بررسی مقایسه ای اثربخشی کلونازپام در کنترل درد پس از جراحی در بیماران تحت عمل جراحی Photorefractive Keratectomy در شهر زاهدان در سال 1404

از زمان های دور جوامع انسانی با مشکلات بسیاری دستو پنجه نرم کرده است که یکی از این مشکلات که به صورت عمده زندگی ادمی را تحت تاثیر قرار میدهد مشکلات بینایی میباشند.در سال های اخیر روش های بسیاری جهت درمان عیوب انکساری چشمی یافت شده است.از شایع ترین عوارض این جراحی میتوان به درد پس از عمل جراحی اشاره نمود که این درد در 24 ساعت اول به اوج خود میرسد. در سال های اخیر دارو های بسیاری که میتوانند بر روی کنترل درد بیماران مورد استفاده قرار گیرند بررسی شده که یکی از این دارو ها کلونازپام میباشد. این مطالعه ازین جهت حائز اهمیت میباشد که سطح اظطراب میتواند بر روی میزان درد موثر واقع شود و همچنین اثرات ضد دردی دارو کلونازپام قبلا در برخی بیماری ها مانند سندرم سوزش دهان مورد تایید قرار گرفته و همچنین با توجه به اهمیت کنترل درد پس از جراحی در تمامی سنین و دارو های مرتبط با ان و این نکته که تا کنون اثرات ضد درد کلونازپام در جراحی PRK ارزیابی نشده است و مقایسه این دارو با دارو های روتین مانند دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی صورت نپذیرفته است.

Since ancient times, human societies have struggled with many problems, one of which is vision problems, which mainly affects human life. In recent years, many methods have been found to treat refractive errors. The most common side effects of this surgery include postoperative pain, which reaches its peak in the first 24 hours. In recent years, many drugs that can be used to control patients' pain have been studied, one of which is clonazepam. This study is important because the level of anxiety can affect the amount of pain, and the analgesic effects of clonazepam have previously been approved in some diseases such as burning mouth syndrome, and also due to the importance of controlling postoperative pain at all ages and the drugs related to it, and the fact that the analgesic effects of clonazepam have not been evaluated in PRK surgery so far, and this drug has not been compared with routine drugs such as nonsteroidal anti-inflammatory drugs.

از زمان های دور جوامع انسانی با مشکلات بسیاری دستو پنجه نرم کرده است که یکی از این مشکلات که به صورت عمده زندگی ادمی را تحت تاثیر قرار میدهد مشکلات بینایی میباشند. اتیولوژی مشکلات بینایی با پیشرفت علم به مرور برای انسان مشخص گردیده است. از مشکلات عمده بینایی میتوان به myopia ( نزدیک بینی ) ، hyperopia ( دوربینی) و استیگماتیسم را نام برد. در برخی از مطالعات اپیدمیولوژیک صورت گرفته عنوان شده است که نزدیک به 2.5 میلیارد نفر در سراسر جهان به نزدیک بینی مبتلا هستند(1). این در حالیست که این بیماری به علت نژادی ( بیشترین شیوع این بیماری در کشور چین میباشد) و علل محیطی بروز پیدا کند(1, 2). این در حالیست که برخی مطالعات تخمینی ادعا داشتند که این امار تا سال 2050 به نصف جمعیت دنیا افزایش پیدا خواهد کرد(3). همچنین در برخی مطالعات عنوان شده است که شیوع استیگماتیسم حتی از نزدیک بینی نیز بیشتر بوده و حدود 70 درصد مردم در برخی نقاط جهان به این بیماری مبتلا هستند که تخمین زده میشود هر فرد به صورت سالیانه مبلغی بالغ بر 100 دلار در سال را صرف هزینه این بیماری میکند(4, 5).

در سال های اخیر روش های بسیاری جهت درمان عیوب انکساری چشمی یافت شده است که جراحی Photorefractive keratectomy (PRK) یکی از این روش ها میباشد(6). PRK در سال 1983 توسط دکتر استیون تروکل و همکارانش توسعه یافت و اولین بار در سال 1987 توسط دکتر تئو سیلر در برلین اجرا شد(7). پس از دریافت تاییدیه توسط سازمان غذا و داروی ایالات متحده در سال 1996، PRK به طور خلاصه درمان جراحی ارجح آمتروپیا بود زیرا نتایج قابل پیش بینی و پایدارتری نسبت به کراتوتومی برشی ارائه داد(8). از اندیکاسیون های اجرای این جراحی میتوان به بیماران مبتلا به نزدیک بینی تا 12- دیوپتر(D) ، آستیگماتیسم تا 6 D و دوربینی تا 5 D اشاره نمود که نتایج در محدوده های پایین هر کدام بهتر و قابل پیش بینی تر هستند و همچنین عیوب انکساری بالا با احتمال بیشتر بازگشت و کدورت قرنیه ارتباط دارد(9).

از شایع ترین عوارض این جراحی میتوان به درد پس از عمل جراحی اشاره نود که این درد در 24 ساعت اول به اوج خود میرسد (10). از شایع ترین دارو های مورد استفاده در کنترل درد این بیماران میتوان به دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی ، بوپیواکائین، گاباپنتین و ... اشاره نمود(10).

در سال های اخیر طبق مطالعات بررسی شده عنوان شده است که میزان سطح اضطراب میتواند بر روی گیرنده های درد و در نتیجه شدت درد در برخی از بیماری ها تاثیر گذار باشد(11). مکانیزم این پدیده به صورت دقیق همچنان ناشناخته باقی مانده است.(12)

در سال های اخیر دارو های بسیاری که میتوانند بر روی کنترل درد بیماران مورد استفاده قرار گیرند بررسی شده که یکی از این دارو ها کلونازپام میباشد(13). کلونازپام از بنزودیازپین‌ها است و این دارو باعث تسهیل یا افزایش عمل مهاری گاما آمینوبوتیریک اسید که یک ناقل عصبی مهاری در مغز است می‌شود که این خود باعث مهار پیش و پس سیناپسی در تمام نواحی دستگاه عصبی مرکزی خواهد شد. اثرات آرام بخش و ضدتشنج کلونازپام به‌علت اثرات این دارو در سطح لیمبیک و تحت قشری می‌باشد(14). همچنین این دارو در کنترل اختلالات اضطرابی نیز مورد استفاده قرار میگیرد و در برخی موارد مانند سندرم سوزش دهان میتواند به عنوان مسکن استفاده گردد.(15, 16)

در سال های اخیر مطالعات بسیاری درباره کاهش درد پس از جراحی PRK و دارو های موثر بر ان انجام شده که در ادامه به بررسی نتایج این مطالعات میپردازیم. در مطالعه Seema Verma و همکاران که با هدف بررسی درد در بیماران جراحی شده به روش PRK منتشر شد نتایج حاکی از ان بود که شدت درد در 24 ساعت ابتدایی به اوج خود میرسد و پس از ان سیر نزولی پیدا میکند و همچنین عنوان شده است که ضد درد های موضعی کارایی بیشتری برای کنترل درد به صورت کوتاه مدت دارند(17). همچنین در مطالعه Walter Allan Steigleman و همکاران که با هدف بررسی درد در جراحی PRK منتشر شد نتایج حاکی از ان بود که دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی به صورت معنا داری در کنترل درد پس از جراحی نسبت به سایر دارو ها عملکرد بهتری از خود نشان دادند (18). در مطالعه Cherilyn Mae A. Palochak و همکاران نتایج حاکی از ان بود که داروی کدئین اثر بخشی بهتری نسبت به سایر دارو ها در کنترل درد دارد(19). در ادامه مطالعه Madeline Ripa و همکاران نشان داد که استفاده از دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی موضعی به صورت معنا داری نسبت به دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی خوراکی اثر بخشی بهتری در کنترل درد به صورت کوتاه مدت در طی 24 ساعت اول داشتند(20).

اما مطالعه ای توسط Christelle Gremeau-Richard و همکاران منتشر شده که عنوان میدارد که کلونازپام به صورت موضعی و یا خوراکی میتواند اثر ضد التهابی و همچنین کاهش درد در بافت های مخاطی بدن مثل حفره دهانی ایجاد کند (21).

این مطالعه ازین جهت حائز اهمیت میباشد که سطح اظطراب میتواند بر روی میزان درد موثر واقع شود و همچنین اثرات ضد دردی دارو کلونازپام قبلا در برخی بیماری ها مانند سندرم سوزش دهان مورد تایید قرار گرفته و همچنین با توجه به اهمیت کنترل درد پس از جراحی در تمامی سنین و دارو های مرتبط با ان و این نکته که تا کنون اثرات ضد درد کلونازپام در جراحی PRK ارزیابی نشده است و مقایسه این دارو با دارو های روتین مانند دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی صورت نپذیرفته است. همچنین درمان های روتین برای کنترل درد پس از این جراحی غالبا دارو های NSAID میباشد که صرفا جهت کنترل درد به کار میروند و ارجحیتی نسبت به دارو کلونازپام نداشته و با توجه به اثرات ضد دردی کلونازپام پیش بینی میگردد که این دارو میتواند به صورت موثرتری برای کنترل درد این بیماران ایفای نقش کند. در نتیجه بر ان شدیم تا با اجرای این طرح مطالعاتی اثرات ضد درد دارو کلونازپام در جراحی PRK را ارزیابی کنیم تا با در اختیار گذاردن نتایج حاصل ازین طرح کمک شایانی به بیماران کرده باشیم. .

مرور متون:

در مطالعه ای که در سال 2013 توسط Seema Verma و John Marshall در امریکا با هدف ارزیابی مبنای زمانی درد پس از کراتکتومی فوتورفراکتیو و همچنین بررسی و جست و جوی کفایت بی حس کننده های موضعی در کنترل درد پس از کراتکتومی فوتورفرکتیو انجام شد، با استفاده از نمره درد آنالوگ بصری در 30 بیمار بررسی گشت که نتایج آن حاکی از آن بود که بیشترین شدت درد در 24 ساعت اول بوده و بعد از آن درد تخفیف می یابد. همچنین این چنین به دست آمد که استفاده طولانی و بیش از حد بی حس کننده های موضعی باعث ایجاد عوارضی برای قرنیه می شوند(17).

در مطالعه ای که در سال 2022 در کشور آمریکا توسط Walter Allan Steigleman و همکاران در امریکا با هدف بررسی بهترین شیوه های حال حاضر کنترل درد بعد از کراتکتومی فوتورفرکتیو انجام شد، 51 مقاله منتشر شده مرتبط به زبان انگلیسی تا اکتبر 2021 در سه سطح بررسی شدند. طبق این بررسی اوپیوئید سیستمیک و NSAID ها، NSAIDها، پچ های سرد بعد از جراحی، لنز های تماسی نرم بانداژی و بویژه لنز های تماسی senofilcon A و بی حس کننده های موضعی در مقایسه با سایر درمان های کنترل درد به طور قابل توجهی بهتر عمل کردند و باعث تحمل بهتر درد در بیماران شدند.(18)

در مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی شده که در سال 2021 توسط Cherilyn Mae A. Palochak و همکاران در امریکا با هدف مقایسه میزان اثربخشی کدئین خوراکی همراه با استامینوفن و اوکسی کدون همراه استامینوفن به منظور کنترل درد شدید بعد از کراتکتومی فوتورفرکتیو و میزان استقاده از تتراکائین و همچنین حدت بینایی بیماران انجام شد، 200 بیمار تصادفی در دو گروه کدئین(همراه استامینوفن) و اکسی کدون(همراه استامینوفن) تقسیم شده و به مدت ۴ روز بعد از جراحی کراتکتومی فوتورفرکتیو بررسی شدند که طی این مدت همزمان با ثبت وقوع و شدت درد می توانستند از دوز مشخصی از داروها به صورت هر ۴ ساعت و همچنین داروی تتراکائین استفاده کنند. همچنین حدت بینایی بیماران در روز اول بعد از جراحی، یک هفته بعد و یک و سه و شش ماه بعد از جراحی بررسی شد. در نهایت ۱۹۷ بیمار(۹۷ بیمار گروه کدئین و ۱۰۰ بیمار گروه اوکسی کدون) کارآزمایی را به پایان رساندند که طبق آن، گروه کدئین میانگین نمره درد کمتری در روز های دوم و چهارم در مقایسه با گروه اوکسی کدون داشتند. همچنین گروه اوکسی کدون به طور معناداری میزان بیشتری دارو به صورت قرص در روز دوم بعد جراحی و همچنین میزان بیشتری قطره تتراکائین استفاده نمودند و علی رغم تحلیل انحراف معیار حدت بینایی هر دو گروه بدون تفاوت واضحی به طور قابل ملاحظه‌ای بهبود یافت(19).

در مطالعه ای آینده نگر، تصادفی شده که در سال 2020 توسط Madeline Ripa و همکاران در امریکا با هدف ارزیابی و مقایسه درد پس از جراحی کراتکتومی فوتورفرکتیو در بیمارانی که رژیم پیشگیرانه ضد التهاب های غیر استروئیدی خوراکی یا موضعی مصرف نمودند، انجام شد، 157 بیمار در یک مرکز آموزش عالی پزشکی به صورت تصادفی از ابتدای شروع جراحی در دو گروه مصرف کتورولاک موضعی 0.4% هر 12 ساعت و ناپروکسن خوراکی 220 میلی گرم هر 12 ساعت به مدت 72 ساعت بعد جراحی PRK قرار گرفتند و حداکثر نمره درد بر اساس معیار رتبه بندی عددی معتبر (NRS) برای 5 روز بعد از جراحی اندازه گیری شد که طبق نتایج حاصل از این مطالعه، حداکثر نمره درد بعد از PRK به طور قابل توجهی در گروه مصرف ضد التهاب غیر استروئیدی خوراکی در مقایسه با موضعی، بالاتر بود. همچنین مقدار نمره درد در روز دوم در گروه ضد التهاب خوراکی بیشتر از گروه ضد التهاب موضعی بود و مقدار نمره درد برای هر دو گروه در روز دو و سه، بیشتر از مقدار نمره درد در روزهای یک و چهار و پنج به دست آمد(20).

در مطالعه‌ای آینده نگر، دو سو کور، مقایسه ای که در سال 1997 در انگلیس توسط S. Verma و همکاران با هدف ارزیابی اینکه آیا بوپیواکائین موضعی 0.75٪ کنترل درد بهتری را پس از لیزر اگزایمر نسبت به تتراکائین موضعی 1٪ بدون تأثیر بر بهبود زخم قرنیه، نتیجه انکساری عملکرد بینایی فراهم می کند، انجام شد، 38 بیمار به صورت تصادفی در دو گروه برای دریافت بوپیواکائین یا تتراکائین هر نیم ساعت برای 24 ساعت بعد عمل تقسیم شدند و درد بیماران طی چهار روز با مقیاس درد آنالوگ بینایی ثبت و سرعت ترمیم اپیتلیال تصور تصویر برداری با نورپردازی دیجیتالی ارزیابی شد. همچنین عملکرد بینایی با استفاده از چارت اصلاح شده حدت بینایی اسنلن و اندازه گیری غیرفعال تاری دید، هاله بینایی و تابش خیره کننده طی دوره 6 ماهه ثبت شد. نهایتا در این مطالعه تتراکائین باعث کنترل بهتر درد بیماران شد. بسته شدن کامل اپیتلیال در تمام بیماران طی 72 ساعت رخ داد و تفاوت آماری معنی داری در هیچ یک از پارامترهای اندازه گیری شده مشاهده نشد و استفاده محدود و تحت نظارت از بی حس کننده های موضعی در کنترل درد پس از کراتکتومی فوتورفرکتیو توصیه گشت.(22)

مطالعه ای توسط Christelle Gremeau-Richard و همکاران در سال 2004 در فرانسه منتشر شد. استوپادینیا با درد سوزشی خود به خود در مخاط دهان بدون علت شناخته شده یا درمان شناخته شده مشخص می شود. هدف از این مطالعه ارزیابی اثربخشی استفاده موضعی از کلونازپام بود.

48 بیمار (4 مرد و 44 زن، 1/2±65 سال) وارد شدند که 41 نفر مطالعه را تکمیل کردند. به بیماران دستور داده شد که یک قرص 1 میلی گرمی کلونازپام یا دارونما را بمکند و بزاق خود را بدون قورت دادن به مدت 3 دقیقه نزدیک محل درد در دهان نگه دارند و سپس تف کنند. این پروتکل سه بار در روز به مدت 14 روز تکرار شد. غلظت خونی کلونازپام مشابه بود خواه 14 روز پس از مکیدن یک قرص سه بار در روز یا در طی 5 ساعت پس از مکیدن یک قرص اندازه گیری شود . نتایج بر این است که کلونازپام به صورت موضعی عمل می کند و مکانیسم(های) زیربنایی استومادینیا را مختل می کند. (21)

مطالعه ای در سال 2022 در کشور لهستان توسط Jacek Zborowski و همکاران منتشر شد. BMS یک سندرم درد مزمن است که مخاط دهان را تحت تاثیر قرار می دهد. هدف ازاین مطالعه تاثیر کلونازپام بر BMS است. در مجموع 60 بیمار مبتلا به BMS واجد شرایط برای یک کارآزمایی تصادفی شده بودند که در دو گروه تحت درمان با کلونازپام و گروه محافظ زبان قرار گرفتند. درمان به مدت 4 هفته در هر دو گروه ارائه شد. در مورد اول، دوز خوراکی کلونازپام 0.5 میلی گرم. در دومی از محافظ زبان استفاده شد. در سه بیمار پس از کلونازپام و یک بیمار پس از درمان گارد زبان بهبودی کامل مشاهده شد. در گروه کلونازپام بهبود بیشتری در نمرات VAS از سطح پایه تا مقادیر کنترل نشان داده شد و از نظر آماری معنی دار بود. نتایج براین است BMS با توجه به تاثیر BMS بر کیفیت زندگی و اختلالات روانی در اکثر بیماران، تحقیقات بیشتر در مورد امکانات درمانی بسیار مهم به نظر می رسد.(23)

مطالعه ای توسط Eric W. de Heer و همکاران در کشور هلند در سال 2014 با هدف بررسی تأثیر افسردگی، همراه با اضطراب، بر ناتوانی مرتبط با درد، شدت درد، و محل درد در نمونه بزرگی از بزرگسالان با و بدون اختلال افسردگی و/یا اضطراب منتشر شد. جامعه مورد مطالعه شامل 2981 شرکت‌کننده با اختلال افسردگی، اضطراب، افسردگی و اضطراب همراه، اختلال بهبود یافته یا بدون اختلال فعلی(شاهد) بود. شدت علائم با درد ناتوان کننده تر و به شدت محدود کننده همراه بود. همچنین، یک اختلال افسردگی یا اضطراب بهبودیافته درد ناتوان کننده و شدیداً محدود کننده را در مقایسه با گروه کنترل نشان داد. یک اختلال اضطراب فعلی و یک اختلال افسردگی و اضطراب همراه، بیشتر از دردهای گوارشی یا اسکلتی عضلانی با درد قلبی تنفسی مرتبط بود. بیماران مبتلا به اختلال افسردگی و/یا اضطراب فعلی و بهبود یافته و آنهایی که علائم شدیدتر دارند، نسبت به افراد بدون اختلال افسردگی یا اضطراب، درد و درد ناتوان کننده قلبی-تنفسی بیشتری دارند.(11)

مطالعه ای توسط M. Fenelon و همکاران در سال 2017 در کشور فرانسه با هدف ارزیابی اثربخشی کلونازپام و آمی تریپتیلین در درمان سندرم سوزش دهان انجام شد. در این آزمایش از بیماران خواسته شد تا درد خود را با استفاده از مقیاس عددی کلامی 10 درجه ای در ابتدا و در 6 هفته و 3 ماه درمان ارزیابی کنند. سی و نه بیمار ده تا شصت و پنج سال وارد شدند. نتایج حاکی از آن است که هیچ تفاوتی بین دو درمان از نظر کاهش درد وجود نداشت. کلونازپام و همچنین آمی تریپتیلین ممکن است یک درمان موثر برای BMS باشد.(16)

مطالعه ای توسط Adam KM Woo, MBBS FRCA و همکاران در سال 2010 در کشور انگلیس با هدف اثرات اظطراب بر روی درد منتشر شد. نتایج این مطالعه حاکی از ان بود که اختلالات خلقی، به ویژه افسردگی و اضطراب، نقش مهمی در تشدید ادراک درد در تمام محیط‌های بالینی دارند. افسردگی معمولاً در نتیجه درد مزمن رخ می دهد و برای بهبود معیارهای نتیجه و کیفیت زندگی نیاز به درمان دارد. اضطراب بر افکار و رفتارها تأثیر منفی می گذارد که مانع توانبخشی می شود. اضطراب و افسردگی در بیمارستان‌های حاد نیز بر تجربه درد تأثیر منفی می‌گذارد و باید در بزرگسالان و کودکان در نظر گرفته شود. کنترل ضعیف درد و اختلالات خلقی قابل توجه بعد از عمل باعث ایجاد درد مزمن پس از عمل می شود.(12)

1. میانگین شدت درد در دو گروه مورد مداخله 12 ساعت پس از PRK متفاوت است.

2. میانگین شدت درد در دو گروه مورد مداخله 24 ساعت پس از PRK متفاوت است.

3. تعیین و مقایسه عوارض در دو گروه مورد مداخله متفاوت است.

تعیین و مقایسه ای اثربخشی کلونازپام در کنترل درد پس از جراحی در بیماران تحت عمل جراحی Photorefractive Keratectomy در شهر زاهدان در سال 1404

1. تعیین ومقایسه میانگین شدت درد در دو گروه مورد مداخله 12 ساعت پس از PRK

2. تعیین و مقایسه شدت درد در دو گروه مورد مداخله 24 ساعت پس از PRK

3. تعیین و مقایسه عوارض در دو گروه مورد مداخله

دانشگاه های علوم پزشکی و مراکز خدمات بهداشتی درمانی

این مطالعه ازین جهت حائز اهمیت میباشد که سطح اظطراب میتواند بر روی میزان درد موثر واقع شود و همچنین اثرات ضد دردی دارو کلونازپام قبلا در برخی بیماری ها مانند سندرم سوزش دهان مورد تایید قرار گرفته و همچنین با توجه به اهمیت کنترل درد پس از جراحی در تمامی سنین و دارو های مرتبط با ان و این نکته که تا کنون اثرات ضد درد کلونازپام در جراحی PRK ارزیابی نشده است و مقایسه این دارو با دارو های روتین مانند دارو های ضد التهابی غیر استروئیدی صورت نپذیرفته است.

PRK : جراحی های انکساری لیزری روی سطح قرنیه، شفاف، گنبدی شکل و بیرونی ترین لایه ای که جلوی چشم را می پوشاند، عمل می کند. اولین مرحله PRK نیاز به برداشتن کامل اپیتلیوم سطحی قرنیه تا لایه بومن دارد. سپس لیزر اگزایمر استروما را از بین می برد و در نتیجه سطح قرنیه را بازسازی می کند. پس از این روش، اپیتلیال شدن مجدد از طریق مهاجرت فیبروبلاست ها و سنتز کلاژن رخ می دهد.

نوع مطالعه:کارآزمایی بالینی تصادفی شده

جامعه مورد مطالعه شامل تمامی کاندید های جراحی به روش PRK مراجعه کننده به بیمارستان چشم پزشکی الزهرا زاهدان در سال 1404 میباشد

معیار ورود:

سن بالای 18 سال و زیر 65 سال

رضایت برای شرکت در مطالعه

معیار خروج:

وجود سابقه بیماری روانی

وجود زخم معده و pud

اعتیاد

عدم رضایت در شرکت در مطالعه

سابقه دیابت

مصرف کورتون در طی یک ماه اخیر

سابقه مصرف دارو های بنزودیازپین و تری سایکلیک در طی دو هفته اخیر

سو مصرف الکل

سابقه اپنه انسدادی خواب

بیماری میاستنی گراویس

سابقه بیماری های کبدی

سابقه بیماری نارسایی شدید تنفسی

حجم نمونه براساس تخمین تقریبی اندازه اثر (VAS)،0.4 ،100 نفر در هر گروه مداخله محاسبه شد.حجم نمونه نهایی 200 نفر ارزیابی می گردد.

N=100 per group

*نمونه گیری به صورت اسان و در دسترس خواهد بود و همسان سازی از نظر سن و جنس در گروههای مورد مطالعه انجام خواهد شد.

*نوع تصادفی سازی به صورت تصادفی سازی ساده (simple randomization) است. با استفاده از جدول اعداد تصادفی تا تکمیل حجم نمونه در هر گروه ادامه خواهد یافت.

*کور سازی : به صورت دو سو کور است بیمار از نوع مداخله انجام شده آگاهی ندارندو از طرفی پزشک ارزیابی کننده پیامد مطالعه نیز از نوع درمان بکار رفته اطلاع ندارند. بیمار از نحوه مصرف دارو اگاهی میابد ولی از نوع داروی مصرفی خیر .

*پنهان سازی تخصیص با استفاده از " پاکت نامه های غیرشفاف مهر و موم شده با توالی تصادف" انجام می شود. به این ترتیب که ابتدا توالی تصادفی مشخص می شود ،سپس توالی ها بروی یک کارت ثبت می شود و کارتها داخل پاکت های نامه به ترتیب جایگذاری می شود. بروی سطح خارجی پاکت ها شماره گذاری انجام شده و به ترتیب داخل جعبه قرار می گیرد. شرکت کنندگان به ترتیب ورود یک پاکت را انتخاب و گروه مداخله مشخص می شود.

جمع اوری داده های دموگرافیک از طریق فرم اطلاعاتی صورت خواهد پذیرفت . همچنین شدت درد از طریق معیار VISUAL ANALOG SCAL انجام میپذیرد . به گونه ای که فرد از بین عدد 0 تا 10 به شدت درد خود نمره میدهد. عدد 0 بیانگر عدم وجود درد و عدد 10 به معنای درد غیر قابل تحمل و کشنده اطلاق میگردد.

پس از تصویب پروپوزال در معاونت تحقیقات و فناوری و کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی زاهدان و اخذ مجوز برای جمع آوری اطلاعات مربوط به تحقیق، پژوهشگر به بیمارستان چشم پزشکی الزهرا شهر زاهدان مراجعه خواهد کرد. در بدو ورود، هماهنگی های لازم با مسئول مرکز انجام شده و موضوع پژوهش و اهداف آن شرح داده خواهد شد. ضمنًا تاکید میشود که اطلاعات افراد کاملا محرمانه باقی مانده و صرفا برای استفاده در این تحقیق مورد استفاده قرار میگیرند. همچنین نتایج در سطح کلی (نه فردی) منتشر خواهند شد. از معیار های ورود به مطالعه میتوان به تمامی بیمارانی که جهت انجام جراحی PRK با رضایت شخصی و بین 18 تا 65 سال هستند اشاره نمود. همچنین افراد با سابقه اعتیاد و عدم رضایت شخصی و مشکلات روانی از مطالعه خارج خواهند شد. در ابتدا پژوهشگر اطلاعات دموگرافک شامل سن و جنسیت را ذخیره خواهد کرد. بیماران به صورت اسان و در دسترس وارد مطالعه خواهد شد و همسان سازی از طریق همسان سازی جفتی انجام خواهد شد . به گونه ای که هر فرد با سن مشخص و جنسیت مشخص در گروه اول (کنترل)قرار میگرد ، یک فرد با همان سن و جنسیت در گروه دوم قرار خواهد گرفت . در ابتدا جراح ، یک قسمت مرکزی اپیتلیوم قرنیه را با یک محلول الکل، یا یک ابزار جراحی استریل می کند. سپس از یک لیزر اکسایمر برای اصلاح شکل انحنای سطح قرنیه استفاده می شود. این لیزر پالس های نور ماوراء بنفش سرد را به نمایش می گذارد که مقادیر میکروسکوپی بافت را در یک الگوی دقیق حذف می کند. سپس یک لنز دارای بافت نرم bandage روی قرنیه جهت محافظت از چشم قرار می گیرد. سلول های اپیتلیال جدید در حدود چهار یا پنج روز رشد می کنند و در نهایت لنزbandage توسط جراح از چشم برداشته می شود. لازم به ذکر است که جراحی توسط یک جراح صورت میپذیرد تا از تاثیر مخدوش کننده تعدد جراحان بر نتیجه مطالعه جلو گیری گردد. سپس بیماران به 2 گروه شامل گروه شاهد داروی ضد التهاب غیر استروئیدی با نام تجاری نوافن به مقدار 1 عدد هر 8 ساعت تا 3 روز بعد از عمل از شرکت دارویی رازک دریافت خواهد کرد .گروه دوم علاوه بر داروی ضد التهاب غیر استروئیدی نوافن ، کلونازپام به مقدار یک میلی گرم به شکل قرص از شرکت تهران داروشب بعد عمل و همچنین نیم میلی گرم در لحظه شروع عمل دریافت خواهد کرد. سپس بیماران بر اساس معیار VAS به درد خود از عدد 0 ( عدم وجود درد ) تا عدد 10 ( درد غیر قابل تحمل و کشنده) نمره خواهند داد. این ارزیابی به این صورت خواهد بود که پژوهشگر با توضیح این معیار به بیمار ، از شدت درد وی سوال خواهد کرد. این ارزیابی شدت درد در 12 ساعت و 24 ساعت پس از عمل که بیمار در دسترس و در بیمارستان میباشد اندازه گیری خواهد شد. معمولا مدت زمان بستری یک روز قبل و بعد عمل میباشد که در صورت عدم دسترسی بیمار یا ترخیص زود هنگام وی با شماره تماس اخذ شده از بیمار ارتباط حاصل خواهد شد و به صورت تلفنی شدت درد بیمار مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت. سپس داده ها وارد نرم افزار SPSS ورژن 26 و مورد انالیز قرار خواهند گرفت. در صورت بروز عوارض احتمالی خفیف تا متوسط این دارو میتوان سر درد و سرگیجه اختلال در هماهنگی ، خستگی، دیزآرتری، فراموشی، آستنی، گیجی، اختلال در تمرکز، بازدارندگی، تغییر میل جنسی، تحریک پذیری، دیستونی، دوبینی اشاره نمود. در صورت بروز هر گونه ازین عوارض مصرف این دارو قطع و بیمار از مطالعه حذف خواهد شد. لازم به ذکر است که با قطع این دارو تمامی این عوارض بر طرف خواهند شد. تغییرات اشتها، یبوست،‌بی اختیاری، احتباس ادرار، افت فشار خون، راش از عوارض شدید این دارو میباشند که بسیار نادر هستند. در این صورت به بیمار توصیه میگردد تا داروی مورد نظر را قطع نموده و به بیمارستان مراجعه فرماید و به پژوهشگر اطلاع دهد. لازم به ذکر است که تمامی پروسه درمان عوارض ناشی از مصرف این دارو بر عهده پژوهشگر میباشد و در صورت بروز این عوارض فرد از مطالعه حذف خواهد شد.

آنالیز آماری با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 26 انجام خواهد گرفت. در بخش آمار توصیفی از میانگین و انحراف معیار برای گزارش داده های کمی و فراوانی و درصد فراوانی برای گزارش داده های کیفی استفاده شد. در بخش تحلیلی، برای مقایسه دو گروه مداخله از لحاظ متغیرهای کمی از آزمون تی مستقل و برای مقایسه از لحاظ متغیرهای کیفی از آزمون کای اسکوئر استفاده شد. سطح معنی داری در همه موارد p<0.05 در نظر گرفته شد.در صورت لزوم از آزمونهای غیر پارامتریک معادل استفاده خواهد شد.

این مطالعه مطابق راهنمای عمومی اخلاق در پژوهش های علوم پزشکی دارای آزمودنی انسانی و همچنین کد های اخلاق مربوط به کار ازمایی بالینی در جمهوری اسلامی ایران می باشد.

کد های اخلاق مربوط به دفترچه ازمودنی های انسانی :

1. هدف اصلی هر پژوهش‌باید ارتقای سلامت انسان‌ها توأم با رعایت کرامت و حقوق ایشان باشد.

2. در پژوهش بر آزمودنی انسانی، سلامت و ایمنی فرد فرد آزمودنی‎ها در طول و بعد از اجرای پژوهش، بر تمامی مصالح دیگر اولویت دارد. هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرد، باید توسط افرادی طراحی و اجرا شود که تخصص و مهارت بالینی لازم و مرتبط را داشته باشند. در کارآزمایی‌های بالینی بر روی بیماران یا داوطلب‌های سالم نظارت پزشک دارای مهارت و دانش متناسب الزامی است.

3. پژوهش بر انسان فقط در صورتی توجیه‌پذیر است که منافع بالقوه‌ی آن برای هر فرد آزمودنی بیش‌تر از خطرهای آن باشد. در پژوهش‌های دارای ماهیت غیر درمانی، سطح آسیبی که آزمودنی در معرض آن قرار می‌گیرد نباید بیش‌تر از آن‌چه باشد که مردم عادی در زندگی روزمره‌ی خود با آن مواجه می‌شوند. حصول اطمینان از این امر برعهده‌ی طراحان، مجریان و همکاران پژوهش و تمامی شوراهای بررسی یا پایش‌کننده‌ی پژوهش از جمله کمیته‌ی اخلاق در پژوهش‌ است.

4. مواردی از قبیل سرعت، سهولت کار، راحتی پژوهشگر، هزینه‌ی پایین‌تر و/ یا صرفاً عملی بودن آن به هیچ وجه نباید موجب قرار دادن آزمودنی در معرض خطر یا زیان افزوده یا تحمیل هر گونه محدودیت اختیار اضافی به وی شود.

5. قبل از آغاز هر پژوهش پزشکی ، باید اقدامات اولیه جهت به حداقل رساندن زیان احتمالی وارده به آزمودنی‌ها و تامین سلامت آن‌ها انجام گیرد.

6. اگر در حین اجرای پژوهش مشخص شود که خطرات شرکت در این پژوهش برای آزمودنی‌ها بیش از فواید بالقوه‌ی آن است، باید آن پژوهش بلافاصله متوقف شود.

7. طراحی و اجرای پژوهش‌هایی که بر روی آزمودنی انسانی انجام می‌گیرند، باید منطبق با اصول علمی پذیرفته شده بر اساس دانش روز و مبتنی بر مرور کامل منابع علمی موجود و پژوهش‌های قبلی آزمایشگاهی، و در صورت لزوم، حیوانی مناسب باشد. مطالعات حیوانی باید با رعایت کامل اصول اخلاقی کار با حیوانات آزمایشگاهی انجام شوند.

8. در پژوهش‌های پزشکی که ممکن است به محیط زیست آسیب برسانند، باید احتیاط‌های لازم در جهت حفظ و نگهداری و عدم آسیب رسانی به محیط زیست انجام گیرد.

9. هر پژوهشی باید بر اساس و منطبق بر یک طرح‌نامه (پروپوزال) به انجام برسد. در کارآزمایی‌های بالینی باید علاوه بر طرح نامه، دستورالعمل (پروتکل) نیز تهیه و ارائه شود. طرح‌نامه و دستورالعمل باید شامل تمامی اجزای ضروری باشد. از جمله بخش ملاحظات اخلاقی، اطلاعات مربوط به بودجه، حمایت کننده‌ها، وابستگی‌های سازمانی، موارد تعارض منافع بالقوه‌ی دیگر، مشوق‌های شرکت کنندگان، پیش بینی درمان و یا جبران خسارت افراد آسیب دیده در پژوهش .در مواردی که لازم است رضایت‌نامه‌ی آگاهانه به‌صورت کتبی اخذ شود، فرم رضایت‌نامه باید تدوین و به طرح‌نامه پیوست شده باشد. پیش از تصویب یا تأیید طرح‌نامه از سوی کمیته‌ی مستقل اخلاق در پژوهش، نباید اجرای پژوهش شروع شود.

10. کمیته‌ی اخلاق در پژوهش علاوه بر بررسی و تصویب طرح‌نامه و دستورالعمل، این حق را دارد که طرح‌‌ها را در حین و بعد از اجرا را از نظر رعایت ملاحظات اخلاقی مورد پایش قرار دهد. اطلاعات و مدارکی که برای پایش از سوی کمیته‌ی اخلاق درخواست می‌شود، باید از سوی پژوهشگران در اختیار این کمیته گذاشته شود.

11. انتخاب آزمودنی‌های بالقوه از میان جمعیت بیماران یا هر گروه جمعیتی دیگر، باید منصفانه باشد، به‌نحوی که توزیع بارها (خطرات یا هزینه‌ها) و منافع شرکت در پژوهش، در آن جمعیت و کل جامعه، تبعیض‌آمیز نباشد.

12. کسب رضایت آگاهانه و آزادانه در هر پژوهشی که بر روی آزمودنی انسانی اجرا می‌شود، الزامی است. این رضایت باید به شکل کتبی باشد. در مواردی که اخذ رضایت آگاهانه‌ی کتبی غیر ممکن یا قابل صرف‌نظر باشد، باید موضوع با ذکر دلایل به کمیته‌ی اخلاق منتقل شود. در صورت تأیید کمیته‌ی اخلاق، اخذ رضایت کتبی قابل تعویق یا تبدیل به رضایت شفاهی یا ضمنی خواهد بود.

13. اگر در طول اجرای پژوهش تغییری در نحوه اجرای پژوهش داده شود یا اطلاعات جدیدی به دست آید که احتمال داشته باشد که بر تصمیم آزمودنی مبنی بر ادامه‌ی شرکت در پژوهش تاثیر گذار باشد، باید موضوع به اطلاع کمیته‌ی اخلاق رسانده شود و در صورت موافقت کمیته با ادامه‌ی پژوهش، مراتب به اطلاع آزمودنی رسانده شود و رضایت آگاهانه مجددا اخذ گردد.

14. پژوهشگر باید از آگاهانه بودن رضایت اخذشده اطمینان حاصل کند. برای این منظور، در تمامی پژوهش‌های پزشکی، اعم از درمانی و غیردرمانی، پژوهشگر موظف است فرد در نظر گرفته شده به‌عنوان آزمودنی را از تمامی اطلاعاتی که می‌توانند در تصمیم‌گیری او مؤثر باشند، به‌نحو مناسبی آگاه سازد. این اطلاعات مشتملند بر: عنوان و اهداف پژوهش، طول مدت پژوهش، روشی که قرار است به‌کار گرفته شود (شامل احتمال تخصیص تصادفی به گروه‌مورد یا شاهد)، منابع تأمین بودجه، هر گونه تعارض منافع احتمالی، وابستگی سازمانی پژوهشگر، و فواید و زیان‌هایی که انتظار می‌رود مطالعه در بر داشته باشد. هم‌چنین، هر آزمودنی باید بداند که می‌تواند هر لحظه که بخواهد از مطالعه خارج شود و باید درباره‌ی خطرات و زیان‌های بالقوه‌ی ناشی از ترک زودرس پژوهش آگاه و پشتیبانی شود. پژوهشگر هم‌چنین باید به تمامی سؤالات و دغدغه‌های این افراد، با حوصله و دقت پاسخ بدهد. این موارد باید در رضایت‌نامه‌ی آگاهانه منعکس شود.

15. پژوهشگر باید از آزادانه بودن رضایت اخذ شده اطمینان حاصل کند. رفتارهایی که به هر نحوی متضمن تهدید، اغوا، فریب و یا اجبار باشد موجب ابطال رضایت آزمودنی می‌شود. به فرد باید فرصت کافی برای مشاوره با افرادی که مایل باشد – نظیر اعضای فامیل یا پزشک خانواده - داده شود. هم‌چنین، در پژوهش‌هایی که پژوهشگر مقام سازمانی بالاتری نسبت به آزمودنی داشته باشد، دلایل این شیوه‌ی جذب آزمودنی، باید توسط کمیته‌ی اخلاق تأیید شود، در این موارد شخص ثالث و معتمدی باید رضایت را دریافت کند.

16. پژوهشگر ارشد مسؤول مستقیم ارائه‌ی اطلاعات کافی و به زبان قابل فهم برای آزمودنی ، اطمینان از درک اطلاعات ارائه شده، و اخذ رضایت آگاهانه است. در مواردی که بنا به‌دلیلی، نظیر زیاد بودن تعداد آزمودنی‌ها، این اطلاع‌رسانی از طریق شخص دیگری انجام می‌گیرد، این پژوهشگر ارشد است که مسؤول انتخاب فردی آگاه و مناسب برای این کار و حصول اطمینان از تأمین شرایط مذکور در این بند است.

17. در پژوهش‌هایی که از مواد بدنی (شامل بافت‌ها و مایعات بدن انسان) یا داده‌هایی استفاده می‌شود که هویت صاحبان آن‌ها معلوم یا قابل کشف و ردیابی است، باید برای جمع‌آوری، تحلیل، ذخیره‎سازی و /یا استفاده‌ی مجدد از آن‌ها رضایت آگاهانه گرفته شود. در مواردی که اخذ رضایت غیرممکن باشد یا اعتبار پژوهش را خدشه‌دار کند، می‌توان در صورت بررسی مورد و تصویب کمیته‌ی اخلاق ، از داده‌ها یا مواد بدنی ذخیره شده، بدون اخذ رضایت آگاهانه استفاده کرد.

18. عدم قبول شرکت در پژوهش، یا ادامه ندادن به همکاری، نباید هیچ‌گونه تأثیری بر خدمات درمانی که در همان مؤسسه – نظیر بیمارستان – به فرد ارائه می‌شود، داشته باشد. این موضوع باید در فرایند اخذ رضایت آگاهانه، به آزمودنی اطلاع داده شود.

19. در مواردی که آگاه کردن آزمودنی درباره‌ی جنبه‌ای از پژوهش باعث کاهش اعتبار پژوهش می شود، ضرورت اطلاع‌رسانی ناکامل از طرف پژوهشگر باید توسط کمیته‌ی اخلاق تأیید شود. بعد از رفع عامل این محدودیت، باید اطلاع‌رسانی کامل به آزمودنی انجام گیرد.

20. برخی از افراد یا گروه‌هایی از مردم، نظیر ناتوانان ذهنی، کودکان، جنین و نوزاد، بیماران اورژانسی، یا زندانیان‌که ممکن است به‌عنوان آزمودنی در پژوهش شرکت کنند، نمی‌توانند برای دادن رضایت، آگاهی یا آزادی لازم را داشته باشند. این افراد یا گروه‌ها آسیب‌پذیر دانسته می‌شوند و باید مورد حفاظت ویژه قرار گیرند.

21. از گروه‌های آسیب‌پذیر هیچ‌گاه نباید (به دلایلی چون سهولت دسترسی ) به عناون آزمودنی ترجیحی استفاده شود. پژوهش پزشکی با استفاده از گروه‌ها یا جوامع آسیب‌پذیر تنها در صورتی موجه است که با هدف پاسخگویی به نیازهای سلامت و اولویت‌های همان گروه یا جامعه طراحی و اجرا شود و احتمال معقولی وجود داشته باشد که همان گروه یا جامعه از نتایج آن پژوهش سود خواهد برد.

22. در پژوهش بر روی گروه‌های آسیب‌پذیر، وظیفه‌ی اخذ رضایت آگاهانه مرتفع نمی‌شود. در مورد افرادی که سرپرست قانونی دارند، پژوهشگر موظف است که علاوه بر اخذ رضایت آگاهانه از سرپرست قانونی، متناسب با ظرفیت خود فرد، از وی رضایت آگاهانه اخذ کند. در هر حال، باید به امتناع این افراد از شرکت در پژوهش احترام گذاشته شود.

23. اگر در حین اجرای پژوهش، آزمودنی دارای ظرفیت، ظرفیت خود را از دست بدهد یا آزمودنی فاقد ظرفیت، واجد ظرفیت شود، باید با توجه به تغییر حاصله، رضایت آگاهانه برای ادامه‌ی پژوهش از سرپرست قانونی یا خود فرد اخذ شود.

24. پژوهشگر مسؤول رعایت اصل رازداری و حفظ اسرار آزمودنی‌ها و اتخاذ تدابیر مناسب برای جلوگیری از انتشار آن است. هم‌چنین، پژوهشگر موظف است که از رعایت حریم خصوصی آزمودنی‌ها در طول پژوهش اطمینان حاصل کند. هرگونه انتشار داده‌ها یا اطلاعات به‌دست آمده از بیماران باید بر اساس رضایت آگاهانه انجام گیرد.

25. هر نوع آسیب یا خسارت ناشی از شرکت در پژوهش باید بر طبق قوانین مصوب جبران خسارت شود. این امر باید در هنگام طراحی پژوهش لحاظ شده باشد. نحوه‌ی تحقق این امر ترجیحاً به‌صورت پوشش بیمه‌ای نامشروط باشد.

26. در پایان پژوهش، هر فردی که به‌عنوان آزمودنی به آن مطالعه وارد شده است، این حق را دارد که درباره‌ی نتایج مطالعه آگاه شود و از مداخلات یا روش‌هایی که سودمندی‌شان در آن مطالعه نشان داده شده است، بهره‌مند شود.

27. پژوهشگران موظفند که نتایج پژوهش‌های خود را صادقانه ، دقیق، و کامل منتشر کنند. نتایج، اعم از منفی یا مثبت، و نیز منابع تأمین بودجه، وابستگی سازمانی، و تعارض منافع – در صورت وجود – باید کاملاً آشکارسازی شوند. پژوهشگران نباید در هنگام عقد قرارداد انجام پژوهش، هیچ گونه شرطی را مبنی بر حذف یا عدم انتشار یافته‌هایی که از نظر حمایت کننده‌ی پژوهش مطلوب نیست، بپذیرند.

28. نحوه‌ی گزارش نتایج پژوهش باید ضامن حقوق مادی و معنوی تمامی اشخاص مرتبط با پژوهش، از جمله خود پژوهشگر یا پژوهشگران، آزمودنی‌ها و مؤسسه‌ی حمایت کننده‌ی پژوهش باشد.

29. گزارش‌ها و مقالات حاصل از پژوهش‌هایی که مفاد این راهنما را نقض کرده‌اند، نباید برای انتشار پذیرفته شوند.

30. روش پژوهش نباید با ارزش‌های اجتماعی، فرهنگی و دینی جامعه در تناقض باشد.

کد های اخلاق مربوط به دفترچه کار ازمایی بالینی :

فصل اول: ارزیابی سود و زیان

1- کارآزمایی‌های بالینی باید کاملاً در چارچوب یک طرح‌نامه و دستورالعمل مکتوب طراحی و اجرا شوند. طرحنامه و دستورالعمل کارآزمایی بالینی باید دربردارنده‌ی بخش ملاحظات اخلاقی، هم‌چنین اطلاعات مربوط به بودجه‌ی پژوهش، حامیان پژوهش، وابستگی حرفه‌ای، بیان هرگونه تعارض منافع احتمالی و تمهیدات مورد نظر برای ترغیب مشارکت افراد در مطالعه باشد.

2- شروع اجرای کارآزمایی منوط به بررسی و تأیید طرح‌نامه و دستورالعمل آن توسط کمیته‌ی اخلاق در پژوهش است. کمیته‌ی اخلاق در پژوهش حق پایش کارآزمایی‌های در حال اجرا را دارد. پژوهشگر موظف است که اطلاعات مورد نیاز برای پایش را در اختیار کمیته قرار دهد.

3- پژوهشگر موظف است که در طول اجرای پژوهش، هرگونه حادثه یا عارضه‌ی نامطلوب جدی قابل انتساب به پژوهش را در اولین زمان ممکن، به کمیته‌ی اخلاق در پژوهش و سایر مراجع قانونی ذی‌ربط گزارش دهد.

4- کمیته‌ی اخلاق مسؤولیت دایمی نظارت بر اجرای اخلاقی پژوهش را بر عهده دارد، لذا پژوهشگر ارشد باید این کمیته را در مورد تمامی تغییرات دستورالعمل مطالعه و هر حادثه‌ی نامناسب جدی در طول مطالعه آگاه سازد. هم‌چنین، هر اطلاعات جدیدی که ممکن است امنیت آزمودنی یا اجرای مطالعه را تحت تأثیر قرار دهد را باید به اطلاع این کمیته برساند.

5- کارآزمایی بالینی باید تنها توسط افراد دارای مجوز حرفه‌ای مرتبط و ذی‌صلاح از نظر علمی انجام گیرد.

6- انجام کارآزمایی بالینی تنها زمانی قابل توجیه‌ است که جامعه‌ای که افراد تحت مطالعه به آن تعلق دارند بتوانند از نتایج آن پژوهش سود ببرند.

7- تمامی اقدامات احتیاطی لازم جهت حفظ حریم خصوصی آزمودنی‌‌ها، محرمانه ماندن اطلاعات مربوط به ایشان و هم‌چنین کاهش تأثیر نامطلوب مطالعه بر سلامت جسمی و روانی آزمودنی‌ها باید به‌عمل آید.

8- در مرحله‌ی طراحی مطالعه، باید نحوه‌ی پی‌گیری آزمودنی‌ها پس از اتمام مطالعه تعیین شود و در صورت لزوم، برای دسترسی آن‌ها به بهترین روش پیش‌گیری، تشخیص، درمان یا سایر مراقبت‌های مناسب، تمهیدات لازم درنظر گرفته شود. دسترسی لزوماً به معنی فراهم آوردن خدمات رایگان نیست.

9- در صورت وقوع عوارض یا حوادث نامطلوب قابل انتساب به پژوهش، در حین و پس از مطالعه، پژوهشگر باید اقدامات درمانی و مراقبتی مناسب را برای آزمودنی، بدون تحمیل هزینه به وی، فراهم آورد. تمهیدات مالی برای انجام این تعهد، نظیر بیمه کردن پژوهش، باید در هنگام طراحی مطالعه در نظر گرفته شده باشد.

10-اگر در حین یا بعد از انجام پژوهش، وجود بیماری یا وضعیت مرتبط با سلامت خاصی در آزمودنی تشخیص داده شد، پژوهشگر یا مؤسسه‌ی حامی باید در صورت آزمودنی، وی را از این موضوع آگاه کند.

11-پژوهشگرموظف است که در صورت رضایت آزمودنی، شرکت او در کارآزمایی را به اطلاع پزشک خانواده‌ی وی برساند.

12-کلیه‌ی اطلاعات کارآزمایی بالینی باید به‌گونه‌ای ثبت، به‌کارگیری و ذخیره شود که امکان شناسایی، گزارش و تفسیر دقیق آن‌ها فراهم باشد.

13-هرگونه پرداخت مالی به آزمودنی باید تنها در محدوده‌ی بازپرداخت هزینه‌های تحمیل‌شده به وی در اثر شرکت در پژوهش و قدردانی از او باشد. باید از هرگونه پرداخت غیرمتعارف - که احتمال داشته باشد که آزادی فرد برای قبول یا تداوم مشارکت در پژوهش را خدشه‌دار کند - خودداری شود.

14-مطالعات دوسوکور باید به‌گونه‌ای طراحی شوند که در صورت وقوع عارضه‌ای برای هرکدام از آزمودنی‌ها که شکستن کد را ایجاب کند، فردی که امکان شکستن کد را برای آن آزمودنی دارد و نحوه‌ی انجام این کار مشخص باشد. جزئیات این موضوع باید در دستورالعمل کارآزمایی آورده شود.

15-هیچ مداخله‌ای که هنوز بر اساس پزشکی مبتنی بر شواهد تأیید نشده است، نباید به دلایلی نظیر گیاهی یا سنتی بودن از طی تمامی مراحل استاندارد آزمون و کارآزمایی مستثنی شمرده شود.

16-چنان‌چه برای یک کارآزمایی بالینی فاز یک، آزمودنی زن مورد نیاز باشد، باید این افراد در سن باروری نباشند یا از روش‌های قطعی پیشگیری از بارداری استفاده کنند.

17-در کارآزمایی‌های با پرتوتابی، نوع و دوز مداخله باید به تأیید کمیته‌ی اخلاق رسیده باشد. این تأییدیه نیز باید بر اساس نظر مشورتی تخصصی باشد.

18-داوطلبان سالم در کارآزمایی‌های با پرتوتابی باید بیش از ۵۰ سال سن داشته باشند. در صورتی می‌توان از افراد با سن کم‌تر استفاده کرد که مطالعه مربوط به گروه سنی ایشان باشد. تعداد شرکت‌کنندگان باید در حداقل تعداد ممکن با توجه به هدف مطالعه و دقت مورد نیاز انتخاب شود.

19-در صورتی‌که مداخله‌ی دارویی در مطالعه مد نظر باشد و داروی مورد نظر در فهرست دارویی کشور وجود نداشته یا به ثبت نرسیده باشد، فرایند صدور مجوز انجام مطالعه‌ی بالینی و هم‌چنین واردات و ترخیص داروی تحقیقاتی مورد استفاده در کارآزمایی بالینی تابع مقررات و ضوابط مربوطه و به‌عهده‌ی سازمان غذا و دارو است.

فصل دوم

1- ا خذ رضایت آگاهانه برای کارآزمایی بالینی باید همواره به‌صورت کتبی باشد. فرم رضایت‌نامه باید دربردارنده‌ی تمامی اطلاعات لازم برای تصمیم‌گیری فرد جهت شرکت یا عدم شرکت در پژوهش – شامل اطلاعاتی که در بندهای بعدی این راهنما ذکر شده اند – باشد.

2- فرم رضایت آگاهانه باید توسط پژوهشگر ارشد - یا عضو دیگری از تیم پژوهشی که آگاهی و توانایی لازم را دارد، به‌عنوان نماینده‌ی پژوهشگر ارشد - و آزمودنی یا نماینده‌ی قانونی او امضا شود. این فرم باید حداقل در دو نسخه تهیه شود که یک نسخه‌ی آن به آزمودنی تحویل داده می‌شود و نسخه‌ی دیگر باید توسط پژوهشگر نگه‌داری شود.

3- در مواردی که فرد به هر دلیلی قادر به خواندن فرم رضایت‌نامه‌ی مکتوب نباشد، باید فرد ثالثی که دارای تعارض منافع نباشد، مندرجات فرم را به زبان قابل فهم برای آزمودنی توضیح داده، به پرسش‌های او پاسخ دهد. در این حالت، فرم باید علاوه بر امضای پژوهشگر و امضا یا اثر انگشت آزمودنی، واجد امضای فرد ثالث پیش‌گفته نیز باشد

4- هنگام ارسال طرح‌نامه برای بررسی توسط کمیته‌ی اخلاق، فرم رضایت‌نامه‌ای که قرار است به آزمودنی‌ها ارائه شود، باید به طرح‌نامه پیوست باشد. بررسی اخلاقی طرح‌نامه‌ی کارآزمایی بالینی بدون بررسی و ارزیابی فرم رضایت آگاهانه‌ی آن معتبر نخواهد بود.

5- برای اخذ رضایت، اطلاعات باید به زبانی ارائه شود که برای آزمودنی قابل فهم باشد. آزمودنی یا نماینده‌ی قانونی او باید فرصت کافی برای پرس‌وجو در مورد جزییات کارآزمایی را داشته باشند. باید به‌طور مشخص اعلام شود که کارآزمایی یک فرایند پژوهشی است که مشارکت در آن داوطلبانه است و عدم قبول شرکت یا خارج شدن از کارآزمایی در هر زمانی، مراقبت از نمونه، حقوق و سلامت وی را تحت تأثیر قرار نخواهد داد.

6- آزمودنی باید به اطلاعات در مورد بیمه و سایر تمهیدات برای جبران صدمات ناشی از مشارکت در کارآزمایی دسترسی داشته باشد. هم‌چنین، وی باید در مورد درمان‌هایی که در صورت بروز صدمه یا ناتوانی به دنبال شرکت در کارآزمایی، در اختیار وی قرار خواهد گرفت آگاه شود

7- اخذ رضایت آگاهانه فرایندی است که از آغاز تا پایان ارتباط پژوهشگر-آزمودنی تداوم دارد. هر زمآن‌که اطلاعات جدیدی به‌دست آید که امکان داشته باشد که در تصمیم‌گیری آزمودنی‌ها جهت قبول یا تداوم شرکت در پژ. وهش تأثیرگذار باشد، این اطلاعات باید به‌صورت مکتوب در اختیار آزمودنی‌ها قرار گیرد.

8- در زمان اخذ رضایت، باید احتیاط شود که آزمودنی‌ها رضایت خود را تحت محذوریت و به‌علت وابستگی درمانی، اداری و. . . نداده باشند. در مواردی که این احتمال وجود دارد، رضایت‌آگاهانه باید توسط فرد دیگری که اطلاع کافی از مطالعه دارد و در عین حال چنین رابطه‌ای با آزمودنی ندارد، کسب شود.

9 - شروع و تداوم شرکت آزمودنی در پژوهش باید آزادانه باشد. از همین رو، هیچ‌‌یک از اعضای تیم پژوهش نباید آزمودنی‌ها را برای ادامه‌ی مشارکت در مطالعه مورد اجبار، تطمیع، اغوا، تهدید و/ یا تحت محذوریت قرار دهند.

10- از آن‌جا که تمامی عوارض و خسارات قابل انتساب به پژوهش برای آزمودنی‌ها باید جبران شود، اخذ برائت ذمه هیچ جایگاهی در کارآزمایی بالینی ندارد و نباید در فرم رضایت آگاهانه گنجانده شود. این امر رضایت آگاهانه‌ی پژوهشی را از رضایت‌نامه‌ی درمانی متمایز می‌کند.

در صورت عدم رضایت فرد از مطالعه حذف خواهد شد.

Photorefractive Keratectomy/ کلونازپام / NSAID / PAIN

1.            Xiang Z-Y, Zou H-DJJoO. Recent epidemiology study data of myopia. 2020;2020(1):4395278.

2.            Moore M, Loughman J, Butler JS, Ohlendorf A, Wahl S, Flitcroft DIJPO. Application of big-data for epidemiological studies of refractive error. 2021;16(4):e0250468.

3.            Matsumura S, Ching-Yu C, Saw S-MJUoMACP. Global epidemiology of myopia. 2020:27-51.

4.            Zhang J, Wu Y, Sharma B, Gupta R, Jawla S, Bullimore MAJO, et al. Epidemiology and burden of astigmatism: a systematic literature review. 2023;100(3):218-31.

5.            Gupta R, Sharma B, Jawla S, Zhang J, Wu Y, Bullimore MJViH. EPH169 Global Epidemiology, Humanistic Burden, and Economic Burden of Astigmatism: A Systematic Literature Review. 2022;25(12):S223.

6.            Alasbali TJJoO. Transepithelial Photorefractive Keratectomy Compared to Conventional Photorefractive Keratectomy: A Meta‐Analysis. 2022;2022(1):3022672.

7.            Alio JL, Soria FA, Abbouda A, Peña-García P. Fifteen years follow-up of photorefractive keratectomy up to 10 D of myopia: outcomes and analysis of the refractive regression. The British journal of ophthalmology. 2016;100(5):626-32.

8.            Tomás-Juan J, Murueta-Goyena Larrañaga A, Hanneken L. Corneal Regeneration After Photorefractive Keratectomy: A Review. Journal of optometry. 2015;8(3):149-69.

9.            Stein R. Photorefractive keratectomy. International ophthalmology clinics. 2000;40(3):35-56.

10.         Ibach MJ, Shafer BM, Wallin DD, Puls-Boever KR, Thompson VM, Berdahl JPJJoRS. The effectiveness and safety of dextenza 0.4 mg for the treatment of postoperative inflammation and pain in patients after photorefractive keratectomy: the RESTORE trial. 2021;37(9):590-4.

11.         de Heer EW, Gerrits MM, Beekman AT, Dekker J, Van Marwijk HW, De Waal MW, et al. The association of depression and anxiety with pain: a study from NESDA. 2014;9(10):e106907.

12.         Woo AKM. Depression and Anxiety in Pain. Reviews in Pain. 2010;4(1):8-12.

13.         Fishbain DA, Cutler R, Rosomoff HL, Rosomoff R-SJPM. Clonazepam open clinical treatment trial for myofascial syndrome associated chronic pain. 2000;1(4):332-9.

14.         Raggi A, Mogavero MP, DelRosso LM, Ferri RJNS. Clonazepam for the management of sleep disorders. 2023;44(1):115-28.

15.         Shin H-I, Bang J-I, Kim G-J, Kim MR, Sun D-I, Kim S-YJSR. Therapeutic effects of clonazepam in patients with burning mouth syndrome and various symptoms or psychological conditions. 2023;13(1):7257.

16.         Fenelon M, Quinque E, Arrive E, Catros S, Fricain JC. Pain-relieving effects of clonazepam and amitriptyline in burning mouth syndrome: a retrospective study. International Journal of Oral and Maxillofacial Surgery. 2017;46(11):1505-11.

17.         Verma S, Marshall JJJoRS. Control of pain after photorefractive keratectomy. 1996;12(3):358-431.

18.         Steigleman WA, Rose-Nussbaumer J, Al-Mohtaseb Z, Santhiago MR, Lin CC, Pantanelli SM, et al. Management of Pain after Photorefractive Keratectomy: A Report by the American Academy of Ophthalmology. Ophthalmology. 2023;130(1):87-98.

19.         Palochak CMA, Reed DS, Apsey DA, Legault GL, Carlton D, Caldwell MC, et al. Pain control following photorefractive keratectomy: A prospective clinical trial comparing codeine versus oxycodone for the management of postoperative pain. 2021;37(9):582-9.

20.         Ripa M, Betts B, Dhaliwal S, Wang K, Pouly S, Chen D, et al. Survey of Postoperative Pain in Photorefractive Keratectomy Using Topical versus Oral Nonsteroidal Anti-Inflammatory Drugs. Clinical Ophthalmology. 2020;14(null):1459-66.

21.         Gremeau-Richard C, Woda A, Navez ML, Attal N, Bouhassira D, Gagnieu MC, et al. Topical clonazepam in stomatodynia: a randomised placebo-controlled study. Pain. 2004;108(1):51-7.

22.         Verma S, Corbett MC, Patmore A, Heacock G, Marshall J. A Comparative Study of the Duration and Efficacy of Tetracaine 1% and Bupivacaine 0.75% in Controlling Pain following Photorefractive Keratectomy (PRK). European Journal of Ophthalmology. 1997;7(4):327-33.

23.         Zborowski J, Konopka T. Comparison of Clonazepam and Tongue Protector in the Treatment of Burning Mouth Syndrome. 2022;19(15):8999.

تمامی ارکان پژوهش به صورت حضوری به بیماران توسط پژوهشگر توضح داده خواهد شد.

ندارد

کنترل بهتر درد در بیماران

ندارد

ندارد

هزینه ها مربوط به بیمه کردن طرح مطالعاتی میباشد.

ندارد

تمامی داده ها کاملا محرمانه باقی خواهد ماند و صرفا جهت انالیز مورد استفاده قرار خواهند گرفت.

در صورت بروز هر گونه پرسش با شماره زیر تماس حاصل فرمایید.

09927989639

در صورت عدم رضایت بیمار از مطالعه حذف خواهد  شد و این امر هیچ نقشی در روند درمان وی نخواهد داشت

رضایت نامه کتبی از بیماران دریافت خواهد شد.

چشم پزشکی

تاثیر داروی کلونازپام در کنترل درد پس از جراحی prk

-

-

اهمیت این مطالعه از ان جهت است که در صورت موثر واقع شدن این دارو میتوان ازین دارو به جای ارو های ضد التهابی غیر استروییدی استفاده نمود.

در صورت موثر واقع شدن این دارو میتوان ان را پس از جراحی برای کنترل درد تجویز نمود.

اهمیت این مطالعه از ان جهت است که در صورت موثر واقع شدن این دارو میتوان ازین دارو به جای ارو های ضد التهابی غیر استروییدی استفاده نمود.

اهمیت این مطالعه از ان جهت است که در صورت موثر واقع شدن این دارو میتوان ازین دارو به جای ارو های ضد التهابی غیر استروییدی استفاده نمود.

متاسفانه مطالعات زیادی در این حیطه انجام نشده است.

خیر

خیر

1.            Xiang Z-Y, Zou H-DJJoO. Recent epidemiology study data of myopia. 2020;2020(1):4395278.

2.            Moore M, Loughman J, Butler JS, Ohlendorf A, Wahl S, Flitcroft DIJPO. Application of big-data for epidemiological studies of refractive error. 2021;16(4):e0250468.

3.            Matsumura S, Ching-Yu C, Saw S-MJUoMACP. Global epidemiology of myopia. 2020:27-51.

4.            Zhang J, Wu Y, Sharma B, Gupta R, Jawla S, Bullimore MAJO, et al. Epidemiology and burden of astigmatism: a systematic literature review. 2023;100(3):218-31.

7.            Alio JL, Soria FA, Abbouda A, Peña-García P. Fifteen years follow-up of photorefractive keratectomy up to 10 D of myopia: outcomes and analysis of the refractive regression. The British journal of ophthalmology. 2016;100(5):626-32.

8.            Tomás-Juan J, Murueta-Goyena Larrañaga A, Hanneken L. Corneal Regeneration After Photorefractive Keratectomy: A Review. Journal of optometry. 2015;8(3):149-69.

9.            Stein R. Photorefractive keratectomy. International ophthalmology clinics. 2000;40(3):35-56.

10.         Ibach MJ, Shafer BM, Wallin DD, Puls-Boever KR, Thompson VM, Berdahl JPJJoRS. The effectiveness and safety of dextenza 0.4 mg for the treatment of postoperative inflammation and pain in patients after photorefractive keratectomy: the RESTORE trial. 2021;37(9):590-4.

معیار vas