) - او باید بداند كه اگر در حين و بعد از انجام پژوهش هم هر مشكلي اعم از جسمي و روحي به علت شرکت در اين پژوهش برایش پيش آمد درمان عوارض، و هزينههاي آن و غرامت مربوطه بر عهده مجري خواهد بود. | ندارد. |
| هزینه های مربوط به انجام طرح تحقیقاتی (تمام مداخلات پژوهشی باید برای بیمار رایگان باشد و بیمار بداند شامل چه مواردی هستند. ) | شخصی |
| روش های جایگزین در صورت عدم تمایل به شرکت در مطالعه چه روش های درمانی برای بیمار ارائه خواهد شد | ندارد |
| محرمانه بودن بیمار باید بداندکه دست اندر كاران اين پژوهش، كليه اطلاعات مربوط به او را نزد خود به صورت محرمانه نگهداشته و فقط اجازه دارند نتايج كلي و گروهي اين پژوهش را بدون ذکر نام و مشخصات بیمار منتشر كنند. و كميته اخلاق در پژوهش با هدف نظارت بر رعایت حقوق وی ميتواند به اطلاعات ایشان دسترسي داشته باشد. | تمامی اطلاعات از نمونه های شرکت کننده محرمانه بوده است و کدگذاری می گردد. |
| پاسخگویی به پرسش ها در این بخش نام و اطلاعات دسترسی فردی از عوامل پژوهش را که بتواند اطلاعات صحیح و کافی در اختیار شرکت کنندگان قرار دهند و در مورد عوارض و نگرانیها راهنمایی لازم را ارائه دهند ذکر شود | اینجانب بنیامین سعادتی فر مربی هیات علمی پرستاری پاسخگوی شما هستم. شماره تماس:09152720063 ایمیل:Benyaminsaadatifar75@yahoo.com |
| حق نپذیرفتن یا انصراف بیمار باید بداند که شرکت اودر اين پژوهش کاملاً داوطلبانه است و مجبور به شرکت در اين پژوهش نيست و در صورت عدم شرکت از مراقبتهاي معمول تشخيصي و درماني محروم نخواهد شد او باید بداند كه حتي پس از موافقت با شركت در پژوهش ميتواند هر وقت كه بخواهد، پس از اطلاع به مجري، از پژوهش خارج شود و خروج اواز پژوهش باعث محرومیت از دریافت خدمات درمانی معمول برای اونخواهد شد. | شرکت من در مطالعه کاملا اختیاری است و آزاد خواهم بود که از شرکت در مطالعه امتناع نمایم و یا هر زمان که مایل بودم بدون آنکه تغییری از رفتار اینجانب ایجاد شود از پژوهش مذکور خارج شوم. |
| رضایت او باید بداند که اگر اشکال يا اعتراضي نسبت به دست اندركاران يا روند پژوهش دارد مي تواند با كميته اخلاق در پژوهش دانشگاه تماس گرفته و مشکل خود را به صورت شفاهي يا كتبي مطرح نمايد. در انتهای فرم قید گردد : اينجانب موارد فوقالذکر را خواندم و فهميدم و بر اساس آن رضايت آگاهانه خود را براي شركت در اين پژوهش اعلام ميکنم. اينجانب ……………… خود را ملزم به اجراي تعهدات مربوط به مجري در مفاد فوق دانسته و متعهد ميگردم در تأمين حقوق و ايمني شركت كننده در اين پژوهش تلاش نمايم | با توجه به اطلاعات موجود در این فرم و توضیحات حضوری مجری و یا همکاران طرح موافقت خود را جهت شرکت در طرح اعلام می نمایم .یک نسخه از این فرم به من داده میشود و فرصت خواندن آن را داشته ام. |
| تخصص | |
| عنوان پیام پژوهشی ( حداکثر 20 کلمه) | |
| پیام کلیدی (حداکثر 80 کلمه) | |
| متن پیام پژوهشی ( حداکثر240 کلمه) | |
| اهمیت موضوع(50 کلمه) | |
| مهمترین نتایج طرح به زبان غیر تخصصی(70 کلمه) | |
| موارد کاربرد نتایج طرح (80 کلمه) | |
| تأثیرات و کاربردها | |
| محدودیتهای شواهد چه بودند؟ | |
| آیا این خبر میتواند از نظر اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، بهداشتی، ارزش های دینی و قوانین سازمان غذا و دارو، تبعاتی داشتهباشد؟ | |
| در صورتی که این طرح منتج به مقاله شده است لینک مقاله درج شود | |
| منابع و مراجع : حداکثر چهار مرجع اصلی استفاده شده در طرح تحقیقاتی مورد نظر را ذکر نمایید | |
| پرسشنامه یا فرم اطلاعاتی |

| نام فایل | تاریخ درج فایل | اندازه فایل | دانلود |
|---|